ایراناینترنشنال
قطع و محدودیت اینترنت در ایران، دشواری انتقال پول و فشار اقتصادی خانوادهها، هزاران دانشجوی ایرانی در کانادا را با بحران مالی، درگیریهای ذهنی و حتی خطر اخراج از دانشگاه و بازگشت اجباری به ایران روبهرو کرده است.
بر اساس آخرین آمار رسمی سایت مهاجرت و پناهندگی کانادا حدود ۳۰ هزار دانشجوی ایرانی در این کشور زندگی میکنند؛ دانشجویانی که بسیاری از آنها با امید به آیندهای امنتر و باثباتتر، هزاران کیلومتر دورتر از خانوادههایشان به این کشور آمدهاند.
اما محدودیتهای اینترنتی در ایران، اختلال در ارتباط با خانوادهها، دشواری انتقال پول و فشار اقتصادی، زندگی شماری از آنان را در ماههای اخیر به بحرانی مالی و روانی تبدیل کرده است.
بسیاری از این دانشجویان میگویند نهتنها امکان دریافت منظم حمایت مالی از خانوادههای خود را از دست دادهاند، بلکه هفتهها و گاه ماهها ارتباط عاطفی پیوسته با پدر، مادر و نزدیکانشان نیز ممکن نبوده است.
شایان کبیری هفت سال پیش همراه خانوادهاش به کانادا آمد؛ اما حالا بسیاری از دوستانش را میبیند که تنها و با امید ساختن آیندهای روشنتر، از ایران به کانادا آمدهاند و امروز درگیر بحرانی شدهاند که نه فقط تحصیل، بلکه امنیت روانی و آیندهشان را تهدید میکند.
او که فعال حقوقی انجمن دانشجویان ایرانی دانشگاه متروپولیتن تورنتو است، میگوید برخلاف خودش که خانوادهاش در کانادا هستند، بسیاری از دوستانش ماههاست زیر فشار شدید مالی و روحی زندگی میکنند.
او گفت: «بیش از ۹۹ درصد دانشجویان ایرانی از این موضوع آسیب دیدهاند؛ نه فقط از نظر عاطفی، بلکه از نظر مالی. خیلیها دیگر به پولی که خانوادههایشان میفرستند دسترسی ندارند.»
شایان میگوید مشکل فقط فشار روحی نیست و بسیاری از دانشجویان بینالمللی اکنون برای پرداخت شهریه دانشگاه و حتی هزینههای اولیه زندگی با مشکل روبهرو هستند.
او گفت: «قوانین انتاریو به دانشگاه اجازه میدهد اگر دانشجو نتواند شهریهاش را پرداخت کند، او را اخراج کند. آن وقت خطر بازگشت به ایران هم وجود دارد.»
ترس از بازگشت؛ نگرانی دانشجویانی که در اعتراضات شرکت کردهاند
اما برای بخشی از این دانشجویان، بازگشت به ایران فقط به معنای پایان تحصیل نیست. بسیاری از آنها در تجمعها و اعتراضات تورنتو علیه جمهوری اسلامی شرکت کردهاند و نگرانند در صورت بازگشت، با خطرهای امنیتی روبهرو شوند.
شروین اخلاقی، کاپیتان تیم جوجیتسوی دانشگاه متروپولیتن تورنتو، عضو هیات امنای دانشگاه و از اعضای انجمن دانشجویان ایرانی این دانشگاه، میگوید این نگرانی در ماههای اخیر به یکی از بزرگترین دغدغههای دانشجویان تبدیل شده است.
او گفت: «خیلیها در تجمعات فعال بودند و تصاویرشان منتشر شده است. اگر به هر دلیلی نتوانند تحصیلشان را ادامه دهند و مجبور شوند به ایران برگردند، خدا میداند چه اتفاقی برایشان میافتد.»
به گفته او، فشار مالی دانشجویان تا جایی پیش رفته که برخی از آنان برای تامین غذای روزانه به بانکهای غذای دانشگاهها مراجعه میکنند.
