از شکست انگلیس تا سقوط آرژانتین؛ نتایج شگفت‌انگیزی که تاریخ جام جهانی را تغییر دادند

در جریان یک نشست خبری درباره آمادگی‌های آمریکا برای میزبانی جام جهانی فوتبال ۲۰۲۶، که پنج‌شنبه ۱۴ خرداد در میامی برگزار شد، اندرو جولیانی، مدیر اجرایی کارگروه جام جهانی در کاخ سفید، بار دیگر بر محدودیت‌های ویزایی برای شهروندان ایران و هائیتی تاکید کرد.

جولیانی در پاسخ به پرسشی درباره سیاست‌های مهاجرتی دولت دونالد ترامپ و تاثیر آن بر حضور هواداران تیم‌های ملی در جام جهانی گفت: «به جز ایران و هائیتی، ۴۶ تیمی که به جام جهانی راه‌یافته‌اند، امکان دریافت ویزا و ورود به آمریکا را خواهند داشت.»

در همین زمینه و در حالی که تنها ۶ روز تا آغاز جام جهانی ۲۰۲۶ باقی مانده، بازیکنان تیم ملی ایران نیز هنوز ویزای آمریکا را دریافت نکرده‌اند؛ موضوعی که به گفته مهدی تاج، رئیس فدراسیون فوتبال حضور ایران در این رقابت‌ها را با چالش جدی مواجه کرده است.

در جریان یک نشست خبری درباره آمادگی‌های آمریکا برای میزبانی جام جهانی فوتبال ۲۰۲۶، که پنجشنبه ۱۴ خرداد در میامی برگزار شد، اندرو جولیانی، مدیر اجرایی کارگروه جام جهانی در کاخ سفید، بار دیگر بر محدودیت‌های ویزایی برای شهروندان ایران و هائیتی تاکید کرد.

جولیانی در پاسخ به پرسشی درباره سیاست‌های مهاجرتی دولت دونالد ترامپ و تاثیر آن بر حضور هواداران تیم‌های ملی در جام جهانی گفت: «به جز ایران و هائیتی، ۴۶ تیمی که به جام جهانی راه یافته‌اند، امکان دریافت ویزا و ورود به آمریکا را خواهند داشت.»

او بدون اشاره به جزییات گزارش‌های پیشین افزود: «فکر می‌کنم درباره ایران دلایل آن روشن است.» جولیانی درباره هائیتی نیز به مشکلات داخلی این کشور و نرخ بالای ماندن غیرقانونی اتباع آن در آمریکا اشاره کرد.

اظهارات این مقام کاخ سفید نشان می‌دهد که با وجود حضور تیم ملی فوتبال ایران در رقابت‌های جام جهانی ۲۰۲۶، هواداران ایرانی با محدودیت‌های جدی برای سفر به آمریکا و تماشای مسابقات روبه‌رو خواهند بود.

• 

  فراخوان شاهزاده رضا پهلوی برای حضور هواداران با پرچم شیر و خورشید در جام جهانی ۲۰۲۶

جولیانی در عین حال تاکید کرد که شهروندان سایر کشورهای حاضر در جام جهانی می‌توانند برای دریافت ویزاهای گردشگری و تجاری اقدام کنند و گفت زمان انتظار برای صدور این ویزاها در بسیاری از کشورها کاهش یافته است.

او افزود که دولت آمریکا تلاش می‌کند میان حفظ امنیت ملی و فراهم کردن امکان حضور هواداران فوتبال در این رویداد جهانی تعادل برقرار کند.

دونالد ترامپ در ابتدای دور دوم ریاست جمهوری‌اش در سال ۲۰۲۵ با صدور فرمانی اجرایی شهروندان ۱۹ کشور را در فهرست ممنوعیت سفر به آمریکا قرار داد که از این میان، ایران و هائیتی دو کشوری هستند که به جام‌جهانی صعود کرده‌اند.

