منوچهر متکی، نماینده مجلس و وزیر پیشین امور خارجه جمهوری اسلامی، در واکنش به گزارش پارلمان بریتانیا مبنی بر تهدیدات امنیتی جمهوری اسلامی، لندن را «مجری سیاستهای آمریکا» خواند و گفت این اقدام نیز احتمالا از سوی واشینگتن «دیکته شده» است.
متکی، جمعه ۲۸ آذر در گفتوگو با خبرگزاری خانه ملت، وابسته به مجلس شورای اسلامی، گفت: «موجودیت انگلیس یک تهدید دائمی برای کل جامعه بشری است، چرا که اینها ثابت کردند از زمان ایجاد، هم در زمینه روابط خارجی و هم در حوزه سیاست داخلی، هیچ کارنامهای جز استعمار، سرکوب و غارت سرمایههای ملتهای دیگر ندارند.»
او با اشاره به نقش بریتانیا در حمله نظامی به عراق افزود: «انگلیسیها در کنار جورج بوش با اسناد ادعایی و جعلی و بدون اجازه شورای امنیت به عراق حمله کردند. حال این افراد با این پرونده در جایگاهی نیستند که در مورد کشورها اظهار نظر کنند و بهتر است به تاریخ سراسر جرم و غارت خود نگاه کنند و سیاست خود را اصلاح کنند.»
وزیر امور خارجه پیشین جمهوری اسلامی اضافه کرد: «هر اقدام فتنهگرایانه و استعماری در کشور ما با نقشآفرینی انگلیس همراه بوده و از گذشته هر آشوبی رخ میداد میگفتند کار کار انگلیسیها است.»
او افزود: «به پارلمان این کشور متذکر میشوم که پاک کردن صورت مساله مشکلی را حل نمیکند.»
این اظهارات در حالی مطرح شد که پیشتر روزنامه بریتانیایی تایمز، گزارش داد نمایندگان حزب محافظهکار پارلمان بریتانیا از دولت این کشور خواستهاند برای مقابله با آنچه «ناوگان سایه ایران» خوانده میشود و با دور زدن تحریمهای بینالمللی به تامین مالی جمهوری اسلامی کمک میکند، اقدامات قاطعتری در پیش گیرد.
بر اساس این گزارش، با وجود بازگشتن تحریمها علیه جمهوری اسلامی در ماه سپتامبر، سیاستمداران محافظهکار بریتانیایی اقدامهای موجود برای محدود کردن درآمدهای نفتی حکومت ایران را ناکافی میدانند.
پریتی پاتل، نماینده پارلمان بریتانیا از حزب مخالف، دولت را متهم کرده است که با دنبال نکردن الگوی ایالات متحده در قبال کشتیهای حامل نفت جمهوری اسلامی، در مواجهه با تهدیدها علیه بریتانیا تعلل میکند.
منتقدان دولت کییر استارمر هشدار دادهاند که حکومت ایران همچنان از طریق صادرات نفت، بهویژه به چین، میتواند اقتصاد و برنامههای تسلیحاتی خود را بازسازی کند.
متکی در بخش دیگری از صحبتهایش با اشاره به روابط لندن و واشینگتن گفت: «انگلیس مدعی است که برای مهار آمریکا باید پابهپای او حرکت کند اما سوابق نشان میدهد که آمریکا بر سیاستهای لندن تسلط دارد.»
این نماینده مجلس افزود: «در حقیقت امروز انگلیس مجری سیاستهای آمریکاست. هر وقت موضع آمریکا در اروپا تضعیف میشد انگلستان از او حمایت میکرد. بنابراین این اقدام اخیر نیز احتمالا از سوی آمریکا دیکته شده است.»
طبق برآوردهای تایمز، جمهوری اسلامی تنها در ماه اکتبر حدود ۶۷ میلیون بشکه نفت صادر کرده و بخش عمده این صادرات با استفاده از نفتکشهای موسوم به «ناوگان سایه» انجام شده است. شناورهایی که بهطور خاص برای دور زدن تحریمهای بینالمللی و فرار از ردیابی فعالیت میکنند.
