امید به توافق جمهوری اسلامی و آمریکا قیمت نفت را نزدیک به ۶ درصد کاهش داد
قیمت جهانی نفت پس از آنکه واشینگتن از توقف اقدامات نظامی بیشتر برای فراهمشدن فرصت دیپلماسی خبر داد، در معاملات روز دوشنبه پنجم مرداد بهشدت کاهش یافت. احتمال کاهش تنش با جمهوری اسلامی و ادامه جریان صادرات از تنگه هرمز، نگرانیها درباره کمبود عرضه را فرو نشاند.
قیمت نفت در معاملات اولیه بازارهای آسیایی در روز دوشنبه ۲۷ ژوئیه [پنجم مرداد] بخش قابلتوجهی از افزایش ناشی از جنگ در هفته گذشته را از دست داد. به نوشته خبرگزاریها سرمایهگذاران با مشاهده نشانههای کاهش احتمالی تنش نظامی میان آمریکا و حکومت ایران، توجه خود را از خطر گسترش درگیریهای منطقهای به چشمانداز ازسرگیری مذاکرات معطوف کردند.
بر اساس دادههای ثبتشده در ساعت ۷:۳۲ صبح به وقت توکیو، قیمت نفت خام وست تگزاس اینترمدیت با پنج دلار و ۲۹ سنت کاهش، به ۸۴ دلار و دو سنت در هر بشکه رسید. این افت معادل ۵.۹۲ درصد بود.
نفت خام برنت نیز با کاهش پنج دلار و ۹۰ سنتی، معادل ۶.۱۰ درصد، در سطح ۹۰ دلار و ۸۸ سنت برای هر بشکه معامله شد.
بیشترین افت به نفت خام مربان اختصاص داشت که قیمت آن با ۱۰ دلار و ۱۲ سنت کاهش، به ۹۷ دلار و پنج سنت در هر بشکه رسید. این رقم از افت ۹.۴۴ درصدی حکایت دارد. قیمت گاز طبیعی نیز ۲.۳ درصد کاهش یافت و به ۲.۸۰۵ دلار رسید.
دیپلماسی نگرانی بازار را کاهش داد بازارهای انرژی در هفته گذشته نوسانهای شدیدی را تجربه کردند. نگرانی از احتمال اختلال در صادرات نفت خام از تنگه هرمز و دریای سرخ، در پی درگیریهای مرتبط با ایران، آمریکا و حوثیهای یمن، قیمت نفت را برای مدتی به بالاترین سطح چند ماه اخیر نزدیک کرده بود.
به نوشته رسانهها از جمله نشریه اماراتی گلفنیوز، فضای روانی بازار پس از آن بهبود یافت که واشینگتن اعلام کرد برای فراهمکردن فرصت ادامه مذاکرات، از انجام اقدامات نظامی بیشتر خودداری میکند. این موضع احتمال وقوع یک درگیری گستردهتر در منطقه را، دستکم در کوتاهمدت، کاهش داده است.
ازسرگیری تلاشهای دیپلماتیک همچنین انتظارها برای ورود نفت بیشتر ایران به بازارهای جهانی را افزایش داده است. معاملهگران اکنون در حال ارزیابی دوباره این موضوع هستند که آیا اختلال در عرضه به همان شدتی خواهد بود که پیشتر تصور میشد یا نه.
خطرهای امنیتی همچنان بازار را تهدید میکند با وجود سقوط قیمتها در معاملات دوشنبه، تحلیلگران هشدار دادهاند که بازار انرژی همچنان به تحولات خاورمیانه بسیار حساس است.
حملات به زیرساختهای انرژی عربستان سعودی و ادامه تهدیدهای امنیتی در مسیر کشتیرانی بابالمندب، آسیبپذیری زنجیره جهانی تامین نفت را نشان داده است؛ هرچند جریان صادرات نفت خام همچنان ادامه دارد.
تنگه هرمز و بابالمندب از مهمترین مسیرهای انتقال انرژی در جهان به شمار میروند. هرگونه حمله تازه به تاسیسات نفتی یا کشتیهای عبوری از این مسیرها میتواند روند نزولی قیمتها را بهسرعت معکوس کند.
آژانس بینالمللی انرژی نیز پیشتر هشدار داده بود که با وجود بهبود جریان انتقال نفت پس از اختلالهای قبلی، بازار همچنان در برابر آغاز دوباره درگیریها در خلیج فارس آسیبپذیر است. به گفته این نهاد، خطرهای ژئوپلیتیکی همچنان بر عوامل بنیادین عرضه و تقاضا سایه انداختهاند.
افت نفت ممکن است فشار تورمی را کاهش دهد به نوشته گلفنیوز، کاهش قیمت نفت در آستانه هفتهای مهم برای بازارهای مالی رخ داده است. سرمایهگذاران در انتظار تصمیمهای بانکهای مرکزی، گزارش درآمد شرکتهای بزرگ و تحولات تازه ژئوپلیتیکی هستند.
