بحرین حملات جمهوری اسلامی را محکوم کرد و از شورای امنیت خواست اقدام کند
تصویری از نشست شورای امنیت در مقر سازمان ملل، نیویورک، ۲۹ اکتبر ۲۰۲۶
بحرین حملات جمهوری اسلامی به خاک خود را محکوم کرد و از شورای امنیت سازمان ملل خواست تهران را به اجرای قطعنامه ۲۸۱۷ وادار کند. همزمان، مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا از اصابت پرتابه به دو نفتکش در تنگه هرمز خبر داد و تهران اعلام کرد تلاشها برای شکستن محاصره دریایی ادامه دارد.
بحرین از آتشسوزی در یک تاسیسات غیرنظامی خبر داد وزارت خارجه بحرین حملات حکومت ایران را «غیرقانونی» خواند و از شورای امنیت خواست برای اجرای قطعنامه ۲۸۱۷ «اقداماتی قاطع» اتخاذ کند. این قطعنامه که ۱۱ مارس، برابر با ۲۰ اسفند ۱۴۰۴، تصویب شد، حملات جمهوری اسلامی به کشورهای خلیج فارس و اردن را محکوم میکند و خواستار توقف فوری مخاصمات و اخلال در کشتیرانی است.
بحرین اعلام کرد پدافند هوایی این کشور شامگاه شنبه ۳۰ آبان شماری از حملات ایران را رهگیری کرد. وزارت کشور بحرین نیز گفت یک تاسیسات صنعتی غیرنظامی در پی حمله دچار آتشسوزی شد. به گفته این وزارتخانه، گزارشهای اولیه از خسارت مادی حکایت داشت و تا آن زمان کسی مصدوم نشده بود.
خبرگزاری فارس مدعی شد نیروهای نظامی جمهوری اسلامی چهار پایگاه مورد استفاده آمریکا در بحرین را هدف قرار دادهاند. سپاه پاسداران نیز مدعی شد دو آتشبار پاتریوت و یک سامانه راداری را هدف گرفته است. بحرین و ارتش آمریکا این ادعاها را تایید نکردند. سنتکام در بیانیهای جداگانه، ادعای جمهوری اسلامی درباره آسیب دیدن یک جنگنده افـ۱۶ آمریکایی بر فراز خلیج فارس در شامگاه جمعه را رد کرد.
دو نفتکش در هرمز هدف پرتابه قرار گرفتند مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا اعلام کرد دو نفتکش بامداد شنبه ۳۰ آبان هنگام خروج از خلیج فارس، در دو حادثه جداگانه هدف پرتابه قرار گرفتند. گزارشی از تلفات یا مصدومیت در این دو حادثه منتشر نشد. نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی نیز جداگانه اعلام کرد یک نفتکش در شرق تنگه هرمز پس از برخورد با مین دریایی آتش گرفته است.
در همین حال، گزارشهایی از آمادهشدن بیش از ۱۴ نفتکش ایرانی در آبهای اطراف جزیره خارک برای عبور از محاصره دریایی آمریکا منتشر شد. اما خبرگزاری تسنیم ساعاتی بعد «حرکت نفتکش های ایرانی برای عبور از محاصره دریایی و آمادگی ایران برای مقابله به مثل علیه زیرساخت های نفتی کشورهای منطقه» را تکذیب کرد.
همزمان با گمانهزنیها درباره احتمال تلاش جمهوری اسلامی برای شکستن محاصره دریایی و ازسرگیری صادرات نفت، دادههای مارینترافیک، وبسایت ردیابی کشتیها، نفتکشی با نام «خطشکن» را با پرچم جمهوری اسلامی که بامداد یکشنبه اول آذر در نزدیکی تنگه هرمز در حال حرکت بود، را نشان میدهد.
طبق این گزارش، آبخور نفتکش «خطشکن»، یعنی فاصله عمودی سطح آب تا پایینترین بخش بدنه کشتی، ۲۲.۵ متر اعلام شده است که با وضعیت یک نفتکش حامل محموله سنگین نفت خام مطابقت دارد. در عین حال محموله نفتکش، محل بارگیری و مقصد آن هنوز بهطور مستقل قابل تایید نیست.
دادههای مارینترافیک، وبسایت ردیابی کشتیها، موقعیت نفتکش «خطشکن» با پرچم جمهوری اسلامی را در نزدیکی تنگه هرمز نشان میدهد
تانکرترکرز سیگنال منتسب به یک ابرنفتکش را جعلی خواند
ساعاتی بعد تانکرترکرز اعلام کرد نفتکشی که سیگنال آن در سامانه شناسایی خودکار کشتیها (AIS) ثبت شده، وجود خارجی ندارد. به گفته این موسسه، دادههای همراه سیگنال نادرست است و تصاویر ماهوارهای نیز جابهجاییهای منتسب به این شناور را تایید نمیکند.
تانکرترکرز افزود با توجه به شمار ابرنفتکشهایی که در ماههای اخیر هدف حمله قرار گرفتهاند، بعید است ایران در شرایط کنونی یک ابرنفتکش به دریا بفرستد.
کاظم غریبآبادی، معاون وزیر خارجه جمهوری اسلامی، گفت تهران به واشینگتن اطلاع داده است که کاروان نفتکشها بهزودی بهسوی چین حرکت خواهد کرد. او محاصره بنادر ایران را «اقدامی جنگی» خواند و گفت تهران برای شکستن آن هر اقدامی را که لازم بداند انجام خواهد داد.
قطر به میانجیگری ادامه داد و ترامپ خواستار توافقی دائمی شد غریبآبادی گفت یک هیات قطری شامگاه جمعه حدود دو ساعت با مقامهای ایرانی در تهران گفتوگو کرد و سپس به دوحه بازگشت. عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، نیز گفت بازگشایی تنگه هرمز در صورت پذیرش شروط تهران امکانپذیر است و بر پایان محاصره دریایی و رفع تحریمها تاکید کرد.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در گفتوگو با فاکسنیوز گفت خواهان توافقی دائمی است که مانع دستیابی ایران به سلاح هستهای شود. او همچنین گفت برای تصمیمگیری درباره اقدام نظامی بعدی واشینگتن عجلهای ندارد.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گفت رهبران کنونی احتمالا در مقایسه با رهبران پیشین جمهوری اسلامی معقولتر هستند، اما مذاکره با آنها همچنان بسیار دشوار است. او همچنین خواستار توافقی دائمی با جمهوری اسلامی شد که در آینده نیز مانع دستیابی تهران به سلاح هستهای شود.