در دسامبر گذشته (۱۲ آذر ۱۴۰۴) نیز در جریان کنفرانس مطبوعاتی جولیانی، خبرنگار با اشاره به این که در فهرست ۱۹ کشور که ممنوعیت سفر دارند، دو کشور یعنی هائیتی و ایران به جام جهانی صعود کرده‌اند، از او پرسیده بود که آیا این به معنای آن است که طرفداران این کشورها نمی‌توانند به ایالات متحده بیایند؟

• 

  مهدی تاج به نیویورک تایمز: نمی‌دانم بازی اولمان برگزار می‌شود یا نه، از فیفا بپرسید

جولیانی با تایید این موضوع گفته بود: «بله. طبق فرمان اجرایی، همانطور که در آن آمده، برای تیم هائیتی، تیم ایرانی، و کارکنان پشتیبانی مستقیم، و فکر می‌کنم اعضای درجه یک خانواده‌ها در فرمان اجرایی رییس‌جمهور معافیت وجود دارد.»

همچنین پیش‌تر مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، اعلام کرده بود افراد مرتبط با سپاه پاسداران اجازه ورود به خاک آمریکا را نخواهند داشت. همین مساله باعث شده بود درباره وضعیت برخی بازیکنان تیم ملی که دوران خدمت سربازی خود را در نهادهای وابسته به سپاه پاسداران گذرانده‌اند، از جمله مهدی طارمی و شجاع خلیل‌زاده، نگرانی‌هایی مطرح شود.

جام جهانی ۲۰۲۶ به میزبانی مشترک آمریکا، کانادا و مکزیک برگزار خواهد شد و برای نخستین بار با حضور ۴۸ تیم برگزار می‌شود. ایران یکی از تیم‌هایی است که پیش‌تر حضور خود در این رقابت‌ها را قطعی کرده است.

آندریوا در مرحله نیمه‌نهایی با نمایشی مقتدرانه و در مدت ۷۶ دقیقه، مارتا کوستیوک اوکراینی را با نتایج ۶-۱ و ۶-۳ شکست داد و برای نخستین بار به فینال یک گرنداسلم رسید. این تنیسور روس که دو سال پیش در همین مسابقات در نیمه‌نهایی حذف شده بود، اکنون سومین بازیکن جوان قرن حاضر است که به فینال رولان گاروس راه پیدا می‌کند.

در سوی دیگر، چالینسکا به شگفتی‌سازی خود در پاریس ادامه داد و با برتری ۷-۶ (۷-۴) و ۶-۴ مقابل دیانا اشنایدر روس، جواز حضور در دیدار نهایی را به دست آورد. تنیسور ۲۳ ساله لهستانی که با رتبه ۱۱۴ جهان پا به مسابقات گذاشته، نخستین بازیکن عصر اوپن محسوب می‌شود که پس از عبور از جدول مقدماتی به فینال رولان گاروس می‌رسد.

چالینسکا که پیش از این تنها دو پیروزی در مسابقات گرنداسلم داشت، در پاریس تاکنون ۹ مسابقه را با موفقیت پشت سر گذاشته و حالا در آستانه ثبت یکی از بزرگ‌ترین شگفتی‌های تاریخ این رقابت‌ها قرار دارد.

فینال روز شنبه در شرایطی برگزار می‌شود که با حذف زودهنگام آرینا سابالنکا، نفر نخست جهان، مسیر برای ظهور یک قهرمان جدید هموار شده است. آندریوا به‌عنوان یکی از پدیده‌های تنیس زنان و چالینسکا به‌عنوان شگفتی بزرگ مسابقات، برای نخستین قهرمانی گرنداسلم خود در ورزشگاه فیلیپ شاتریه به میدان خواهند رفت.

این مصاحبه در حالی منتشر شده است که کمتر از یک هفته تا آغاز جام جهانی باقی مانده و تیم ملی ایران همچنان در انتظار دریافت ویزای آمریکا است. موضوعی که به یکی از چالش‌های اصلی آماده‌سازی این تیم برای حضور در مسابقات تبدیل شده است.

تاج در ادامه به نیویورک تایمز گفت: «تیم ملی ایران که قرار بود پیش از مسابقات در توسان آریزونا مستقر شود، پس از گفت‌وگو با فیفا محل اردو به تیخوانا در مکزیک منتقل شده است.» به گفته تاج، این تصمیم با هدف کاهش مدت حضور تیم در خاک آمریکا اتخاذ شده است.

