پروژه جهانی کربن پیش‌بینی کرد انتشار دی‌اکسید کربن ناشی از سوخت‌های فسیلی در جهان در سال ۲۰۲۶ چهار دهم درصد کاهش یابد. پژوهشگران عامل اصلی این افت را اختلال در عرضه انرژی بر اثر جنگ ایران و بسته‌شدن تنگه هرمز دانستند و هشدار دادند این کاهش لزوما پایدار نیست.
برآورد سالانه این پروژه که سه‌شنبه ۱۹ آبان در نشریه «داده‌های علوم سامانه زمین ـ مباحثات» منتشر شد، میزان انتشار دی‌اکسید کربن ناشی از سوخت‌های فسیلی را در سال جاری میلادی ۳۸ میلیارد و ۲۰۰ میلیون تن پیش‌بینی کرد. این ارقام برآورد کل سال است و داده‌های ماه‌های پایانی هنوز قطعی نیست.
گلن پیترز، از نویسندگان این پژوهش و پژوهشگر مرکز بین‌المللی تحقیقات اقلیمی «سیسرو» در نروژ، به خبرگزاری آسوشیتدپرس، گفت: «روند کاهشی است که خوب به نظر می‌رسد، اما این کاهش عمدتا ناشی از جنگ ایران و اتفاقاتی است که در تنگه هرمز افتاده است. بنابراین، از یک نظر، کمی خبر خوب داریم، اما به دلایلی نامطلوب.»
بر اساس یافته‌های پژوهش، انتشار ناشی از نفت نزدیک به دو درصد و گاز طبیعی سه‌دهم درصد کاهش می‌یابد، اما انتشار ناشی از زغال‌سنگ شش دهم درصد افزایش خواهد یافت. اختلال در تردد از تنگه هرمز بیشترین تاثیر را بر عرضه نفت گذاشته است.
پیترز توضیح داد زمان و شکل افت انتشار نشان می‌دهد شوک ناشی از جنگ ایران نقش تعیین‌کننده داشته است. به گفته او، اگر کاهش مصرف سوخت‌های فسیلی حاصل گسترش انرژی‌های تجدیدپذیر و تغییرات ساختاری بود، انتشار ناشی از نفت به‌آرامی به اوج می‌رسید و سپس کاهش می‌یافت، اما امسال روند افزایشی ناگهان جای خود را به افتی نزدیک به دو درصد داد.
در صورت تحقق این پیش‌بینی، سال ۲۰۲۶ سومین سال این قرن خواهد بود که انتشار ناشی از سوخت‌های فسیلی کاهش می‌یابد. دو مورد قبلی در سال ۲۰۰۹، پس از بحران مالی جهانی، و سال ۲۰۲۰، در جریان همه‌گیری کرونا، رخ داد.
پروژه جهانی کربن، شبکه‌ای بین‌المللی از دانشمندان و مراکز پژوهشی، در سال ۲۰۰۱ برای مطالعه چرخه کربن زمین شکل گرفت. این شبکه میزان انتشار کربن در جو، جذب آن به‌وسیله اقیانوس‌ها و پوشش گیاهی و مقدار باقی‌مانده در جو را بررسی می‌کند.
کاهش انتشار فسیلی، افزایش مجموع انتشار
پروژه جهانی کربن تاکید کرد انرژی خورشیدی، بادی و خودروهای برقی نیز رشد انتشار را مهار کرده‌اند و اکنون حدود دو سوم افزایش تقاضای انرژی جهان را پوشش می‌دهند. با این حال، سرعت گسترش فناوری‌های پاک هنوز برای ایجاد روندی پایدار در کاهش انتشار کافی نیست.
کاهش پیش‌بینی‌شده شامل مجموع انتشار دی‌اکسید کربن نمی‌شود. با احتساب تغییر کاربری زمین، از جمله جنگل‌زدایی، انتشار جهانی در سال ۲۰۲۶ به ۴۳ میلیارد و ۳۰۰ میلیون تن می‌رسد؛ در حالی که این رقم در سال پیش ۴۲ میلیارد و ۸۰۰ میلیون تن بود.
سیسرو، مرکز بین‌المللی تحقیقات اقلیمی، نیز اعلام کرد دامنه عدم قطعیت برآورد انتشار فسیلی، از کاهش یک‌ونیم درصدی تا افزایش شش دهم درصدی است؛ بنابراین حتی کاهش اندک امسال هنوز قطعی نیست.
توماس ماسی، نماینده جمهوری‌خواه کنگره آمریکا، روند بررسی استیضاح پیت هگست، وزیر دفاع، را با اتهام‌هایی از جمله آغاز جنگ با ایران بدون مجوز کنگره به جریان انداخت. در مقابل، دونالد ترامپ رییس‌جمهوری آمریکا بر حمایت از وزیر دفاع کابینه‌اش تاکید کرد.
ماسی، نماینده ایالت کنتاکی، دوشنبه ۱۸ آبان قطعنامه‌ای شامل هشت بند استیضاح را در مجلس نمایندگان مطرح کرد. به گزارش نیویورک‌تایمز، او با این اقدام، طرح پیشین خود را دوباره به جریان انداخت و مهلتی دو روزه برای تصمیم‌گیری مجلس درباره آن آغاز شد.
در این قطعنامه، هگست به «نادیده گرفتن اراده کنگره» در هدایت جنگ ایران و دیگر عملیات‌های نظامی، نقض قانون اساسی و قوانین فدرال و به خطر انداختن جان نیروهای مسلح آمریکا متهم شده است.
