بهنوشته والاستریت ژورنال، این اقدام میتواند امارات را به یکی از طرفهای فعال جنگی تبدیل میکند که در آن، خود بیش از هر کشور دیگری هدف حملات حکومت ایران بوده است.
پیش از این برخی از مقامات جمهوری اسلامی از دست داشتن امارات در برخی حملات در جنوب سخن گفته بودند. رهبران جمهوری اسلامی در جریان آتشبس نیز بهتندی به این کشور هشدار دادهاند. امارات حتی در جریان آتشبس نیز چندبار هدف حملات موشکی و پهپادی قرار گرفته است.
بهنوشته والاستریت ژورنال، حملات ارتش امارات که به جنگندههای پیشرفته ساخت غرب و شبکههای نظارتی مدرن مجهز است، نشان میدهد ابوظبی اکنون آمادگی بیشتری برای استفاده از این توان نظامی به منظور حفاظت از قدرت اقتصادی و نفوذ روبهگسترش خود در خاورمیانه دارد.
منابع آگاه به والاستریت ژورنال گفتند این حملات، که امارات هرگز بهطور علنی آنها را تایید نکرده، شامل حمله به پالایشگاهی در جزیره لاوان ایران در خلیج فارس نیز بوده است.
این حمله اوایل آوریل و همزمان با اعلام آتشبس از سوی دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، پس از پنج هفته کارزار هوایی انجام شد و موجب آتشسوزی گسترده و از کار افتادن بخش زیادی از ظرفیت پالایشگاه برای چند ماه شد.
جمهوری اسلامی در آن زمان اعلام کرده بود پالایشگاه در یک حمله دشمن هدف قرار گرفته و در پاسخ، موجی از حملات موشکی و پهپادی علیه امارات و کویت انجام داد.
یکی از منابع والاستریت ژورنال گفت آمریکا از این حمله ناراضی نبود، زیرا آتشبس هنوز بهطور کامل تثبیت نشده بود، و واشینگتن بهصورت غیرعلنی از مشارکت امارات و هر کشور عربی خلیج فارس دیگری که مایل به پیوستن به جنگ باشد، استقبال کرده است.
وزارت امور خارجه امارات در پی سوال این روزنامه از اظهار نظر مستقیم درباره این حملات خودداری کرد، اما به بیانیههای قبلی اشاره کرد که در آنها بر حق این کشور برای پاسخ، از جمله پاسخ نظامی، به اقدامات خصمانه تاکید شده بود.
پنتاگون نیز از اظهار نظر در این زمینه خودداری کرد. کاخ سفید به پرسشها درباره نقش امارات در طول جنگ پاسخ مستقیمی نداد، اما اعلام کرد رییسجمهوری ترامپ «تمام گزینهها» را در اختیار دارد و آمریکا «حداکثر اهرم فشار» را بر حکومت ایران اعمال میکند.
دینا اسفندیاری، تحلیلگر خاورمیانه و نویسنده کتابی درباره ظهور امارات، گفت: «این مساله مهمی است که یک کشور عربی حوزه خلیج فارس بهعنوان طرف درگیر بهطور مستقیم به جمهوری اسلامی حمله کرده است.»
او افزود: «تهران اکنون تلاش خواهد کرد شکاف میان امارات و دیگر کشورهای عربی خلیج فارس را که به دنبال میانجیگری برای پایان جنگ هستند، عمیقتر کند.»
کشورهای خلیج فارس پیش از آغاز جنگ گفته بودند اجازه نخواهند داد از حریم هوایی یا پایگاههایشان برای حمله استفاده شود.
اما پس از آغاز جنگ، جمهوری اسلامی با حملات موشکی و پهپادی به مراکز جمعیتی، زیرساختهای انرژی و فرودگاههای خلیج فارس واکنش نشان داد تا هزینههای اقتصادی و سیاسی جنگ را افزایش دهد و ادامه عملیات آمریکا و اسرائیل را دشوارتر کند.
حکومت ایران بخش عمده حملات خود را متوجه امارات کرد و بیش از ۲۸۰۰ موشک و پهپاد به سمت این کشور شلیک کرد؛ رقمی که از هر کشور دیگری، حتی اسرائیل، بیشتر بود.
این حملات ضربه سنگینی به صنعت هوانوردی، گردشگری و بازار املاک امارات وارد کرده و موجی از مرخصی اجباری و تعدیل نیرو به راه انداخته است.
به گفته مقامهای خلیج فارس، این حملات همچنین باعث تغییر بنیادین در نگاه راهبردی امارات شده؛ نگاهی که اکنون جمهوری اسلامی را بازیگری سرکش میبیند که قصد تضعیف مدل اقتصادی و اجتماعی مبتنی بر نیروی کار مهاجر و شهرت این کشور به امنیت و ثبات را دارد.
از آن زمان، امارات به صریحترین کشور مخالف جمهوری اسلامی در خلیج فارس تبدیل شده و در طول جنگ همکاری نظامی نزدیک خود با آمریکا را حفظ کرده است.