اگر افت قیمت نفت ادامه پیدا کند، میتواند هزینه انرژی و نگرانیهای تورمی را کاهش دهد. با این حال، پایداری این روند به ادامه تلاشهای دیپلماتیک، خودداری طرفها از حملات تازه و بازماندن مسیرهای اصلی کشتیرانی بستگی خواهد داشت.
مرکز اسلامی انگلیس، با وجود ادامه تحقیقات درباره ارتباط احتمالی آن با جمهوری اسلامی، همچنان مجوز حمایت از صدور ویزای نیروی متخصص و مبلغان دینی را در اختیار دارد. منتقدان از دولت بریتانیا خواستهاند این مجوز را فورا بازبینی کند.
به گزارش روزنامه بریتانیایی تلگراف، وزارت کشور بریتانیا به مرکز اسلامی انگلیس در منطقه مِیدا وِیل لندن اجازه داده است برای «نیروهای متخصص» و مبلغان دینی گواهی حمایت مالی صادر کند؛ مدرکی که متقاضیان خارجی برای دریافت ویزای کاری بریتانیا به آن نیاز دارند.
این مرکز همچنان در فهرست رسمی حامیان صدور ویزا قرار دارد؛ هرچند کمیسیون امور خیریه بریتانیا تحقیقاتی را درباره ارتباطهای احتمالی آن با حکومت ایران دنبال میکند. وزارت کشور بریتانیا میگوید این مرکز از سال ۲۰۲۲ تاکنون حامی ورود هیچ نیروی کاری نبوده است.
مرکز اسلامی انگلیس پیشتر چند گواهی حمایت مالی برای متقاضیان خارجی صادر کرده بود. با این حال، تلگراف تعداد دقیق این گواهیها و هویت دریافتکنندگان آنها را اعلام نکرده است.
تحقیقات درباره ساختار مدیریتی مرکز ادامه دارد کمیسیون امور خیریه بریتانیا در جریان تحقیقات خود، مرکز اسلامی انگلیس را وادار کرد مقررات مدیریتیاش را تغییر دهد. بر اساس مقررات پیشین، هیات امنای این مرکز موظف بود یک روحانی را بهعنوان نماینده رهبر جمهوری اسلامی ایران در ترکیب خود داشته باشد.
این مرکز اوایل سال جاری میلادی نیز بهدلیل برگزاری یک «بازارچه محلی» به نهاد ناظر بر موسسات خیریه معرفی شد. بنا بر گزارش تلگراف، در این بازارچه اقلامی مانند جاکلیدیهای حامی جمهوری اسلامی، قابهای تلفن همراه با مضامین مرتبط با حزبالله و برچسبهایی با تصویر قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین نیروی قدس سپاه پاسداران، فروخته میشد.
مرکز اسلامی انگلیس پس از کشتهشدن قاسم سلیمانی در حمله هوایی آمریکا در سال ۲۰۲۰ نیز مراسم شمعافروزی برگزار کرده بود. سید هاشم موسوی، امام و مدیر کنونی این مرکز، پیشتر معترضان به حکومت ایران را «سربازان شیطان» خوانده است.
نگرانیهای امنیتی افزایش یافته است اختیار این مرکز برای حمایت از صدور ویزا، بهویژه پس از تهدید حکومت ایران به هدف قراردادن پایگاه نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا در فِرفوردِ گلاسترشر، نگرانی شماری از کارشناسان امنیتی را برانگیخته است.
بر اساس آمار «دیدهبان مهاجرت» که تلگراف منتشر کرده، از سال ۲۰۱۸ تاکنون ۳۰ هزار و ۲۶۹ ایرانی با قایقهای کوچک وارد بریتانیا شدهاند؛ رقمی که از اتباع تمام کشورهای دیگر بیشتر است. پس از ایران، افغانستان با ۲۷ هزار و ۴۲۲ نفر، عراق با ۱۹ هزار و ۱۵۷ نفر، اریتره با ۱۹ هزار و ۱۵۴ نفر و آلبانی با ۱۵ هزار و ۳۷۳ نفر قرار دارند.
یک مشاور پیشین دولت خواستار بازبینی مجوز شد لرد والنی، مشاور پیشین دولت بریتانیا در زمینه خشونت سیاسی، ثبت مرکز اسلامی انگلیس بهعنوان حامی صدور ویزا را «نگرانکننده» خواند.
او به تلگراف گفت: «با توجه به سابقه جنجالبرانگیز این نهاد و ادامه تحقیقات درباره آن، ثبت مرکز اسلامی انگلیس بهعنوان حامی صدور ویزا نگرانکننده است.»
والنی افزود که وزیر کشور باید فورا وضعیت این مرکز را بررسی و معیارهای اعطای مجوز را سختگیرانهتر کند تا از نظام مهاجرتی بریتانیا محافظت شود.