با این حال، رای‌گیری مستقیم درباره بندهای استیضاح هنوز قطعی نیست.
ماسی هشدار داد رهبران جمهوری‌خواه ممکن است با استفاده از سازوکار آیین‌نامه‌ای، قطعنامه را کنار بگذارند. او گفت: «ما باید بر سر این هشت بند استیضاح، هم مناظره‌ای جدی داشته باشیم و هم رای‌گیری کنیم.»
این اقدام پس از شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای و در شرایطی صورت گرفت که اختلافات درون این حزب بر سر جنگ ایران شدت گرفته است. جمهوری‌خواهان تا آغاز کار کنگره جدید در ۱۳ دی، همچنان کنترل مجلس نمایندگان را در اختیار دارند.
حمایت ترامپ و روبیو از هگست و مخالفت رهبران جمهوری‌خواه با استیضاح
ترامپ دوشنبه ۱۸ آبان در مصاحبه با رویترز، با اشاره به عملیات ارتش آمریکا در ایران و ونزوئلا، از هگست دفاع کرد و گفت: «خب، او در دو جنگ پیروز شده است. نمی‌دانم چطور می‌توانید او را استیضاح کنید.»
او سپس در نشست خبری کاخ سفید تاکید کرد حتی در صورت استیضاح نیز از هگست حمایت خواهد کرد و ماسی را «بازنده تمام‌عیار» خواند.
ترامپ در گفت‌وگو با رویترز پرسید: «خُب، چرا کسانی را که مربوط به جنگ‌های ویتنام، افغانستان، عراق و همه آنجاها بودند استیضاح نکردند؛ جاهایی که تا ابد جنگیدیم و هیچ اتفاقی نیفتاد؟»
مایک جانسون، نماینده جمهوری‌خواه و رییس مجلس نمایندگان، نیز با استیضاح مخالفت کرد و گفت چنین اقدامی در میانه درگیری‌های نظامی در خارج از کشور، «تصویر وحشتناکی برای متحدان و دشمنان ما به نمایش می‌گذارد».
هگست کارزاری را در شبکه‌های اجتماعی به راه انداخته و هفته گذشته در یک پیام ویدئویی با لحنی سرسختانه اعلام کرد که عقب‌نشینی نخواهد کرد.
به گزارش رویترز، هگست دوشنبه ۱۸ آبان در پاسخ به اینکه آیا از حمایت کافی جمهوری‌خواهان برای خنثی کردن این تلاش استیضاح برخوردار است یا خیر، گفت: «ما نگران این موضوع نیستیم.»
وزیر دفاع آمریکا که قرار است سه‌شنبه ۱۹ آبان نشست خبری برگزار کند، پیش‌تر در پیامی ویدیویی با اشاره به دو بار استیضاح ترامپ گفته بود: «این حربه علیه پرزیدنت ترامپ جواب نداد و علیه من هم کارساز نخواهد بود.»
مارکو روبیو، وزیر خارجه ایالات متحده که همزمان سمت مشاور امنیت ملی کاخ سفید را نیز بر عهده دارد، این تلاش برای استیضاح را «غیرمنصفانه» خواند و به خبرنگاران گفت: «به نظر من پیت کارش را خوب انجام داده است؛ واقعا این‌طور فکر می‌کنم.»
احتمال تصویب در مجلس و مانع محکومیت در سنا
نیویورک‌تایمز دوشنبه ۱۸ آبان در گزارشی درباره احتمال استیضاح هگست نوشت با توجه به اکثریت شکننده جمهوری‌خواهان در مجلس کنونی، همراهی تنها سه نماینده این حزب با دموکرات‌ها یا غیبت شماری از نمایندگان می‌تواند برای تصویب استیضاح کافی باشد. حکیم جفریز، رهبر دموکرات‌های مجلس نمایندگان، گفته است رای او «قطعا مثبت» خواهد بود.
منابع کنگره نیز به رویترز گفتند قطعنامه ممکن است آرای لازم را به دست آورد. با این حال، این خبرگزاری محکومیت هگست در سنا را بعید دانست؛ تصمیمی که به اکثریت دوسوم نیاز دارد و جمهوری‌خواهان در ترکیب فعلی سنا ۵۳ کرسی از ۱۰۰ کرسی را در اختیار دارند.
چاک شومر، سناتور دموکرات نیویورک، خواستار محاکمه هگست در سنا شد و او را به پیشبرد غیرقانونی جنگ، برخلاف قانون اساسی و قطعنامه‌های کنگره برای پایان دادن به درگیری‌ها متهم کرد.
اتهام‌های مطرح‌شده در قطعنامه ماسی، علاوه بر جنگ ایران، موارد دیگری از سوءاستفاده از قدرت، از جمله نقض حق آزادی بیان مارک کلی، سناتور دموکرات آریزونا، را در بر می‌گیرد.
هگست سال گذشته پس از آنکه کلی و پنج عضو دیگر کنگره با سوابق نظامی و اطلاعاتی از نظامیان خواستند از اجرای دستورهای غیرقانونی خودداری کنند، برای پیگرد کلی تلاش کرد و این گروه را به «فتنه‌انگیزی و خیانت» متهم کرد.
ماسی از ترامپ خواست پیش از آغاز کار کنگره جدید، هگست را برکنار و برای جانشین او از سنا رای اعتماد بگیرد. دموکرات‌ها نیز وعده داده‌اند درباره عملکرد هگست، از جمله برکناری فرماندهان ارشد ارتش، تحقیق کنند.
