ادامه تبادل آتش میان آمریکا و جمهوری اسلامی در قشم و بحرین همزمان با حمله پهپادی به کویت
برخاستن دود از جزیره قشم در پی حملات هوایی منتسب به ارتش آمریکا در ۲۶ آبان ۱۴۰۵.
جنگندههای آمریکا شامگاه سهشنبه ۲۶ آبان در واکنش به حمله سپاه به سامانه راداری این کشور در بحرین، موضع پرتاب موشک سپاه در قشم را هدف قرار دادند. همزمان، کویت از مقابله با حملات پهپادی خبر داد. این حملات در میانه تلاشهای دیپلماتیک برای پایان جنگ رخ داد.
خبرگزاری رویترز سهشنبه ۲۶ آبان گزارش داد یک مقام نظامی آمریکا تایید کرده است جنگندههای این کشور در پاسخ به «اقدامات خصمانه جمهوری اسلامی علیه نیروها و تجهیزات آمریکا»، یک موضع پرتاب موشک سپاه پاسداران را در جزیره قشم، واقع در تنگه هرمز، هدف قرار دادهاند.
دو مقام نظامی آمریکایی نیز در گفتوگو با فاکسنیوز این حمله را تایید کردند.
یکی از این مقامها گفت جنگندههای آمریکایی با استفاده از مهمات هدایتشونده دقیق، یک موضع پرتاب موشک سپاه پاسداران را در جزیره قشم و در چارچوب دفاع از خود هدف قرار دادند.
او افزود: «این حمله در پاسخ به اقدامات خصمانه سپاه پاسداران علیه نیروها و تجهیزات آمریکا انجام شد. فرماندهی مرکزی ایالات متحده، سنتکام، همچنان با هوشیاری کامل و آمادگی عملیاتی بالا، برای حفاظت از آمریکاییها در سراسر منطقه آماده است.»
رسانههای ایران به نقل از یک مقام ایرانی گزارش دادند که حمله آمریکا آسیبی به زیرساختها وارد نکرده است.
حمله جنگندههای آمریکایی پس از آن صورت گرفت که سپاه پاسداران اعلام کرد یک سامانه راداری ارتش آمریکا را در پایگاه شیخ عیسی در بحرین هدف قرار داده است.
بحرین که مقر ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا در آن قرار دارد، اعلام کرد این حمله را رهگیری و دفع کرده و گزارشی از خسارت انسانی یا مادی منتشر نشده است.
جمهوری اسلامی یکشنبه ۲۴ آبان، نیز به بحرین حمله و اعلام کرده بود در واکنش «اقدامات خصمانه آمریکا»، یک سامانه راداری این کشور را در پایگاه الرفاع هدف قرار داده است.
مقابله پدافند هوایی کویت با حملات پهپادی
در ادامه گسترش درگیریها در منطقه، ستاد کل ارتش کویت بامداد چهارشنبه ۲۷ آبان اعلام کرد پدافند هوایی این کشور در حال مقابله با حملات پهپادهای متخاصم است.
به گزارش خبرگزاری رسمی کویت، ارتش این کشور اعلام کرد صداهای انفجار احتمالی ناشی از رهگیری پهپادها بهوسیله سامانههای پدافند هوایی است.
ستاد کل ارتش کویت همچنین از شهروندان و ساکنان این کشور خواست دستورالعملهای امنیتی و ایمنی را رعایت کنند.
در این بیانیه به مبدا پهپادها، اهداف احتمالی حملات یا خسارتهای ناشی از آن اشارهای نشده است.
افزایش حملات به نفتکشها در تنگه هرمز
همزمان با ادامه حملات نظامی در منطقه، حملات به نفتکشها در تنگه هرمز طی ماه جاری افزایش یافته است.
سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا اعلام کرد پس از حمله به یک نفتکش در شمال بندر خصب عمان، از وضعیت خدمه این کشتی اطلاعی در دست نیست.
سپاه پاسداران و نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی نیز سهشنبه ۲۶ آبان اعلام کردند یک کشتی حامل گاز طبیعی مایع و دو نفتکش در تنگه هرمز دچار آتشسوزی شدهاند. رویترز اعلام کرد نتوانسته است این گزارشها را بهطور مستقل تایید کند.
در پی ادامه تنشها، قیمت قراردادهای آتی نفت خام برنت با ۰/۴ درصد افزایش به ۹۲ دلار و ۷۶ سنت برای هر بشکه رسید. این رقم همچنان بسیار بالاتر از قیمت نفت پیش از آغاز جنگ است، اما با اوج ۱۲۶ دلار و ۴۱ سنتی ثبتشده در فروردین فاصله دارد.
ادامه تلاشهای دیپلماتیک برای پایان جنگ
تشدید حملات در منطقه در حالی رخ میدهد که عمان و قطر به تلاشهای دیپلماتیک برای پایان دادن به جنگ نزدیک به ۹ ماهه آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی ادامه میدهند.