همزمان، با ادامه تلاشهای قطر برای میانجیگری بین تهران و واشینگتن، کاظم غریبآبادی، معاون وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، محاصره را اقدامی جنگی خواند و گفت حکومت ایران برای شکستن محاصره هر اقدامی که لازم باشد انجام خواهد داد.
ترامپ شنبه ۳۰ آبان در گفتوگو با شبکه فاکسنیوز درباره رهبران کنونی جمهوری اسلامی بار دیگر گفت تاکنون دو بار رهبری ایران را کنار زده و اکنون با سومین گروه از رهبران این کشور سروکار دارد.
او افزود: «این افراد احتمالا معقولتر هستند، اما مذاکره با آنها بسیار دشوار است. ما به توافق میرسیم و آنها روز بعد آن را نقض میکنند.»
رییسجمهوری آمریکا این وضعیت را «نهاییترین شکل تغییر رژیم» توصیف کرد و گفت هرگز اهمیت چندانی به حکومت ایران نداده است.
ترامپ پیش از این در ۲۱ آبان در گفتوگویی با برنامه رادیویی «هیو هیت» گفته بود اگر رهبران جمهوری اسلامی تا پایان دوره ریاستجمهوری او در قدرت بمانند، آن را بهمنزله شکست خود خواهد دانست.
رییسجمهوری آمریکا در گفتوگوی تاکید کرد مصمم است به توافقی دست یابد که دولتهای آینده آمریکا نیز نتوانند آن را تغییر دهند.
او گفت:«کاری که من انجام میدهم این است که مطمئن شوم حتی اگر چهار، ۱۵ یا ۲۰ سال دیگر رئیسجمهوری بیکفایت داشته باشیم، توافقی که من به دست میآورم دائمی خواهد بود. اجازه نخواهم داد کسی به آنها امکان دستیابی به سلاح هستهای بدهد.»
این اظهارات یک روز پس از آن مطرح شد که ترامپ جمعه ۲۹ آبان در نشست خبری کاخ سفید گفت جمهوری اسلامی خواهان توافق است، اما حاضر نیست توافقی را بپذیرد که برای او قابل قبول باشد.
ترامپ در این نشست تاکید کرد: «ما یک توافق واقعی میخواهیم، نه یک توافق ساختگی.»
او همچنین رهبران جمهوری اسلامی را متهم کرد که برای دههها طرفهای مذاکرهکننده را فریب دادهاند و بار دیگر گفت تهران نباید به سلاح هستهای دست پیدا کند.
رییسجمهوری آمریکا پیشترپنجشنبه ۲۸ آبان در گفتوگویی کوتاه با اکسیوس گفته بود برای تصمیمگیری درباره اقدام بعدی واشینگتن در قبال ایران عجله ندارد و پس از آغاز سال میلادی جدید درباره آن تصمیم خواهد گرفت.
سفر هیات قطری به تهران پس از دیدار میانجیگران با فرستادگان ترامپ
همزمان با اظهارات تازه ترامپ، کاظم غریبآبادی، معاون حقوقی و بینالملل وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، شنبه ۳۰ آبان تایید کرد که یک هیات قطری جمعه شب به تهران سفر کرده و پس از دو ساعت گفتوگو، ایران را ترک کرده است.
غریبآبادی گفت جمهوری اسلامی همچنان با میانجیگران، از جمله قطر، در تماس است و گفتوگوهای حضوری و مجازی برای بررسی امکان ایجاد فرصتی دوباره برای دیپلماسی ادامه دارد.
او افزود: «ما با واسطهها از جمله قطریها در تماس هستیم و هم به شکل حضوری و هم مجازی گفتوگوها و رایزنیهای لازم را انجام میدهیم تا ببینیم آیا میتوان فرصت دیگری به دیپلماسی داد یا نه.»
پیش از تایید سفر هیات قطری به تهران، وبسایت اکسیوس جمعه ۲۹ آبان بهنقل از دو منبع آگاه گزارش داده بود که استیو ویتکاف و جرد کوشنر، فرستادگان ویژه ترامپ، پنجشنبه در برلین با محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخستوزیر قطر، و علی الذوادی، فرستاده ویژه او، دیدار کردهاند.
بهگزارش اکسیوس، محور این دیدار تلاشهای میانجیگرانه قطر برای ازسرگیری آتشبس، احیای مذاکرات هستهای و جلوگیری از بازگشت به جنگ گسترده میان آمریکا و جمهوری اسلامی بوده است.
نخستوزیر قطر پیش از این در واشینگتن با ترامپ و جیدی ونس، معاون رییسجمهوری آمریکا، دیدار کرده بود.
علی الذوادی نیز پیشتر در ترکیه با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، ملاقات کرده و درباره گفتوگوهای خود با مقامهای آمریکایی به او توضیح داده بود.
در روزهای گذشته نیز هیاتی فنی از جمهوری اسلامی برای ادامه رایزنیها به دوحه سفر کرده بود.
با وجود این تماسها، منابع آگاه به اکسیوس گفتهاند تاکنون پیشرفت چشمگیری در تلاشهای دیپلماتیک حاصل نشده است.
هنوز جزئیات مذاکرات هیات قطری در تهران منتشر نشده و مشخص نیست آیا در این سفر، پیشنهاد تازهای از سوی واشینگتن به مقامهای جمهوری اسلامی منتقل شده است یا نه.
عباس عراقچی نیز در گفتوگویی با روزنامه ایران منتشر شد، گفت تهران خواهان توافقی است که تضمین کند جنگ دیگری آغاز نخواهد شد.