در همین حال، دولت آمریکا ۲۷ آذر اعلام کرد ۲۹ نفتکش دیگر از ناوگان سایه و شرکتهای مدیریتی مرتبط با آنها را بهدلیل انتقال صدها میلیون دلار فرآورده نفتی ایران تحریم کرده است. اقدامی که به گفته مقامهای آمریکایی، با هدف محروم کردن حکومت ایران از درآمدهایی انجام میشود که صرف برنامههای نظامی و تسلیحاتی میشوند.
ولادیمیر پوتین جمعه ۲۸ آذر در نشست خبری خود به مناسبت پایان سال ۲۰۲۵ گفت: «دزدی تعریف دقیقی برای این کار نیست. دزدی در خفا انجام میشود، اما در این مورد کاملا آشکار صورت میگیرد.»
او تاکید کرد روسیه در صورت لزوم، برای دفاع از منافع خود در این زمینه از طریق مراجع قضایی اقدام خواهد کرد.
رهبران اتحادیه اروپا ۲۸ آذر در بروکسل بر سر اعطای یک وام ۱۰۶ میلیارد دلاری بدون بهره به اوکراین به توافق رسیدند، اما مذاکره درباره استفاده از داراییهای مسدودشده روسیه برای تامین این منابع ناکام ماند.
اسکاینیوز در همین رابطه نوشت بسیاری از رهبران اروپایی خواستار استفاده مستقیم از داراییهای مسدودشده روسیه در کشورهای عضو اتحادیه اروپا بودند که ارزشی نزدیک به ۲۰۰ میلیارد یورو دارد.
با این حال، نگرانیهای حقوقی بلژیک که بخش عمده داراییهای مسکو در این کشور نگهداری میشود، اتحادیه اروپا را به سمت توافق بر سر تامین مالی اوکراین از طریق وام سوق داد.
کریل دیمیتریف، نماینده ویژه پوتین در امور سرمایهگذاری و همکاری اقتصادی، با استقبال از این تصمیم گفت در نشست اتحادیه اروپا در بروکسل در نهایت «قانون و عقلانیت» پیروز شد.
او با انتقاد از مواضع اورسولا فون در لاین، رییس کمیسیون اروپا، افزود: «صداهای عقلانی در اتحادیه اروپا مانع استفاده غیرقانونی از ذخایر روسیه برای تامین مالی اوکراین شدند .... این ضربهای بزرگ به جنگطلبان اتحادیه اروپا به رهبری اورسولای ناکام است.»
موضع سرسختانه پوتین در قبال جنگ اوکراین
خبرگزاری رویترز ۲۸ آذر گزارش داد هرچند آمریکا فشارهای خود را برای رسیدن به توافقی بهمنظور پایان جنگ اوکراین افزایش داده است، اما در سخنان پوتین در نشست خبری پایان سال، نشانهای از نرمش در این زمینه دیده نشد.
رییسجمهوری روسیه در این نشست تاکید کرد شروط مسکو برای خاتمه دادن به نبرد با اوکراین در مقایسه با ژوئن ۲۰۲۴ تغییری نکرده است.
او افزود که مسکو «آماده و مایل» است این درگیری را بهصورت مسالمتآمیز پایان دهد، اما برای تحقق این هدف، باید «ریشههای این بحران» حل و فصل شوند.
پوتین ادامه داد اوکراین را برای توافق صلح «آماده» نمیبیند، اما «برخی نشانهها» وجود دارد که نشان میدهد کییف مایل است وارد گفتوگو شود.
به گفته او، در خصوص گفتوگوهای صلح، «توپ اکنون در زمین غرب و اوکراین قرار دارد».
پوتین ژوئن ۲۰۲۴ گفته بود برای برقراری آتشبس، اوکراین باید از تلاش برای پیوستن به ناتو دست بکشد و بهطور کامل از چهار منطقهای که روسیه آنها را بخشی از خاک خود میداند، خارج شود.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، ۲۳ آذر اعلام کرد این کشور در چارچوب تلاشها برای پایان دادن به جنگ با روسیه، از قصد خود برای پیوستن به ناتو صرفنظر کرده و در مقابل، دریافت تضمینهای امنیتی از غرب را بهعنوان راهحل جایگزین پذیرفته است.