ماجد الانصاری، سخنگوی وزارت خارجه قطر، سهشنبه ۲۶ آبان اعلام کرد مقامهای قطری و ایرانی با هدف «نزدیک کردن دیدگاهها و کاهش اختلاف میان پیشنهادهای مطرحشده» دیدار و گفتوگو کردهاند.
همزمان، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در سفر به عمان با مقامهای ارشد این کشور درباره جلوگیری از تشدید تنشهای نظامی، حفاظت از مسیرهای دریایی و تضمین تداوم کشتیرانی و تجارت جهانی گفتوگو کرد.
عراقچی همچنین اعلام کرد در دیدار با هیثم بن طارق، سلطان عمان، او را در جریان ابتکار دیپلماتیک جمهوری اسلامی برای پایان دادن به جنگ قرار داده است.
موضوع کنترل تنگه هرمز، که پیش از جنگ حدود یکپنجم نفت و گاز طبیعی مایع جهان از آن عبور میکرد، یکی از محورهای اختلاف در مذاکرات است. عمان پیشتر نیز درباره کنترل تردد کشتیها در این آبراه با تهران گفتوگو کرده بود.
همزمان با تشدید هشدارها درباره احتمال حمله تروریستی جمهوری اسلامی در خاک آمریکا، وزارت دادگستری این کشور اعلام کرد آصف مرچنت، تبعه پاکستانی و عامل سپاه پاسداران، به دلیل نقش در طرح ترور دونالد ترامپ و دیگر مقامهای آمریکایی به ۲۷ سال و نیم زندان محکوم شد.
بر اساس اطلاعیه دادستانی فدرال ناحیه شرقی نیویورک، اریک کومیتی، قاضی دادگاه فدرال بروکلین، سهشنبه ۲۶ آبان حکم ۳۳۰ ماه زندان مرچنت را صادر کرد. هیات منصفه این دادگاه پیشتر، ۱۵ اسفند ۱۴۰۴، او را در دو اتهام تلاش برای اقدام تروریستی فرامرزی و اجیر کردن آدمکش مجرم شناخته بود.
تاد بلانش، دادستان کل آمریکا، گفت: «عامل جمهوری اسلامی که برای هماهنگ کردن سوءقصد به جان رییسجمهوری ترامپ به آمریکا آمده بود، بهدلیل اقدامات مجرمانهاش به مجازاتی عادلانه محکوم شد.»
او افزود وزارت دادگستری توطئههای تروریستی خارجی علیه رهبران آمریکا را تحمل نخواهد کرد و تا پاسخگو کردن مسئولان این اقدامات از تلاش دست نخواهد کشید.
به گفته دادستانی، مرچنت در دادگاه پذیرفت که از طرف سپاه برای استخدام آدمکش به آمریکا سفر کرده و تصور میکرد هدف نهایی طرح، ترامپ است. او از جو بایدن، رییسجمهوری وقت آمریکا، و نیکی هیلی، سفیر پیشین آمریکا در سازمان ملل، نیز بهعنوان اهداف احتمالی نام برد. هر سه نفر در آن دوره نامزد انتخابات ریاستجمهوری آمریکا بودند.
آصف مرچنت، ۴۸ ساله و شهروند پاکستان به تلاش برای ترور دونالد ترامپ در خاک آمریکا مجرم شناخته شد.
صدور این حکم با انتشار گزارش سیانان درباره اطلاعات تازه آمریکا از طرح احتمالی جمهوری اسلامی برای حمله با «بمب کثیف» یا سلاح شیمیایی در واشینگتن مصادف شد. منابع این شبکه گفتند هنوز شواهدی از تصمیم تهران برای اجرای این نقشهها وجود ندارد و درباره توان عملیاتی آن نیز اختلافنظر وجود دارد.
هشدار دادستانی و افبیآی به جمهوری اسلامی
جوزف نوسلا، دادستان فدرال ناحیه شرقی نیویورک، گفت این حکم تضمین میکند مرچنت دیگر فرصت برنامهریزی برای حمله به آمریکا را نداشته باشد. او از جمهوری اسلامی، نیروهای نیابتی و عوامل تروریستی آن خواست این پرونده را نمونهای از توان نهادهای مجری قانون آمریکا بدانند.
نوسلا هشدار داد هر کس برای حمله به دموکراسی آمریکا، مقامهای منتخب یا مردم این کشور نقشه بکشد، متوقف خواهد شد و با پیگرد قضایی با حداکثر ظرفیت قانون روبهرو میشود.
ام. اسکات پروکتر، معاون ارشد دستیار دادستان کل در امور امنیت ملی، گفت سپاه مرچنت را برای انتقامگیری بابت حمله به قاسم سلیمانی، که او را «فرمانده تروریست» این نهاد خواند، فرستاده بود. پروکتر خنثی شدن طرح را نتیجه تحقیقات و پیگرد قضایی ماموران فدرال دانست.