شروین گفت: «خیلی از دانشجوها الان از خدمات اضطراری غذا استفاده میکنند. هزینه زندگی در کانادا بسیار بالاست و خیلیها هم اجازه ندارند بیش از چند ساعت محدود در هفته کار کنند.»
فشار روانی، انزوا و آیندهای نامشخص
در کنار بحران مالی، فشار روانی ناشی از دوری از خانواده، بیخبری و آینده نامشخص نیز بر زندگی این دانشجویان سایه انداخته است.
سارا رحیمی، رواندرمانگر و نویسنده، میگوید بسیاری از دانشجویان ایرانی با اضطراب شدید، افسردگی و احساس درماندگی روبهرو هستند.
او گفت: «این بچهها احساس میکنند وسط یک طوفان گیر افتادهاند. نه روی آیندهشان کنترلی دارند و نه مطمئناند میتوانند تحصیلشان را تمام کنند.»
رحیمی میگوید برای بسیاری از این دانشجویان، قطع ارتباط با خانواده فقط یک مشکل ارتباطی نیست، بلکه ضربهای عاطفی عمیق است.
او گفت: «این برای خیلی از دانشجوها مثل جدا شدن بند ناف عاطفی است. آنها هنوز به حمایت روانی خانواده نیاز دارند و حالا آن ارتباط ناگهان قطع شده است.»
رحیمی همچنین هشدار میدهد فشارهای روانی، خشم و احساس سوگ، برخی از دانشجویان را در معرض رفتارهای پرخطر یا تنشهای اجتماعی قرار داده است؛ موضوعی که میتواند حتی موقعیت تحصیلی یا شغلی آنان را نیز تهدید کند.
حمایت محدود دانشگاهها و نبود سیاست مشخص دولتی
در واکنش به این بحران، برخی دانشگاههای کانادا اقداماتی محدود از جمله تعویق پرداخت شهریه، انعطاف در زمان امتحانات، مشاوره رایگان و صندوقهای کمک اضطراری در نظر گرفتهاند.
با این حال، دانشجویان میگویند این حمایتها پراکنده، محدود و ناکافی است و همه دانشگاهها چنین امکاناتی ارائه نمیکنند.
دولت انتاریو نیز اخیرا در قالب «لایحه ۳۳» اختیارات بیشتری برای مداخله در امور دانشگاهها به دست آورده است؛ اختیاراتی که میتواند امکان در نظر گرفتن شرایط ویژه برای دانشجویان کشورهای بحرانزده را فراهم کند.
با این حال، تاکنون هیچ برنامه مشخص یا سیاست رسمی برای حمایت ویژه از دانشجویان ایرانی اعلام نشده است.
شروین اخلاقی میگوید انجمنهای دانشجویی دانشگاههای مختلف انتاریو، از جمله دانشگاه تورنتو، یورک، کویینز و متروپولیتن، تلاش کردهاند موضوع را به دولت استانی منتقل کنند، اما پاسخ دریافتی ناامیدکننده بوده است.
«پاسخی تکراری» به بحرانی پیچیده
به گفته شروین، پاسخ وزارت آموزش عالی انتاریو بیشتر شبیه متنی از پیش آماده و غیرشخصی بوده است.
او گفت: «احساس ما این بود که انگار این جواب را با هوش مصنوعی نوشتهاند؛ چون دقیقا همان پاسخ تکراری را برای انجمنهای دانشجویی و حتی رسانهها فرستادند.»
وزارت آموزش عالی انتاریو در پاسخ به پرسشهای ایراناینترنشنال، بدون اشاره مستقیم به دانشجویان ایرانی، تنها اعلام کرد دانشگاهها و کالجها «امکانات و حمایتهایی» برای دانشجویان آسیبدیده از بحرانهای جهانی در نظر گرفتهاند و دانشجویان باید با موسسات آموزشی خود تماس بگیرند.
اما فعالان دانشجویی میگویند مساله فراتر از یک پاسخ عمومی یا ارجاع دانشجویان به دانشگاههاست.