او تاکید کرد جمهوری اسلامی پیش از ورود به مذاکرات جدید، خواهان تضمینهایی درباره جدیت آمریکا در دستیابی به توافق است.
عراقچی همچنین گفت پیشنهاد دو روزه تهران برای برقراری آتشبس، بازگشایی تنگه هرمز و ازسرگیری مذاکرات همچنان روی میز قرار دارد.
او رفع محاصره دریایی، آزادسازی داراییهای مسدودشده ایران، فراهم شدن امکان صادرات نفت و برقراری آتشبس در همه جبههها را از شروط تهران برشمرد.
وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی درباره ذخایر اورانیوم غنیشده نیز تاکید کرد که این مواد نباید از ایران خارج شوند، اما گفت امکان یافتن راهحلی منصفانه درباره آنها وجود دارد.
تهران محاصره اقتصادی را اقدام جنگی خواند
همزمان با این تحولات، غریبآبادی شنبه در جمع خبرنگاران در پاسخ به پرسشی درباره حرکت نفتکشهای حامل نفت ایران به سمت چین و احتمال ارتباط آن با شکستن محاصره اقتصادی آمریکا گفت جمهوری اسلامی این محاصره را اقدامی جنگی میداند.
او تاکید کرد: «محاصره اقتصادی به هیچ وجه قابل پذیرش نیست و هر اقدامی که لازم باشد برای شکستن محاصره اقتصادی انجام خواهیم داد.»
غریبآبادی افزود جمهوری اسلامی این موضع را به طرفهای مقابل و میانجیگران اطلاع داده و آمریکا نیز از آن آگاه است.
در روزهای اخیر رسانههای وابسته به سپاه پاسداران و شماری از چهرههای سیاسی نزدیک به حکومت، احتمال اعزام نفتکشهای ایرانی به سوی چین برای شکستن محاصره دریایی آمریکا را مطرح کردهاند.
خبرگزاری فارس در گزارشی پیشنهاد کرده بود کاروانی از نفتکشهای ایرانی برای انتقال نفت به چین اعزام شود و در صورت ممانعت آمریکا، تاسیسات نفتی کشورهای منطقه هدف حملات تلافیجویانه قرار گیرند.
در این گزارش بهطور مشخص از تاسیسات نفتی امارات متحده عربی، عربستان سعودی و قطر بهعنوان اهداف احتمالی نام برده شده بود.
برخی رسانهها همچنین از تجمع نفتکشها در اطراف جزیره خارک و آمادگی آنها برای حرکت خبر دادهاند. با این حال، مقامهای رسمی جمهوری اسلامی هنوز تصمیم نهایی برای اعزام کاروان نفتکشها یا آغاز چنین عملیاتی را تایید نکردهاند.
سنتکام: محاصره دریایی ایران برای صدوسیامین روز ادامه دارد
در همین حال، فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، سنتکام، شنبه ۳۰ آبان اعلام کرد نیروهای این کشور برای صدوسیامین روز متوالی به اجرای محاصره دریایی ایران ادامه میدهند.
سنتکام گفت این عملیات مانع از صادرات میلیاردها دلار نفت خام از سوی سپاه پاسداران شده و نیروهای آمریکایی همچنان محاصره را با قدرت اجرا میکنند.
ارتش آمریکا پیشتر هشدار داده بود کشتیهایی که برای دور زدن محاصره اقدام به انتقال محموله از یک نفتکش به نفتکش دیگر کنند نیز ممکن است متوقف، بازرسی یا توقیف شوند.
وزارت خزانهداری آمریکا نیز جمعه ۲۹ آبان چهار شهروند ایرانی را به اتهام مشارکت در شبکههای فروش نفت و انتقال درآمدهای آن، با هدف دور زدن تحریمها و محاصره دریایی، تحریم کرد.
این وزارتخانه گفت اقدامات تازه بخشی از کارزار فشار اقتصادی بر جمهوری اسلامی برای متوقف کردن حملات به کشتیرانی در خلیج فارس و بازگشایی تنگه هرمز است.
خبرگزاری آسوشیتدپرس نیز شنبه گزارش داد دستکم سه نفتکش در تنگه هرمز یا آبهای اطراف آن هدف حمله قرار گرفتهاند.
به گزارش این خبرگزاری، مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا اعلام کرد دو نفتکش هنگام خروج از خلیج فارس با پرتابههایی هدف قرار گرفتند. درباره تلفات احتمالی این دو حادثه گزارشی منتشر نشده است.
همزمان، نیروی دریایی جمهوری اسلامی اعلام کرد نفتکش دیگری در شرق تنگه هرمز با مین دریایی برخورد کرده و آتش گرفته است.
محاصره دریایی بنادر ایران که نخستین بار در فروردین اعمال شده بود، پس از یک دوره تعلیق بهدلیل مذاکرات مرتبط با یادداشت تفاهم اسلامآباد، از ۲۳ تیر از سر گرفته شد و همچنان ادامه دارد.
برخی زنان جوان در ایران بخشهایی از زندگی خصوصی خود، از روابط عاطفی و جنسی گرفته تا سقط جنین و حتی انتخاب لباس زیر، را از خانواده پنهان میکنند؛ در شرایطی که فشار اقتصادی امکان زندگی مستقل را از آنان گرفته و جمهوری اسلامی نیز برای برخی انتخابهای شخصیشان مجازات تعیین کرده است.
مادر لادن میداند دخترش دوستپسر دارد، اما پدرش از این موضوع بیخبر است.
وقتی لادن ۲۱ ساله برای دیدن دوستپسرش از خانه بیرون میرود، مادرش گاهی به پدر میگوید او با دوستان دانشگاهش بیرون رفته است.
این رازی است که مادر و دختر در آن با یکدیگر شریکاند. اما لادن راز دیگری هم دارد که حتی مادرش از آن خبر ندارد. او میخواهد پیش از ازدواج با دوستپسرش رابطه جنسی داشته باشد.