با این حال، کییف همچنان با هرگونه واگذاری سرزمین به مسکو مخالفت میکند.
اسکاینیوز در ادامه نوشت چیدمان صحنه سخنرانی پایان سال پوتین حامل پیامهایی معنادار بود.
بر روی دیوار پشت سر او نقشهای از روسیه قرار داشت که در آن شبهجزیره کریمه و مناطق دونتسک، لوهانسک، زاپوریژیا و خرسون اوکراین، به چشم میخورد.
روسیه، کریمه را در سال ۲۰۱۴ به تصرف خود درآورد و سپس در سال ۲۰۲۲ چهار منطقه شرقی اوکراین را به خاک خود ضمیمه کرد.
عملیات نظامی روسیه علیه اوکراین اسفند ۱۴۰۰ کلید خورد و از آن زمان تاکنون، درگیریهای مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است.از زمان آغاز جنگ کنونی، روسیه حدود یکپنجم از خاک اوکراین را به تصرف خود درآورده است.
بر اساس این گزارش که جمعه ۲۸ آذر منتشر شد، این تبعه ۳۰ ساله روسیه، ویتالی زویاگینتسف نام دارد و بهعنوان کارگر در اسرائیل مشغول به فعالیت بوده است.
او متهم است تحت هدایت نهادهای اطلاعاتی جمهوری اسلامی، ماموریتهایی در زمینه تصویربرداری از زیرساختها و کشتیها در بنادر مختلف اسرائیل انجام داده است.
زویاگینتسف اوایل دسامبر (اواسط آذر) در چارچوب عملیات مشترک وزارت دفاع و سازمان امنیت داخلی اسرائیل (شینبت) بازداشت شد.
در ماههای گذشته و با ادامه تنشهای منطقهای پس از جنگ ۱۲ روزه، اسرائیل کوشیده است فعالیتهای جاسوسی حکومت ایران در خاک خود را شناسایی و خنثی کند.
اسرائیل ۲۹ آبان از بازداشت سه شهروند خود، از جمله یک سرباز وظیفه و یک نظامی ذخیره نیروی هوایی، خبر داد که طی ماههای اخیر برای جمهوری اسلامی ماموریتهای امنیتی انجام داده بودند.
روزنامه گاردین تیرماه با استناد به گزارشهای امنیتی نوشت حکومت ایران برای جذب شهروندان اسرائیلی به همکاری اطلاعاتی و جاسوسی، عمدتا شیوههایی همچون ارسال پیامک، دعوت به گفتوگو در تلگرام و در نهایت ارائه پیشنهاد مالی را به کار گرفته است.
بر اساس این گزارش، ماموریتهایی که از سوی تهران به شهروندان اسرائیلی پیشنهاد شده، اغلب ساده بودهاند اما بهسرعت ابعاد گستردهتری پیدا کردهاند.
ارتباط زویاگینتسف با عامل جمهوری اسلامی
کان در ادامه گزارش داد یافتههای تحقیقات حاکی از آن است که زویاگینتسف از ماه اکتبر با یکی از عوامل اطلاعاتی جمهوری اسلامی با نام مستعار «رومان» در ارتباط بوده است.
به گزارش این رسانه، رومان در مکالمات خود با زویاگینتسف گفته بود در روسیه زندگی میکند.
بررسیها نشان میدهد این شهروند روس به دستور رابط جمهوری اسلامی، تحت پوشش فعالیتهای گردشگری، در چندین مورد اقدام به عکاسی از زیرساختها و کشتیها در بنادر سراسر اسرائیل و نقاط دیگر کرده است.
او برای انجام این ماموریتها، مبالغی پول از طریق ابزارهای پرداخت دیجیتال دریافت کرده است.
شینبت اعلام کرد زویاگینتسف از این موضوع آگاه بوده که درخواستهای رومان برای تصویربرداری از اماکن مختلف، در چارچوب ماموریتهای جاسوسی و با هدف ضربه زدن به اسرائیل مطرح میشدهاند.
به گفته سازمان امنیت داخلی اسرائیل، این تبعه روسیه با انگیزههای مالی به اجرای این ماموریتها به نفع حکومت ایران ادامه داده است.