به گفته آنها، دانشجویان ایرانی اکنون همزمان با بحران مالی، فشار روانی، نگرانی مهاجرتی و ترس از بازگشت به ایران روبهرو هستند و به سیاستهای مشخص و فوری نیاز دارند؛ از جمله انعطاف در پرداخت شهریه، کمکهای اضطراری مالی، خدمات تخصصی سلامت روان و تضمینهای مهاجرتی برای کسانی که در صورت بازگشت به ایران ممکن است با خطر روبهرو شوند.
بحرانی که با وصل شدن اینترنت پایان پیدا نمیکند
با وجود اینکه در روزهای اخیر دسترسی به اینترنت در برخی نقاط ایران تا حدی بهتر شده، بسیاری از دانشجویان میگویند بحران آنها به این سادگی پایان پیدا نمیکند.
کاهش شدید توان مالی خانوادهها، اختلال در انتقال پول و ماهها بیثباتی اقتصادی باعث شده مشکلات معیشتی و روانی این دانشجویان همچنان ادامه داشته باشد.
برای بسیاری از دانشجویان ایرانی در کانادا، بحران اخیر فقط به قطع اینترنت یا دشواری انتقال پول محدود نمیشود. این بحران اکنون آینده تحصیلی، امنیت روانی و حتی امکان ماندن آنان در کانادا را با ابهام روبهرو کرده است.
بسیاری از مخاطبان بر همبستگی ایرانیان داخل و خارج کشور و نقش آنان در رساندن صدای معترضان به گوش جهان تاکید کردند.
شهروندان با ارسال هزاران پیام در ساعات اولیه بازگشت محدود اینترنت بینالمللی با استفاده از فیلترشکنها، نوشتند که وصل شدن اینترنت به معنای پایان اعتراضات یا فراموش شدن سرکوبها نیست و فضای اعتراضی همچنان زنده است.
خیابان را پس بگیریم
یکی از شهروندان با ارسال پیامی از دماوند در استان تهران، گفت: «فقط باید دوباره بریم کف خیابون حقمون رو از این رژیم بگیریم.»
شهروند دیگری نیز با تاکید بر نقش مردم در تغییر شرایط نوشت: «اینجوری که بوش میآد قرار نیست جنگ بشه. خودمون بلند بشیم و بیدار بشیم ... بریم تو خیابون. به خونه برنگردیم تا زمانی که انقلاب بشه.»
پس گرفتن خیابان از حکومت و تجمعات حامیانش، از محورهای پررنگ پیامها بود.
یک مخاطب با ارسال پیامی از آبادان گفت: «بعد از ۹۰ روز به جهان برگشتیم و به زودی هم به خیابون ... برای ایرانمون، برای جاویدنامان، برای بچههامون ... میآییم و ایران رو پس میگیریم. پاینده ایران و جاوید شاه.»
نتانیاهو و ترامپ؛ هم منتقدیم هم متشکر!
در بخشی از پیامهای شهروندان، با وجود آنکه در مسیر انقلاب ملی از همراهی دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو بهدلیل حملات به جمهوری اسلامی و کشتن علی خامنهای تشکر شده است، اما از ادامه نیافتن مقابله با حکومت نیز انتقاد شده است.
برخی کاربران از اقدامات دولت اسرائیل و مواضع ترامپ حمایت کرده و آن را در راستای تضعیف جمهوری اسلامی دانستند.
یک شهروند نوشت: «از بیبی عزیز و تیمشون که خیلی زحمت کشیدند و از ترامپ عزیز که این جسارت و هزینههاش رو به جون خریدند واقعا ممنونیم.»
مخاطب دیگری نیز نوشت: «تشکر میکنم از بنیامین نتانیاهو و دونالد ترامپ ... کاش در تصمیمها، رنج و خواست مردم ایران بیشتر دیده شود.»
در مقابل، برخی دیگر از شهروندان از آنچه «بیتوجهی به مردم ایران» توصیف شده است، انتقاد کردهاند.
یک مخاطب از دماوند نوشت: «ترامپ هم واقعا پشت کرد به مردم ایران و از نام جاویدنامها سوءاستفاده کرد.»