دونالد ترامپ با تاکید بر «گفت‌وگوی مودبانه مقام‌های جمهوری اسلامی با آمریکا»، روند پایان درگیری را مثبت خواند و گفت منافع در همه شرایط حفظ خواهد شد. در مقابل، محسن رضایی اخبار مذاکرات را «جعلی» و «خیالی» خواند و خواستار تسلیم واشینگتن در برابر شروط تهران شد.
رییس‌جمهوری آمریکا دوشنبه ۱۸ آبان، در کاخ سفید به خبرنگاران گفت آغاز مجدد کارزار نظامی علیه جمهوری اسلامی «ضروری به نظر نمی‌رسد»، اما پایان درگیری را تضمین نکرد.
او هم در این نشست رسانه‌ای و هم در گفت‌وگوی کوتاهی که پیش از آن با خبرگزاری رویترز داشت بر «حفظ وضعیت موجود» و ادامه «بزرگ‌ترین محاصره نظامی تاریخ» تاکید کرد.
او گفت: «کاری که اکنون انجام می‌دهیم، در واقع حفظ وضعیت موجود است.»
ترامپ افزود: «ما این وضعیت را ادامه می‌دهیم. بزرگ‌ترین محاصره نظامی تاریخ را داریم. عملیات جدید دروازه آهنین را داریم که هم در خشکی و هم در دریا اجرا می‌شود و کار را پیش خواهیم برد.»
آمادگی نظامی و تاکید بر امنیت متحدان
رییس‌جمهوری آمریکا با اشاره به لزوم تامین امنیت متحدان آمریکا و جلوگیری بلندمدت از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای گفت: «من هیچ چیزی را تضمین نمی‌کنم، اما اگر مجبور شویم برگردیم، آماده و مجهز هستیم.»
ترامپ در توضیح آمادگی نظامی آمریکا گفت: «در حال ساخت سامانه‌های جدید پاتریوت، موشک‌های تاماهاوک و سامانه‌های تاد هستیم و روشن است که این تجهیزات را ابتدا برای خودمان برمی‌داریم.»
او در پاسخ به این پرسش که چرا با وجود اعلام جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای، پایان درگیری را اعلام نمی‌کند، گفت آمریکا باید از امنیت متحدانش در منطقه و دستیابی به راه‌حلی بلندمدت مطمئن شود.
ترامپ افزود متحدان آمریکا اکنون بسیار امن‌تر از شش ماه پیش هستند، زیرا ایران به‌شدت تضعیف شده، اما هنوز تا حدی «قلدر خاورمیانه» است.
ترامپ: کشورهای منطقه خواهان ادامه محاصره ایران هستند
ترامپ که عصر دوشنبه محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر قطر، را در کاخ سفید ملاقات کرده بود، پیش از این نشست رسانه‌ای در مصاحبه با رویترز همین موضع را تکرار کرد. او گفت قطر و عربستان سعودی حل مسالمت‌آمیز موضوع ایران را ترجیح می‌دهند، اما واشینگتن در صورت لزوم آماده حمله است.
رییس‌جمهوری آمریکا پیش از آغاز نشست رسانه‌ای در تروث سوشال نوشت نوشت قطر، عربستان سعودی، امارات متحده عربی، بحرین، کویت و دیگر کشورهای منطقه خواهان حفظ وضعیت موجود، از جمله ادامه محاصره دریایی ایران و عملیات «دروازه آهنین» در خشکی و دریا هستند. او جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای را غیرقابل مذاکره خواند و گفت روند تحولات به سوی پایان درگیری مثبت است.
ترامپ در این پیام که بامداد سه‌شنبه ۱۹ آبان به وقت ایران منتشر شد، نوشت: «گفت‌وگوی بسیار خوبی با شیخ محمد بن عبدالرحمن بن جاسم آل ثانی، نخست‌وزیر قطر، داشتم که در جریان آن درباره مسائل بسیاری در ارتباط با جمهوری اسلامی ایران صحبت کردیم.»
او افزود: «مهم‌تر از همه، قطر، عربستان سعودی، امارات متحده عربی، بحرین، کویت و دیگر کشورها ترجیح می‌دهند وضعیت موجود ادامه یابد. به عبارت دیگر، بزرگ‌ترین محاصره دریایی تاریخ و عملیات جدید دروازه آهنین ادامه پیدا کند؛ بنابراین، هم محاصره در خشکی و هم در دریا.»
ترامپ ادامه داد: «اگر تحولات خاورمیانه تغییری کند، ایالات متحده آمریکا کاملا آماده و مهیای اقدام است. با این حال، در شرایط کنونی وقوع چنین تغییری بسیار بعید به نظر می‌رسد.»
او همچنین در این پیام از محافظت از اسرائیل و سراسر خاورمیانه در برابر آنچه خطرها و تهدیدهای ایران خواند، سخن گفت و نوشت: «اسرائیل و سراسر خاورمیانه در برابر خطرها و تهدیدهای ایران محافظت می‌شوند.»
باراک راوید، خبرنگار وب‌سایت آمریکایی اکسیوس، در شبکه اجتماعی ایکس به نقل از یک دیپلمات که در جریان جزییات دیدار ترامپ و نخست‌وزیر قطر قرار دارد، نوشت ترامپ در این جلسه به‌صراحت به آل ثانی اعلام کرد خواهان توافق است و به مذاکرات فرصت خواهد داد. این دیپلمات افزود که ترامپ همچنین خاطرنشان کرد اگر ایرانی‌ها مذاکرات را جدی نگیرند، او ممکن است رویکرد خود را تغییر دهد.