۳۰ آبان، پایگاه خبری واینت گزارش داد بزالل اسموتریچ، وزیر دارایی اسرائیل، در جلسه کابینه امنیتی اعلام کرده میتوان برای یهودیانی که با جمهوری اسلامی همکاری میکنند، حکم اعدام در نظر گرفت.
کریستی نوم، وزیر امنیت داخلی آمریکا، جمعه ۲۸ آذر در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد از اداره خدمات شهروندی و مهاجرت ایالات متحده خواسته است این قرعهکشی که بهطور رسمی «برنامه ویزای مهاجرتی تنوع» نام دارد، به حالت تعلیق درآید.
مقامهای آمریکایی پیشتر عامل تیراندازی اخیر را کلودیو مانوئل نوس والنته، شهروند ۴۸ ساله پرتغالی و دانشجوی سابق دانشگاه براون، معرفی کرده بودند.
به گفته نوم، والنته در سال ۲۰۱۷ از طریق لاتاری، موفق به اخذ گرینکارت آمریکا شده است.
وزیر امنیت داخلی آمریکا در ایکس نوشت: «این فرد جنایتکار هرگز نباید اجازه ورود به کشور ما را پیدا میکرد ... باید اطمینان حاصل شود که هیچ آمریکایی دیگری بهدلیل این برنامه فاجعهبار آسیب نمیبیند.»
او افزود ترامپ پیشتر نیز در پی حمله مرگبار یک عضو داعش با کامیون در نیویورک در سال ۲۰۱۷، تلاش کرده بود به این برنامه پایان دهد، زیرا عامل این حمله هم از طریق قرعهکشی گرینکارت وارد آمریکا شده بود.
این رویداد هشت کشته بر جای گذاشت.
خبرگزاری آسوشیتدپرس ۲۸ آذر نوشت برنامه ویزای تنوع هر سال از طریق قرعهکشی امکان اعطای حداکثر ۵۰ هزار گرینکارت را به شهروندان کشورهایی فراهم میکند که سهم کمی در جمعیت مهاجران ایالات متحده دارند.
بر اساس این گزارش، بسیاری از این کشورها از قاره آفریقا هستند.
آسوشیتدپرس افزود لاتاری گرینکارت به ابتکار کنگره ایجاد شده و احتمال میرود تصمیم ترامپ برای تعلیق آن، با چالشهای حقوقی روبهرو شود.
این تازهترین اقدام دولت ترامپ برای محدودتر کردن مهاجرت به ایالات متحده به شمار میرود؛ رویکردی که به گفته مقامهای کاخ سفید، در واکنش به موارد خشونت ناشی از سیاستهای مهاجرتی سهلگیرانه اتخاذ شده است.
رسانهها پیشتر به نقل از مقامهای قضایی ایالات متحده گزارش داده بودند تیراندازی مرگبار دانشگاه براون در ایالت رودآیلند و قتل دانشمند ارشد هستهای دانشگاه ماساچوست، به دست یک نفر انجام شده است.
در جریان حمله به دانشگاه براون که ۲۲ آذر به وقوع پیوست، دو نفر کشته و ۹ تن دیگر مجروح شدند.
دو روز بعد، نونو لوریرو، پژوهشگر هستهای ۴۷ ساله یهودی پرتغالیتبار، در خانهاش در ایالت ماساچوست هدف گلوله قرار گرفت و ۲۵ آذر در اثر شدت جراحات، در بیمارستان جان باخت.
او بهدلیل تحقیقاتش در زمینه پلاسما و همجوشی هستهای، از شهرت جهانی برخوردار بود.
در نهایت جسد بیجان والنته که مظنون اصلی این دو حمله به شمار میرفت، شامگاه ۲۷ آذر در حالی پیدا شد که با شلیک گلوله به زندگی خود پایان داده بود.
پیشتر و در پی حمله مرگبار پنجم آذر به نیروهای گارد ملی در واشینگتن، کاخ سفید سیاستهای سختگیرانه مهاجرتی خود را تشدید کرده بود. رحمانالله لکنوال، شهروند افغانستان، به دست داشتن در این تیراندازی متهم شده است.