شهروند دیگری از رشت نیز خطاب به ترامپ نوشت: «آقای ترامپ شما به ما قول دادی. کاری نکن که دشمنشاد بشی.»
غم دیماه هنوز زنده است
برخی دیگر از مخاطبان نیز تاکید کردند بازگشت اینترنت تغییری در فضای روانی جامعه ایجاد نمیکند.
یک شهروند از کرج نوشت: «از ۱۸ و ۱۹ دی شبی نبوده که چشامون پر اشک نباشه و واسه جاویدنامامون عزادار نباشیم ... هیچ چیزی عادی نمیشه. نه میبخشیم، نه فراموش میکنیم.»
شهروند دیگری نیز با اشاره به کشتهشدگان اعتراضات گفت: «اینترنت اومد ولی جوونی ما، جوونامون که الان زیر خاکن، هیچوقت برنمیگردن.»
منتظر فراخوان شاهزاده هستیم
بسیاری از مخاطبان در پیامهای ارسالی خود شعار «جاوید شاه» را که از شعارهای اصلی معترضان در انقلاب ملی دیماه بود، تکرار کردند.
آنها همچنین بر رهبری شاهزاده رضا پهلوی، ادامه حضور او و صدور فراخوان برای بازگشت به اعتراضات تاکید کردند.
یک شهروند در پیامش از شیراز، با اشاره به از دست رفتن کسبوکارش بهدلیل قطع اینترنت، نوشت: «بالاخره اینترنتها رو وصل کردن، ولی دیگه چه فایده ... من فقط منتظر فراخوان شاهزاده رضا پهلوی هستم.»
دوره ملیگرایی است
شهروندان بر ضرورت پایمال نشدن خون جاویدنامان تاکید کردند و گفتند: «همه ما منتظر فراخوان نهایی شاهزاده هستیم. جاوید شاه.»
یک شهروند نوشت: «لطفا امیدتون رو از دست ندید و منتظر فراخوان شاهزاده باشید.»
در شماری از پیامها نیز نوعی گفتمان ملیگرایانه و عبور از جریانهای سنتی اپوزیسیون دیده میشود.
یکی از مخاطبان نوشت: «دوره چپی، مجاهدی و ملایی تمام شد. حال دوره مردمگرایی و ملیگرایی است.»
برخی دیگر نیز از «بازگشت پهلوی» و «پس گرفتن کشور» سخن گفتند.
یک مخاطب نوشت: «بالاخره اینترنت باز شد. یه خوشحالی موقت .... ایشالا با پس گرفتن کشورمون این خوشحالی دائمی میشه. به امید آزادی. جاوید شاه.»
با اینترنت پرو و سیمکارت سفید خیانت کردید
گروهی از مخاطبان نیز با اشاره به فضای تبعیض و رانت میان حامیان حکومت و مردم عادی در دسترسی به اینترنت، استفادهکنندگان از «اینترنت پرو» و «سیمکارت سفید» را در مورد تحریف یا تغییر فضای رسانهای درباره انقلاب ملی، مورد انتقاد قرار دادند.
یک شهروند نوشت: «اینترنت که بالاخره وصل شد، ولی کسانی که اینترنت پرو گرفتین، بدونین که به مردم خیانت کردین.»
شهروند دیگری نیز نوشت: «طرح اینترنت پرو شکست خورد. سپاس از کسانی که تن به این خفت و خواری ندادن و متاسفم برای کسانی که بهش تن دادن.»
در بخشی از پیامها، مخاطبان تاکید کردند که اینترنت «حق طبیعی» مردم است و حکومت نباید بازگشت آن را بهعنوان امتیاز یا دستاورد معرفی کند.
یک شهروند نوشت: «مردم ایران! اینترنت حق طبیعی ماست .... فکر نکنین امتیازی هست که بهمون دادن.»
ایکاش کسی اعدام نشود
همزمان، شماری از پیامها به وضعیت وخیم اقتصادی و فشار معیشتی اشاره کردند.
یک شهروند از تهران نوشت: «گرونی بهشدت بیداد میکنه. اصلا نمیشه زندگی کرد.»