او گفت مجازات سنگین مرچنت باید هشداری روشن برای کسانی باشد که از طرف قدرتی خارجی برای انجام اقدامات تروریستی به آمریکا میآیند: «شما را پیدا میکنیم و به زندان میاندازیم.»
جیمز بارناکل، معاون مدیر افبیآی و مسئول دفتر نیویورک، صدور حکم را موفقیتی در ماموریت این نهاد برای حفاظت از آمریکا توصیف کرد. او گفت طرح مرچنت علیه «یک منتقد برجسته حکومت ایران» تهدیدی جدی برای امنیت عمومی و امنیت ملی بود.
بارناکل افزود هر کس برای خاموش کردن صدای مخالفان به خشونت یا ارعاب متوسل شود، با عدالت روبهرو خواهد شد و کارگروه مشترک مبارزه با تروریسم افبیآی به تلاش بیوقفه برای ریشهکن کردن تروریسم ادامه میدهد.
بر اساس اطلاعیه وزارت دادگستری، مرچنت به اذعان خودش داوطلبانه به سپاه پیوست و به یک عامل اطلاعاتی آموزشدیده تبدیل شد. او در دادگاه گفت سپاه حدود سال ۲۰۲۲ و در جریان سفرهای زیارتیاش به ایران او را جذب کرد. مرچنت همچنین گفت از طریق یکی از بستگانش با رابط خود در سپاه آشنا شده بود.
وزارت دادگستری آمریکا این رابط را «یوسف میرحداد» معرفی کرده است. مرچند از حدود سال ۲۰۲۳، میرحداد را ظرف یک سال و نیم نزدیک به ۱۵ بار در تهران ملاقات کرده بود.
دادستانی اعلام کرد مرچنت در این دیدارها آموزشهای ضدجاسوسی دید و مامور شد برای ترتیب دادن ترور مقامهای آمریکایی به ایالات متحده برود. به او دستور داده شده بود آدمکشها را از میان تبهکاران یا اعضای مافیا انتخاب کند و حمله در یک گردهمایی سیاسی صورت گیرد.
بر اساس اظهارات مرچنت در دادگاه، او در سال ۲۰۲۳ نیز برای شناسایی افرادی که بتوانند در آمریکا بمانند و همکاری کنند، به این کشور سفر کرده بود. ماموریت سفر بعدی، جذب افراد برای ترور یکی از سه چهره سیاسی، سرقت اسناد و سازماندهی یک تجمع اعتراضی عنوان شده بود.
به گفته دادستانی، مرچنت پذیرفت که انگیزه طرح ترور، انتقام جمهوری اسلامی بابت کشته شدن قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین نیروی قدس سپاه، در حمله پهپادی آمریکا در دی ۱۳۹۸ بود.
مرچنت در بهار ۱۴۰۳، بلافاصله پس از اقامتی یکهفتهای در ایران، با هواپیما وارد آمریکا شد و از یکی از آشنایانش برای پیشبرد نقشه کمک خواست. آن فرد موضوع را به افبیآی گزارش داد و با این نهاد همکاری کرد.
نقشه ترور روی دستمال
در جریان محاکمه، ویدیویی به نمایش درآمد که دوربین مخفی افبیآی ۱۵ خرداد ۱۴۰۳ در اتاق متلی در کویینز نیویورک ضبط کرده بود. مرچنت در این ویدیو با قرار دادن اشیا روی یک دستمال، نحوه اجرای ترور در یک گردهمایی سیاسی را توضیح میداد.
روزنامه نیویورکپست اسفند ۱۴۰۴ گزارش داد فردی با نام مستعار «ندیم علی» در دادگاه شهادت داد مرچنت ابتدا با پیشنهاد همکاری در تجارت پوشاک به سراغش آمده بود. علی که پیشتر مترجم ارتش آمریکا در افغانستان بود، پذیرفت دیدارهایش با مرچنت را برای افبیآی ضبط کند و بابت این همکاری ۲۰ هزار دلار دریافت کرد.
بر اساس اطلاعیه تازه دادستانی، مرچنت سه بار با افرادی که تصور میکرد آدمکشاند دیدار کرد. او به این افراد گفت با اشخاصی در خارج از آمریکا همکاری میکند و میخواهد برای کشتن یک سیاستمدار استخدامشان کند.
مرچنت سپس پنج هزار دلار پیشپرداخت داد که با کمک بستگانش در خارج از آمریکا فراهم کرده بود. افرادی که پول را دریافت کردند، در واقع ماموران مخفی افبیآی بودند.
ماموران ۲۲ تیر ۱۴۰۳، هنگامی که مرچنت قصد داشت برای خروج از آمریکا راهی فرودگاه شود، او را در ریچموند تگزاس بازداشت کردند.