مرکز اسلامی انگلیس بر استقلال خود تاکید کرد مرکز اسلامی انگلیس اتهام وابستگی به حکومت ایران را رد کرده و گفته است «دفتر رسمی یا نماینده هیچ دولت، نهاد سیاسی یا فردی نیست».
سخنگوی این مرکز به تلگراف گفت که مرکز اسلامی انگلیس نیز مانند بسیاری از موسسات خیریه، نهادهای دینی و سازمانهای واجد شرایط، مجوز حمایت مالی وزارت کشور را در اختیار دارد و میتواند در صورت رعایت الزامات نظام مهاجرتی بریتانیا از نیروهای متخصص حمایت کند.
او افزود: «میپذیریم که پیشتر پرسشهایی درباره مرکز و ارتباط احتمالی آن با حکومت ایران مطرح شده است.» به گفته این سخنگو، مرکز همواره تاکید کرده است که یک موسسه خیریه مستقل بریتانیایی است و مطابق قوانین بریتانیا و اهداف خیریه خود فعالیت میکند.
کالج اسلامی لندن نیز مجوز مشابهی دارد مرکز اسلامی انگلیس تنها نهاد دارای مجوز حمایت از صدور ویزا نیست که ادعاهایی درباره ارتباط آن با حکومت ایران مطرح شده است. کالج اسلامی در منطقه ویلسدن در شمال لندن نیز در فهرست رسمی حامیان ویزا قرار دارد.
این کالج را سعیدرضا عاملی، دبیر پیشین و عضو کنونی شورای عالی انقلاب فرهنگی ایران، بنیان گذاشته است. این شورا مسئول سیاستگذاری فرهنگی و نظارت بر انطباق نهادهای آموزشی و فرهنگی ایران با موازین جمهوری اسلامی است.
گزارشهایی نیز درباره ارتباط کالج اسلامی با جامعهالمصطفی منتشر شده است. وزارت خزانهداری آمریکا جامعهالمصطفی را تحریم کرده و آن را به فعالیت بهعنوان «موتور تلقین ایدئولوژیک» متهم کرده است.
کالج اسلامی پیشتر ادعاهای مربوط به وابستگی خود به جامعهالمصطفی را «بیاساس» خوانده است. تلگراف همچنین برای دریافت اظهارنظر تازه با این کالج تماس گرفته، اما در گزارش خود پاسخی از آن منتشر نکرده است.
کتابفروشیهای اسلامی نیز مجوز جذب نیروی خارجی گرفتهاند انتشار این اطلاعات پس از آن صورت گرفت که تلگراف در گزارشی دیگر اعلام کرد برخی کتابفروشیهای اسلامی نیز اجازه یافتهاند برای آوردن نیروهای «متخصص» به بریتانیا گواهی حمایت مالی صادر کنند.
بنا بر این گزارش، بعضی از کتابهای عرضهشده در این فروشگاهها حاوی مطالب یهودستیزانه، از جمله ادعایی درباره «سرشت شرور» یهودیان، بودهاند. مقامهای زندانهای بریتانیا نیز برخی متون دیگر را تهدیدی از نظر افراطیسازی تشخیص دادهاند.
لی اندرسون، نماینده حزب اصلاح بریتانیا در پارلمان، با انتقاد از وزارت کشور گفت: «بهجای پزشکان و مهندسان، برای فروشگاههای اسلامی که کتابهایی درباره جهاد میفروشند نیرو وارد کردیم. باورکردنی نیست که وزارت کشور متوجه این موضوع نشده باشد.»
وزارت کشور از تشدید برخورد با سپاه خبر داد سخنگوی وزارت کشور بریتانیا تاکید کرد که مرکز اسلامی انگلیس از سال ۲۰۲۲ تاکنون حامی هیچ نیروی کاری نبوده و تحقیقات کمیسیون امور خیریه درباره آن ادامه دارد.
او گفت دولت بریتانیا تهدید حکومت ایران و افرادی را که به نمایندگی از آن عمل میکنند، «با نهایت جدیت» دنبال میکند. به گفته این سخنگو، دولت روند اصلاح قوانین برای ممنوعکردن حمایت از سپاه پاسداران را تسریع کرده و اختیارات بیشتری در اختیار پلیس و نهادهای اطلاعاتی قرار داده است تا فعالیت افراد مرتبط با سپاه را مختل کنند.
وزارت کشور همچنین اعلام کرد اگر تخلفی کشف شود، مسئولان آن ممکن است با مجازاتهایی مانند حبسهای طولانی، لغو مجوز و اقدامات حقوقی بیشتر روبهرو شوند.