لادن به ایراناینترنشنال گفت: «مادرم میداند دوستپسر دارم، اما اگر بفهمد میخواهم با او رابطه جنسی داشته باشم، احتمالا واکنش خیلی متفاوتی نشان میدهد. خانوادهام نمیفهمند چرا باید برای چیزی صبر کنم که شاید هیچوقت اتفاق نیفتد.»
در خانواده لادن، داشتن دوستپسر موضوعی است که مادر میتواند بیسروصدا با آن کنار بیاید، به شرط آنکه پدر چیزی نداند. اما رابطه جنسی موضوع دیگری است.
بهگفته لادن، در خانوادههایی مانند خانواده او، باکرگی دختر همچنان با آبروی خانواده گره خورده است. رابطهای که والدین شاید با اکراه آن را بپذیرند، اگر تصور کنند به رابطه جنسی رسیده، میتواند به اختلافی جدی تبدیل شود.
لادن میگوید بسیاری از دوستانش دیگر باکرگی را معیاری برای ارزشگذاری زنان نمیدانند. از نظر آنان، رابطه جنسی تصمیمی شخصی است و لزوما نباید تا زمان ازدواج به تعویق بیفتد.
اما قوانین جمهوری اسلامی چنین نگاهی ندارند. بر اساس قانون مجازات اسلامی، رابطه جنسی خارج از ازدواج جرم است.
لادن همچنین نگران پیشگیری از بارداری و احتمال بارداری ناخواسته است؛ آن هم در کشوری که قانون «حمایت از خانواده و جوانی جمعیت» مصوب سال ۱۴۰۰، توزیع رایگان وسایل پیشگیری از بارداری در خدمات بهداشتی عمومی را متوقف و محدودیتهای پیشین سقط جنین را تشدید کرده است.
نگرانی دیگر او واکنش خانواده است. مادرش بخشی از زندگی خصوصی او را پذیرفته و کمک میکند آن را از پدر پنهان نگه دارد، اما لادن میترسد آشکار شدن بخش دیگر این زندگی، حمایت مادر را هم از او بگیرد.
لادن یکی از پنج زن جوان ساکن تهران است که در گفتوگو با ایراناینترنشنال از بخشهایی از زندگی خود گفتهاند که آن از خانوادههایشان پنهان میکنند.
این زنان به شرط محفوظ ماندن هویتشان حاضر به گفتوگو شدند. نامها و برخی جزئیات شخصی آنان تغییر کرده است.
رازهای این پنج زن متفاوت است، اما همگی میان انتظارات خانواده، قوانینی که در زندگی خصوصی آنان دخالت میکند و شرایط اقتصادی که امکان زندگی مستقل را از آنان گرفته، گرفتار شدهاند.
هزینه داشتن حریم خصوصی
یاسمن ۲۴ سال دارد. کار میکند و درآمد خودش را دارد، اما هنوز نمیتواند از خانه پدری جدا شود.
اما پرسش دیگری هم وجود دارد که کسی در خانه مطرح نمیکند: تکلیف نیاز او به رابطه عاطفی و جنسی پیش از ازدواج چیست؟
یاسمن به ایراناینترنشنال گفت: «من هم نیاز دارم با کسی رابطه عاطفی داشته باشم و به او نزدیک باشم. اما نه شرایط ازدواج دارم و نه فضای خصوصی که بتوانم بدون نگرانی با کسی که دوستش دارم وقت بگذرانم.»
در ایران، زندگی جوانان مجرد با والدین امری رایج است. برای بسیاری از زنان، این وضعیت هم نتیجه انتظارات خانوادگی است و هم هزینه بالای زندگی مستقل.
با تورمی نزدیک به ۸۹ درصد و افزایش اجارهبها، درآمدی مانند حقوق یاسمن برای تامین هزینه خانهای مستقل کافی نیست. در خانوادههای سنتیتر، جدا شدن دختر از خانه پدری پیش از ازدواج نیز میتواند پرسشبرانگیز باشد.
پاسخ حکومت به نیاز جوانان، ازدواج است. جمهوری اسلامی با وعده پرداخت وام ازدواج و تشویق زوجها به فرزندآوری، درصدد است این مسیر را ترویج کند.
اما یاسمن نمیخواهد صرفا برای داشتن رابطه جنسی ازدواج کند و در عین حال، توان مالی تشکیل یک زندگی مشترک را هم ندارد.
او میخواهد بدون آنکه به ازدواجی زودهنگام تن دهد، رابطه عاطفی و جنسی داشته باشد.
با این حال، حتی از پس هزینه داشتن فضایی خصوصی برای چنین رابطهای برنمیآید.
برای یکی دیگر از این زنان، مشکل فقط پیدا کردن مکانی خصوصی برای دیدار با شریک عاطفی نیست.
او حتی نمیتواند به خانوادهاش بگوید عاشق چه کسی است.
خانواده بهار نزدیکترین دوست دختر او را میشناسند. این دوست مرتب به خانه آنان رفتوآمد میکند و یکی از مهمترین افراد زندگی بهار است.
اما پدر و مادر بهار نمیدانند که این دو زن با یکدیگر رابطه عاطفی و جنسی دارند.
بهار ۲۷ ساله است و خانوادهاش همچنان از او میپرسند چرا برنامهای برای ازدواج ندارد.
بهار به ایراناینترنشنال گفت: «مادرم همیشه میپرسد چرا دوستپسر ندارم. نمیتوانم به او بگویم دوستدختر دارم. من هم میخواهم عاشق شوم و با کسی که دوستش دارم زندگی کنم. اما کسی که دوستش دارم یک زن است.»
والدین بهار آیندهای را برای او تصور میکنند که در آن با مردی آشنا میشود و ازدواج میکند. اما بهار میخواهد با زنی زندگی مشترک بسازد که خانوادهاش او را از قبل میشناسند.
بهار ابتدا برای گفتوگو مردد بود و تنها پس از صحبت درباره چگونگی حفاظت از هویتش پذیرفت تجربه خود را بازگو کند.