رییس فدراسیون فوتبال جمهوری اسلامی همچنین با ابراز ناامیدی از تاخیر در صدور ویزاها گفت درخواست‌های ویزای بازیکنان و اعضای کادر فنی هنوز تایید نشده است. ایران قرار است سه مسابقه مرحله گروهی خود را در سواحل غربی آمریکا برگزار کند.

تاج همچنین گفت: «ما فقط با فیفا در تماس هستیم و با ایالات متحده تماسی نداریم و نمی‌دانیم نظر آن‌ها چیست.»

او همچنین گفت شرایط ناشی از جنگ میان جمهوری اسلامی و آمریکا بر روند آماده‌سازی تیم ملی تاثیر گذاشته و ابهام‌هایی درباره حضور ایران در مسابقات ایجاد کرده است.

تاج در بخش دیگری از این گفت‌وگو به مشکلات خود برای سفر به آمریکای شمالی اشاره کرد و گفت در ماه دسامبر نتوانست برای حضور در مراسم قرعه‌کشی جام جهانی وارد آمریکا شود. او همچنین گفت ماه گذشته مقام‌های کانادایی مدارک سفرش را هنگام ترانزیت در تورنتو لغو کردند و هیات ایرانی در نهایت به کشور بازگشت.

مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، پیش‌تر گفته بود افرادی که با سپاه پاسداران ارتباط داشته باشند ممکن است با محدودیت‌های ورود به آمریکا روبه‌رو شوند. تاج نیز به نیویورک تایمز گفت برخی بازیکنان تیم ملی، از جمله کاپیتان تیم، دوران خدمت سربازی خود را در نهادهای وابسته به سپاه پاسداران گذرانده‌اند.

نیویورک تایمز نوشت با وجود ادامه رایزنی‌ها میان فدراسیون فوتبال ایران و فیفا، وضعیت ویزای اعضای تیم ملی همچنان نامشخص است و ابهام‌ها درباره حضور ایران در جام جهانی ادامه دارد.

لیونل مسی؛ آرژانتین ۲۰۲۲

مسی در سال ۲۰۲۲ و در پنجمین تلاش خود، سرانجام جام جهانی را بالای سر برد. تجربه‌های قبلی او در این مسابقات افت‌وخیزهای زیادی داشت؛ او در سال ۲۰۰۶ یک تعویضی درخشان بود، در سال ۲۰۱۰ مهره‌ای مهارناپذیر، اما بدون گل زده، به شمار می‌رفت و در سال ۲۰۱۴ توپ طلای مسابقات را برد.

با این حال، جام جهانی ۲۰۱۸ روسیه برای او یک ناامیدی بزرگ بود و مسی باید بالاخره این جام را فتح می‌کرد.

تورنمنت قطر برای او خوب شروع شد و او از روی نقطه پنالتی به عربستان گل زد. آرژانتین آن بازی را ۲ بر ۱ باخت تا بازی دوم برابر مکزیک حکم مرگ و زندگی را پیدا کند. پس از یک نیمه پراسترس، شوت زمینی و محکم مسی راه را برای پیروزی ۲ بر ۰ باز کرد.

او موتور تیم را روشن کرد و با وجود از دست دادن پنالتی در بازی با لهستان، آرژانتین به‌عنوان صدرنشین صعود کرد.

مسی در مراحل حذفی بهترین فوتبال خود را به نمایش گذاشت. او در بازی با استرالیا به عقب آمد، میانه زمین را کنترل کرد و گل اول را با شوتی دقیق زد.

در جریان تساوی ۲ بر ۲ مقابل هلند، پاس گل اول را به مولینا داد و خودش هم پنالتی زد. او در نیمه‌نهایی مقابل کرواسی نیز یک گل زد و پس از به هم ریختن یوشکو گواردیول در کناره زمین، پاس گلی تماشایی به خولیان آلوارز داد.