دادههای وزارت کشور نشان میدهد شمار کل ویزاهای نیروی متخصص، شامل متقاضیان اصلی و افراد تحت تکفل، در سال ۲۰۲۴ به بالاترین سطح رسید. بر اساس تحلیل تلگراف، در آن سال ۶۷ هزار و ۳۰۰ ویزا برای متقاضیان اصلی و ۵۸ هزار و ۶۰۰ ویزا برای افراد تحت تکفل صادر شد.
این رقم در سال منتهی به مارس ۲۰۲۶ به ۲۹ هزار و ۷۰۰ ویزا برای متقاضیان اصلی و ۳۸ هزار و ۳۰۰ ویزا برای افراد تحت تکفل کاهش یافته است.
مردم در اطراف گلها، یادبودها و شمعهای گذاشتهشده در دروازه براندنبورگ گرد آمدهاند.
پلیس برلین اعلام کرد مظنون حمله به جشن سالانه «روز خیابان کریستوفر»، راهپیمایی سالانه افتخار جامعه کوئیر در برلین، پس از حرکت با سلاح سرد به سوی ماموران، به ضرب گلوله پلیس کشته شد.
پلیس برلین شامگاه یکشنبه پنجم مرداد به وقت محلی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت مظنون حمله حدود ساعت ۱۸ در یک مجموعه باغهای کوچک در منطقه اشپانداو شناسایی شد.
پلیس افزود بر اساس یافتههای اولیه، این فرد با یک سلاح سرد به سمت نیروهای پلیس حرکت کرد و در پی آن، یگان ویژه پلیس برلین (SEK) از سلاح گرم استفاده کرد.
پلیس همچنین اعلام کرد با وجود آغاز فوری عملیات احیا از سوی آتشنشانی برلین، این فرد در محل جان باخت.
در همین حال، شبکه آربیبی۲۴ آلمان گزارش داد «عبدال ب.»، مظنون متواری این حمله، در جریان عملیات پلیس در یک مجموعه باغهای کوچک در منطقه اشپانداو با شلیک پلیس کشته شده است.
این رسانه به نقل از سخنگوی پلیس برلین گزارش داد یک کمیسیون ویژه قتل در اشپانداو ادامه تحقیقات درباره این پرونده را بر عهده خواهد داشت.
پلیس برلین همچنین در تازهترین اطلاعیه خود اعلام کرد سامانه دریافت گزارشها و اطلاعات مردمی درباره این پرونده همچنان فعال است.
این نهاد همچنین از شهروندانی که درباره وضعیت بستگان خود پرسشی دارند خواست با مرکز پاسخگویی ویژه پلیس تماس بگیرند و تاکید کرد این مرکز همچنان آماده پاسخگویی است.
پلیس برلین صبح یکشنبه با انتشار تصویری از «عبدال ب.»، مظنون ۲۱ ساله این حمله، از شهروندان خواسته بود در شناسایی و دستگیری او همکاری کنند.
در اطلاعیهای که پلیس صبح یکشنبه منتشر کرد، تاکید شده بود هنوز مشخص نیست این حمله کار یک نفر بوده یا افراد دیگری نیز در آن نقش داشتهاند.
تصویری از عبدل ب.، متهم به دست داشتن در حمله به رژه افتخار برلین
شبکه آربیبی۲۴ همچنین گزارش داد مردی که پلیس برلین شنبه در ارتباط با حمله به رژه «روز خیابان کریستوفر» بازداشت کرده بود، احتمالا اهل ایران است، اما نقش او در این حمله همچنان روشن نیست.
به گزارش این رسانه، این فرد به ارتکاب جرائم متعددی متهم شده بود و حکم لازمالاجرای ترک آلمان داشت؛ بنابراین امکان اخراج او وجود داشت.
همزمان، استفانی هوبیگ، وزیر دادگستری آلمان، اعلام کرد دادستانی کل فدرال این کشور تحقیقات درباره آنچه مقامهای آلمان یک حمله «اسلامگرایانه» توصیف کردهاند را بر عهده گرفته است. او گفت وزیر کشور پیشتر اعلام کرده بود این حمله ماهیتی اسلامگرایانه دارد.
فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، نیز پس از شرکت در مراسم یادبود قربانیان، از محل حمله در حاشیه رژه افتخار برلین بازدید کرد و به همراه الکساندر دوبرینت، وزیر کشور و ایریس اشپرانگر، سناتور امور داخلی برلین، با اهدای گل به قربانیان ادای احترام کرد.
شهروندان در دروازه براندنبورگ پس از حمله مرگبار با خودرو در نزدیکی رژه «روز خیابان کریستوفر» در برلین یکدیگر را در آغوش گرفتهاند.
پلیس برلین همچنین اعلام کرد هیچیک از مجروحان بستری این حمله دیگر در وضعیت بحرانی نیستند و جانشان در خطر نیست.
برگزارکنندگان جشن سالانه «روز خیابان کریستوفر» نیز نسبت به قضاوتهای شتابزده درباره این حمله هشدار دادند و خواستار آن شدند که این حادثه برای اهداف سیاسی مورد سوءاستفاده قرار نگیرد یا گروهی از افراد بهطور جمعی در مظان اتهام قرار داده نشوند.