وزارت دادگستری آمریکا در اطلاعیه اعلام جرم علیه مرچنت که شهریور ۱۴۰۳ منتشر کرد، نوشت او برای پنهان کردن فعالیتهایش از چند تلفن همراه و نامهای رمز استفاده میکرد.
همان زمان، نمایندگی جمهوری اسلامی در سازمان ملل در واکنش به بازداشت او گفته بود شیوه عملیات توصیفشده با سیاست تهران برای «پیگرد قانونی» عاملان کشته شدن سلیمانی در تضاد است.
دادستانی اعلام کرد شواهد استخراجشده از کامپیوتر شخصی، تلفنها و حسابهای شبکههای اجتماعی مرچنت، از جمله جستوجوی محل گردهمایی ترامپ در نیوجرسی، نشاندهنده تمرکز او بر ترامپ و انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۴ بود.
آسوشیتدپرس ۲۶ آبان گزارش داد وکیل مرچنت قصد دارد به حکم اعتراض کند. به گفته این وکیل، قاضی درخواست دادستانها برای صدور حکم حبس ابد را نپذیرفته است.
حکم مرچنت در شرایطی صادر شد که هشدارهای تازه درباره طرحهای منتسب به جمهوری اسلامی برای هدف قرار دادن مقامهای آمریکایی، نگرانیها از تکرار چنین اقداماتی را افزایش داده است.
سیانان ۲۵ آبان به نقل از مقامهای آمریکایی از بررسی طرح احتمالی حمله با «بمب کثیف» یا سلاح شیمیایی در واشینگتن خبر داد.
پیشتر، نیویورکتایمز از انتقال اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، به یک پایگاه نظامی در پی نگرانیهای امنیتی مرتبط با جمهوری اسلامی گزارش داده بود. اکسیوس نیز با استناد به یک یادداشت اطلاعاتی آمریکا نوشت طرحهای تهران علیه آمریکاییها در خاورمیانه و برخی کشورهای دیگر به «مراحل پیشرفته» رسیده است.
در پروندهای جداگانه با شباهتهایی به شیوه اقدام مرچنت، وزارت دادگستری آمریکا ۱۹ آبان سه فرد مرتبط با سپاه و کتائب حزبالله را به مشارکت در نزدیک به ۲۰ حمله و تلاش برای حمله در اروپا و آمریکا متهم کرد. به گفته دادستانها، یکی از متهمان برای حمله به یک کنیسه در نیویورک و استخدام فردی برای آتشسوزی و قتل تلاش میکرد؛ فردی که به گزارش سیانان، در واقع مامور مخفی آمریکا بود.
دفتر دادستانی فدرال حوزه قضایی شرق نیویورک اعلام کرد که آصف مرچنت، تبعه پاکستان و از عوامل آموزشدیده سپاه پاسداران، سهشنبه در دادگاه فدرال بروکلین از سوی قاضی دادگاه منطقهای آمریکا، به اتهام تلاش برای ارتکاب یک اقدام تروریستی فرامرزی و قتل سفارشی، به ۳۳۰ ماه زندان محکوم شد.
تاد بلانش، دادستان کل آمریکا، گفت: «یک عامل جمهوری اسلامی که برای هماهنگی تلاش برای ترور رییسجمهور ترامپ به آمریکا آمده بود، به دلیل اقدامات مجرمانه خود به مجازات عادلانهای محکوم شده است.»
جوزف نوسلا، دادستان فدرال حوزه قضایی شرق نیویورک، گفت: «ایران، نیروهای نیابتی آن و عوامل تروریستی وابسته به آن در مناطق دور و نزدیک باید این پرونده را نمونهای از قدرت نهادهای مجری قانون آمریکا بدانند.»
نوسلا تاکید کرد: «اگر برای حمله به دموکراسی ما، مقامهای منتخب ما و مردم ما برنامهریزی کنید، شما را متوقف خواهیم کرد و تا بالاترین حد مجاز قانونی تحت پیگرد قرار خواهیم داد.»
بر اساس اعتراف خود مرچنت، او داوطلبانه به سپاه پاسداران پیوست و به یک عامل اطلاعاتی آموزشدیده تبدیل شد.
او سپس به آمریکا سفر کرد و به نمایندگی از سپاه پاسداران، افرادی را برای اجرای قتلهای سفارشی مقامهای دولت آمریکا پیدا کرد و به آنها پول پرداخت.
مرچنت تصور میکرد که هدف نهایی طرح ترور او دونالد ترامپ خواهد بود، اما گفته بود که جو بایدن، رییسجمهور وقت آمریکا، و نیکی هیلی، سفیر پیشین آمریکا در سازمان ملل متحد، نیز میتوانستند از دیگر اهداف باشند. هر سه نفر در آن زمان نامزد انتخابات ریاستجمهوری آمریکا بودند.
