دولت عراق در آستانه رویارویی با کتائب حزبالله؛ الزیدی میگوید عقبنشینی نمیکند
علی الزیدی، نخستوزیر عراق، شش ماه پس از رسیدن به قدرت، برای پرمخاطرهترین اقدام خود آماده میشود؛ رویارویی مستقیم با شبهنظامیان مسلح شیعه که بهعنوان نیروهای نیابتی جمهوری اسلامی در این کشور فعالیت میکنند.
خبرگزاری رویترز سهشنبه ۲۶ آبان گزارش داد این بازرگان ۴۱ ساله به نیروهای امنیتی دستور داده است برای مقابله با کتائب حزبالله، قدرتمندترین متحد تهران در عراق، آماده شوند.
مقامهای عراقی این گروه را به اداره شبکهای متهم کردهاند که صدها میلیون دلار از نفت دولتی را قاچاق کرده است. کتائب حزبالله، که در فهرست گروههای تروریستی آمریکا قرار دارد، این اتهام را رد کرده است.
تاکنون در پی تحقیقات درباره این پرونده، ۹ مقام ارشد امنیتی و نفتی برکنار شدهاند. کانون این تحقیقات، جرفالصخر در استان بابل است؛ شهری در حدود ۵۰ کیلومتری جنوب بغداد که از پایگاههای اصلی کتائب حزبالله به شمار میرود.
الزیدی به فرماندهان نظامی و امنیتی دستور داده است نیروهای بیشتری در اطراف جرفالصخر مستقر کنند و مقدمات ورود نیروهای دولتی به شهر را فراهم آورند.
احمد یونس، تحلیلگر سیاسی در بغداد، گفت تعهد علنی الزیدی به مقابله با کتائب حزبالله و دیگر شبهنظامیان مورد حمایت ایران، او را با مخاطرات بزرگ «شخصی و سیاسی» روبهرو میکند.
بهگفته یونس، این گروهها پیشتر هم توان نظامی و هم آمادگی خود را برای توسل به زور علیه مخالفان نشان دادهاند.
او این رویارویی را «آزمونی پرمخاطره برای اقتدار دولت» خواند که پیامدهایش میتواند بسیار فراتر از یک تقابل سیاسی باشد.
۲۰ آبان، ابومجاهد العساف، مسئول امنیتی کتائب حزبالله عراق، در بیانیهای بر ادامه حمایت این گروه از جمهوری اسلامی تاکید کرد و گفت کتائب حزبالله اجازه نخواهد داد تهران در برابر حملات دشمنانش تنها بماند.
او همچنین نخستوزیر عراق را به «مشارکت در محاصره» حکومت ایران به دستور آمریکا متهم کرد و همکاری بغداد با واشینگتن را مورد انتقاد قرار داد.
از دنیای تجارت تا رویارویی با شبهنظامیان
رویترز در ادامه نوشت الزیدی بر ادامه مسیر خود پافشاری میکند. او در ماه اوت و بهدنبال آغاز کارزار خلع سلاح شبهنظامیان، در نشستی دولتی گفت: «از قرار دادن همه سلاحها تحت کنترل دولت عقبنشینی نخواهم کرد و این رویارویی را ادامه خواهم داد، حتی اگر به قیمت جانم تمام شود.»
این بازرگان ثروتمند هنگام حمله آمریکا به عراق در سال ۲۰۰۳ و سرنگونی صدام حسین هنوز نوجوان بود.
حمله ایالات متحده زمینه انتقال قدرت به احزاب برخاسته از اکثریت شیعه را فراهم کرد که از دیرباز با حکومت ایران پیوند داشتند.
الزیدی در سالهای پس از آن، با وجود شورش هواداران صدام، حملات خونین القاعده، جنگ داخلی فرقهای و سپس نبرد با داعش، از سیاست دور ماند. داعش در سال ۲۰۱۷ شکست خورد و اکنون برای بازیابی قدرت خود تلاش میکند.
در ماه آوریل، مخالفت علنی دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، با بازگشت نوری المالکی، نخستوزیر پیشین عراق، به قدرت، راه را برای انتخاب الزیدی هموار کرد.
ائتلافی از گروههای شیعه که جمهوری اسلامی به درجات مختلف بر آنها نفوذ دارد، بر سر نخستوزیری او به توافق رسید.
جوانی نسبی و پیشینه تجاری الزیدی، او را به گزینهای جایگزین برای چهرههای جاافتاده سیاسی بدل کرد. حامیانش امیدوار بودند با روی کار آمدن او، شیوه اداره کشور تغییر کند.
در مقابل، نداشتن سابقه سیاسی پرسشهایی را درباره توانایی او برای تعامل با شبکههای ریشهدار قدرت در عراق ایجاد کرد.
حمایت واشینگتن و خطر اقدام تلافیجویانه
الزیدی تاکنون از حمایت آشکار واشینگتن برخوردار بوده است؛ پشتوانهای که دیگر نخستوزیران سالهای اخیر عراق از آن بیبهره بودند.
با این حال، او نیز مانند دیگر رهبران عراق باید در به چالش کشیدن جمهوری اسلامی محتاطانه عمل کند. تهران طی سالها از طریق پیوند با شبهنظامیان و سیاستمداران شیعه، نفوذ گستردهای در این کشور به دست آورده است.