رضایی: آمریکا در برابر شروط تهران تسلیم شود
در مقابل، محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، در تازه‌ترین پیام خود در شبکه ایکس از آمریکا خواست انتشار آنچه را «اخبار جعلی درباره مذاکرات خیالی» خواند، متوقف کند.
رضایی نوشت: «زمان آن رسیده است که آمریکا در برابر هفت شرطی که ایران بارها مطرح کرده، تسلیم شود.»
لغو تحریم‌ها، پایان محاصره دریایی، آزادسازی دارایی‌های مسدودشده، پایان جنگ در همه جبهه‌ها، تضمین تکرار نشدن حملات و پرداخت غرامت به جمهوری اسلامی از جمله این شروط است.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، ۱۷ آبان برخی از این خواسته‌ها را «زیاده‌خواهانه، مضحک و کاملا غیرواقع‌بینانه» توصیف کرده بود.
رایزنی‌های کشورهای منطقه و تلاش برای مهار جنگ
گفت‌وگوی ترامپ با نخست‌وزیر قطر در ادامه تلاش‌های میانجیگران برای پایان جنگ انجام شد. اکسیوس پیش از این دیدار گزارش داده بود که دستیابی به آتش‌بسی تازه و ازسرگیری مذاکرات هسته‌ای محور رایزنی‌ها خواهد بود و آل ثانی خواستار فرصت بیشتر برای دیپلماسی خواهد شد. تا زمان انتشار این گزارش جزئیات بیشتری درباره محتوای مسائل مطرح شده در این جلسه منتشر نشده است.
دفتر ریاست‌جمهوری مصر نیز دوشنبه اعلام کرد عبدالفتاح السیسی، رییس‌جمهوری مصر و اندی برنهام، نخست‌وزیر بریتانیا، در تماسی تلفنی بر کاهش تنش، جلوگیری از گسترش جنگ ایران و دستیابی به راه‌حل سیاسی تاکید کردند. بر اساس این بیانیه، سیسی خواستار اولویت دادن به دیپلماسی شد و برنهام بر فراهم کردن شرایط توافق سیاسی تاکید کرد.
در ترکیه، ابراهیم کالین، رییس سازمان اطلاعات این کشور، دوشنبه در نشستی در آنکارا از برنامه میزبانی قطر برای دیدار ونس و رضایی در هفته بعد خبر داد. با این حال، تسنیم، رسانه وابسته به سپاه، به نقل از یک مقام ارشد امنیتی در تهران، برنامه‌ریزی برای این دیدار را تکذیب کرد.
کالین همچنین گفت رجب طیب اردوغان، رییس‌جمهوری ترکیه، در تماس تلفنی ۱۶ آبان با ترامپ، از او خواسته است از آغاز دور تازه حملات علیه ایران خودداری کند.
در مسیر دیگری از رایزنی‌ها، سفیر عراق در تهران دوشنبه سفر محرمانه علی فالح الزیدی، نخست‌وزیر عراق، به ایران را تایید کرد. این سفر پس از تماس تلفنی ۱۴ آبان زیدی با ترامپ و سفر تام باراک، فرستاده ویژه آمریکا، به بغداد انجام شد.
فارس به نقل از یک منبع آگاه گزارش داد زیدی در این سفر چندساعته با محمدباقر قالیباف دیدار کرد و درباره تلاش‌های عراق برای پایان جنگ گفت‌وگو کرد. الحدث نیز به نقل از منابع خود گزارش داد هیات عراقی پیام آمریکا را به مقام‌های جمهوری اسلامی رسانده است.
به گزارش الحدث، زیدی در تماس با ترامپ خواستار خودداری از حمله دوباره به ایران شده بود و رییس‌جمهوری آمریکا با پیشنهادهای او برای پایان جنگ موافقت کرده و خواستار میانجیگری بغداد شده بود.
مقام‌های فرانسوی دوشنبه ۱۸ آبان سپاه پاسداران را مسئول حملاتی سایبری در ماه گذشته دانستند که یخچال‌ها و فریزرهای تجاری را در سراسر فرانسه از کار انداخت. فرانسه ضمن احضار سفیر جمهوری اسلامی در پاریس هشدار داد که این اقدام پیامدهایی برای تهران خواهد داشت.
ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، دوشنبه ۱۸ آبان به خبرنگاران گفت: «این حمله از نظر گستردگی و شدت تهاجم بی‌سابقه بود.»
او این اقدام را نخستین حمله سایبری گسترده با هدف خرابکاری در خاک فرانسه توصیف کرد و افزود: «این حمله، تعرضی بزرگ به منافع ملی و امنیت مردم فرانسه محسوب می‌شود.»
وزیر امور خارجه فرانسه هشداد که این اقدام پیامدهایی برای تهران خواهد داشت و فرانسه قصد دارد تحریم‌های تلافی‌جویانه‌ای را «در سطح اروپا» علیه حکومت ایران اعمال کند. او در عین حال از احضار سفیر جمهوری اسلامی در پاریس خبر داد.
مقام‌های جمهوری اسلامی تا کنون به اتهام‌های مطرح‌شده از سوی فرانسه واکنشی نشان نداده‌اند، اما در گذشته هرگونه دست داشتن در حملات سایبری را تکذیب کرده‌اند.