مرچنت اعتراف کرد که انگیزه این طرح ترور، تمایل ایران برای انتقام گرفتن از کشته شدن قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین سپاه پاسداران، بوده است که در ژانویه ۲۰۲۰ در حمله پهپادی آمریکا کشته شد.
مرچنت در جریان شهادت خود در دادگاه اعتراف کرد که حدود سال ۲۰۲۲ از سوی سپاه پاسداران جذب شده بود.
او در آن زمان سفرهایی را برای زیارت اماکن مذهبی به ایران آغاز کرد و از طریق یکی از بستگانش با رابط خود در سپاه پاسداران، یوسف مرهرداد، آشنا شد.
از حدود سال ۲۰۲۳، مرچنت طی یک سال و نیم، نزدیک به ۱۵ بار در تهران، پایتخت ایران، با رابط خود در سپاه پاسداران دیدار کرد.
در جریان این دیدارها، رابط سپاه پاسداران به مرچنت آموزشهایی درباره اقدامات ضدجاسوسی داد و او را مامور کرد به آمریکا سفر کند و طرحی برای ترور مقامهای دولت این کشور سازمان دهد.
حدود آوریل ۲۰۲۴، مرچنت بلافاصله پس از گذراندن یک هفته در ایران، برای اجرای طرح خود با هواپیما به آمریکا سفر کرد.
مرچنت پس از ورود به آمریکا، با یکی از آشنایان خود تماس گرفت تا در اجرای طرح ترور به او کمک کند.
اما آن فرد به جای همکاری، موضوع را به پلیس فدرال آمریکا گزارش داد و به عنوان منبع اطلاعاتی با این نهاد همکاری کرد.
در یک ویدیوی ضبطشده که در جریان محاکمه به عنوان مدرک ارایه شد، مرچنت بخشی از طرح خود را به شکلی حسابشده برای این منبع اطلاعاتی توضیح داد و نقشه قتل یک سیاستمدار در یک گردهمایی سیاسی را تشریح کرد.
مرچنت سپس با افرادی تماس گرفت که تصور میکرد آدمکش اجیرشده هستند، اما در واقع ماموران مخفی پلیس فدرال آمریکا بودند.
مرچنت سه بار با این افراد دیدار کرد و به آنها توضیح داد که با افرادی در خارج از کشور همکاری میکند و قصد دارد آنها را برای کشتن یک سیاستمدار استخدام کند.
او سپس مبلغ ۵ هزار دلار به عنوان پیشپرداخت اجرای طرح ترور به این افراد پرداخت کرد. مرچنت این پول را با کمک بستگان خود در خارج از کشور تهیه کرده بود.
پس از استخدام این افراد، مرچنت در ۱۲ ژوییه ۲۰۲۶ در ریچموند ایالت تگزاس بازداشت شد؛ زمانی که قصد داشت برای خروج از آمریکا به فرودگاه برود.
شواهد به دست آمده از رایانه شخصی، تلفنهای همراه و حسابهای مرچنت در شبکههای اجتماعی نشان داد که تمرکز او بر انتخابات ریاستجمهوری سال ۲۰۲۴ و رییسجمهور ترامپ بوده است.
از جمله مدارکی که در دادگاه ارایه شد، جستوجوهای اینترنتی مرچنت درباره گردهماییهای انتخاباتی و جستوجوی او در نقشه گوگل برای یافتن محل برگزاری یکی از گردهماییهای ترامپ در نیوجرسی بود.
حسابهای مرچنت در شبکههای اجتماعی نیز شامل مطالبی در ستایش قاسم سلیمانی و مطالبی علیه رییسجمهور ترامپ و آمریکا بود.
سازمانهای حقوق بشری از بازداشت دستکم شش نفر در آبدانان خبر دادند. دستکم پنج نفر در جریان اعتراضات پس از جانباختن ۱۳ کارگر در واژگونی اتوبوس بازداشت شدند و محسن باویر، از بازداشتشدگان انقلاب ملی ایرانیان، نیز دوباره بازداشت شد.
سازمان حقوق بشری کردپا سهشنبه ۲۶ آبان اعلام کرد سینا درویشی، ایرج حیدری، سعید عبداللهی، اصغر اکبری و بهنام مرادی در جریان اعتراضات آبدانان بازداشت شدند.
سازمان حقوق بشر هانا نیز علاوه بر گزارش بازداشت حیدری، از بازداشت دوباره محسن باویر در نزدیکی محل کسب او خبر داد.
این بازداشتها در شرایطی گزارش شد که مردم آبدانان پس از واژگونی مرگبار اتوبوس کارکنان مجموعه پتروپالایش دهلران به خیابان آمدند. ویدیوهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهد معترضان علیه جمهوری اسلامی و در حمایت از شاهزاده رضا پهلوی شعار دادند.
کردپا به نقل از یک منبع مطلع نوشت نیروهای یگان ویژه با آغاز اعتراضات در شهر مستقر شدند. این سازمان همچنین از اختلال شدید اینترنت و انتشار گزارشهایی درباره شلیک گاز اشکآور و سلاح ساچمهای به سوی معترضان خبر داد.