ترامپ نخستوزیر عراق را برای خلع سلاح گروههایی تحت فشار گذاشته است که از زمان آغاز جنگ ایران در ۹ اسفند ۱۴۰۴، در حمایت از جمهوری اسلامی به نیروهای آمریکایی و اهدافی در عربستان سعودی و امارات متحده عربی حمله کردهاند.
در ماه اوت، نیروهای ویژه عراق که بهطور مستقیم زیر نظر نخستوزیر فعالیت میکنند، مسئول اطلاعات حرکت النجبا، از گروههای متحد تهران، را به اتهام دست داشتن در حملات پهپادی علیه منافع واشینگتن بازداشت کردند.
این بازداشت ۴۸ ساعته با تهدید گروه النجبا به تلافی همراه شد و سیاستمداران ارشد شیعه را به مداخله برای کاهش تنشها واداشت. یک هفته بعد، نیروهای ویژه چهار عضو گروههای شبهنظامی را به اتهام تسهیل حملات به منافع آمریکا بازداشت کردند.
الزیدی اکنون در حالی برای بزرگترین رویارویی دوران نخستوزیری خود آماده میشود که از توان شبهنظامیان برای مقابلهبهمثل آگاه است.
پنج سال پیش، پس از آنکه نخستوزیر وقت عراق دستور برخوردی مشابه را صادر کرد، اقامتگاهش در بغداد هدف حمله پهپادی قرار گرفت؛ رویدادی که مقامهای عراقی آن را تلاش برای ترور توصیف کردند.
عکس آرشیوی: پلیس در حال بازرسی یک مدرسه در رم پس از دریافت ایمیل تهدید آمیز، ۱۱ نوامبر ۲۰۲۶
رویترز در گزارشی به تهدیدهای اخیر درباره بمبگذاری در مدارس، فرودگاهها و هواپیماها در اروپا پرداخته و نوشته است که این تهدیدها موجب وحشتی گسترده شد. با وجود بازتاب رسانهای گسترده این تهدیدها، در این گزارش برای اولین بار ابعاد این کارزار و جزییات چگونگی اجرای آن شرح داده شده است.
بر اساس شمارش رویترز از اطلاعات منتشرشده از سوی مقامهای اروپایی، گزارشهای رسانهای و دادههای گردآوریشده شرکتهای امنیت سایبری، در جریان این تهدیدها، بیش از هشت هزار مدرسه در اروپا، بیشتر در بریتانیا، ایرلند و ایتالیا، ایمیلهایی درباره بمبگذاری دریافت کردند.
علاوه بر مدارس، سازمانهای رسانهای، شرکتهای هواپیمایی، فرودگاهها، موسسات خیریه و افراد حقیقی نیز درگیر این کارزار شدند. این تهدیدهای ساختگی باعث تغییر مسیر و لغو دهها پرواز، اختلال در پخش برنامههای تلویزیونی و فرستاده شدن هزاران دانشآموز به خانههایشان شدند.
هشت پیام تهدیدآمیزی که رویترز بررسی کرده و به زبانهای انگلیسی، بلغاری یا ایتالیایی نوشته شدهاند، شباهتهایی با یکدیگر دارند. پیامهایی که روز ۱۹ اکتبر برای مدارس ایرلند شمالی، اسکاتلند و نهادهای بلغارستان ارسال شدند، همگی عنوان «مرگ نزدیک است» را در بخش موضوع ایمیل داشتند.
این پیامها از دستکم چهار حساب ایمیل ارسال شده بودند که بهگفته شرکتهای امنیت سایبری پروفپوینت و مایمکست، هکرها کنترل آنها را به دست گرفته بودند. بهگفته دانشگاه دایه در تایوان، به نظر میرسد حساب ایمیل متعلق به یکی از دانشجویان سابق تحصیلات تکمیلی این دانشگاه نیز هک شده و برای ارسال برخی از این پیامها مورد استفاده قرار گرفته است.
موج دوم
ایمیلهای ۱۹ اکتبر در خارج از بریتانیا توجه چندانی جلب نکردند و به نظر میرسد عاملان این تهدیدهای ساختگی طی دو هفته پس از آن، فعالیت چندان آشکاری نداشتند. اما آنها سپس با قدرت بازگشتند.
روز دوم نوامبر، یک پرواز شرکت هواپیمایی ویز ایر از لندن به صوفیه، پس از دریافت تهدید بمبگذاری از سوی شرکت هواپیمایی، تغییر مسیر داد و به بوداپست هدایت شد. روز بعد، هفت پرواز دیگر و یک کشتی تفریحی در سواحل یونان هدف تهدید قرار گرفتند. در پنجم نوامبر نیز مجموعه دیگری از تهدیدها موجب اختلال در پروازها در سراسر اروپا شد. بهگفته شرکت تخصصی ردیابی پرواز «ایرنو رادار»، بین دوم تا ششم نوامبر بیش از ۵۰ پرواز متعلق به حدود ۱۵ شرکت هواپیمایی تهدیدهای ساختگی بمبگذاری دریافت کردند.
برخلاف دور نخست ایمیلها که در آنها به «قانون شریعت» اشاره شده بود، ایمیلهای نوامبر به نام یک گروه گمنام ضد فمینیستی روسی به نام «دولت مردانه» (Male State) ارسال شدند؛ گروهی که بنیانگذارش اعلام کرد هیچ ارتباطی با این پیامها ندارد.
