حقوق بشر

سازمان حقوق‌بشری «فرانت لاین دیفندرز» (مدافعان حقوق بشر) در بیانیه‌ای در آستانه نوروز، خواستار آزادی فوری مدافعان حقوق بشر بازداشت‌شده در ایران شد و نسبت به تشدید درگیری‌ها و پیامدهای آن برای زندانیان هشدار داد.

خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضاییه جمهوری اسلامی، از اعدام سه نفر از معترضان بازداشت‌شده در انقلاب ملی ایرانیان به اتهام «قتل دو مامور نیروی انتظامی» و «اقدام عملیاتی» برای اسرائیل و آمریکا خبر داد.

یک زندانی سیاسی که در جریان اعتراضات دی ماه در زندان نوشهر با شمار زیادی از بازداشت‌شدگان انقلاب ملی هم‌بند بوده است، در گفت‌وگو با ایران‌اینترنشنال، جزییات دیده‌ها و شنیده‌های خود و مشاهدات بازداشت‌شدگان در نوشهر، چالوس و ساری را که به این زندان منتقل شده بودند، روایت کرد.

بر اساس اعلام خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضاییه جمهوری اسلامی، شهروندی به نام کوروش کیوانی، صبح چهارشنبه ۲۷ اسفند اعدام شد. حکم اعدام او به اتهام «جاسوسی برای اسرائیل» صادر شده بود.

وزارت امور خارجه سوئد در پاسخ به ایران‌اینترنشنال، اعدام یک شهروند این کشور در ایران را محکوم کرد. جمهوری اسلامی پیشتر از اعدام کوروش کیوانی، شهروند ایرانی- سوئدی به اتهام جاسوسی برای اسرائیل خبر داده بود.

مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران، با اشاره به نقض گسترده حقوق بشر از سوی جمهوری اسلامی تاکید کرد مردم ایران خواستار ایجاد تغییرات بنیادین و برخورداری از حق تعیین سرنوشت هستند و این موضوع باید محور هر راه‌حلی برای بحران ایران باشد.

هیات حقیقت‌یاب سازمان ملل در گزارش تازه خود اعلام کرد جمهوری اسلامی علاوه بر سرکوب داخلی، مخالفان خود را در دست‌کم ۱۴ کشور هدف قرار داده است؛ اقداماتی که شامل تهدید، ارعاب، فشار بر خانواده‌ها و طرح‌های ربایش و ترور بوده است.

هم‌زمان با ادامه حملات آمریکا و اسرائیل به مواضع نظامی و نهادهای سرکوبگر جمهوری اسلامی، موج تازه‌ای از بازداشت شهروندان در ایران آغاز شده است. طی دو هفته گذشته صدها نفر در شهرهای مختلف بازداشت شده‌اند، اما هنوز اطلاعاتی از هویت، محل نگهداری و سرنوشت بسیاری از آن‌ها در دست نیست.

کانون فیلم‌سازان مستقل ایران با انتشار ویدیویی، تهدیدهای مطرح‌شده در اخبار و برنامه‌های صداوسیما علیه مردم ایران را محکوم کرد و از مجامع بین‌المللی خواست به این واقعیت توجه کنند که جمهوری اسلامی همچون ۴۷ سال گذشته، در حال جنگ با ایرانیان است.

دولت بریتانیا در واکنش به دادخواستی عمومی که خواستار قطع روابط دیپلماتیک با جمهوری اسلامی ایران، لغو به‌رسمیت شناختن حکومت ایران و اخراج همه دیپلمات‌های ایرانی از بریتانیا شده بود اعلام کرد با وجود محکوم کردن اقدامات تهران، حفظ روابط دیپلماتیک همچنان ضروری است.

گروه‌های حقوق بشری و خانواده‌های بازداشت‌شدگان هشدار می‌دهند که شرایط زمان جنگ در زندان‌های ایران می‌تواند فاجعه‌ای دیگر مانند دوره جنگ ۱۲ روزه در خردادماه به زندان اوین تهران را رقم بزند.

در پی حملات هوایی آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی، شماری از خانواده‌های زندانیان محبوس در زندان اوین در تماس با ایران‌اینترنشنال نسبت به وضعیت نزدیکان خود ابراز نگرانی کرده و خواستار توجه ویژه جامعه جهانی به شرایط زندانیان و اعمال فشار بر حکومت برای آزادی فوری آنان شدند.

سخنگوی کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل اعلام کرد در پی حملات اخیر و پاسخ‌های متقابل، دست‌کم ۷۸۷ نفر در ایران کشته شده‌اند و نگرانی جدی درباره تلفات غیرنظامیان، سرکوب داخلی، قطع اینترنت و وضعیت زندانیان سیاسی وجود دارد.

دنیل استنتون، مدیر ارشد پیشین سازمان اطلاعات و امنیت کانادا، هشدار می‌دهد جمهوری اسلامی در روزهای پایانی ممکن است به اقدامات پیش‌بینی‌ناپذیر و خطرناک دست بزند؛ اقدامی که نه‌تنها امنیت ایرانیان و کانادایی‌ها، بلکه شهروندان آمریکایی در خاک کانادا را نیز می‌تواند تهدید کند.

کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل در نشست شورای حقوق بشر این سازمان در ژنو سوئیس، خواستار توقف فوری اجرای حکم اعدام در ایران شد و هشدار داد که پس از اعتراض‌های اخیر، شمار بیشتری از ایرانیان با خطر اعدام روبه‌رو هستند.

کمیته حمایت از روزنامه‌نگاران از مقام‌های جمهوری اسلامی خواست که فوراً شینوسوکه کاواشیما، رییس دفتر شبکه تلویزیونی دولتی ژاپن، ان‌اچ‌کی، در تهران و روزنامه‌نگاران دیگری را که به دلیل کارشان بازداشت شده‌اند، آزاد کنند.

مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور ایران، شماری از وکلا، و گروه‌های حقوق بشری به مناسبت روز وکیل در ایران، از اقدامات جمهوری اسلامی علیه وکلای دادگستری، از جمله بازداشت دست‌کم ۱۶ نفر از آنان انتقاد کردند.

سازمان بین‌المللی مهاجرت اعلام کرد نزدیک به هشت هزار نفر در سال ۲۰۲۵ میلادی در مسیرهای پرخطر مهاجرتی جان باخته یا ناپدید شده‌اند؛ اما آمار واقعی احتمالا بسیار بالاتر از این است، زیرا کاهش بودجه‌ها، ثبت دقیق تلفات و دسترسی‌های بشردوستانه را محدود کرده است.