به گفته کردپا، اعتراضات تا شامگاه سهشنبه ۲۶ آبان ادامه داشت و از وضعیت و محل نگهداری سعید عبداللهی و بهنام مرادی اطلاعی در دست نیست.
بیخبری از وضعیت بازداشتشدگان
هانا در گزارش خود درباره ایرج حیدری نوشت این شهروند ۵۱ ساله و پدر سه فرزند، در میدان ولیعصر آبدانان و پس از حضور نیروهای یگان ویژه و درگیری با معترضان بازداشت شد.
این سازمان افزود اطلاعات دقیقی درباره محل نگهداری و وضعیت حیدری منتشر نشده است.
هانا همچنین گزارش داد نیروهای امنیتی محسن باویر را بدون ارائه حکم قضایی در نزدیکی محل کسب او، «کافهگل»، بازداشت و به مکانی نامعلوم منتقل کردند.
باویر پیشتر در ۲۷ دی ۱۴۰۴، در جریان انقلاب ملی ایرانیان، بازداشت شده بود و پس از چند ماه، با قرار وثیقه و پابند الکترونیکی آزاد شد.
در گزارش هانا درباره بازداشت دوباره باویر، به حضور او در اعتراضات سهشنبه اشارهای نشده است.
اتوبوس حامل کارکنان شرکت راهاندازی و بهرهبرداری صنایع نفت، «اویکو»، شامگاه ۲۳ آبان در مسیر بازگشت از محل کار در دشتعباس دهلران به مورموری آبدانان واژگون شد. این حادثه ۱۳ کشته و چندین مصدوم بر جای گذاشت.
یارسان الفتی، رییس کانون هماهنگی شوراهای اسلامی کار استان ایلام، ۲۵ آبان گفت بررسیهای اولیه نشان میدهد اتوبوس معاینه فنی معتبر نداشته و لاستیکهایش فرسوده بوده است.
در ویدیوهای اعتراضات آبدانان، شعارهای «مرگ بر دیکتاتور»، «جاوید شاه» و «فقر، فساد، گرونی، میریم تا سرنگونی» شنیده میشود. یکی از ویدیوهای رسیده به ایراناینترنشنال نیز پاره کردن بنری متعلق به سپاه پاسداران را نشان میدهد.
شاهزاده رضا پهلوی در پیامی ویدیویی، اعتراضات مردم آبدانان را ستودنی و مایه افتخار خواند و تاکید کرد جنایتهای جمهوری اسلامی نتوانسته است اراده شهروندان را تضعیف کند.
شاهزاده رضا پهلوی سهشنبه ۲۶ آبان گفت: «هممیهنان دلیرم در آبدانان، خروش شجاعانه شما بار دیگر نشان داد که سرکوب و جنایات جمهوری اسلامی نتوانسته عزم و اراده شما را درهم بشکند.»
او افزود: «شجاعت و ایستادگی شما ستودنی است. من به شما افتخار میکنم. یک ملت به شما افتخار میکند و دوشادوش شما ایستاده است.»
شاهزاده رضا پهلوی همچنین با خانوادههای داغدار کارگران جانباخته در حادثه واژگونی اتوبوس در استان ایلام ابراز همدردی کرد و پیامش را با این جمله به پایان رساند: «نور بر تاریکی پیروز است. پاینده ایران.»
۲۳ آبان، واژگونی اتوبوس حامل کارکنان شرکت راهاندازی و بهرهبرداری صنایع نفت (اویکو) که در مجموعه پتروپالایش دهلران شاغل بودند، ۱۳ کشته و چندین مصدوم بر جای گذاشت.
این اتوبوس با حدود ۳۰ سرنشین پس از پایان شیفت کاری، از دشتعباس دهلران به مورموری آبدانان بازمیگشت که در محدوده سهگر، حوالی چاههای نفت، دچار سانحه شد.
یارسان الفتی، رییس کانون هماهنگی شوراهای اسلامی کار استان ایلام، ۲۵ آبان اعلام کرد بررسیهای اولیه نشان میدهد اتوبوس گواهی معتبر معاینه فنی نداشته و لاستیکهای آن فرسوده و فاقد آج استاندارد بودهاند.
بهدنبال این حادثه مرگبار، مردم آبدانان ۲۶ آبان به خیابان آمدند و علیه جمهوری اسلامی و در حمایت از شاهزاده رضا پهلوی شعار دادند.
ویدیوهای رسیده به ایراناینترنشنال از حضور گسترده شهروندان در این تجمع حکایت دارند. معترضان شعارهایی از جمله «این آخرین نبرده، پهلوی برمیگرده»، «جاوید شاه»، «مرگ بر دیکتاتور» و «برخیزید، برخیزید» سر دادند.