فینال مسابقات، نبرد آرژانتین و فرانسه، یا به عبارتی تقابل مسی و امباپه، بود. ستاره فرانسوی هت‌تریک کرد و مسی دو گل زد.

او تورنمنت را با ۷ گل و ۳ پاس گل به پایان رساند. مسی سال ۲۰۲۲ پویایی سال ۲۰۱۴ را نداشت و برای دویدن به آلوارز متکی بود، اما در نهایت جام را به‌عنوان کاپیتان بالای سر برد.

روماریو؛ برزیل ۱۹۹۴

برزیل سال ۱۹۹۴ به اندازه تیم‌های سال‌های ۱۹۵۸، ۱۹۶۲ یا ۱۹۷۰ هیجان‌انگیز نبود. آن‌ها با سیستم نسبتا خشک ۴-۴-۲ بازی می‌کردند و کار را در خط حمله به روماریو و ببتو می‌سپردند تا هر کاری دلشان می‌خواهد انجام دهند.

این دو مهاجم رابطه خوبی با هم نداشتند، اما هماهنگی‌شان در زمین فوق‌العاده بود.

روزنامه نیویورک‌تایمز کمی پیش از شروع مسابقات در آمریکا نوشت: «روماریو بویی از تواضع نبرده، اما سرشار از استعداد است.»

برزیل در آن سال‌ها مهاجم شش‌دانگ زیادی نداشت. مردم این کشور همچنین عزادار قهرمان ملی خود، آیرتون سنا، راننده فرمول یک، بودند که یک ماه قبل در پیست سان‌مارینو جان باخت.

روماریو پیش از جام جهانی گفت: «با مرگ سنا، خلأ بزرگی در برزیل ایجاد شد. اگر بتوانم برزیل را به چهارمین قهرمانی برسانم، جانشین مناسبی برای او خواهم بود.»

او به قولش عمل کرد. روماریو در هر سه بازی مرحله گروهی گل زد که زیباترین آن‌ها ضربه نوک پای تماشایی‌اش به سوئد بود.

او در مراحل حذفی نیز عقب ننشست؛ در یک‌چهارم نهایی روی پاس ببتو به هلند گل زد و در نیمه‌نهایی با ضربه سر، تنها گل بازی را مقابل سوئد به ثمر رساند.

روماریو سرعت انفجاری عجیبی در مسافت‌های کوتاه داشت. او دریبل‌زن قهار یا بازی‌ساز خلاقی نبود، اما شم گلزنی‌اش در محوطه جریمه افسانه‌ای بود.

نکته جالب اینکه در آن جام فشرده و تدافعی، هر ۵ گل روماریو، گل‌های اول برزیل در مسابقات بودند.

او در فینال مقابل ایتالیا به دلیل مصدومیت جزیی درخشش همیشگی را نداشت، اما روبرتو باجو با فرستادن پنالتی خود به آسمان، کار را برای برزیل تمام کرد.

دیگو مارادونا؛ آرژانتین ۱۹۸۶

این دوره، بدون شک، برترین نمایش انفرادی یک بازیکن در تاریخ جام جهانی است. آرژانتین کاملا حول محور مارادونا می‌چرخید و او با ثباتی بی‌نظیر به این اعتماد پاسخ داد.

از همان بازی اول مقابل کره جنوبی مشخص بود که حریفان به هر قیمتی می‌خواهند او را متوقف کنند. دو گل اول آرژانتین در آن جام روی خطاهایی به دست آمد که کره‌ای‌ها روی مارادونا مرتکب شدند.

بحث اصلی همواره این است که کدام بازی، بهترین نمایش دیگو بود. خود او بازی با اروگوئه را در مرحله یک‌هشتم نهایی بهترین بازی‌اش می‌دانست و بعدها گفت: «در آن بازی حتی یک نبرد تک‌به‌تک را هم نباختم.»

اما نمایش مشهورتر او در یک‌چهارم نهایی مقابل انگلیس رقم خورد. او در جریان پیروزی ۲ بر ۱، هر دو گل تیمش را زد؛ اولی جنجالی‌ترین گل تاریخ با دست، «دست خدا»، و دومی زیباترین گل تاریخ جام جهانی با دریبل زدن نیمی از تیم انگلیس و پیتر شیلتون.