دفتر دادستانی پاریس که رسیدگی به این پرونده را بر عهده گرفته نیز دوشنبه ۱۸ آبان با استناد به «استفاده از زبان فارسی و نشانی‌های آی‌پی مرتبط با دستگاه‌های مستقر در ایران» سپاه پاسداران را به انجام این حمله متهم کرد.
دفتر دادستانی پاریس همچنین برای رییس و دو معاون گروهی موسوم به «شهید کاوه» حکم جلب بین‌المللی صادر کرده است. به‌گفته دادستانی پاریس این گروه، یک واحد تهاجمی وابسته به سپاه پاسداران است که در حملات سایبری به یخچال‌های فروشگاه‌ها در فرانسه دست داشته است.
دادستانی پاریس دوشنبه ۲۰ مهر اعلام کرد که در یک حمله سایبری گسترده «یخچال‌های متصل به اینترنت در چندین شرکت بزرگ خرده‌فروشی مواد غذایی در سراسر فرانسه» هدف قرار گرفته‌اند.
هکرها در حمله گسترده خود به سامانه‌های سرمایشی صدها سوپرمارکت در فرانسه، دمای یخچال‌ها و فریزرها را در طول شب تا ۵۰ درجه سانتی‌گراد افزایش دادند؛ اقدامی که باعث وقوع آتش‌سوزی، فاسد شدن مواد غذایی و خسارت‌های چند ده میلیون یورویی شد.
در دومین موج حملات در دوشنبه ۱۱ آبان فروشگاه‌هایی در بخش گسترده‌ای از قاره اروپا، از سوئد تا بلژیک، با حمله‌ای مواجه شدند که باعث افزایش دمای یخچال‌های آن‌ها شد.
حملات هکری به یخچال‌های فروشگاه‌ها از جمله مخرب‌ترین حملات سایبری در جریان جنگ ایران است که از نهم اسفند ماه سال گذشته آغاز شد؛ جنگی که با موارد پراکنده‌ای از اختلالات دیجیتالی منتسب به حملات سایبری همراه بوده است. از جمله این موارد می‌توان به حملات هکری علیه سامانه حمل‌ونقل لس‌آنجلس در ماه مارس، تاسیسات تصفیه آب آمریکا در ژوئیه و کشتی‌های عازم ایالات متحده در ماه اوت اشاره کرد.
اعلام موضع فرانسه تنها چند دقیقه پس از آن صورت گرفت که خبرگزاری رویترز فاش کرد بازرسان فرانسوی در محافل غیرعلنی، جمهوری اسلامی را عامل احتمالی این حملات می‌دانند.
کارشناسان امنیت سایبری پیش‌تر به رویترز گفته بودند که به نظر می‌رسد اجرای حمله سایبری ۱۱ اکتبر، که کنترل سامانه‌های تنظیم دمای یخچال‌های تجاری را در صدها واحد تجاری از دست مسئولان خارج کرد، کار آسانی بوده است. شرکت سازنده بسیاری از دستگاه‌های آسیب‌دیده اعلام کرد که تعدادی از آن‌ها از رده خارج شده بودند یا از میان‌افزارهای قدیمی استفاده می‌کردند؛ موضوعی که ممکن است نفوذ هکرها به این دستگاه‌ها را آسان کرده باشد.
با این حال، پیامدهای حمله چشمگیر بود. دمای برخی یخچال‌ها به اندازه‌ای بالا برده شد که آتش گرفتند. در ساعت‌های پس از حمله، کارکنان سوپرمارکت‌ها جعبه‌های پر از گوشت فاسدشده و بستنی‌های آب‌شده را به سطل‌های زباله بزرگ منتقل کردند. یکی از مالکان سوپرمارکت‌ها در فرانسه برآورد کرد که مجموع خسارت‌های ناشی از این حمله در سراسر کشور ممکن است به ده‌ها میلیون یورو برسد.
در پی حملات هکری اکتبر، موج دوم حملات در ماه جاری بیش از ۱۰۰ واحد تجاری و موسسه را در سراسر اروپا هدف گرفت و حتی یخچال‌های مورد استفاده بانک‌های خون فرانسه را نیز تحت تاثیر قرار داد؛ به‌طوری که کارکنان این مراکز ناچار شدند بخشی از خون‌های ذخیره‌شده را به تجهیزات سردخانه‌ای دیگری منتقل کنند.
ماهیت ظاهرا ساده حملات هکری به یخچال‌ها و تکرار آن‌ها در چندین کشور، گمانه‌زنی‌هایی را درباره عامل احتمالی این حملات برانگیخت. این گمانه‌زنی‌ها در شرایطی مطرح شده است که نگرانی‌ها درباره کارزار خرابکاری منتسب به روسیه در اروپا، جنگ میان آمریکا و جمهوری اسلامی و افزایش جهانی حملات سایبری مبتنی بر هوش مصنوعی همچنان ادامه دارد.
حملات هکری به یخچال‌های ارتش در آمریکا
پیش از خرابکاری در یخچال‌های سوپرمارکت‌های اروپایی، دست‌کم یک حادثه مشابه در ایالات متحده رخ داده بود.
در ماه اوت، یخچال‌ها در دست‌کم شش فروشگاه وابسته به ارتش آمریکا از کار افتادند. رویترز ماه گذشته گزارش داد که بازرسان پنتاگون این اختلال‌ها را به‌عنوان یک حمله سایبری احتمالی بررسی می‌کنند و برای روشن شدن آنچه رخ داده است، با مقام‌های فرانسوی همکاری دارند.