سابقه حملات با خودرو در آلمان
آلمان در سالهای اخیر شاهد چندین حمله با خودرو بوده که در آن رانندگان بهعمد شهروندان را زیر گرفتهاند.
اردیبهشت ۱۴۰۵، مردی که گمان میرود دچار مشکلات روانی بوده، با خودرو وارد یک پیادهرو در مرکز شهر لایپزیگ شد، دو نفر را کشت و سه نفر را بهشدت زخمی کرد.
شهروندان در مراسم یادبود قربانیان حمله مرگبار با خودرو در کلیسای سنتماری برلین برای جانباختگان شمع روشن میکنند.
دی ۱۴۰۳ نیز یک پزشک اهل عربستان سعودی با حمله به بازار کریسمس ماگدبورگ شش نفر را کشت و دادگاهی در آلمان پنجم تیر او را به حبس ابد محکوم کرد.
بهمن ۱۴۰۳ هم یک پناهجوی ۲۴ ساله افغانستانی با خودرو به تجمعی کارگری در مونیخ حمله کرد. این حمله دستکم ۳۰ زخمی بر جای گذاشت.
اکسیوس به نقل از یک منبع آگاه به موضوع گزارش داد که حملات ارتش آمریکا به جنوب ایران به توصیه دریاسالار برد کوپر، فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، متوقف شد زیرا از نظر او این دور از حملات به بیشینه اثربخشی خود رسیده بود.
این رسانه آمریکایی، در گزارشی که شامگاه یکشنبه ۴ مرداد به وقت ایران منتشر کرد، نوشت کوپر به رییسجمهوری آمریکا اطلاع داد تقریبا تمام مواضع تعیینشده در حاشیه ساحلی جنوب ایران، طی دو هفته عملیات هوایی هدف قرار گرفتند و توانایی جمهوری اسلامی برای حمله به کشتیها را به میزان قابلتوجهی کاهش یافته است.
به نوشته اکسیوس، این مقام ارشد نظامی آمریکا همچنین در گزارشهای خود اشاره کرد که یکی از گامهای احتمالی بعدی میتواند ازسرگیری عملیات رزمی گسترده برای انهدام ۲۰ درصد از اهدافی باشد که ارتش آمریکا در جریان عملیات خشم حماسی تعیین کرده اما هدف قرار نداده بود
به گفته منابع اکسیوس، او تاکید کرد اگر تصمیمی برای ازسرگیری عملیات رزمی گسترده گرفته نشود، ادامه کارزار بمباران ۲ هفته گذشته بیفایده خواهد بود.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، ۳۱ تیر همزمان با یازدهمین شب حملات ارتش این کشور به جنوب ایران، تهدید کرد که اگر جمهوری اسلامی به حملات خود به کشتیها در تنگه هرمز ادامه دهد، بابت هدف قرار گرفتن هر کشتی، یک پل یا نیروگاه در ایران را نابود میکند.
این اظهارات ترامپ با تهدیدهایی از سوی مقامهای جمهوری اسلامی مبنی بر هدف قرار گرفتن نیروگاهها و زیرساختهای کشورهای حاشیه خلیج فارس پاسخ گرفت و در نهایت ترامپ ادبیات شدیدتری علیه جمهوری اسلامی به کار برد. او پنجشنبه یکم مرداد در مصاحبهای کوتاه با باراک راوید، خبرنگار اکسیوس، گفت به تصمیمگیری برای ازسرگیری عملیات رزمی عمده علیه جمهوری اسلامی نزدیک شده است؛ عملیاتی به گفته او «بزرگتر و گستردهتر» از عملیات خشم حماسی.
در واپسین ساعات پنجشنبه، گمانهزنیها از احتمال تشدید درگیری میان آمریکا و جمهوری اسلامی در روزهای جمعه و شنبه خبر میداد؛ با این حال، گزارشهای منتشرشده در شنبه سوم مرداد نشان داد ترامپ از صدور دستور آغاز عملیاتی گسترده علیه جمهوری اسلامی خودداری کرده است.
اکسیوس یکشنبه به نقل از منابع آگاه گزارش داد ارزیابی کوپر درباره محدودیت اثربخشی ادامه حملات و هدف قرار گرفتن بخش عمده اهداف تعیینشده در جنوب ایران، در کنار نظر دیگر مشاوران، بر تصمیم ترامپ برای توقف حملات در روز جمعه تاثیر گذاشت.
منابع به این رسانه گفتند دریاسالار کوپر اوایل هفته توصیه خود درباره گامهای بعدی را به پنتاگون، ستاد مشترک ارتش آمریکا و کاخ سفید ارائه کرده بود.