این پیامها نیز مانند ایمیلهای اکتبر بهصورت انبوه توزیع شده بودند و هشدارهایی کلی درباره بمبگذاری و خونریزی داشتند.
در یکی از آنها آمده بود: «امروز آسمان شما سرخ خواهد شد.»
روز ششم نوامبر، اتاقهای خبر رسانهها هدف قرار گرفتند؛ از جمله شبکه تیاف۱ فرانسه، شبکه نووا بلغارستان و سازمان پخش دولتی ایرلند، آرتیای، که پخش برخی از برنامههایش برای مدت کوتاهی متوقف شد، زیرا کارکنان ناچار شدند ساختمان مرکزی آن را تخلیه کنند. شرکت امنیت سایبری پروفپوینت اعلام کرد در مجموع، دستکم ۱۲ سازمان رسانهای در آن مقطع هدف تهدید قرار گرفتند.
موجی حتی گستردهتر در ۱۱ نوامبر از راه رسید.
حدود شش هزار و ۳۰۰ مدرسه در ایتالیا تهدیدهای بمبگذاری دریافت کردند که ظاهرا از سوی گروهی به نام «میزوجینیستان» (Misoginistan) ارسال شده بود؛ نامی که به نظر میرسد اشارهای به گروه «دولت مردانه» باشد. این تهدیدها باعث تخلیه مدارس در سراسر ایتالیا شد. پلیس اعلام کرد در همان روز حدود هزار مدرسه در اسکاتلند و ۳۰۰ مدرسه در ایرلند شمالی نیز هدف قرار گرفتند. رسانههای ایرلندی نیز گزارش دادند که حدود ۳۰۰ مدرسه در آن کشور تهدیدهای مشابهی دریافت کردهاند.
بسیاری از مدارس بریتانیا که در ۱۱ نوامبر تهدید دریافت کردند، پیشتر نیز هدف موج نخست تهدیدها قرار گرفته بودند.
دخالت خارجی؟
رویترز در گزارش خود تاکید کرده که نتوانسته بهطور مستقل تایید کند که همه ایمیلهای تهدیدآمیز ساختگی از سوی یک گروه ارسال شدهاند. با این حال، چند مقام و کارشناس گمان میکنند بیشتر این پیامها، اگر نگوییم همه آنها، به یکدیگر مرتبط بودهاند.
علاوه بر شباهت در متن پیامها و روشهای ارسال آنها، شرکت مایمکست خاطرنشان کرد که کارزار نوامبر تقریبا همان مدارسی را در اسکاتلند هدف قرار داده بود که در موج اکتبر هدف بودند؛ موضوعی که نشان میدهد احتمالا از فهرست اهداف یکسانی استفاده شده است.
پلیس اسکاتلند در ایمیلی اعلام کرد: «در حال حاضر نمیتوانیم وجود ارتباط میان این موارد را رد کنیم، اما تحقیقات گسترده همچنان ادامه دارد.»
مقامهای اروپایی گفتهاند به دخالت عوامل خارجی مظنون هستند.
لوران نونیز، وزیر کشور فرانسه، جمعه به شبکه السیآی این کشور گفت: «ما بهوضوح احتمال دخالت خارجی را میبینیم.»
او در این زمینه از روسیه یا «احتمالا کشورهای دیگر» نام برد.
نونیز گفت یوروپل، آژانس پلیس اتحادیه اروپا، در تلاش است منشاء این تهدیدها را شناسایی کند.
مرگ سوگند صیادی، دختر ۱۶ ساله کرمانشاهی، بار دیگر مساله خشونت علیه زنان و کودکان در ایران را به میان آورده است. بر اساس روایتهای منتشرشده، سوگند پس از آزار و ضربوشتم از سوی پدرش، از طبقه پنجم به پایین پرتاب شده و جان خود را از دست داده است.
گفته میشود سوگند پیش از آنکه مدیر مدرسه او را به پدرش تحویل دهد، هشدار داده بود که اگر به خانه بازگردانده شود، پدرش او را خواهد کشت. چرا هشدار یک دختر نوجوان درباره احتمال کشته شدنش، به اقدامی فوری برای حفاظت از او منجر نشد؟
وقتی مدرسه به جای پناهگاه، کودک را به خطر بازمیگرداند
در روایتهای منتشرشده درباره علت اختلاف سوگند با خانواده، دو موضوع مطرح شده است؛ برخی از مخالفت پدر با ارتباط او با پسری و موضوع خواستگاری گفتهاند و برخی دیگر از ارتباط سوگند با دختری.
اما هیچکدام از این روایتها، حتی اگر درست باشند، تغییری در اصل مساله ایجاد نمیکنند: یک دختر ۱۶ ساله احساس خطر کرده و گفته است از بازگشت به خانه میترسد.
در چنین شرایطی، وظیفه مدرسه قضاوت درباره رفتار یا انتخابهای دانشآموز نیست. مدرسه باید امنیت او را در اولویت قرار دهد، خطر را جدی بگیرد، با اورژانس اجتماعی و نهادهای مسئول تماس بگیرد و تا روشن شدن وضعیت، از تحویل او به فردی که از او ابراز ترس کرده است خودداری کند. اطلاع دادن به مادر و بررسی امکان سپردن موقت کودک به فردی امن نیز میتوانست بخشی از روند حفاظت باشد.
