راستیآزمایی: اظهارات زاکانی درباره تفاوت بدهی دولتها در سال ۱۳۹۲ و ۱۴۰۰
علیرضا زاکانی در دومین مناظره نامزدهای مورد تایید شورای نگهبان گفت بدهی دولت در سال ۱۳۹۲ معادل ۲۰۵ هزار میلیارد تومان بود که در سال ۱۴۰۰ به ۱۳۰۰ هزار میلیارد تومان رسید.
بررسیهای ایراناینترنشنال نشان میدهند که موضوع بدهیهای دولت، چندوجهی و پیچیده است.
بخشی از بدهیهای دولت به بانک مرکزی و شبکه بانکی، و بخشی مربوط به بدهی شرکتهای دولتی به شبکه بانکی است. بخشی دیگر نیز مربوط به تعهدهای دولت، مثل بدهی به صندوقهای بازنشستگی است.
مجموع این بدهیهای دولت در سال ۱۳۹۲ حدود ۱۵۶.۵۵ هزار میلیارد تومان بوده است.
این بدهیها با همین شرح در سال ۱۴۰۰ به حدود ۱۰۳۵ هزار میلیارد تومان رسید.
بدهیهای خارجی کشور معمولا به دلار اعلام میشود.
بخشی از بدهیها هم مربوط به فروش اوراق بدهی است. گزارش مرکز مدیریت بدهیهای وزارت اقتصاد نشان میدهد رقم بدهی دولت در این بخش در سال ۱۳۹۲، حدود ۹۶۳ هزار میلیارد تومان بود که در سال ۱۴۰۰ این رقم به ۱۲۹۹ هزار میلیارد تومان افزایش یافت.
اعداد اعلامی از سوی علیرضا زاکانی با هیچ یک از این اعداد مشابهت ندارد و از آنجا که او مشخص نکرده که منظورش از بدهی دولت، بدهی به کدام بخش بوده، این ادعا گمراه کننده است.
علیرضا زاکانی، شهردار تهران و نامزد انتخابات ریاستجمهوری، در دومین مناظره وعده داد قیمت بنزین را به هزار و ۵۰۰ تومان میرساند. اما آیا این وعده امکانپذیر است؟
در حال حاضر بنزین معمولی با قیمت سهمیهای لیتری هزار و ۵۰۰ تومان و قیمت بنزین معمولی با قیمت آزاد لیتری سه هزار تومان توزیع میشود؛ قیمت بنزین سوپر نیز سه هزار و ۵۰۰ تومان است واز سال ۱۳۹۸ تاکنون، قیمت بنزین در ایران تغییری نکرده است.
قیمت واقعی بنزین در ایران در سال ۱۴۰۱ معادل یک دلار اعلام شده است.
جدیدترین آمارها از قیمت بنزین در دنیا نشان میدهد ارزانترین بنزین دنیا در ایران با قیمت ۲/۹ سنت عرضه میشود و قیمت دلاری هر لیتر بنزین در کشورهای همسایه ایران تا ۴۰ برابر قیمت این محصول در ایران است.
از آنجا که مشخص نیست به طور دقیق سهم بنزین پالایشگاهی و پتروشیمی در سیستم توزیع سوخت ایران به چه صورت است و از طرفی، وضعیت مالی تولیدکنندگان داخلی بنزین شفاف و بهروز اعلام نمیشود، محاسبه قیمت واقعی بنزین تولید شده در ایران ممکن نیست.
با این حال تنها مستند قانونی قیمتگذاری بنزین در ایران قانون هدفمندی یارانهها است، که این قانون تصریح کرده قیمت بنزین در داخل کشور نباید کمتر از ۹۰ درصد قیمت فوب خلیج فارس باشد.
کارشناسان دانشگاه کوردوبا در اسپانیا تایید کردند مایع قرمز رنگ متمایل به قهوهای که حدود پنج سال پیش در یک خانه در کارمونا کشف شد، قدیمیترین شراب جهان است و دو هزار سال قدمت دارد.
سال ۲۰۱۹ خانوادهای اسپانیایی در جریان بازسازی خانه خود، یک مقبره رومی را کشف کردند که هشت طاقچه داشت و شش کوزه در آن دفن شده بود.
نشریه گاردین نوشت قدیمیترین شرابی که تاکنون در حالت «مایع» کشف شده، در یک کوزه سنگی حاوی استخوانهای سوخته یک مرد رومی در اسپانیا بوده است.
این یافته باستانشناسی متعلق به دوره روم باستان است.
باستانشناسان متوجه بیهمتا بودن این مقبره شدند زیرا در طول سالها، تاراج یا غارت نشده است.
روی شش طاقچه این مقبره دست نخورده، کوزههایی از جنس سنگ آهک، ماسه سنگ یا شیشه قرار داشت که حاوی بقایای استخوان سوخته انسان بودند. روی دو کوزه نیز نامهای «ایسپانا» و «سنیسیو» حک شده بود.
یکی از کوزهها حاوی حدود پنج لیتر از یک مایع رنگی بود. نتایج تحلیلهای شیمیایی نشان داد این مایع، در اصل شراب سفید بوده که در طول قرنها به دلیل واکنشهای شیمیایی تغییر رنگ داده است.
