سانائه تاکائیچی در پارلمان ژاپن بهعنوان اولین نخستوزیر زن این کشور انتخاب شد. انتخاب تاریخی او پس از ائتلاف با یک حزب کوچک عملی شد. این انتخاب نه تنها سقف شیشهای سیاست ژاپن را برای زنان شکست، بلکه دولت این کشور را در چرخشی قاطع بهسوی سیاستهای راستگرایانه قرار داد.
تاکائیچی ۶۴ ساله که از شاگردان سیاسی شینزو آبه، نخستوزیر فقید ژاپن و از تحسینکنندگان مارگارت تاچر، نخستوزیر فقید بریتانیاست، در انتخابات مجلس نمایندگان ژاپن برای تعیین نخستوزیر جدید ۲۳۷ رای بهدست آورد و اکثریت کرسیهای این مجلس ۴۶۵ نفری را کسب کرد.
پیروزی او لحظهای سرنوشتساز برای زنان کشوری به شمار میرود که هنوز مردان در آن قدرت را بهطور گسترده در دست دارند.
این پیروزی در عین حال احتمالا آغازگر چرخشی تند به سیاستهای راستگرایانه داخلی بهویژه در زمینههایی چون مهاجرت و مسائل اجتماعی خواهد بود.
پیروزی شکننده
مجموع منتقدان و مخالفان دولت هنوز چند کرسی بیشتر از ائتلاف حاکم دارند و در نتیجه کار تاکائیچی در عرصه سیاست داخلی آسان نخواهد بود.
پس از سالها رکود و تورم منفی، ژاپن اکنون با افزایش قیمتها دستوپنجه نرم میکند؛ مسئلهای که موجب خشم عمومی شده و حمایت از گروههای مخالف، از جمله احزاب راست افراطی را افزایش داده است.
نخستوزیر جدید ژاپن که از راهبرد «آبهنومیکس» شینزو برای تقویت اقتصاد با هزینهکرد تهاجمی و سیاست پولی تسهیلی دفاع میکند، پیشتر از افزایش نرخهای بهره بانک مرکزی ژاپن انتقاد کرده بود.
چنین چرخشی در هزینهکرد میتواند سرمایهگذارانی را که دلواپس یکی از بزرگترین بارهای بدهی جهان هستند، نگران کند.
پیروزی تاکائیچی پس از آن قطعی شد که حزب لیبرال دموکرات به رهبری او دوشنبه با حزب راستگرای «نوآوری ژاپن» به توافقی برای تشکیل ائتلاف دست یافت.
تاداشی موری، استاد علوم سیاسی در دانشگاه آیچی گاكوين ژاپن، به خبرگزاری رویترز گفت تاکائیچی رای کافی را برای کسب مقام نخستوزیری به دست آورده اما برای حکمرانی موثر به پشتیبانی قانونگذاران بیشتری از احزاب مخالف نیاز دارد.
او گفت: «این دو حزب در هیچیک از دو مجلس پارلمان اکثریت را در اختیار ندارند و برای تضمین ثبات دولت و به دست گرفتن کنترل کمیتههای کلیدی پارلمان، باید بیش از نیمی از کرسیها را تصاحب کنند.»
مواضع سخت در برابر چین و کره شمالی
انتظار میرود تاکائیچی، موتگی توُشیمیتسو، وزیر خارجه اسبق را به عنوان وزیر خارجه تازه دولت انتخاب کند.
او بهطور کلی از شاخصترین چهرههای ناسیونالیست در حزب حاکم بر ژاپن است.
تاکائیچی به ویژه مواضع تندی در قبال چین یا کره شمالی دارد، خواستار نزدیکی بیشتر به آمریکاست و بهطور عمومی از موضع عموما صلحطلبانه توکیو انتقاد میکند.
او از بازنگری در قانون اساسی صلحطلب پساجنگ ژاپن حمایت کرده و امسال پیشنهاد داده بود که توکیو میتواند یک «ائتلاف شبهامنیتی» با تایوان، جزیره دموکراتیکی که چین مدعی حاکمیت آن است، تشکیل دهد.
رابطه با ایران
نخستوزیر جدید ژاپن هر چند در مورد ایران و حکومت جمهوری اسلامی دیدگاه خاصی ارائه نکرده، اما توشیمیتسو از چهرههای شناختهشده برای مقامات تهران و خاورمیانه است.
او پیشتر به ایران هم رفته بود و با ابراهیم رئیسی، رییس وقت دولت جمهوری اسلامی دیدار کرده بود. دیداری که در تابستان سال ۲۰۲۱ و پس از سفرش به اورشلیم انجام شد.