اینکه مدیر یا مسئول مدرسه، والدین را بهطور پیشفرض امنترین گزینه برای کودک بداند، نگاهی خطرناک است. رابطه خونی بهتنهایی تضمینکننده امنیت نیست. گاهی همان فردی که قانون و عرف او را صاحب اختیار خانواده میشناسند، میتواند منشاء خشونت باشد.
قانونی که برای قتل فرزند، مجازاتی متناسب در نظر نمیگیرد
یکی از مسائل اساسی در پروندههای قتل فرزندان به دست پدر، تفاوتی است که قانون جمهوری اسلامی میان پدر و دیگر مرتکبان قتل قائل شده است.
در نظام حقوقی حاکم بر ایران، پدر و جد پدری در صورت قتل فرزند از قصاص معافاند. در چنین شرایطی، مجازات حبس نیز تحت ضوابطی در نظر گرفته شده، اما مساله اینجاست که سازوکار قانونی موجود، مجازاتی متناسب با سنگینی جرم قتل عمد و در حد مجازاتهای سنگینی مانند حبس طولانیمدت یا حبس ابد برای چنین جنایتی تضمین نمیکند.
بحث بر سر قصاص یا نوع خاصی از مجازات نیست؛ مساله، ضرورت وجود قانونی روشن و بازدارنده است که قتل عمد یک فرزند به دست پدر را نیز با مسئولیت کیفری متناسب با این جنایت روبهرو کند. رابطه پدر و فرزندی نباید به عاملی برای تخفیف چشمگیر مسئولیت قاتل تبدیل شود.
این مساله را میتوان در پروندههای شناختهشده سالهای اخیر نیز دید. در پرونده رومینا اشرفی، دختر ۱۴ سالهای که به دست پدرش کشته شد، پدر به ۹ سال حبس محکوم شد. در پرونده مونا حیدری نیز همسر او، که سر او را برید و در خیابان گرداند، طبق گزارشهای منتشرشده به هفت سال و نیم حبس بابت قتل و هشت ماه بابت ضربوجرح محکوم شد.
این پروندهها پرسشهایی جدی درباره بازدارندگی قانون و جایگاه حقوقی زنان و کودکان در برابر اعضای خانواده مطرح میکنند. بر اساس آمار منتشرشده از سوی مجموعه «استاپ فمیساید ایران»، در سال ۲۰۲۲ دستکم ۱۹۱ مورد زنکشی در ایران مستند شده است.
چنین آماری نشان میدهد خشونت مرگبار علیه زنان و دختران را نمیتوان صرفا به اختلافهای شخصی یا اتفاقات خانوادگی تقلیل داد.
مساله فقط مجازات پس از وقوع قتل نیست. باید پیش از آنکه خشونت به مرگ منجر شود، امکان شناسایی خطر، مداخله فوری، دسترسی به پناهگاه و حمایت قانونی را فراهم کند.
اگر چنین اتفاقی در بریتانیا، ترکیه یا مصر رخ میداد
مقایسه کشورها به این معنا نیست که در بریتانیا، ترکیه یا مصر خشونت خانوادگی وجود ندارد یا همه سازوکارهای حمایتی بهدرستی عمل میکنند. تفاوت مهمتر، وجود ابزارهای قانونی و نهادی برای مداخله پیش از وقوع فاجعه است.
در بریتانیا، قتل عمد میتواند به مجازات حبس ابد منجر شود. در کنار قوانین کیفری، سازوکارهای حفاظت از کودک به نهادهایی مانند مدرسه، خدمات اجتماعی و پلیس امکان میدهند در صورت مشاهده خطر، موضوع را گزارش و برای ارزیابی وضعیت کودک مداخله کنند.
همچنین سازوکارهای مقابله با خشونت خانگی، امکان دسترسی قربانیان به حمایت و خدمات تخصصی را فراهم میکنند. در چنین ساختاری، ترس کودک از یکی از والدین باید موضوعی برای ارزیابی حفاظتی باشد، نه دلیلی برای بازگرداندن بیقیدوشرط او به همان محیط.
در ترکیه نیز در کنار مجازاتهای کیفری برای قتل و خشونت، سازوکارهایی برای حمایت از زنان در معرض خشونت وجود دارد؛ از جمله دستورهای حفاظتی، امکان دسترسی به پناهگاه و خدمات حمایتی. البته وجود قانون بهتنهایی مانع خشونت نمیشود و اجرای موثر آن اهمیتی تعیینکننده دارد.
در مصر نیز سازوکارهایی برای حمایت از کودکان در معرض خطر، از جمله کمیتههای حمایت از کودک و خط گزارشدهی ۱۶۰۰۰، وجود دارد. برای زنان نیز خطوط کمک، مراکز حمایتی و پناهگاههایی در نظر گرفته شده است.