تیم پژوهشی دانشگاه کوردوبا به سرپرستی خوزه رافائل روئیز آربولا، شیمیدان آلی، هفت پلیفنل منحصر به شراب را در این مایع شناسایی کرد.
موزاییکهای باستانی محلی که در آن مردم در حال آبگیری انگورهای سفید هستند، نیز با این نتیجه همخوانی دارد.
علاوه بر کوزه حاوی شراب، یک بطری کریستالی نیز در این مقبره کشف شد که حاوی عطر رومی دو هزار ساله با بوی نعناع هندی بود.
در این مقبره همچنین یک حلقه طلایی با نماد جانوس «خدای دوچهره رومی» و پایههای فلزی تختی کشف شد که احتمالا جسد روی آن سوزانده شده بود.
یافتن این شراب باستانی دست نخورده، افتخار بزرگی برای تیم محققان و مالکان منزل محل کشف بود.
مقایسه این مایع با نمونههای امروزی در این منطقه نشان داد که شراب کشف شده بسیار شبیه به شرابهای اندلس است.
روئیز آربولا اعتراف کرد که به شوخی به خوان مانوئل رومان، باستانشناس اصلی پروژه پیشنهاد داده است تا «لیوان کوچکي از آن بنوشند و این کشف را جشن بگیرند».
او گفت: «این را میدانیم که این شراب سمی نیست. ما آنالیزهای میکروبیولوژیکی روی آن انجام دادهایم. اما در مورد نوشیدن آن تردید دارم. زیرا این شراب دو هزار سال در تماس با یک جسد سوخته بوده و مایع به دلیل بقایای استخوان کمی کدر است. هر چند میتوان آن را صاف کرد، ترجیح میدهم ابتدا شخص دیگری امتحانش کند.»
روئیز آربولا اضافه کرد: «این کشف منحصر بهفرد، دانش ما را درباره فرهنگ شرابسازی در روم باستان گسترش میدهد و فرصتی استثنایی برای مطالعه ترکیبات شیمیایی و تغییرات آنها در طول قرنها فراهم میآورد.»
این یک مقبره مدفون شده در صخره است، به همین دلیل این امکان را داشته که به مدت دو هزار سال دست نخورده باقی بماند.
او در ادامه از مسئولیت شهروندی صاحبان خانه که بلافاصله با بخش باستانشناسی شهر تماس گرفتند، تقدیر کرد.
تیم پژوهشی امیدوارند روشهای توسعهیافته در این پروژه به سایر محققان حوزه مواد غذایی و شرابشناسی باستانی کمک کند.
مسعود پزشکیان، نامزد مورد حمایت اصلاحطلبان در دومین مناظره نامزدهای ریاست جمهوری گفت: «آنچه به آن عمل میکنیم، سیاستهای کلی مقام معظم رهبری است. این خط قرمز ماست که ما مراعات میکنیم.»
او در ادامه از حضور افراد مختلف در ستاد انتخاباتی خود استقبال کرد و افزود: «هر کسی به ستاد من بیاید، بنده میپذیرم، برای اینکه میخواهم رای بگیرم.»
پزشکیان با اشاره به فشار اقتصادی بر مردم در سالهای اخیر گفت سرانه مصرف کالری ایرانیان در دولت رئیسی کاهش یافته است.
قاضیزاده هاشمی در مناظره گفت در دوره احمدی نژاد ارزش یارانه ۴۵ دلار بود و زمان رییسی ۱۱ دلار شد.
بررسیهای ایراناینترنشنال نشان میدهند این ادعا نادرست است.
یارانه نقدی در زمان احمدی نژاد ۴۵ هزار و ۵۰۰ تومان معادل ۴۲/۷ دلار آمریکا بود.
اما در ماههای پایانی دولت رئیسی، نرخ آزاد هر دلار به ۶۰ هزار تومان رسید. در این زمان مبلغ یارانه برای سه دهک پایین درآمدی، ۴۰۰ هزار تومان و معادل ۶/۷ دلار است.
بدین ترتیب، قدرت خرید بینالمللی یارانه نقدی ۴۵ هزار و ۵۰۰ تومانی در آغاز واریز آن در مقایسه با امروز، حدود هفت برابر بوده است.
مصطفی پورمحمدی، عضو هیات مرگ و مقام قضایی جمهوری اسلامی در دهه ۶۰ در این مناظره گفت به دلیل نبود جو «اعتماد» در کشور، «هنوز فضای انتخاباتی گرم نیست».
او از مواضع برخی نامزدهای مورد تایید شورای نگهبان در قبال تحریمهای بینالمللی انتقاد کرد و گفت: «دوستان ما که اینجا هستند، یا بیتوجه بودند به تحریم یا برای خنثیسازی [تحریمها] ... اقدامی نکردند. آنها که دور این میز هستند، درگیر بودند، ولی کاری نکردند.»
پورمحمدی افزود: «برای تحریم و برای خنثیسازی آن کاری نکردیم و حالا داریم نسخه میپیچیم؟»