اچ.ای. هلییر، پژوهشگر ارشد موسسه سلطنتی خدمات متحد برای مطالعات دفاعی و امنیتی در لندن، گفت: «اماراتیها از همان ابتدا روشن کرده بودند که این جنگ را نمیخواهند، اما همچنین واضح بود که پس از نخستین حملات جمهوری اسلامی به امارات، ابوظبی معتقد بود تصویر منطقه بهطور اساسی تغییر کرده است.»
او افزود: «ابوظبی تایید نکرده چه اهدافی را هدف قرار داده یا حتی اینکه حملهای انجام داده یا نه، اما از روزهای نخست جنگ به نظر میرسید فقط مساله زمان است که شاهد دخالت نظامی مستقیمتر کشورهای مختلف خلیج فارس در جنگ باشیم.»
گمانهزنیها درباره نقش امارات در جنگ از اواسط مارس شدت گرفت؛ زمانی که از یک جنگنده که به نظر نمیرسید متعلق به اسرائیل یا آمریکا باشد، در آسمان ایران فیلمبرداری شد.
پژوهشگرانی که تصاویر عمومی و دادههای در دسترس را بررسی میکنند، به تصاویری اشاره کردهاند که ظاهرا جنگندههای فرانسوی میراژ و پهپادهای چینی وینگ لونگ (Wing Loong) را در حین عملیات در حریم ایران نشان میداد. امارات هم جنگندههای میراژ و هم پهپادهای چینی را در اختیار دارد.
بهنوشته والاستریت ژورنال، امارات از نظر نظامی در مقایسه با آمریکا قدرت بسیار کوچکتری است اما این کشور دارای نیروی هوایی بسیار آموزشدیده و توانمندی است که شامل جنگندههای میراژ و ناوگانی از جنگندههای پیشرفته اف-۱۶ میشود؛ ناوگانی که با هواپیماهای سوخترسان، هواپیماهای فرماندهی و کنترل و پهپادهای شناسایی پشتیبانی میشود.
دیو دپتولا، ژنرال بازنشسته نیروی هوایی آمریکا که برنامهریز کارزار هوایی عملیات «طوفان صحرا» بود، به این روزنامه گفت این قابلیتها به امارات توان هوایی بسیار پیشرفتهای در منطقه داده است.
او گفت: «آنها در حملات دقیق، پدافند هوایی، نظارت هوابرد، سوخترسانی و لجستیک بسیار قدرتمند هستند. اگر چنین نیروی هوایی توانمندی دارید، چرا باید بنشینید و حملات رژیم ایران را بدون پاسخ تحمل کنید؟»
بهنوشته والاستریت ژورنال راهبرد جمهوری اسلامی برای کشاندن کشورهای خلیج فارس به جنگ، شکافهای سیاسی میان پادشاهیهای عربی منطقه را تشدید کرده و آنها را به تکاپو برای یافتن ترتیبات امنیتی جدید واداشته است.
در حالی که همه کشورهای خلیج فارس با افزایش خطرات امنیتی و تردید نسبت به قابلاعتماد بودن حمایت آمریکا روبهرو هستند، امارات، به گفته انور قرقاش، مشاور دیپلماتیک رییس امارات، در حال تعمیق روابط خود با آمریکاست.
او این اظهارات را در آوریل در جمعی از خبرنگاران مطرح کرد.
امارات علاوه بر حملات نظامی، از پیشنویس قطعنامهای در سازمان ملل نیز حمایت کرد که استفاده از زور را در صورت لزوم برای شکستن کنترل جمهوری اسلامی بر تنگه راهبردی هرمز مجاز میدانست.
امارات همچنین علیه منافع مالی حکومت ایران اقدام کرده، مدارس و باشگاههای مرتبط با تهران در دبی را بسته و برای شهروندان ایرانی روادید و حق ترانزیت صادر نکرده است.
این اقدامات، شریانی اقتصادی را که امارات سالها در دوران تحریمهای سنگین غرب برای جمهوری اسلامی فراهم کرده بود، محدود کرده است. تهران نیز در پاسخ، بارها امارات را به پیوستن به کارزار آمریکا و اسرائیل متهم کرده است.
جان ونبل، سرهنگ بازنشسته نیروی هوایی آمریکا که زمانی فرمانده عملیات در پایگاه العدید قطر بود، به والاستریت ژورنال گفت پس از آنکه آمریکا و اسرائیل سامانههای پدافند هوایی تهران را نابود کردند، خطر اجرای ماموریتهای هوایی بر فراز ایران بهشدت کاهش یافت.
او گفت: «اگر متحد آمریکا باشید و بخواهید وارد عمل شوید، الان زمان بسیار خوبی برای این کار است، چون سطح تهدید بسیار پایین آمده است.»
ونبل افزود: «در ارتفاع متوسط تا بالا، هواپیماها میتوانند هر کاری بخواهند انجام دهند و عملا کاری از دست نیروهای مسلح جمهوری اسلامی برنمیآید.»