آنها همچنین با شعارهایی چون «فقر، فساد، گرونی، میریم تا سرنگونی» و «جمهوری اسلامی نابود باید گردد»، نارضایتی خود را از وضعیت معیشتی و ساختار حکومت بیان کردند.
معترضان بنری متعلق به سپاه پاسداران را پاره کردند و سپس مقابل مسجد جامع شهر حضور یافتند.
یکی از شهروندان با ارسال ویدیویی به ایراناینترنشنال گفت ماموران حکومتی به تجمع حمله کردند و با تیراندازی هوایی و پرتاب گاز اشکآور مردم را متفرق کردند.
سازمانهای حقوق بشری هانا و کردپا گزارش دادند شش شهروند به نامهای ایرج حیدری، سعید عبداللهی، سینا درویشی، اصغر اکبری، محسن باویر و بهنام مرادی در جریان اعتراضات آبدانان بازداشت شدند.
بر اساس این گزارشها، درویشی ۱۵ سال دارد. حیدری، ۵۱ ساله و پدر سه فرزند، نیز در میدان ولیعصر آبدانان بازداشت شده است.
به نوشته کردپا، نیروهای یگان ویژه در شهر مستقر شدهاند. گزارشها همچنین از اختلال شدید اینترنت و شلیک گاز اشکآور و سلاح ساچمهای بهسوی معترضان حکایت دارند.
تجمع آبدانان در حالی برگزار شد که جمهوری اسلامی پس از خیزش دیماه ۱۴۰۴، بر شدت سرکوب و نقض حقوق بشر افزوده است.
تداوم سیاستهای تنشآفرین حکومت در منطقه، حمایت مالی و تسلیحاتی از گروههای نیابتی، بحران انرژی و بیاعتنایی به خواستههای مردم، به نارضایتی شهروندان از جمهوری اسلامی دامن زده است.
خبرگزاری رویترز در گزارشی تحلیلی نوشت نزدیک به ۹ ماه پس از آغاز جنگ ایران، آمریکا و جمهوری اسلامی هر یک زمان را به سود خود میدانند؛ محاسبهای که مذاکرات را به بنبست کشانده و خطر آغاز مجدد درگیریها پیش از دستیابی به توافق را افزایش داده است.
رویترز سهشنبه ۲۶ آبان این رویکرد را «قماری پرخطر» توصیف کرد و بهنقل از مذاکرهکنندگان پیشین آمریکایی، مقامهای اروپایی و منابع کشورهای حاشیه خلیج فارس نوشت دو طرف بر خواستههایی پافشاری میکنند که پذیرش آنها برای طرف مقابل دشوار است.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، روی محاصره دریایی و فشار اقتصادی حساب کرده تا تهران را به عقبنشینی هستهای وادار کند.
در مقابل، مقامهای ارشد جمهوری اسلامی با جسارت بیشتر پس از ناکامیهای انتخاباتی جمهوریخواهان آمریکا و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، خواستار برداشتن گام نخست از سوی واشینگتن شدهاند.
دنیس راس، مذاکرهکننده پیشین ایالات متحده در امور خاورمیانه، گفت: «نه ترامپ گزینههای خوبی دارد و نه ایرانیها.»
بهگفته او، شروط هر طرف برای پایان جنگ با خواستههای طرف مقابل در تضاد است.
همزمان با ادامه تنشها در منطقه، نیروهای آمریکایی ۲۶ آبان یک پرتابگر موشک پدافند هوایی جمهوری اسلامی را در منطقه ناریمان جزیره قشم هدف قرار دادند. گزارشها از وقوع دستکم شش حمله در این منطقه حکایت دارد.
محاصره بهجای بمباران
بهگزارش رویترز، ترامپ با این ارزیابی که بمباران دوباره نتیجه جنگ را تغییر نمیدهد و ممکن است حملات تلافیجویانه تهران به زیرساختهای انرژی کشورهای حاشیه خلیج فارس را در پی داشته باشد، از حمله گسترده مجدد خودداری کرده است.
یک مقام آمریکایی به رویترز گفت فشار اقتصادی چنان آسیبی به تهران میزند که ترامپ نیازی به عملیات رزمی گسترده ندارد.
او افزود با این حال، رییسجمهوری ایالات متحده برای جلوگیری از دستیابی تهران به سلاح هستهای «همه گزینهها را در اختیار دارد».
بهگفته چهار دیپلمات حاضر در نشست اخیر گروه هفت در پاریس، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، تداوم فشار اقتصادی را «گزینه سوم» واشینگتن در برابر ازسرگیری جنگ یا پذیرش توافقی ضعیف عنوان کرد.
به باور روبیو، فشار اقتصادی باید تا زمانی ادامه یابد که مقامهای جمهوری اسلامی دریابند «کنترل بازی در دست آنها نیست» و برای دستیابی به توافقی متوازن امتیاز بدهند.