نکته اصلی در این مقایسه، صرفا شدت مجازات قاتل نیست؛ بلکه این است که آیا کودک یا زن پیش از وقوع خشونت مرگبار، راهی برای درخواست کمک دارد؟ آیا مدرسه، خدمات اجتماعی و پلیس مسئولیت دارند هشدار او را جدی بگیرند؟ و آیا سازوکاری وجود دارد که بتواند او را از محیط خطر دور کند؟
مساله فقط یک پدر نیست؛ مشکل ساختاری است
بیش از چهار دهه است که زنان در ایران برای تغییر قوانین تبعیضآمیز و دستیابی به حقوق برابر تلاش میکنند. نسلهای مختلف زنان برای تحصیل، استقلال اقتصادی، حق انتخاب و برخورداری از امنیت اجتماعی و خانوادگی مبارزه کردهاند. با این حال، همه زنان و دختران به یک اندازه از امکان استقلال و انتخاب برخوردار نیستند.
بسیاری از دختران همچنان در خانوادههایی زندگی میکنند که در آنها تصمیم مرد خانواده تعیینکننده است و سنت، آبرو و نگرانی از قضاوت دیگران بر حق و امنیت فردی غلبه دارد. برای دختری که امکان استقلال مالی یا دسترسی به حمایت بیرون از خانواده را ندارد، ترک خانه یا درخواست کمک ممکن است بسیار دشوار باشد.
در چنین شرایطی، نمیتوان مسئولیت حفاظت از زنان و کودکان را فقط به خود آنها واگذار کرد. وقتی قانون ابزار کافی برای حمایت فراهم نمیکند، خدمات اجتماعی دسترسی گسترده و موثر ندارند و نهادهایی مانند مدرسه نیز هشدارهای کودکان را جدی نمیگیرند، زنان و کودکان در برابر خشونت بیپناه میمانند.
سوگند؛ فراتر از یک خبر تلخ
در تصاویر و روایتهایی که از مراسم خاکسپاری سوگند در شبکههای اجتماعی منتشر شده، پدر او در صف نخست نماز میت دیده میشود. در همین تصاویر، نشانی از مادر سوگند نیست؛ مادری که طبق روایتهای منتشرشده، پس از جدایی از همسرش با محدودیتهایی برای دیدار دخترش روبهرو بوده است.
درباره حضور یا غیبت نامادری نیز روایتهای متفاوتی مطرح شده است. این جزئیات، اگرچه بهتنهایی برای نتیجهگیری قطعی کافی نیستند، بار دیگر توجه را به وضعیت پیچیده و آسیبپذیر کودکانی جلب میکنند که در اختلافها و خشونتهای خانوادگی، صدایشان کمتر شنیده میشود.
سوگند میتوانست زندگی دیگری داشته باشد؛ میتوانست درس بخواند، بزرگ شود و درباره آیندهاش تصمیم بگیرد. اما زندگی او در ۱۶ سالگی پایان یافت.
مسئولیت مرگ سوگند پیش از هر چیز بر عهده پدری است که جان فرزندش را گرفت؛ اما این مسئولیت به او محدود نمیشود. جامعهای که هنوز خشونت در خانواده را مسالهای خصوصی میداند، مدرسهای که به جای حمایت از کودک او را به محیط خطر بازمیگرداند و ساختاری که زنان و کودکان را از حمایت موثر محروم میکند، هر کدام در تداوم این بیپناهی سهمی دارند.
تا زمانی که امنیت زنان و کودکان جدی گرفته نشود، آنها همچنان در برابر خشونت، تنها خواهند ماند.
عکس آرشیوی: دونالد ترامپ، رییسجمهور آمریکا و کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی، در هتل کاپلا در جزیره سنتوزای سنگاپور
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، سهشنبه وارد مانیل شد و پس از دیدار با رهبران منطقه راهی شنژن میشود. اظهارات کرملین درباره احتمال دیدار ولادیمیر پوتین با کیم جونگ اون، گمانهزنیها را درباره ملاقات ترامپ و رهبر کره شمالی در حاشیه نشست اپک افزایش داده است.
ترامپ برای شرکت در نشست آسهآن و دیدار با رهبران منطقه، وارد مانیل شد. برنامه سفر آسیایی او سپس با حضور در نشست همکاری اقتصادی آسیا و اقیانوسیه، اپک، در شنژن چین ادامه مییابد.
خبرگزاری رویترز سهشنبه ۲۶ آبان نوشت احتمال دیدار ترامپ و کیم در حاشیه این نشست بیشتر به نظر میرسد، اما هنوز هیچیک از طرفها برگزاری آن را تایید نکردهاند.
ترامپ بارها از تمایل خود برای دیدار دوباره با کیم گفته است. او ۲۵ آبان احتمال چنین دیداری در چین را مطرح کرد و گفت ممکن است این ملاقات انجام شود.
رییسجمهوری آمریکا حضور کیم در اپک را به تصمیم شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، مرتبط دانسته است.
آنچه گمانهزنیها را تقویت کرد، گزارشی از خبرگزاری روسی اینترفاکس بود که به نقل از کرملین نوشت پوتین در صورت حضور کیم در نشست اپک ممکن است با او دیدار کند.
سیدنی سیلر، مقام پیشین اطلاعاتی آمریکا در امور کره شمالی، به رویترز گفت اظهارنظر کرملین میتواند نشانه آن باشد که مقدماتی در جریان است.
جان دلوری، استاد مرکز هاپکینز-نانجینگ، نیز گفت اگر کیم به شنژن برود، احتمال گفتوگوی او با ترامپ وجود دارد.