این پیامها نیز ادامه مسیر انقلاب ملی و تغییر حکومت را راه خروج از بحران معیشتی و اقتصادی دانستند.
برخی دیگر از شهروندان نیز بازگشت اینترنت را در برابر ادامه اعدامها، کشتار معترضان و فشارهای اقتصادی، بیاهمیت توصیف کردند.
یک مخاطب نوشت: «اینترنت بعد از چند ماه وصل شد اما خوشحال نشدم .... ای کاش اینترنت وصل نمیشد ولی کسی اعدام نمیشد.»
شهروندان در پیامهای خود تاکید کردند باید سرنوشتشان را به دست بگیرند و اجازه ندهند مسائلی مانند وصل شدن نسبی اینترنت یا احتمال توافق جمهوری اسلامی و آمریکا، مطالبات آنها را کمرنگ کند.
انتقاد از عادیسازی حکومتی با ابزاری به نام «فیلترنت»
شماری از شهروندان نسبت به آنچه عادیسازی شرایط پس از وصل شدن اینترنت میدانند، ابراز نگرانی کردند.
یکی از مخاطبان نوشت برخی وصل شدن اینترنت را به دیگران تبریک میگویند، در حالی که اینترنت حق بدیهی هر انسانی است.
به گفته این شهروند، وصل شدن اینترنت به معنای پایان بدبختی و گرانیها در کشور نیست.
کاربر دیگری هم نوشت گرچه فیلترنت به صورت محدود بازگشته، اما جوانی برباد رفته و جان جاویدنامان است که دیگر به این زندگی باز نخواهد گشت.
یک شهروند در پیامی خطاب به مردم ایران نوشت: «هر انقلابی بهدست مردم همان کشور رخ خواهد داد و حالا که اینترنت وصل شده، ایرانیان باید به یاد جاویدنامان، تمام تلاششان را برای آزادی انجام دهند.»
مخاطب دیگری هم نوشت: «وصل شدن اینترنت نمیتواند مردم را سرگرم و هدف اصلیشان را کمرنگ کند و برعکس، آنها را متحدتر خواهد کرد.»
در پیامی دیگر، شهروندی با اشاره به وضعیت اقتصادی و اجتماعی کشور پرسید که وصل شدن اینترنت، آن هم ضعیف، چه سودی برای مردم دارد وقتی که گرانی و بیکاری بیداد میکند
شهروندی از شیراز نیز تاکید کرد اگرچه اینترنت سرانجام وصل شد، اما «این بازگشت چه فایدهای دارد وقتی برخی کاربران حدود دو هزار و ۷۰۰ ساعت از سه هزار ساعت استریم خود در یوتیوب را از دست دادند و امکان کسب درآمد دلاری برایشان از بین رفت».
روایتهایی از امید و اتحاد
کاربر دیگری به ایراناینترنشنال گفت در تمام مدت این ۸۸ روز، در راستای همراهی با هموطنانی که توان خرید اینترنت گران قیمت ندارند، از «کانفیگ» یا « اینترنت پرو» استفاده نکرده است.
به اعتقاد او، همین اتحاد باعث شده است مردم ناامید نباشند: «این مردم ایران هستند که در نهایت پیروز خواهند شد.»
مخاطبی از کرمانشاه در پیامی برای ایراناینترنشنال نوشت پس از وصل شدن اینترنت، بسیاری از مردم احساس میکنند از «سلول انفرادی» زندان جمهوری اسلامی برای ساعتی به حیاط آمدهاند اما مردم تا آزادی همچنان ایستادهاند.
شهروند دیگری که پس از حدود سه ماه دوباره به اینترنت دسترسی پیدا کرده، تاکید کرد وصل شدن اینترنت چیزی نیست که بتواند مردم را از مطالبات اصلیشان دور کند.
او نوشت مردم مصمماند مسیر تغییر را ادامه دهند و امیدوارند به آزادی برسند.
مخاطبی از مشهد نیز در پیامی به ایراناینترنشنال گفت با وجود دشواریهای فراوان، پس از ۸۸ روز دوباره به اینترنت متصل شده، اما مردم قرار نیست سکوت کنند و همچنان یاد و نام جاویدنامان را زنده نگه خواهند داشت.