مقامهای اروپایی معتقدند ترامپ فعلا این گزینه را برگزیده، هرچند ممکن است هر لحظه مسیرش را تغییر دهد. دو منبع منطقهای نیز گفتند کشورهای حاشیه خلیج فارس درباره پیامدهای بمباران دوباره به او هشدار دادهاند.
گروه رزمی ناو هواپیمابر تئودور روزولت ۲۴ آبان وارد حوزه عملیاتی سنتکام شد و شمار گروههای رزمی ناوهای هواپیمابر آمریکا در منطقه را به سه رساند.
چشمانداز مبهم پرونده هستهای
رویترز بهنقل از یک مقام ارشد اروپایی و یک مقام غربی نوشت گزارشهای اطلاعاتی نشان میدهد «بخش قابلتوجهی» از ذخایر اورانیوم با غنای بالای جمهوری اسلامی احتمالا در اعماق تاسیسات زیرزمینی کلنگگزلا در نزدیکی مجتمع هستهای نطنز مدفون است.
این مقام اروپایی هشدار داد: «ایران همه انگیزههای لازم را برای پیشبرد یک برنامه هستهای مخفی با هدف ایجاد بازدارندگی در برابر مداخله نظامی آمریکا در آینده دارد.»
یک مقام اروپایی دیگر نیز گفت عملیات نظامی ایالات متحده برخلاف هدف اولیه، به تقویت جمهوری اسلامی و تمرکز قدرت در دست تندروترین چهرههای حکومت انجامیده است.
او افزود جنگ «بهجای حل مشکل هستهای، آن را وخیمتر کرده است».
در روزهای گذشته، شماری از مقامهای جمهوری اسلامی خواستار حرکت بهسوی ساخت بمب اتمی و خروج از پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای (انپیتی) شدهاند.
تهران همچنین بازگشت بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی به تاسیسات آسیبدیده را به پایان مناقشه کنونی مشروط کرده است.
آژانس بینالمللی انرژی اتمی ۲۲ آبان در گزارشی محرمانه، از افزایش نگرانیهای خود درباره تاسیسات زیرزمینی غنیسازی اصفهان خبر داد.
جمهوری اسلامی سال گذشته وجود این تاسیسات را اعلام کرد، اما تاکنون به بازرسان آژانس اجازه دسترسی به آن را نداده است.
اختلاف بر سر گام نخست
منابع رویترز گفتند مذاکرات غیرمستقیم بر سر ترتیب اجرای تعهدات به بنبست رسیده است. تهران میخواهد پیش از آغاز مذاکرات محتوایی، محاصره پایان یابد، فروش نفت را از سر بگیرد و داراییهای مسدودشدهاش آزاد شود.
پایان درگیری در تمامی جبههها و به رسمیت شناختن نقش جمهوری اسلامی در مدیریت تردد کشتیها از تنگه هرمز از دیگر خواستههای تهران است.
بهگفته این منابع، تهران در ازای تحقق این خواستهها، تنگه هرمز را بازگشایی میکند و صرفا وعده میدهد در آینده درباره برنامه هستهای خود مذاکره کند.
در سوی دیگر، واشینگتن خواستار اقدامهای متقابل و همزمان است و تاکید دارد حکومت ایران از همان آغاز، تعهداتی قابل راستیآزمایی درباره برنامه هستهای خود بپذیرد.
مقامهای اروپایی تاکید کردند برنامه هستهای باید از همان آغاز در دستور کار مذاکرات قرار گیرد و درخواست تهران برای بازگشت بازرسان تنها پس از رفع محاصره و لغو تحریمها پذیرفتنی نیست.
وزارت امور خارجه فرانسه ۲۵ آبان اعلام کرد هرگونه توافق با جمهوری اسلامی باید علاوه بر مساله تنگه هرمز، برنامه موشکی و گروههای نیابتی حکومت را نیز شامل شود.
رویترز بهنقل از تحلیلگران سیاسی نوشت در ساختار قدرت جمهوری اسلامی کسی در موقعیت پذیرش توافق قرار ندارد.
یک مقام اروپایی نیز گفت گروهی سرسخت از فرماندهان سپاه پاسداران که خود را «پیروز» جنگ میدانند، تمایلی به مذاکره ندارند.
آرون دیوید میلر، مذاکرهکننده پیشین آمریکایی، معتقد است واشینگتن فعلا فشار اقتصادی را برگزیده، ولی امکان اقدام نظامی پیش از آغاز کنترل دموکراتها بر کنگره در ماه ژانویه را حفظ کرده است.
آلن ایر، دیپلمات پیشین آمریکا، نیز گفت محاصره ممکن است پیش از نتیجه دادن دیپلماسی، تهران را به تصمیمگیری وادار کند.
او افزود: «اگر آمریکا محاصره را برندارد، ایران به تشدید درگیری روی خواهد آورد، چون نمیتواند دوام بیاورد.»