رویترز نتوانست به‌طور مستقل مشخص کند که آیا میان حوادث مربوط به تجهیزات برودتی در پایگاه‌های نظامی آمریکا در ماه اوت، کارزار هکری در فرانسه و موج جدیدتر حملات هکری به سامانه‌های برودتی در اروپا ارتباطی وجود دارد یا خیر.
یک منبع آگاه گفت پنتاگون جمهوری اسلامی را یکی از مظنونان حملات هکری ماه اوت به فروشگاه‌های نظامی می‌داند، اما تحقیقات همچنان ادامه دارد.
رویترز نتوانست مشخص کند که ارتش آمریکا چگونه به این ارزیابی رسیده یا آیا مظنونان دیگری را نیز بررسی می‌کند. وب‌سایت خبری «نکست‌گاو» ماه گذشته برای نخستین بار گزارش داده بود که ارتش آمریکا جمهوری اسلامی را یکی از مظنونان کارزار خرابکاری علیه فروشگاه‌های نظامی می‌داند.
پنتاگون دوشنبه اعلام کرد که «از گمانه‌زنی‌ها درباره یک حادثه سایبری احتمالی آگاه است»، اما بازرسان نظامی در حال رسیدگی به این موضوع هستند و این وزارتخانه به دلایل امنیتی نمی‌تواند توضیحات بیشتری ارائه دهد.
ابراهیم کالین، رییس سازمان اطلاعات ترکیه، از برنامه دیدار جی‌دی ونس، معاون رییس‌جمهوری آمریکا و محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی در قطر خبر داد، اما تسنیم، رسانه وابسته به سپاه، به‌نقل از یک مقام ارشد امنیتی در تهران، برنامه‌ریزی برای این دیدار را تکذیب کرد.
به‌گزارش میدل‌ایست‌آی، کالین دوشنبه ۱۸ آبان در کنفرانسی در آنکارا گفت قطر قرار است هفته آینده میزبان دیدار ونس و رضایی باشد؛ دیداری که می‌تواند فرصتی برای پیشرفت مذاکرات تهران و واشینگتن فراهم کند.
در مقابل، خبرگزاری تسنیم ۱۸ آبان به‌نقل از یک مقام ارشد امنیتی در تهران گزارش داد سیاست جمهوری اسلامی درباره مذاکرات تغییری نکرده و تا زمانی که آمریکا در چارچوب شروط هفت‌گانه تهران اقدام عملی نکند، هیچ برنامه‌ای برای مذاکره با واشینگتن وجود نخواهد داشت.
کالین همچنین گفت ترکیه و دیگر میانجی‌های منطقه‌ای در مذاکرات بر سر طرحی هفت‌بندی برای جلوگیری از حملات نظامی تازه آمریکا به جمهوری اسلامی پیشرفت‌هایی داشته‌اند.
او اعلام کرد رجب طیب اردوغان، رییس‌جمهوری ترکیه، در تماس تلفنی شنبه ۱۶ آبان با دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، از او خواست حملات نظامی تازه‌ای علیه جمهوری اسلامی انجام ندهد.
رییس سازمان اطلاعات ترکیه هشدار داد حمله مجدد آمریکا به جمهوری اسلامی می‌تواند منطقه را وارد چرخه تازه‌ای از درگیری کند و حتی یک حادثه کوچک نیز ممکن است به تشدید تنش‌ها بینجامد.
موضوع دیدار احتمالی ونس و رضایی در حالی مطرح شده که پیش‌تر معاون رییس‌جمهوری آمریکا نامه‌ای به دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی نوشته بود.
رضایی نهم آبان اعلام کرد نامه‌ای از جی‌دی ونس دریافت و مطالعه کرده، اما هنوز پاسخی به آن نداده است. او تغییر لحن نامه را نشانه «پیروزی و اقتدار» جمهوری اسلامی دانست و از بیان جزییات آن خودداری کرد.
در همین حال اعلام شد که فرستاده ویژه چین در تهران با علی باقری کنی، معاون محسن رضایی در شورای عالی امنیت ملی دیدار کرده است.
گوئو جیاکون، سخنگوی وزارت امور خارجه چین، نیز دوشنبه ۱۸ آبان اعلام کرد پکن درباره دیدار احتمالی روسای جمهوری چین، آمریکا و روسیه برای گفت‌وگو درباره پایان جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی، با طرف‌های مربوطه در تماس است.
او در پاسخ به پرسشی درباره اظهارات ترامپ مبنی بر احتمال برگزاری این دیدار در هفته آینده، گفت ادامه درگیری میان تهران و واشینگتن به نفع طرف‌های درگیر و جامعه بین‌المللی نیست و اختلافات باید از طریق گفت‌وگو و مذاکره حل شود.
طرح هفت‌بندی برای جلوگیری از حملات تازه آمریکا
به‌گفته رییس‌سازمان اطلاعات ترکیه، آنکارا و دیگر میانجی‌های منطقه‌ای در حال پیشبرد طرحی هفت‌بندی هستند که بر اساس آن، تحریم‌های جمهوری اسلامی کاهش می‌یابد و تهران به دارایی‌های مسدودشده خود دسترسی پیدا می‌کند.
در مقابل، جمهوری اسلامی متعهد خواهد شد به سلاح هسته‌ای دست نیابد، با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی همکاری کند و مذاکرات جداگانه‌ای درباره برنامه هسته‌ای خود آغاز کند. بازگشایی تنگه هرمز نیز از دیگر بخش‌های این طرح است.