به گفته منابع، ترامپ در روزهای پیش از این نشست به ازسرگیری عملیات رزمی گسترده تمایل داشت، اما دیدگاه او از شامگاه پنجشنبه تغییر کرد. تصمیم او برای کاستن از شدت بمباران تنگه هرمز روز جمعه قطعی شد.
روزنامه نیویورکتایمز نیز سوم مرداد گزارش داده بود که کاهش نگرانکننده ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت و خطر گسترش جنگ در خاورمیانه از عوامل اصلی موثر بر تصمیم ترامپ برای پرهیز از تشدید حملات علیه جمهوری اسلامی بود.
این رسانه به نقل از مقامهای آمریکایی، ژنرال دن کین، رییس ستاد مشترک ارتش آمریکا، در جلسات خصوصی به ترامپ هشدار داده است که از سر گرفتن عملیات گسترده علیه [حکومت] ایران از نظر نظامی امکانپذیر است، اما ذخایر موشکهای رهگیر فرماندهی مرکزی آمریکا را بهشدت کاهش خواهد داد.
مایک والتز، سفیر آمریکا در سازمان ملل، یکشنبه چهارم مرداد گفت رییسجمهوری آمریکا برای فرصت دادن به مذاکرات، حملات آمریکا به ایران را متوقف کرد. ارتش جمهوری اسلامی نیز از توقف حملات تلافیجویانه خبر داد. همزمان با این تحولات، رایزنیهای دیپلماتیک برای پایان دادن به درگیریها ادامه دارد.
مقامهای عمانی دوم مرداد برای رایزنی درباره بحران تنگه هرمز به تهران سفر کردند. شبکه العربیه یکشنبه به نقل از یک منبع گزارش داد جمهوری اسلامی به مقامهای پاکستانی اطلاع داده است که از مذاکرات خارج نشده و فقط گفتوگوها را تعلیق کرده است.
بر اساس این گزارش، تهران خواستار ازسرگیری مذاکرات از همان نقطهای است که پیشتر متوقف شده بود و تاکید دارد گفتوگوها باید بر پایه یادداشت تفاهم ادامه یابد. تهران همچنین آمادگی خود را برای ادامه رایزنیها در ژنو، دوحه یا اسلامآباد اعلام کرده است.
یک جنگنده اف-۳۵ سی نیروی دریایی آمریکا روی عرشه ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن، پیش از عملیات علیه جمهوری اسلامی، ۱۲ اسفند ۱۴۰۴.
مایک والتز، سفیر آمریکا در سازمان ملل، گفت رییسجمهوری آمریکا برای فرصت دادن به مذاکرات، حملات آمریکا به ایران را متوقف کرد. ارتش جمهوری اسلامی نیز از توقف حملات تلافیجویانه خبر داد. همزمان با این تحولات، رایزنیهای دیپلماتیک برای پایان دادن به درگیریها ادامه دارد.
سفیر آمریکا در سازمان ملل یکشنبه چهارم مرداد گفت رایزنیهای تهران و واشینگتن در سطوح مختلف، از گفتوگوهای فنی تا بالاترین سطوح سیاسی، ادامه دارد.
والتز در گفتوگو با شبکههای فاکسنیوز و انبیسی گفت تلاشهای دیپلماتیک، بهویژه در روزهای اخیر، افزایش یافته است، اما تاکید کرد ارتش آمریکا «آماده اقدام» است و ترامپ همچنان همه گزینهها را روی میز نگه داشته است.
او همچنین گفت اختلافهای داخلی در جمهوری اسلامی روند مذاکرات را دشوار کرده است.
در همین حال، خبرگزاری رویترز عصر یکشنبه به وقت ایران به نقل از یک مقام ارشد جمهوری اسلامی گزارش داد موضع تهران همچنان «حمله در برابر حمله» است و تا زمانی که آمریکا توقف حملات هوایی را ادامه دهد، حکومت ایران نیز عملیات خود را متوقف خواهد کرد.
این مقام که خواسته است نامش فاش نشود، به رویترز گفت این پیام پیشتر به ایالات متحده منتقل شده است و اگر آمریکا حملات خود را از سر بگیرد، جمهوری اسلامی نیز برای اجرای «پاسخی گسترده» آماده خواهد بود.
او همچنین گفت در تهران بدبینی نسبت به توقف حملات بیش از خوشبینی است و دیدگاه غالب این است که این وقفه، اقدامی تاکتیکی است، نه نشانه تغییری واقعی در موضع واشینگتن.
همزمان با انتشار این گزارش در رویترز، یک مقام ایرانی در مصاحبه با رسانه آمریکایی سیبیاس، مذاکرات میان جمهوری اسلامی و عمان در دو روز گذشته را «سازنده» توصیف کرد و افزود مذاکرات برای بازگشایی تنگه هرمز نیز «در جهت مثبت» پیش میرود.
مقامهای عمانی دوم مرداد برای رایزنی با جمهوری اسلامی به تهران سفر کردند.