چین درباره دعوت از کیم یا حضور او در نشست اپک اطلاعاتی منتشر نکرده است.
وزارت خارجه چین ۲۶ آبان گفت در اینباره چیزی برای اعلام ندارد و دبیرخانه اپک نیز اعلام کرد اطلاعاتی درباره مهمانان چین در اختیار ندارد.
سفارت کره شمالی در پکن هم به درخواست رویترز برای اظهارنظر پاسخ نداد.
مقامهای کره جنوبی و ژاپن تحولات را از نزدیک دنبال میکنند.
وزارت خارجه کره جنوبی همچنان احتمال دیدار را پایین ارزیابی کرده است.
لی جهمیونگ، رییسجمهوری این کشور، ابراز امیدواری کرده ترامپ بتواند کیم را به ازسرگیری گفتوگوها ترغیب کند.
سانائه تاکایچی، نخستوزیر ژاپن، نیز خواهان دیدار با کیم برای پیگیری پرونده شهروندان ژاپنی ربودهشده از دهههای ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ است. پیونگیانگ درخواستهای توکیو را نپذیرفته است.
دیدار احتمالی ترامپ و کیم در حالی مطرح میشود که آخرین نشست رسمی آنها در سال ۲۰۱۹، بدون توافق درباره محدودکردن برنامه هستهای کره شمالی و کاهش تحریمها پایان یافت.
پیونگیانگ بارها گفته است تا وقتی خلع سلاح هستهای در دستور کار باشد، حاضر به ازسرگیری مذاکرات نیست.
ترامپ کره شمالی را یک قدرت هستهای خوانده، اما آمریکا و متحدانش این جایگاه را به رسمیت نمیشناسند.
تحلیلگران درباره دستاورد احتمالی این دیدار اختلاف نظر دارند.
سیلر گفت ملاقات میتواند در درجه نخست نمادین باشد و به کیم امکان دهد برای به رسمیت شناخته شدن کره شمالی بهعنوان قدرت هستهای تلاش کند؛ در مقابل، ترامپ میتواند از آن برای نمایش رابطه مستقیم با رهبر این کشور بهره ببرد.
اما کیم دونگیوب، استاد موسسه خاور دور دانشگاه کیونگنام، معتقد است سفر ممکن است برای کیم دستاوردی جز عکس یادگاری نداشته باشد.
او همچنین احتمال داد اظهارات کرملین بیش از آن که نشانه پیشرفت در رابطه آمریکا و کره شمالی باشد، تلاشی برای نمایش نفوذ روسیه بر پیونگیانگ باشد.
حضور کیم در نشست چندجانبه اپک نیز قطعی نیست.
آخرین حضور او در رویدادی با حضور رهبران چند کشور، رژه نظامی پکن در ۱۲ شهریور ۱۴۰۴ بود.
دستگاه قضایی جمهوری اسلامی از بازداشت پدر سوگند صیادی، دانشآموز ۱۶ ساله جانباخته، به اتهاماتی از جمله «ضربوجرح و فعلا قتل» و مدیر مدرسه او به اتهام «قصور و سهلانگاری» خبر داد.
خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضاییه، سهشنبه ۲۶ آبان با اعلام این خبر به نقل از حمیدرضا کریمی، دادستان عمومی و انقلاب مرکز استان کرمانشاه، گزارش داد تحقیقات درباره علت مرگ سوگند ادامه دارد و فرضیههای مختلف، از جمله قتل یا خودکشی، در دست بررسی است.
کریمی تاکید کرد تا پیش از تکمیل تحقیقات و اعلام نتایج کارشناسی، نمیتوان درباره علت قطعی مرگ سوگند اظهارنظر کرد و افزود بررسیهای تخصصی و اقدامات قضایی برای شناسایی افراد مرتبط و تعیین مسئولیت احتمالی آنها ادامه دارد.
مرگ مشکوک این دانشآموز پس از خروج از مدرسه همراه پدرش، واکنش تشکلهای صنفی و نهادهای حقوق بشری را برانگیخته و احتمال قتل او با انگیزه «ناموسی» مطرح شده است.
سایت امتداد صبح سهشنبه گزارش داد بر اساس روایتهای منتشرشده، سوگند پیش از ترک مدرسه به مسئولان هشدار داده بود در صورت بازگشت به خانه همراه پدرش، جانش در خطر خواهد بود.
امتداد همچنین نوشت پیکر این دانشآموز صبح روز بعد در حیاط ساختمان محل سکونتش پیدا شد و در تصاویر منتشرشده از مراسم خاکسپاری، پدر او در صف نماز میت دیده میشود.
در سالهای اخیر، گزارشهای متعددی از زنکشی در ایران منتشر شده و تداوم قتلهای موسوم به «ناموسی» و خشونتهای خانوادگی، نگرانی فعالان حقوق زنان را درباره امنیت زنان و نبود حمایت قانونی موثر افزایش داده است.
امتداد ۲۵ آبان گزارش داد از ابتدای فروردین تا ۲۱ مهر، قتل دستکم ۸۴ زن و دختر در ایران ثبت شده که در ۷۵ مورد، عامل قتل از آشنایان قربانی بوده است.