او و شریک عاطفیاش هر دو با خانوادههایشان زندگی میکنند و هیچکدام توان مالی اجاره خانهای مستقل را ندارند.
حتی پیدا کردن چند ساعت فرصت برای با هم بودن، بدون نگرانی از ورود ناگهانی یکی از اعضای خانواده، برایشان دشوار است.
قوانین جمهوری اسلامی نهتنها رابطه آنان را به رسمیت نمیشناسد، بلکه برای آن مجازات تعیین کرده است.
بر اساس قانون مجازات اسلامی، رابطه جنسی میان زنان میتواند مجازات داشته باشد. ازدواج همجنسگرایان نیز در ایران به رسمیت شناخته نمیشود.
برای بهار، آشکار شدن رابطهاش میتواند به معنای رویارویی با انتظارات خانواده باشد، بیآنکه توان مالی ترک خانه را داشته باشد.
بهار گفت: «اگر آنقدر درآمد داشتم که خانه خودم را داشته باشم، شاید مجبور نبودم همهچیز را پنهان کنم. اما الان اگر خانوادهام بفهمند، حتی نمیدانم کجا باید بروم.»
زنی که بهار میخواهد آیندهاش را با او بسازد، میتواند به خانه خانواده او رفتوآمد کند، اما از نگاه پدر و مادر بهار، باید فقط یک دوست باقی بماند.
رازی که نمیشد گفت
ترانه ۲۵ سال دارد و شاغل است. سال گذشته، وقتی عادت ماهانهاش به تاخیر افتاد، آزمایش بارداری داد.
نتیجه مثبت بود.
ترانه ازدواج نکرده بود و دوستپسرش هم شغل ثابتی نداشت. هیچکدام آمادگی بچهدار شدن را نداشتند.
اما پیش از آنکه بتواند درباره خود بارداری فکر کند، به پدرش فکر کرد.
ترانه به ایراناینترنشنال گفت: «وقتی نتیجه آزمایش را دیدم، اولین چیزی که به ذهنم رسید این بود که اگر پدرم بفهمد چه میشود. بعد شروع کردم به فکر کردن درباره اینکه پول سقط جنین را از کجا بیاورم.»
او تصمیم گرفت بدون اطلاع خانواده به بارداری پایان دهد.
پول کافی برای پرداخت هزینه سقط جنین نداشت و ناچار شد از یکی از دوستانش قرض بگیرد.
در ایران، سقط جنین تنها در موارد محدودی، از جمله خطر جدی برای جان مادر یا ناهنجاری شدید جنین و با دریافت مجوز رسمی، قانونی است.
قانون جوانی جمعیت مصوب سال ۱۴۰۰، دسترسی به همین موارد محدود را نیز دشوارتر کرده است.
زنانی در موقعیت ترانه ممکن است ناچار شوند به مراکز فاقد مجوز یا قرصهایی که در بازار سیاه فروخته میشود روی بیاورند، بیآنکه در صورت بروز مشکل، امکان مراجعه آسان برای دریافت کمک داشته باشند.
برای یک زن مجرد، درخواست کمک در مواجهه با بارداری ناخواسته میتواند به معنای آشکار شدن رابطهای جنسی باشد که خانواده از آن خبر ندارد و قانون نیز برای آن مجازات تعیین کرده است.
ترانه در نهایت مخفیانه به بارداری پایان داد.
پس از آن، مدتی نگران وضعیت جسمی خود بود، اما همچنان نتوانست موضوع را با مادرش در میان بگذارد.
مادرش همیشه به او گفته بود که میتواند هر مشکلی را با او مطرح کند.
اما این بار درخواست کمک به معنای آشکار کردن رابطه، بارداری و سقط جنین بود.
ترانه گفت: «اگر میتوانستم با مادرم حرف بزنم، شاید اینقدر احساس تنهایی نمیکردم. اما آن لحظه فقط میخواستم هیچکس نفهمد.»
خانواده ترانه هرگز از آنچه گذشته بود باخبر نشدند؛ حتی زمانی که او نگران سلامت خود بود.
برای سارا، ۲۰ ساله، پنهانکاری از موضوعی بهمراتب کوچکتر آغاز میشود: لباس زیر.
سارا با خانوادهاش زندگی میکند و به لباس زیرهای فانتزی علاقه دارد.
او میگوید این موضوع صرفا به سلیقه شخصیاش مربوط است و لزوما ارتباطی با داشتن شریک جنسی ندارد.
اما مادرش نگاه دیگری دارد.
سارا گفت: «حتی برای خرید چیزی که زیر لباسهایم میپوشم هم باید مراقب باشم. مادرم فکر میکند این نوع لباس زیر فقط برای زنهای متاهل است، اما من میخواهم خودم تصمیم بگیرم چه بپوشم.»
مادر سارا گاهی هنگام مرتب کردن اتاق، کشوها و کمد لباس او را میگردد.
به همین دلیل، سارا بعضی وسایل شخصیاش را در جاهایی نگه میدارد که مادرش کمتر سراغشان میرود.
او بارداری یا رابطهای را پنهان نمیکند. تنها میخواهد بدون آنکه مجبور به توضیح دادن باشد، خودش انتخاب کند چه بپوشد.
در کشوری که حکومت برای پوشش زنان در فضای عمومی قانون تعیین میکند، سارا تلاش میکند دستکم در حریم شخصی خود اختیار داشته باشد؛ حتی اگر این حریم تنها کشویی باشد که کسی بدون اجازه آن را باز نکند.
سنگینی سکوت
زندگی روزمره در خانههای این پنج زن ادامه دارد.
والدین از دخترانشان میپرسند کجا میروند، چه زمانی ازدواج میکنند و چه برنامهای برای آینده دارند.
دختران پاسخ میدهند، اما نه همیشه با تمام حقیقت.
برای بعضی، سکوت راهی برای محافظت از یک رابطه عاطفی است. برای برخی دیگر، وسیلهای برای پنهان کردن تصمیمی درباره رابطه جنسی، تجربهای پزشکی یا حتی یک لباس زیر.