ششم آذر، اداره خدمات شهروندی و مهاجرت آمریکا از بازبینی گرینکارتهای صادرشده برای ایرانیان و اتباع ۱۸ کشور دیگر خبر داد.
ترامپ هفتم آذر مهاجرت را «بزرگترین عامل تخریب آمریکا» خوانده و گفته بود در دولت او «مهاجرت از تمامی کشورهای جهان سوم» بهطور دائم متوقف خواهد شد.
سایت کردپا گزارش داد نیروهای امنیتی بامداد ۲۷ آذر محمد عباسی و عبید سوری، دو شهروند اهل بوکان و حسن رمضانی، بهمن احمدزاده و سالار استاداحمدی، سه شهروند اهل میاندوآب را بدون ارائه حکم قضایی و بهصورت خشونتآمیز بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل کردند.
۲۵ آذر نیز دو شهروند اهل بوکان به نامهای ابراهیم مردانی و رسول یادیار و یک شهروند اهل آبدانان بهنام امیرعلی حیدری، بهدست نیروهای امنیتی بازداشت شدند.
نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی یک روز پیشتر، در ۲۴ آذر، سهیل پاکرزان، ایلیا ایمانی و حسین حاجیان را در آبدانان، مولود خالدی را در اشنویه و سوران دورجدور، هژار تورجی، رزگار خوانپایه، طاهر باپیران (بارام) و سیامند اسماعیلی را در پیرانشهر بازداشت کردند.
از میان این افراد، حیدری پس از یک روز بازداشت در آبدانان آزاد شد اما از دلایل بازداشت، اتهامات مطرح شده و محل نگهداری دیگر بازداشتشدگان، خبری در دست نیست.
جمهوری اسلامی از ابتدای استقرار، بازداشت و زندانی کردن شهروندان معترض و فعالان مدنی و سیاسی را به یکی از ستونهای سرکوب بدل کرده است.
از آغاز جنبش «زن، زندگی، آزادی» در شهریور ۱۴۰۱ تاکنون، برخورد امنیتی با شهروندان معترض و کنشگران مدنی و سیاسی شدت گرفت و این روند همچنان ادامه دارد.
مجمع عمومی سازمان ملل، ۲۸ آذرماه قطعنامه سالانه وضعیت حقوق بشر در ایران را با ۷۸ رای موافق، ۲۷ رای مخالف و ۶۴ رای ممتنع به تصویب رساند. یکی از مهمترین بخشهای قطعنامه امسال، اشاره مستقیم به «سرکوب فرامرزی» است؛ موضوعی که برای نخستین بار در یک سند مجمع عمومی در مورد ایران ثبت میشود.
ایراناینترنشنال ۲۷ آذر از آغاز دور تازه فشار و برخورد با فعالان مدنی، رسانهای و سیاسی در شماری از شهرهای ایران خبر داد و نوشت که بهگفته منابع آگاه، این اقدام با هدف ایجاد فضای ارعاب و پیشگیری از شکلگیری اعتراضات احتمالی در پی اجرای طرح دولت برای افزایش قیمت بنزین انجام میشود.
پس از جنگ ۱۲ روزه میان حکومت ایران و اسرائیل نیز فشارها بر مردم افزایش یافت و گزارشهایی از بازداشت شماری از شهروندان معترض منتشر شد.
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، ۲۹ مهر در گزارشی به مجمع عمومی، تصویر تیرهای از وضعیت حقوق بشر در ایران ارائه کرد و نسبت به افزایش اعدامها، شکنجه بازداشتشدگان، سرکوب اقلیتها و محدودیتهای فزاینده بر آزادیهای مدنی هشدار داد.
دهها نهاد و کنشگر مدنی نیز ۲۶ تیر در نامهای به گوترش و مقامهای ارشد حقوق بشری سازمان ملل هشدار دادند جمهوری اسلامی با سوءاستفاده از فضای جنگی، سرکوب داخلی را به شکلی بیسابقه تشدید کرده است.
بر اساس گزارش شرکت کنترل کیفیت هوای تهران، میانگین شاخص کیفیت هوا جمعه ۲۸ آذر به عدد ۱۱۶ رسید که نشاندهنده وضعیت نارنجی (ناسالم برای گروههای حساس) است.