نیومن چهارشنبه ششم خرداد اعلام کرد هدف این مذاکرات، «برچیدن توان هستهای جمهوری اسلامی، توقف کامل غنیسازی و نبود هرگونه ذخیره اورانیوم غنیشده در ایران» است.
به گفته او، موضوع برنامه موشکهای بالستیک جمهوری اسلامی و حمایت تهران از گروههای نیابتی که موجب بیثباتی در سراسر خاورمیانه میشوند، از دیگر محورهای اصلی مذاکرات به شمار میرود.
نیومن ادامه داد: «اگر بتوانیم از طریق مذاکرات و گفتوگوهای دیپلماتیک به این اهداف برسیم، بسیار خوب است. در غیر این صورت ممکن است مجبور شویم دوباره به کارزار نظامی بازگردیم تا این اهداف را محقق کنیم. اما این اهداف حتما باید محقق شوند. ما نمیتوانیم بر سر اهداف خود مصالحه کنیم.»
در روزهای گذشته، گمانهزنیها درباره سرنوشت مذاکرات تهران و واشینگتن و مفاد توافق احتمالی دو طرف بالا گرفته است.
روزنامه والاستریت ژورنال پنجم خرداد به نقل از مقامهای حکومت ایران و میانجیهای عرب گزارش داد تهران در مذاکرات با واشینگتن دو هدف اصلی را دنبال میکند: کاهش فشار اقتصادی و دسترسی دوباره به منابع مالی و بازار نفت.
بر اساس این گزارش، جمهوری اسلامی در عین حال تلاش دارد از ارائه امتیازهایی که بتواند از سوی دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، بهعنوان «پیروزی سیاسی» معرفی شود، خودداری کند.
تفاهم اسرائیل و آمریکا درباره مذاکرات
سفیر اسرائیل در استرالیا در ادامه مصاحبه با ایراناینترنشنال اعلام کرد آمریکا و اسرائیل در مورد اهداف مذاکرات با جمهوری اسلامی با یکدیگر «تفاهم» دارند و «درک مشترک» دو طرف این است که گفتوگوهای جاری باید به تحقق این اهداف بینجامد.
نیومن ادامه داد: «رییسجمهور ترامپ گفته است که درباره موضوع غنیسازی اورانیوم و توانایی هستهای ایران مصالحه نخواهد کرد.»
او اضافه کرد: «ما مخالف راهحل دیپلماتیک نیستیم. ما میخواهیم جان انسانها حفظ شود. اگر بتوانیم از طریق یک راهحل دیپلماتیک جان انسانها را نجات دهیم، بسیار خوب است. بنابراین اکنون نیز از گفتوگوها حمایت میکنیم، به شرط آنکه مذاکرات به اهداف مورد نظر برسد.»
سفیر اسرائیل در استرالیا همچنین برجام را «توافقی بد» خواند و افزود اسرائیل در دوران ریاستجمهوری باراک اوباما، «تقریبا تنها کشوری» بود که بهصراحت از این توافق انتقاد کرد.
در روزهای گذشته، ترامپ بارها رویکرد اوباما در قبال برنامه هستهای جمهوری اسلامی را مورد انتقاد قرار داده و برجام را «فاجعه» خوانده است.
او پیشتر در واکنش به انتقادها از توافق احتمالی میان تهران و واشینگتن تاکید کرد حاضر به پذیرش «توافق بد» با جمهوری اسلامی نیست و توافق مدنظر او کاملا متفاوت از برجام خواهد بود.
ترامپ در نخستین دوره حضور خود در کاخ سفید، سیاست فشار حداکثری را در برابر حکومت ایران در پیش گرفت و سرانجام سال ۱۳۹۷ از برجام خارج شد.
نیومن: در حال ایجاد فرصت برای مردم ایران هستیم
سفیر اسرائیل در استرالیا در ادامه، از دستاوردهای کارزار نظامی اخیر علیه جمهوری اسلامی تمجید کرد و گفت تضعیف سپاه پاسداران و بسیج «موفقیتهای عظیمی» هستند که نباید آنها را نادیده گرفت.