پنتاگون پس از ۱۳ شب حملات هوایی به جمهوری اسلامی، اواخر روز جمعه سوم مرداد عملیات خود را متوقف کرد و شنبه و یکشنبه نیز هیچ حملهای از سوی آمریکا گزارش نشد.
جمهوری اسلامی نیز که در پی حملات شبانه آمریکا، کشورهای همسایه میزبان پایگاههای این کشور را هدف قرار میداد، طی این دو روز حملهای انجام نداد.
نگرانی درباره ذخایر تسلیحاتی آمریکا
اظهارات والتز پس از انتشار گزارشهایی در رسانههای آمریکایی درباره نگرانی مقامهای نظامی از کاهش مهمات مطرح شد.
شبکه سیانان گزارش داد دن کین، رییس ستاد مشترک ارتش آمریکا، در نشست جمعه کاخ سفید درباره پیامدهای احتمالی تشدید جنگ، از جمله کاهش ذخایر تسلیحاتی، به ترامپ هشدار داده است.
والتز با اشاره به کاهش بخشی از ذخایر تسلیحاتی آمریکا، این وضعیت را نتیجه ارسال سلاح به اوکراین و عملکرد دولت پیشین دانست، اما تاکید کرد ارتش آمریکا همچنان همه تجهیزات لازم برای اجرای عملیات را در اختیار دارد.
تهران: عملیاتهای متقابل جمهوری اسلامی متوقف شده است
محمد اکرمینیا، سخنگوی ارتش جمهوری اسلامی، صبح یکشنبه به وقت ایران گفت با توقف حملات آمریکا در دو شب گذشته، عملیات متقابل جمهوری اسلامی نیز متوقف شده است.
به گفته او، راهبرد جمهوری اسلامی در این دوره «بازدارندگی تلافیجویانه» بوده و هدف از این عملیاتها، واداشتن آمریکا به پایبندی به مفاد تفاهمنامه اسلامآباد بوده است.
اکرمینیا همچنین هشدار داد اگر آمریکا بر ادامه حملات، بهویژه حملات هوایی، اصرار کند، جغرافیای جنگ بیش از این گسترش خواهد یافت و جمهوری اسلامی نیز راهبردهای جدیدی را به کار خواهد گرفت.
گزارش العربیه از مسیر مذاکرات
شبکه العربیه به نقل از یک منبع گزارش داد جمهوری اسلامی به مقامهای پاکستانی اطلاع داده است که از مذاکرات خارج نشده و فقط گفتوگوها را تعلیق کرده است.
بر اساس این گزارش، تهران خواستار ازسرگیری مذاکرات از همان نقطهای است که پیشتر متوقف شده بود و تاکید دارد گفتوگوها باید بر پایه یادداشت تفاهم ادامه یابد. تهران همچنین آمادگی خود را برای ادامه رایزنیها در ژنو، دوحه یا اسلامآباد اعلام کرده است.
العربیه همچنین گزارش داد تهران با ایجاد مسیر جدید در تنگه هرمز مخالفت کرده و خواستار آن شده است که مذاکرات ابتدا بر پرونده هرمز، سپس داراییهای مسدودشده و در نهایت برنامه هستهای متمرکز شود.
همزمان، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، هشدار داد اگر جمهوری اسلامی، چه بهطور مستقیم و چه از طریق نیروهای نیابتی خود، با موشکهای بالستیک، پهپادها یا پهپادهای انتحاری به اسرائیل حمله کند، «اشتباه بزرگی» مرتکب خواهد شد.
او در گفتوگو با فاکسنیوز افزود در چنین شرایطی، پاسخ اسرائیل «بسیار، بسیار قاطع» خواهد بود.
احمد الشرع، رییس دولت سوریه، گفت دمشق با مشارکت چند کشور برای دستیابی به توافقی امنیتی با اسرائیل تلاش میکند و تاکید کرد سوریه قصد مداخله نظامی در لبنان را ندارد. او ابراز امیدواری کرد این توافق مقدمهای برای صلحی فراگیر باشد.
شبکه الجزیره یکشنبه چهارم مرداد گزارشی از یک گفتوگوی مفصل با الشرع را منتشر و اعلام کرد نسخه کامل این مصاحبه قرار است شامگاه یکشنبه پخش شود. این رسانه به نقل از الشرع نوشت سوریه از رویارویی با اسرائیل پرهیز میکند و منفعتی در ورود به تقابل با آن نمیبیند.
الشرع افزود موفقیت ساز و کار امنیتی جاری میتواند راه را برای توافقی گستردهتر هموار کند، بدون آنکه به حق سوریه در قبال بلندیهای «اشغالی» جولان لطمهای وارد شود.
او درباره لبنان تاکید کرد دمشق قصد مداخله نظامی در این کشور را ندارد و با دولت لبنان درباره راههای کمک به عبور از بحران و رساندن این کشور به شرایطی امن رایزنی میکند.