کالین گفت اختلاف اصلی در مرحله کنونی بر سر ترتیب اجرای تعهدات و این است که کدام طرف باید نخستین گام را بردارد.
او تاکید کرد در صورت دستیابی به توافق طی چند روز آینده، می‌توان از حمله تازه آمریکا به جمهوری اسلامی جلوگیری کرد، اما در صورت نرسیدن به توافق، حملات نظامی جدید آمریکا ممکن است ظرف چند روز آینده انجام شود.
رییس سازمان اطلاعات ترکیه همچنین خواستار انعطاف بیشتر جمهوری اسلامی در مذاکرات شد.
او همچنین گفت انتظار می‌رود اردوغان در حاشیه نشست اقلیمی کاپ۳۱ در آنتالیای ترکیه میزبان رهبران منطقه باشد؛ نشستی که می‌تواند فرصتی برای پیشبرد توافق فراهم کند.
همزمان با ادامه تلاش‌های دیپلماتیک خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، نیز ۱۸ آبان به‌نقل از یک منبع آگاه گزارش داد علی فالح الزیدی، نخست‌وزیر عراق، ۱۵ آبان در سفری چندساعته به تهران با محمدباقر قالیباف، رییس مجلس و رییس هیات مذاکره‌کننده جمهوری اسلامی، دیدار کرد.
به‌گزارش فارس، دو طرف درباره تلاش‌های بغداد برای پایان دادن به جنگ گفت‌وگو کردند و قالیباف ضمن تشریح طرح پیشنهادی تهران، بر ضرورت احترام آمریکا به حقوق جمهوری اسلامی برای پیشبرد مذاکرات تاکید کرد.
کالین و رضایی چهارم آبان در نشست چهارجانبه تهران با حضور وزیر دفاع عربستان سعودی و فرمانده ارتش پاکستان درباره امنیت منطقه گفت‌وگو کرده بودند.
انور قرقاش، مشاور دیپلماتیک رییس امارات متحده عربی، نیز ۱۸ آبان گفت دستیابی آمریکا و جمهوری اسلامی به توافق جامع برای پایان جنگ دشوار است و منطقه باید برای «دوره‌ای طولانی از بلاتکلیفی» آماده شود.
روزنامه اسرائیل هیوم ۱۸ آبان گزارش داد محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر قطر، قرار است در دیدار با ترامپ پیشنهادی مورد تایید تهران برای بازگشایی تنگه هرمز در ازای آزادسازی هشت میلیارد دلار از دارایی‌های مسدودشده ایران ارائه کند.
اکسیوس نیز ۱۸ آبان گزارش داد این دیدار با هدف برقراری آتش‌بس تازه و ازسرگیری مذاکرات هسته‌ای با جمهوری اسلامی انجام می‌شود و انتظار می‌رود نخست‌وزیر قطر پیش از آن جداگانه با ونس گفت‌وگو کند.
خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، نیز ۱۸ آبان گزارش اسرائیل هیوم درباره مذاکره بر سر بازگشایی تنگه هرمز در ازای آزادسازی هشت میلیارد دلار از دارایی‌های مسدودشده ایران را تکذیب کرد و نوشت تهران همچنان بر اجرای شروط هفت‌گانه خود برای هرگونه مذاکره تاکید دارد.
ترامپ نیز در مصاحبه با برنامه «۶۰ دقیقه» شبکه سی‌بی‌اس‌نیوز که ۱۷ آبان پخش شد، گفت به‌دنبال تشدید جنگ با جمهوری اسلامی نیست و دلیلی برای این کار نمی‌بیند.
نگرانی از تشدید تنش‌های منطقه‌ای
در همین حال یک منبع ایرانی آگاه به میدل‌ایست‌آی گفت امید چندانی به پیشبرد توافق با واشینگتن وجود ندارد و تهران انتظار دارد به‌زودی دور تازه‌ای از تنش‌ها آغاز شود.
این منبع هشدار داد در صورت حمله مجدد آمریکا به جمهوری اسلامی، تهران با حملات شدید به پایگاه‌های نظامی آمریکا در منطقه و فراتر از آن پاسخ خواهد داد.
او با اشاره به احتمال هدف قرار گرفتن پایگاه‌های آمریکایی در اروپا گفت هدف حملات احتمالی، پایگاه‌هایی خواهد بود که نیروهای آمریکایی از آن‌ها برای حمله به جمهوری اسلامی استفاده کرده‌اند، نه پایگاه‌های متعلق به کشورهای اروپایی.
سفیر عراق در تهران دوشنبه ۱۸ آبان سفر محرمانه علی فالح الزیدی، نخست‌وزیر عراق، به ایران را تایید کرد. همزمان، خبرگزاری آسوشیتدپرس گزارش داد الزیدی حامل پیامی از دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، برای مقام‌های جمهوری اسلامی بوده است.
این سفر در شرایطی صورت گرفته که واشینگتن فشارهای اقتصادی بر تهران را افزایش داده و همزمان تلاش‌های دیپلماتیک برای جلوگیری از ازسرگیری جنگ ادامه دارد.
یاسر عبدزهراء الحجاج، سفیر عراق در تهران، دوشنبه گفت سفر الزیدی به ایران با هدف کاهش تنش‌ها و جلوگیری از گسترش جنگ صورت گرفته است. او تاکید کرد بغداد در تحولات منطقه نقش فعالی دارد و برای برقراری ثبات تلاش می‌کند.