نیومن تاکید کرد: «ما در حال ایجاد فرصت برای مردم ایران هستیم تا سرنوشت خود را به دست بگیرند و درباره رهبری آینده کشورشان تصمیمگیری کنند.»
او افزود اسرائیل آتشبس را پذیرفته، زیرا در پی آن است که «با حسن نیت، فرصت مناسبی برای گفتوگوها و حلوفصل دیپلماتیک مساله فراهم شود».
نیومن بار دیگر خاطرنشان کرد در صورت ناکامی مسیر دیپلماتیک، اسرائیل ممکن است بار دیگر گزینه نظامی را «با هماهنگی ایالات متحده» در دستور کار قرار دهد.
خبرگزاری رویترز اعلام کرد که سفارت جمهوری اسلامی در سئول هنوز به درخواست این خبرگزاری برای اظهار نظر درباره این موضوع، پاسخ نداده است.
وزارت خارجه کره جنوبی این ارزیابی را همزمان با اعلام نتایج تحقیقات دولتی درباره حمله ۱۴ اردیبهشت به کشتی فلهبر «نامو» منتشر کرد. حملهای که باعث آتشسوزی و آسیب به بخش پایینی بدنه عقب کشتی شد.
بررسی بقایای موشک
تحقیقات انجام شده بر بررسی قطعات و بقایای اشیای ناشناختهای متمرکز بوده است که پس از حمله در داخل کشتی نامو پیدا شدند.
بر اساس نتایج این بررسی، کشتی دو بار هدف قرار گرفته است؛ بهطوریکه کلاهک نخست منفجر نشده اما کلاهک دوم انفجار ایجاد کرده است.
وزارت خارجه کره جنوبی اعلام کرد قطعات بهدستآمده نشان میدهند این تسلیحات احتمالا در ایران ساخته شدهاند.
پارک یونجو، معاون اول وزیر خارجه کره جنوبی، گفت موتورهای این قطعات به موتورهای توربوجت ساخت ایران شباهت دارند و یکی از قطعات نیز دارای نشانههایی است که به نظر میرسد متعلق به یک تولیدکننده ایرانی باشد.
او افزود کلاهکهای استفادهشده به نمونههای بهکار رفته در موشکهای ضدکشتی ایرانی «نور» یا «قادر» شباهت دارند.
احضار سفیر جمهوری اسلامی
پارک گفت دولت کره جنوبی سفیر جمهوری اسلامی را احضار خواهد کرد تا نتایج تحقیقات را با او در میان بگذارد و پیام اعتراضی سئول را منتقل کند.
به گفته او، سئول همچنین از تهران خواهد خواست اقدامهای مسئولانهای برای جلوگیری از تکرار چنین حادثهای انجام دهد.
ساعاتی بعد خبرگزاری یونهاپ گزارش داد وزارت خارجه کره جنوبی سعید کوزهچی، سفیر جمهوری اسلامی در سئول را احضار کرد و نسبت به حمله به کشتی «اچامام نامو» در تنگه هرمز اعتراض رسمی ارائه داد.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، اندکی پس از این حادثه گفته بود جمهوری اسلامی به کشتی کره جنوبی شلیک کرده و از سئول خواسته بود به تلاشهای تحت رهبری آمریکا برای تامین امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز بپیوندد.
تهران پیشتر هرگونه مسئولیت در این حمله را رد کرده بود.
پس از وقوع این حمله، دفتر ریاستجمهوری کرهجنوبی اعلام کرده بود در حال بررسی دقیق علت انفجار است.
در بیانیه دفتر ریاست جمهوری کره جنوبی تاکید شده بود: «شناسایی علت دقیق حادثه در اولویت قرار دارد.»
یکی از مقامات کره جنوبی به خبرگزاری دولتی یانهپ گفته بود: «علت آتشسوزی کشتی هنوز تایید نشده و به نظر میرسد تنها پس از انجام تحقیقات بیشتر (پس از یدککشی بدنه کشتی به بندر) مشخص شود.»