از زمان اعتراضات «زن، زندگی، آزادی» در سال ۱۴۰۱، بسیاری از زنان جوان ایرانی آشکارا از قوانین حکومت درباره پوشش و شیوه زندگی سرپیچی کردهاند.
اما در خانه، این کشمکش شکل کمصداتری دارد.
بعضی مادران تا حدی با انتخابهای دخترانشان همراه شدهاند؛ برایشان پوشش درست میکنند، رازهایشان را نگه میدارند و به آنان اطمینان میدهند که میتوانند هر مشکلی را با مادر در میان بگذارند.
با این حال، هر یک از این پنج زن همچنان باید تصمیم بگیرد چه مقدار از زندگی خصوصی خود را میتواند با کسانی که زیر یک سقف با آنان زندگی میکند، در میان بگذارد.
گاهی همان کسی که بیش از همه به کمکش نیاز دارند، کسی است که نمیتوانند حقیقت را به او بگویند.
شبکه ایبیسی نیوز با استناد به آمار نهادهای دریانوردی گزارش داد از زمان آغاز جنگ ایران، بیشترین حملات ماهانه در تنگه هرمز و آبهای اطراف آن در اکتبر و نوامبر به ثبت رسیده است.
مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا در اکتبر (۹ مهر تا ۹ آبان) ۳۱ حمله در تنگه هرمز و آبهای اطراف آن ثبت کرد.
از اول تا ۱۸ نوامبر (۱۰ تا ۲۷ آبان) نیز حدود ۱۹ حمله دیگر به این مرکز گزارش شد.
این در حالی است که در هفت ماه پیش از آن، از مارس تا پایان سپتامبر، مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا در مجموع ۵۳ گزارش حادثه از همین محدوده دریافت کرده بود.
تنگه هرمز آبراهی باریک میان ایران و عمان است که پیش از آغاز جنگ در ۹ اسفند ۱۴۰۴، حدود یکپنجم نفت خام و گاز طبیعی مایع جهان از آن عبور میکرد.
تنشها در آبهای خلیج فارس طی روزهای اخیر شدت گرفته است. مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا شنبه ۳۰ آبان از وقوع دو حمله دیگر به نفتکشها در تنگه هرمز خبر داد.
دادههای این نهاد نشان میدهد در ماههای اخیر، بیشتر کشتیها در بخش جنوبی این آبراه در نزدیکی سواحل عمان هدف قرار گرفتهاند.
تهران از تشدید حملات چه هدفی دارد؟
نعوم ریدان، پژوهشگر ارشد موسسه واشینگتن برای سیاست خاور نزدیک، در مصاحبه با ایبیسی نیوز گفت هدف تهران این است که عبور کشتیها از مسیر عمان همچنان پرخطر بماند و عرضه انرژی به روال عادی بازنگردد.
ریدان افزود از این مسیر بهعنوان گذرگاهی یاد میشود که آمریکا تردد کشتیها در آن را تسهیل کرده است.
سینا طوسی، پژوهشگر ارشد مرکز سیاست بینالملل، نیز گفت آمریکا برای تداوم صادرات نفت از تنگه هرمز به انتقال کشتیبهکشتی روی آورده است و نفتکشهای کوچکتر پس از عبور از تنگه، محموله خود را به نفتکشهای بزرگتر منتقل میکنند.
بر اساس ارزیابی این تحلیلگر، جمهوری اسلامی با تشدید حملات میکوشد این شیوه انتقال نفت را چنان پرخطر و پرهزینه کند که ادامه آن ممکن نباشد.
طوسی ادامه داد: «هدف گستردهتر ایران این است که نشان دهد تا وقتی آمریکا به محاصره دریایی ادامه میدهد، صادرات نفت نمیتواند روال عادی داشته باشد. تهران همچنین میخواهد با وارد کردن فشار اقتصادی کافی، واشینگتن را به مذاکره برای پایان دادن به درگیری وادار کند.»
آمریکا از ۲۴ فروردین محاصره بنادر جنوبی ایران را آغاز کرد. این محاصره در پی تفاهم اسلامآباد از ۲۸ خرداد تا ۲۲ تیر متوقف شد، اما واشینگتن پس از فروپاشی آتشبس آن را از سر گرفت.
واشینگتن در هفتههای اخیر تلاش کرده است شریانهای مالی جمهوری اسلامی را محدود کند. جلوگیری از صادرات نفت ایران و مسدود کردن مسیرهای انتقال درآمدهای نفتی از محورهای این کارزار بودهاند.
ایبیسی نیوز در ادامه گزارش داد ابرنفتکش «جِم ۲» که با پرچم پاناما تردد میکرد، نزدیک به پنج ماه خارج از تنگه هرمز و در نزدیکی سواحل امارات متحده عربی، متوقف مانده بود.
بر پایه دادههای شرکت اطلاعات دریایی کپلر، محموله این نفتکش دو میلیون بشکه نفت خام عربستان سعودی بود.
دو تن از خدمه به ایبیسی نیوز گفتند این نفتکش بیآنکه برای عبور از تنگه هرمز اقدامی کرده باشد، هدف حمله قرار گرفت.
به روایت آنها، ۱۷ مهر یک پهپاد و روز بعد دستکم سه پهپاد دیگر به کشتی حمله کردند. آتشسوزی گسترده پس از حمله دوم، خدمه را ناچار به ترک نفتکش کرد.
اندکی بعد، سپاه پاسداران اعلام کرد نفتکش جم ۲ هنگام تلاش برای عبور از مسیری «غیرمجاز» در تنگه هرمز با مین دریایی برخورد کرده است.
با این حال، تصاویر ماهوارهای روزهای پس از حمله نشان میدهند این کشتی در نزدیکی سواحل امارات و با فاصله زیادی از این آبراه قرار داشت.
ایبیسی نیوز عکسهایی را که خدمه نفتکش از بقایای پهپاد پس از حمله نخست گرفته بودند، به فابیان هینتس، پژوهشگر جنگ پهپادی، نشان داد.