بر اساس این گزارش، ۱۲ نفر از قربانیان دختران زیر ۱۸ سال بودهاند که هشت نفر از آنان به دست پدر، برادر یا دیگر خویشاوندان خونی کشته شدهاند.
امتداد تاکید کرد این آمار بر اساس موارد منتشرشده در رسانهها گردآوری شده و لزوما بیانگر شمار واقعی قربانیان نیست.
روایتها از ضربوشتم سوگند در مدرسه و خانه
سازمان حقوق بشر هانا ۲۵ آبان گزارش داد مسئولان مدرسه رضوان پس از اطلاع از موضوعی مرتبط با زندگی خصوصی سوگند، پدر او، کیومرث صیادی، را به مدرسه فراخواندند.
رکنا نیز گزارش داد بر اساس برخی روایتهای منتشرشده، ماجرا به ارتباط عاطفی سوگند با یک پسر مربوط بوده است؛ موضوعی که مدیر مدرسه ارتباط آن را با فراخواندن پدر سوگند تکذیب کرده است.
به گفته منابع هانا، پدر سوگند او را مقابل همکلاسیهایش بهشدت کتک زده و بیرون از مدرسه نیز چند بار سرش را به دیوار کوبیده است.
هانا به نقل از منابع خود اعلام کرد ضربوشتم در خانه ادامه یافته و پدر سوگند او را از ساختمان به پایین پرتاب کرده است.
این سازمان تاکید کرد چگونگی وقوع مرگ هنوز بهطور مستقل تایید نشده است.
سایت رکنا نیز ۲۵ آبان در روایتهای منتشرشده درباره این پرونده، سقوط سوگند از طبقه پنجم ساختمان را مطرح کرد.
در مقابل، آموزشوپرورش کرمانشاه اعلام کرد پدر سوگند برای دریافت پرونده تحصیلی دخترش و انتقال او به گیلانغرب به مدرسه مراجعه کرده و آنها حدود ساعت ۹ صبح مدرسه را ترک کردند.
جهانگیر آقایی، مدیر روابط عمومی آموزشوپرورش کرمانشاه، به رکنا گفت سوگند با نامادری خود زندگی میکرد و اختلافاتی در خانواده وجود داشت.
او اعلام کرد سوگند ظاهرا برای بازگشت به شهرستان تحت فشار بوده است.
واکنش تشکلهای صنفی و نهادهای حقوق بشری
شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان ایران ۲۵ آبان با انتشار بیانیهای، مسئولان مدرسه را به بیتوجهی به هشدارهای سوگند درباره خطر جانی متهم کرد و خواستار پاسخگویی وزارت آموزشوپرورش و پایان دادن به مداخله در زندگی خصوصی دانشآموزان شد.
این شورا با بیان اینکه «این قتل جانکاه، لکه ننگی بر پیشانی وزارت آموزشوپرورش تا همیشه تاریخ است»، خواستار لغو قوانین خشونتبار مردسالارانه در مدارس، استفاده از مشاوران متخصص در امور نوجوانان، تشکیل تشکلهای مستقل دانشآموزی و تقویت نهادهای حمایتی شد.
شورای هماهنگی همچنین تاکید کرد قوانینی که زمینه تبرئه عاملان چنین خشونتهایی را فراهم میکنند، باید از نظام قضایی حذف شوند.
سازمان حقوق بشر هانا نیز خواستار بررسی مستقل علت مرگ سوگند و مسئولیت احتمالی مدیر و کارکنان مدرسه شد.
هانا تاکید کرد بیتوجهی احتمالی مسئولان مدرسه به هشدارهای سوگند میتواند نقض مواد شش و ۱۷ قانون حمایت از اطفال و نوجوانان باشد.
این سازمان همچنین یادآور شد طبق ماده ۳۰۱ قانون مجازات اسلامی، پدر و اجداد پدری در صورت قتل فرزند، قصاص نمیشوند.
نهاد زنان سازمان ملل ۲۵ آبان اعلام کرد حدود ۸۴۰ میلیون زن و دختر در جهان، معادل یک نفر از هر سه نفر، خشونت جسمی یا جنسی را تجربه کردهاند و بسیاری از قربانیان هرگز برای دریافت کمک اقدام نمیکنند.
این نهاد هشدار داد زنانی که خشونت را گزارش میکنند، ممکن است با تهدید، طرد خانوادگی یا از دست دادن سرپناه و درآمد روبهرو شوند و برخی نیز بهدلیل درخواست کمک به دست آزارگران خود کشته میشوند.
با وجود تداوم زنکشی در ایران، لایحه حمایت از زنان در برابر خشونت پس از بیش از ۱۵ سال کشمکش میان دولت، مجلس و نهادهای حکومتی، همچنان به تصویب نهایی نرسیده است.
تصویر ماهوارهای، پلی را بر فراز تنگه کرچ نشان میدهد
بنا بر اعلام مقامهای کییف، حمله اوکراین به پل کرچ در دومین روز پیاپی، بخشی از مسیر جادهای پل را فروریخت. همزمان، حمله روسیه به دو پل کییف، مترو و زیرساختهای انرژی، موجب قطع برق و آب در چند منطقه اوکراین شد.