والاستریت ژورنال سهشنبه پنجم خرداد در گزارشی نوشت تهران امیدوار است با دستیابی به توافق، بخشی از حدود ۱۰۰ میلیارد دلار دارایی مسدودشده خود را آزاد کند و دوباره به بازار جهانی نفت دسترسی پیدا کند.
بر اساس این گزارش، تهران خبر کشته شدن چند عضو سپاه پاسداران در حمله نیروهای آمریکایی را با تاخیر منتشر کرد تا گفتوگوها آسیب نبیند.
یکی از اصلیترین اختلافها در مذاکرات، آینده برنامه هستهای جمهوری اسلامی و ذخایر اورانیوم غنیشده در ایران است.
این در حالی است که محور این مذاکرات، آزادسازی ۲۴ میلیارد دلار از داراییهای بلوکهشده ایران است.
بر اساس این گزارش مقامهای ایرانی و میانجیها گفتهاند تهران به توافقی نزدیک شده که در مرحله نخست نیمی از این مبلغ آزاد شود.
والاستریت ژورنال با اشاره به این که حملات به زیرساختهای انرژی در ایران به سهمیهبندی سوخت منجر شده و تورم و پایین آمدن شدید سطح رفاه، اعتراضهای سراسری دیماه را رقم زد، تاکید کرد مقامهای عملگراتر در حکومت نگرانند ادامه بحران اقتصادی به موج تازهای از نارضایتی عمومی منجر شود.
بر اساس این گزارش با توجه به دیده نشدن مجتبی خامنهای، رهبر سوم جمهوری اسلامی، از زمان جانشینی پدرش، میانجیها در تلاشاند اطمینان پیدا کنند پیشنهادهای فعلی تهران مورد تایید جریانهای تندرو و نهادهای امنیتی نیز قرار دارد.
فشارها بر ترامپ
به گفته والاستریت ژورنال، در آمریکا نیز نشانههایی دیده میشود که دونالد ترامپ، رییسجمهوری این کشور، پس از انتقاد سناتورهای جمهوریخواه، بهدنبال تغییر برخی مفاد توافق احتمالی با ایران است.
سناتورهایی از جمله تد کروز، چارچوب توافق را «اشتباه» توصیف کرده و گفتهاند این توافق بیش از حد به برجام شبیه است و میتواند جمهوری اسلامی را تقویت کند.
ترامپ در شبکه اجتماعی تروث سوشال تلاش کرد منتقدان را آرام کند و گفت توافق جدید «کاملا برعکس» برجام خواهد بود.
او سپس اعلام کرد میخواهد عربستان سعودی، قطر، پاکستان، ترکیه، مصر و اردن به توافقهای ابراهیم بپیوندند و روابط خود را با اسرائیل، عادیسازی کنند یا گسترش دهند.
ترامپ همچنین گفت تهران نیز پس از امضای توافق صلح میتواند به این روند ملحق شود.
غافلگیری رهبران خاورمیانه
بر اساس این گزارش، پیشنهاد گسترش توافقهای ابراهیم، مقامهای خاورمیانه را غافلگیر کرد، زیرا پیش از تماس ترامپ در جریان این طرح قرار نگرفته بودند.
کاخ سفید اعلام کرد این ایده مستقیما از سوی ترامپ مطرح شده است.
والاستریت ژورنال نوشت طرح تازه ترامپ علاوه بر تاثیر بر مذاکرات حکومت ایران و آمریکا، میتواند روابط واشینگتن با کشورهای خاورمیانه را نیز تغییر دهد. منطقهای که پس از سالها جنگ، همچنان نسبت به عادیسازی روابط با اسرائیل تردیدهای جدی در آن وجود دارد.
والاستریت ژورنال در ادامه نوشت ترامپ از درخواست قبلی خود برای تحویل مستقیم ذخایر اورانیوم غنیشده در ایران به آمریکا عقبنشینی کرده و گفته است این مواد میتوانند زیر نظر آژانس بینالمللی انرژی اتمی در داخل ایران یا در مکانی دیگر نابود شوند.