با این حال، اوج شاهکار او در نیمه‌نهایی مقابل بلژیک بود که کاملا بازی را دیکته کرد و دو گل خارق‌العاده به ثمر رساند.

مارادونا در این تورنمنت ۵۳ بار بازیکنان حریف را دریبل زد که ۳۷ بار بیشتر از هر بازیکن دیگری بود.

او ۵ گل زد و ۵ پاس گل داد. مارادونا در فینال از سوی لوتار ماتئوس مهار شد، اما با یک پاس تک‌ضرب تماشایی، پایه‌گذار گل قهرمانی بوروتشاگا شد و در نهایت جام را بالای سر برد.

ماریو کمپس؛ آرژانتین ۱۹۷۸

کمپس رابطه عجیبی با جام جهانی داشت. او در سال ۱۹۷۴ هیچ گلی نزد و جام ۱۹۷۸ را هم آرام شروع کرد.

او بیشتر یک هافبک بود تا مهاجم، اما تمام تمرکزش را روی گلزنی می‌گذاشت. کمپس در مراحل حساس تورنمنت ناگهان به اوج رسید و سه بار دبل کرد. او دو گل به لهستان زد، اگرچه در این میان با دست توپ را از روی خط دروازه خودی درآورد که امروز اخراج داشت، و دو گل هم در جریان پیروزی ۶ بر ۰ مقابل پرو به ثمر رساند.

اوج کار او در فینال مقابل هلند بود. او گل اول را با یک توپ‌ربایی و ضربه نوک پا به ثمر رساند. کمپس در وقت‌های اضافه با عبور از دو مدافع و محاصره دروازه‌بان، گل سرنوشت‌ساز دوم را زد تا آرژانتین ۲ بر ۱ جلو بیفتد.

او حتی می‌توانست هت‌تریک کند، اما ریباند شوت او را برتونی تبدیل به گل سوم کرد. کمپس چهار سال بعد در اسپانیا بار دیگر جام جهانی را بدون گل سپری کرد.

او شاید از نظر فنی در حد سایر اعضای این فهرست نبود، اما یک جام جهانی خانگی را کاملا به تسخیر خود درآورد.

گارینشا؛ برزیل ۱۹۶۲

پله بدون شک بزرگ‌ترین بازیکن تاریخ برزیل است. او سه بار قهرمان جام جهانی شد، اما هیچ‌وقت یک تورنمنت کامل را به تنهایی نبرد. او در سال ۱۹۵۸ از اواسط جام به ترکیب آمد، در سال ۱۹۶۲ مصدوم شد و در سال ۱۹۷۰ پویایی سال‌های اوجش را نداشت. او هرگز مانند گارینشا در سال ۱۹۶۲، یک‌تنه حاکم تورنمنت نبود.

گارینشا فوتبالیست عجیبی بود؛ یکی از پاهای او ۶ سانتی‌متر کوتاه‌تر از دیگری بود و دویدنش نامتعادل، اما در عین حال باوقار، به نظر می‌رسید.

او در سال ۱۹۵۸ یک بال کلاسیک بود، اما در سال ۱۹۶۲ به یک بازیکن همه‌فن‌حریف تبدیل شد. او با پای چپش به داخل می‌زد و شوت می‌کرد و در سرزنی هم ماهر شده بود.

او در یک‌چهارم نهایی و نیمه‌نهایی مقابل انگلیس و شیلی، دو گل با ضربه سر زد.

او همچنین با شوت کات‌دار پای راست به انگلیس و شوت راه دور پای چپ به شیلی گل زد تا نبوغش را ثابت کند.

گارینشا در اواخر بازی با شیلی به دلیل لگد زدن به مدافع حریف اخراج شد، اما با رایزنی‌های فدراسیون برزیل بخشیده شد و به فینال رسید.

او در فینال مقابل چکسلواکی بیمار بود و کار خاصی نکرد، اما عملکردش در طول آن جام، در تاریخ جاودانه شد.