هینتس گفت این بقایا متعلق به پهپاد ایرانی «حدید ۱۱۰» با موتور جت است.
ایبیسی نیوز در ادامه به نقل از یک تحلیلگر نوشت به نظر میرسد جمهوری اسلامی با هدف گرفتن نفتکشهای بزرگ در تنگه هرمز و دیگر نقاط خلیج فارس میکوشد شرکتهای کشتیرانی را از بهکارگیری ابرنفتکشها منصرف کند.
در روزهای گذشته، گمانهزنیها درباره سرنوشت مذاکرات تهران و واشینگتن و احتمال ازسرگیری عملیات نظامی علیه جمهوری اسلامی بالا گرفته است.
معاون سازمان بهزیستی اعلام کرد مدرسه سوگند صیادی، نوجوان ۱۶ ساله، پیش از قتل او با اورژانس اجتماعی تماس نگرفته بود. حسن موسوی چلک با اشاره به وظیفه مدارس در شناسایی دانشآموزان در معرض خطر، از سالها بیتوجهی وزارت آموزشوپرورش به حضور مددکاران اجتماعی در مدارس انتقاد کرد.
معاون سلامت اجتماعی سازمان بهزیستی شنبه ۳۰ آبان در مصاحبه با خبرگزاری ایلنا گفت پس از انتشار خبر قتل این دانشآموز ساکن کرمانشاه، موضوع را از مدیرکل بهزیستی این استان پیگیری کرد.
به گفته موسوی چلک، بررسیها نشان داد پیش از قتل سوگند، هیچکس، از جمله خود او، درباره وضعیت این نوجوان با اورژانس اجتماعی، سازمان بهزیستی یا خط «صدای مشاور» تماس نگرفته بود.
او یادآور شد که وزارت آموزشوپرورش موظف است معلمان، مشاوران و دیگر کارکنان مدارس را با حقوق کودکان آشنا کند و به آنان آموزش دهد چگونه دانشآموزان در معرض خطر را شناسایی کنند و در موقعیتهای خطرناک به آنان یاری برسانند.
موسوی چلک افزود: «در شرایط اضطراری و زمانی که مدرسه امکان ارائه حمایت موثر را ندارد، باید موضوع را به سازمان بهزیستی یا مراجع قضایی اطلاع دهد تا اقدامات حمایتی لازم انجام شود.»
معاون سازمان بهزیستی خاطرنشان کرد بر اساس قانون حمایت از اطفال و نوجوانان، خشونت والدین علیه فرزندان قابل پیگرد قانونی است.
یکی از نزدیکان خانواده صیادی در گفتوگو با ایراناینترنشنال، مخالفت پدر سوگند با دوستی این نوجوان با یکی از همکلاسیهایش را از دلایل آزار او دانست.
بر اساس این روایت، پدر سوگند ظاهر، پوشش، آرایش و وضعیت تحصیلی آن دانشآموز را نمیپسندید و دخترش را تهدید کرده بود که اگر به این دوستی پایان ندهد، او را خواهد کشت.
این منبع ماجرای تماس مدرسه با پدر سوگند را چنین شرح داد که چند روز پیش از مرگ این نوجوان، تصویری از دفتر خاطرات او به دست قمرناز امیری، مدیر مدرسه، رسید.
امیری نیز پس از دیدن تصویر، در تماسی تلفنی به پدر سوگند گفت دخترش دوستپسر دارد و از او خواست به مدرسه بیاید.
به گفته این منبع آگاه، پدر سوگند روز مرگ دخترش به مدرسه رفت و او را مقابل کارکنان و دانشآموزان کتک زد. سپس پرونده تحصیلی سوگند را گرفت، او را به خانه برد و از پنجره به بیرون پرتاب کرد.
دستگاه قضایی جمهوری اسلامی پیشتر اعلام کرد پدر سوگند به اتهاماتی از جمله «ضربوجرح و فعلا قتل» و مدیر مدرسه به اتهام «قصور و سهلانگاری» بازداشت شدند.
معاون سلامت اجتماعی سازمان بهزیستی در ادامه اظهارات خود، نبود مددکار اجتماعی در مدارس را یکی از کاستیهای نظام آموزشی دانست.
موسوی چلک گفت نزدیک به ۲۷ سال در دورههای آموزشی، نشستهای ملی و مکاتبات رسمی خواستار حضور مددکاران در مدارس شده است و از وزیران آموزشوپرورش بهدلیل بیتوجهی به این درخواست گلایه دارد.
او درباره نقش مشاور و مددکار در مدرسه توضیح داد: «ممکن است گفته شود در برخی مدارس مشاور حضور دارد یا مشاور همان وظایف مددکار اجتماعی را انجام میدهد؛ در حالی که این دو حرفه تفاوتهای جدی در وظایف، رویکردها و حوزه مداخله دارند و نمیتوان آنها را جایگزین یکدیگر دانست.»
به گفته موسوی چلک، آموزشوپرورش بیش از هر چیز بر تامین معلم تمرکز دارد و سلامت روانی و اجتماعی دانشآموزان در اولویتهای بعدی این وزارتخانه قرار میگیرد.
او همچنین بر ضرورت آشنایی خانوادهها و دانشآموزان با خط مشاوره بهزیستی به شماره ۱۴۸۰ و خط ملی نظام مراقبت اجتماعی دانشآموزان (نماد) به شماره ۱۵۷۰ تاکید کرد.
شیوه برخورد برخی مسئولان مدارس با دانشآموزان بارها انتقادهایی را در پی داشته است، بهویژه در مواردی که سن و نیازهای عاطفی دانشآموزان را نادیده گرفتهاند.
۲۵ آبان، انتشار ویدیویی که نشان میداد مدیر مدرسهای در شهر ریز از توابع شهرستان جم در استان بوشهر دانشآموزی را تحقیر میکند، با واکنشهای گستردهای روبهرو شد.