خبرگزاری رویترز سهشنبه ۲۶ آبان گزارش داد اوکراین پل راهبردی کرچ که شبهجزیره کریمه را به جنوب روسیه وصل میکند، برای دومین روز متوالی هدف گرفت.
ویدیوها و تصاویری که ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، منتشر کرد ظاهرا فروریختن بخشی از دهانه جادهای پل را نشان میدهد.
رویترز اعلام کرد نتوانسته این تصاویر را مستقلا تایید کند.
ستاد کل ارتش اوکراین گفت بخشی از دهانه و مسیر جادهای پل فروریخته، اما بخش ریلی همچنان پابرجاست و قوس آن آسیب دیده است.
سرگئی آکسیونوف، فرماندار منصوب روسیه در کریمه، از کشتهشدن دو نفر خبر داد و گفت تردد خودروها متوقف شده است.
تردد قطارها پس از وقفهای کوتاه از سر گرفته شد و مقامهای محلی به رانندگان پیشنهاد کردند برای عبور از تنگه کرچ از کشتیهای خودروبر استفاده کنند.
دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، گفت ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، در جریان حمله قرار گرفته است.
بازرسان روسیه نیز از آسیبدیدن سازه پل خبر دادند، اما مقامهای روسی میزان خسارت را بهطور کامل اعلام نکردند.
پل کرچ؛ مسیر تدارکات و تجارت
پل ۱۹ کیلومتری کرچ پس از الحاق یکجانبه کریمه به روسیه در سال ۲۰۱۴ ساخته شد و از پروژههای شاخص پوتین به شمار میرود. این پل در گذشته مسیر مهمی برای انتقال تدارکات نظامی روسیه بود، اما ارتش این کشور اکنون بیشتر از کریدور زمینی در مناطق تحت کنترل خود در جنوب اوکراین استفاده میکند.
این گذرگاه همچنان برای رفتوآمد غیرنظامیان و حملونقل تجاری اهمیت دارد.
کشتیهای تجاری از کانالی در زیر پل برای ورود و خروج به دریای آزوف استفاده میکنند.
آندری سیزوف، از شرکت مشاوره سووکن، گفت اگر آوار پل در کانال باقی بماند، ازسرگیری احتمالی کشتیرانی در دریای آزوف بهطور چشمگیری به تاخیر میافتد.
اوکراین از زمان آغاز تهاجم تمامعیار روسیه در اسفند سال ۱۴۰۰ چند بار پل کرچ را هدف گرفته است. انفجار کامیونی در ۱۶ مهر ۱۴۰۱ چهار کشته برجا گذاشت و ظرفیت پل را برای چند ماه کاهش داد.
حمله پهپادی در مقیاسی بیسابقه
حملههای شبانه اوکراین به پل کرچ بخشی از موجی بود که وزارت دفاع روسیه آن را «بزرگترین حمله پهپادی از آغاز جنگ» خواند.
این وزارتخانه گفت پدافند روسیه یکهزار و ۴۴۱ پهپاد را در ۲۲ منطقه سرنگون کرده است؛ رقمی بالاتر از رکورد روز پیش، یعنی یکهزار و ۳۳۶ پهپاد.
سرگئی سوبیانین، شهردار مسکو، گفت حدود ۸۰۰ پهپاد به سوی منطقه مسکو پرواز کردند و ۳۲۱ فروند از آنها پیش از رسیدن به پایتخت سرنگون شدند.
مقامهای محلی همچنین از حمله به شهرهای اوفا و سالاوات در منطقه باشقیرستان خبر دادند. منطقهای که چند پالایشگاه نفت در آن قرار دارد.
دو پل کییف زیر آتش
همزمان با حمله اوکراین به پل کرچ، روسیه دو پل شمالی و جنوبی کییف را هدف گرفت.
ویتالی کلیچکو، شهردار پایتخت، گفت این حملات به بخشی از سامانه مترو آسیب زد و باعث قطع برق و آب در نقاطی از شهر و اعمال محدودیتهای رفتوآمد شد.
حملههای روسیه به زیرساختهای انرژی در هشت منطقه اوکراین نیز قطع برق بهدنبال داشت.
مقامهای محلی از زخمیشدن سه نفر در منطقه چرکاسی خبر دادند.
وزارت دفاع روسیه گفت حملاتش مراکز حملونقل، نظامی و انرژی در کییف، زاپوریژیا، چرکاسی و دنیپرو را هدف گرفته است.
رویترز نتوانسته است همه گزارشهای دو طرف را مستقلا تایید کند.
این حملهها در حالی ادامه دارد که مذاکرات سهجانبه روسیه، اوکراین و آمریکا در ابوظبی پس از ۹ ماه از سر گرفته شد و دو طرف در این گفتوگوها درباره تبادل گسترده اسرا به توافق رسیدند، اما بر سر مسائل اصلی، از جمله سرزمینهای اشغالی، پیشرفت چشمگیری حاصل نشد.
مسکو و کییف در حالی حمله به زیرساختهای یکدیگر را تشدید کردهاند که فرستادگان دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، جداگانه با پوتین و زلنسکی دیدار کردهاند.
پوتین قرار است از چهارشنبه ۲۷ آبان برای دیدارهایی به چین برود. سفری که بنا بر برنامه اعلامشده، با نشست سهجانبه او، ترامپ و شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، ادامه پیدا میکند.