الشرع تاکید کرد رسیدگی به بحران لبنان به رویکرد امنیتی محدود نمیشود و نیازمند راهحلی جامع است که ابعاد مختلف را در بر گیرد. او هشدار داد هرگونه آشوب در لبنان بهطور مستقیم بر سوریه تاثیر خواهد گذاشت.
او همچنین گفت دمشق از انحصار سلاح و تصمیمگیری درباره صلح و جنگ در اختیار دولت لبنان حمایت میکند و نسبت به گسترش جنگ در منطقه و پیامدهای احتمالی آن نگران است.
واکنشها به مواضع الشرع درباره لبنان
طارق عبود، پژوهشگر سیاسی، به الجزیره گفت اظهارات الشرع درباره خودداری از مداخله نظامی در لبنان، پیامی اطمینانبخش برای لبنانیها و سوریهاست.
عبود در عین حال از نبود موضع رسمی و روشن لبنان در واکنش به اظهارات دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، انتقاد کرد.
عبود گفت مطرح شدن احتمال مداخله نظامی خارجی در لبنان مستلزم موضعگیری رسمی برای تاکید بر حاکمیت این کشور بود و سکوت مقامهای لبنانی در این زمینه، نشاندهنده کوتاهی در برخورد با این اظهارات است.
او افزود حزبالله از تحولات منطقه آگاه است و برای دستیابی به توافقهای سیاسی آمادگی دارد. به گفته عبود، رسیدگی به موضوع سلاح حزبالله تنها از طریق گفتوگوی مستقیم با این گروه و تحت نظارت دولت لبنان امکانپذیر است.
ارزیابی متفاوت از اظهارات الشرع
ایلی الحاج، نویسنده و تحلیلگر سیاسی، نیز به الجزیره گفت اظهارات الشرع حاوی نکته تازهای نبود و یادآور شد اسعد الشیبانی، وزیر امور خارجه سوریه، پیشتر به مقامهای لبنانی گفته بود دمشق نه تمایلی به مداخله نظامی در لبنان دارد و نه توان انجام آن را.
الحاج افزود نقش سوریه به همکاری برای کنترل مرزها و گذرگاهها و جلوگیری از قاچاق سلاح و مهمات محدود میشود و دمشق اجرای این اقدامات را در چارچوب هماهنگیهای امنیتی با لبنان آغاز کرده است.
او همچنین گفت ترامپ با تکرار اظهاراتش درباره احتمال مداخله نظامی سوریه در لبنان، میکوشد بر دولت لبنان و اسرائیل فشار سیاسی وارد کند تا تکلیف پرونده سلاح حزبالله را روشن کنند.
الحاج افزود گفتوگو با حزبالله ممکن است سالها بدون دستیابی به نتیجهای قطعی ادامه یابد و تا زمانی که پرونده سلاح این گروه حلوفصل نشود، خروج کامل اسرائیل از جنوب لبنان نیز به تعویق خواهد افتاد.
در همین زمینه، وبسایت خبری-تحلیلی اکسیوس ۲۳ تیر گزارش داد ترامپ در تماس با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، از او خواست روند خروج تدریجی نیروهای اسرائیلی از سوریه را آغاز کند و اقدامی مشابه نیز در لبنان انجام دهد.
بر اساس این گزارش، ترامپ حضور ارتش اسرائیل در سوریه را عامل تنش دانست، اما نتانیاهو بر حفظ مناطق حائل امنیتی در مرزهای اسرائیل تاکید کرد.
تحریمها، قسد و پرونده مفقودشدگان
الشرع در بخش دیگری از این گفتوگو گفت رفع تحریمهای اقتصادی علیه سوریه تا زمانی که نام این کشور از فهرست دولتهای حامی تروریسم حذف نشود، تاثیر کامل نخواهد داشت.
او همچنین با اشاره به کندی اجرای توافق دولت سوریه با نیروهای دموکراتیک سوریه (قسد)، تاکید کرد دولت همچنان به موفقیت این توافق امیدوار است.
رییس دولت سوریه درباره پرونده سوریهای مفقودشده در سالهای گذشته و در دوران حکومت اسد نیز گفت مقامهای این کشور کمیتهای ویژه برای مدیریت این پرونده بر اساس استانداردهای بینالمللی و با همکاری کشورهایی دارای تجربه تخصصی در این زمینه تشکیل دادهاند.
ترامپ ۱۸ تیر با ارسال نامهای به الشرع اعلام کرد قصد دارد نام سوریه را از فهرست کشورهای حامی تروریسم خارج کند.
او یک روز پیش از آن نیز در دیدار با الشرع در حاشیه نشست ناتو در آنکارا، سوریه را کشوری «بسیار باثبات» توصیف کرد و گفت تحریمهای اعمالشده علیه این کشور را لغو کرده است.