زمان دقیق انجام این سفر مشخص نیست. خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، به‌نقل از یک منبع آگاه گزارش داد نخست‌وزیر عراق جمعه ۱۵ آبان در سفری چندساعته به تهران با محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی و رییس هیات مذاکره‌کننده جمهوری اسلامی، دیدار کرده است.
با این حال آسوشیتدپرس به نقل از دو مقام عراقی و رسانه میدل‌ایست‌نیوز به نقل از یک منبع در وزارت امور خارجه عراق، زمان سفر را شنبه ۱۶ آبان اعلام کرده‌اند.
بر اساس گزارش خبرگزاری فارس، مذاکرات صرفا بر تلاش‌های بغداد برای پایان دادن به جنگ ایران و آمریکا متمرکز بوده و قالیباف در این دیدار ضمن قدردانی از تلاش‌های عراق، جزئیات طرح دو روزه جمهوری اسلامی برای توافق را تشریح کرده و بر ضرورت احترام واشینگتن به حقوق ایران تاکید کرده است.
میدل‌ایست‌نیوز همچنین گزارش داد فالح فیاض، رییس سازمان حشدالشعبی عراق، الزیدی را در این سفر همراهی کرده و گفت‌وگوهای هیات عراقی که حدود هشت ساعت طول کشیده، بدون دستیابی به نتیجه پایان یافته است.
تماس ترامپ با الزیدی پیش از سفر تهران
سفر نخست‌وزیر عراق پس از گفت‌وگوی تلفنی پنج‌شنبه ۱۴ آبان او با ترامپ و سفر تام باراک، فرستاده ویژه آمریکا، به بغداد صورت گرفته است.
دفتر نخست‌وزیری عراق اعلام کرد الزیدی در این تماس بر ضرورت احترام به حاکمیت کشورها و جلوگیری از استفاده از خاک عراق برای حمله به کشورهای همسایه تأکید کرده است.
شبکه الحدث به‌نقل از منابع خود گزارش داد الزیدی در این گفت‌وگو از ترامپ خواسته از حمله دوباره به ایران خودداری کند و رییس‌جمهوری آمریکا نیز با پیشنهادهای نخست‌وزیر عراق برای پایان جنگ موافقت کرده و خواستار میانجیگری بغداد شده است.
آسوشیتدپرس نیز دوشنبه به‌نقل از دو مقام عراقی تایید کرد الزیدی پیامی از ترامپ برای کاهش تنش‌ها به تهران منتقل کرده است. با این حال، این منابع گفته‌اند مقام‌های جمهوری اسلامی همچنان بر مواضع خود پافشاری کرده و حاضر به دادن امتیاز در مذاکرات نشده‌اند.
در همین حال، منابع عراقی به شفق‌نیوز گفته‌اند ترامپ در تماس تلفنی خود هشدار داده است در صورت مشارکت گروه‌های مسلح عراقی در جنگ احتمالی علیه ایران، آمریکا مواضع و رهبران این گروه‌ها را هدف قرار خواهد داد.
این تحولات در حالی رخ می‌دهد که اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، دوشنبه بار دیگر تاکید کرد پیشنهاد دو روزه تهران برای پایان جنگ همچنان روی میز است و رفع محاصره دریایی و تحریم‌های آمریکا از خواسته‌های اصلی جمهوری اسلامی به شمار می‌رود.
در مقابل، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، شروط تهران را غیرواقع‌بینانه توصیف کرده است.
خسارت ۶۰ میلیارد دلاری جنگ به عراق
تحرکات دیپلماتیک بغداد در شرایطی افزایش یافته که جنگ ایران پیامدهای اقتصادی گسترده‌ای برای عراق داشته است.
فؤاد حسین، وزیر امور خارجه عراق، در مصاحبه‌ای با الجزیره که یک‌شنبه ۱۷ آبان پخش شد، اعلام کرد اختلال در صادرات نفت از تنگه هرمز تاکنون حدود ۶۰ میلیارد دلار به اقتصاد این کشور خسارت وارد کرده است.
او افزود بغداد پس از دستیابی به تفاهم‌هایی با واشینگتن و تهران توانسته صادرات نفت خود را از طریق مسیر کشتیرانی نزدیک سواحل عمان در تنگه هرمز از سر بگیرد.
به گزارش رویترز، صادرات نفت عراق در اکتبر به حدود سه میلیون و ۵۰۰ هزار بشکه در روز افزایش یافته، در حالی که این رقم در سپتامبر حدود دو میلیون و ۶۵۰ هزار بشکه بود.
وزیر امور خارجه عراق همچنین تایید کرد وزارت خزانه‌داری آمریکا رسما از بغداد خواسته است همه گذرگاه‌های مرزی خود با ایران، به‌جز دو گذرگاه، را ببندد که یکی از آن‌ها در اقلیم کردستان قرار دارد.
حسین گفت اجرای چنین درخواستی دشوار است و به اقتصاد عراق آسیب می‌زند. به گفته او، مذاکرات بغداد و واشینگتن درباره این موضوع همچنان ادامه دارد.
او همچنین اعلام کرد دولت عراق با چهار گروه مسلح، از جمله عصائب اهل حق و کتائب سیدالشهدا، درباره کنترل تسلیحات به تفاهم رسیده، اما مذاکرات با کتائب حزب‌الله و جنبش نجبا همچنان ادامه دارد.