بر اساس گزارش انجمن حمایت از حقوق کودکان در سال ۱۴۰۴، آزار جنسی از محورهای پرتکرار پروندههای حقوقی بود و آزار روحی-روانی بیشترین سهم را در تماسهای مربوط به کودکآزاری به خود اختصاص داد.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، با تاکید بر اثربخشی کارزار «طرد اقتصادی» علیه جمهوری اسلامی، پیشبینی کرد با ادامه فشارها، مقامهای حکومت ایران بهزودی علیه یکدیگر دست به کار شوند و اختلاف در صفوف سپاه پاسداران نیز بالا بگیرد.
بسنت شامگاه جمعه ۲۹ آبان در مصاحبه با شبکه نیوزمکس گفت: «شاید اعضای سپاه پاسداران به جان هم بیفتند. در اظهارات علنیشان کمکم نشانههایی از این اختلاف میبینیم... حدسم این است که بهزودی علیه یکدیگر دست به کار میشوند.»
بسنت افزود: «شاید هم در خاورمیانه کورکورانه دست به تیراندازی بزنند. آنها مثل حیواناتی زخمی هستند که راه فرار ندارند.»
وزیر خزانهداری آمریکا با اشاره به گذشت دو ماه و نیم از آغاز کارزار «طرد اقتصادی»، آن را بزرگترین برنامهای خواند که تاکنون در جهان برای منزوی کردن یک کشور به اجرا درآمده است.
به گفته او، ادامه فشارها میتواند مقامهای جمهوری اسلامی را پای میز مذاکره بکشاند تا در نهایت به توافقی برسند که خود نیز خواهان پایبندی به آن باشند.
در ماههای گذشته، گزارشهای متعددی از اختلاف میان مقامهای جمهوری اسلامی بر سر نحوه اداره کشور در شرایط جنگی و چگونگی پیشبرد مذاکرات با واشینگتن منتشر شده است.
غیبت مجتبی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، نیز به گمانهزنیها درباره تعدد مراکز تصمیمگیری در حاکمیت دامن زده و مشروعیت حکومت را بیش از گذشته زیر سوال برده است.
در تازهترین نشانه از اختلافنظر در داخل ایران بر سر نحوه تعامل با همسایگان، مسعود پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، شنبه ۳۰ آبان از کسانی که به کشورهای همسایه «بد و بیراه» میگویند، انتقاد کرد.
پزشکیان گفت: «اگر قرار باشد به هر یک از کشورهای همسایه انگ بزنیم و بد و بیراه بگوییم، آنها هم ما را نمیپذیرند. تا زمانی که بخواهیم به همسایگان فحش بدهیم، نمیشود با آنها تجارت کرد.»
تلاش جمهوری اسلامی برای صادرات نفت
اظهارات وزیر خزانهداری ایالات متحده در حالی مطرح میشوند که بهدنبال تشدید تحریمها و ادامه محاصره دریایی، اوضاع اقتصادی ایران رو به وخامت گذاشته است.
در روزهای اخیر، برخی مقامها و رسانههای جمهوری اسلامی از احتمال اقدام تهران برای شکستن محاصره و ازسرگیری صادرات نفت به چین خبر دادهاند.
حسن عاملی، نماینده رهبر جمهوری اسلامی در اردبیل، ۲۹ آبان در خطبههای نماز جمعه این شهر گفت مقامهای جمهوری اسلامی برای شکستن محاصره «تصمیم بسیار مهمی» گرفتهاند و نفتکشهای ایرانی بهزودی از جزیره خارک راهی چین خواهند شد.
به گفته عاملی، تهران به واشینگتن هشدار داده است اگر نیروهای آمریکایی به این نفتکشها شلیک کنند، جمهوری اسلامی همه مراکز نفتی کشورهای حاشیه خلیج فارس را «هدف مشروع» خواهد دانست.
واکنش بسنت به گزارشها درباره تلاش تهران برای ترور او
وزیر خزانهداری آمریکا در ادامه مصاحبه با نیوزمکس، در پاسخ به پرسشی درباره تلاش جمهوری اسلامی برای ترور او گفت: «من جایزهای را که برای سرم تعیین کردهاند، نشانه موفقیت میدانم.»
بسنت بر ادامه کار خود تاکید کرد و افزود: «این حکومت دهها هزار ایرانی بیگناه را کشته است. نظامیان شجاع ما هر روز میجنگند. من هم ترس به دل راه نمیدهم.»
مجری نیوزمکس از بسنت پرسید آیا ادامه حیات جمهوری اسلامی پس از پایان دوره ریاستجمهوری دونالد ترامپ را شکستی برای کاخ سفید میداند.
وزیر خزانهداری پاسخ داد ارزیابی او به ترکیب و رویکرد حکومت در آن زمان بستگی دارد و باید دید مقامهای جمهوری اسلامی منافع مردم ایران را در اولویت قرار میدهند یا همچنان با «سماجت متعصبانه و خیالپردازانه» در پی دستیابی به سلاح هستهای خواهند بود.
به گفته بسنت، ولادیمیر پوتین و شی جینپینگ، روسای جمهوری روسیه و چین، در نشست سهجانبه شنژن با ترامپ همنظر بودند که تهران هرگز نباید به سلاح هستهای دست یابد و تنگه هرمز باید برای رفتوآمد آزادانه کشتیها باز بماند.
روزنامه نیویورکتایمز ۱۹ آبان نوشت بسنت در پی تهدیدهای جانی، خانهاش را در واشینگتن ترک کرده و به یک پایگاه نظامی منتقل شده است.
بر اساس این گزارش، مقامهای ایالات متحده طی هفتههای اخیر به این ارزیابی رسیدهاند که طرحهای جمهوری اسلامی برای هدف قرار دادن مقامهای کنونی و پیشین این کشور وارد مراحل پیشرفتهتری شده است.
در روزهای گذشته، گمانهزنیها درباره سرنوشت مذاکرات تهران و واشینگتن و احتمال ازسرگیری عملیات نظامی علیه جمهوری اسلامی بالا گرفته است.
شبکه العربیه ۳۰ آبان به نقل از یک منبع آگاه گزارش داد تهران با انتقال اورانیوم غنیشده خود به خارج از کشور مخالفت کرده است.