این در حالی است که میانگین شاخص کیفیت هوای تهران در ۲۴ ساعت گذشته عدد ۸۳ را نشان میداد که به معنای وضعیت زرد (قابل قبول) است.
از ابتدای سال ۱۴۰۴، تهران تنها شش روز هوای پاک داشته است. همچنین برای کیفیت هوای پایتخت در سال جاری ۱۳۰ روز قابل قبول، ۱۱۳ روز ناسالم برای گروههای حساس، ۲۰ روز ناسالم، دو روز بسیار ناسالم و دو روز، وضعیت خطرناک به ثبت رسیده است.
ایرنا، خبرگزاری دولت جمهوری اسلامی، ۲۸ آذر با اشاره به آلودگی مجدد هوای تهران نوشت: «بیماران قلبی و ریوی، کودکان، زنان باردار و سالمندان باید در خانه بمانند و از تردد غیرضروری خودداری کنند.»
شاخص کیفیت هوا با اعداد مختلف سنجیده میشود؛ بازه صفر تا ۵۰ هوای پاک (سبز)، ۵۱ تا ۱۰۰ قابل قبول (زرد)، ۱۰۱ تا ۱۵۰ ناسالم برای گروههای حساس (نارنجی)، ۱۵۱ تا ۲۰۰ ناسالم برای همه (قرمز)، ۲۰۱ تا ۳۰۰ بسیار ناسالم (بنفش) و ۳۰۱ تا ۵۰۰ نشاندهنده شرایط خطرناک (قهوهای) است.
آلودگی هوا در ایران، بهویژه در سالهای اخیر، به یکی از جدیترین بحرانهای زیستمحیطی و سلامت عمومی تبدیل شده و کلانشهرهایی مانند تهران، اصفهان، مشهد و اهواز بهطور مداوم با هوای ناسالم روبهرو هستند.
ناتوانی جمهوری اسلامی در مدیریت این بحران، در کنار سیاستهایی مانند مازوتسوزی در نیروگاهها، نقش مستقیمی در تشدید آلودگی هوا داشته و سلامت میلیونها شهروند را در معرض خطر جدی قرار داده است.
اکبر نورعلیزاده، عضور هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بهشتی، ۲۷ آذر هشدار داد آلودگی هوا در کنار استعمال دخانیات، از عوامل اصلی بروز سرطان مثانه محسوب میشود.
ادامه آلودگی هوا در استان خوزستان
دادههای مرکز پایش کیفی هوای کشور حاکی از آن است که شاخص کیفیت هوا تا ساعت ۹ صبح ۲۸ آذر در شهرهای خرمشهر با عدد ۱۵۳ و ملاثانی با عدد ۱۵۲ میکروگرم بر مترمکعب ثبت شد. ارقامی که بیانگر وضعیت قرمز و ناسالم برای همه گروههای جمعیتی هستند.
همچنین شاخص کیفیت هوا در شهرهای آبادان ۱۳۳، شوشتر ۱۰۸، کارون ۱۱۹ و هفتکل ۱۳۶ میکروگرم بر مترمکعب گزارش شد که همگی در محدوده نارنجی قرار گرفتند.
باشگاه خبرنگاران جوان با اشاره به آلودگی هوای برخی شهرهای خوزستان نوشت در چنین شرایطی، به افراد مبتلا به بیماریهای قلبی یا ریوی، سالمندان و کودکان، توصیه میشود از انجام فعالیتهای سنگین یا طولانیمدت در فضای باز خودداری کنند.
همزمان با شدت گرفتن موج آنفلوانزا و افزایش آلودگی هوا در کلانشهرهای ایران در روزهای اخیر، شهروندان با موج جدیدی از عفونتهای تنفسی مواجه شدهاند.
مردادماه، عباس شاهسونی، معاون مرکز تحقیقات کیفیت هوا و تغییر اقلیم در دانشگاه علوم پزشکی بهشتی، گفت تنها در سال ۱۴۰۳، بیش از ۳۵ هزار مرگ منتسب به آلودگی هوا در کشور به ثبت رسیده است.
