بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل اعلام کرد: «ما فرصتی برای انعقاد یک توافق صلح تاریخی با لبنان داریم.»
او به دعوت ترامپ از خود و رئیسجمهور لبنان اشاره کرد تا برای پیشبرد این توافق تلاش شود.
نتانیاهو گفت: «این فرصت به این دلیل وجود دارد که از زمان "جنگ رستاخیز"، ما موازنه قوا در لبنان را از اساس تغییر دادهایم. این موازنه به شکلی تغییر کرده است که در ماه گذشته، درخواستهایی از لبنان برای برگزاری گفتوگوهای صلح مستقیم بین ما و آنها دریافت کردهایم؛ چیزی که بیش از ۴۰ سال سابقه نداشته است.»
پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، حکومت ایران را به «دزدی دریایی و تروریسم در تنگه هرمز» متهم کرد و هشدار داد اگر آتشبس کنونی پایان یابد و توافقی حاصل نشود، ایالات متحده آماده است نبرد را «با قدرتی بیش از گذشته» از سر بگیرد.
او پنجشنبه ۲۷ فروردین در نشست خبری پنتاگون، به گزینههای پیش روی حکومت ایران در مذاکرات جاری اشاره کرد و گفت آنها میتوانند به جای ادامه نبرد، به مذاکره با آمریکا وارد شوند و به «خاطر مردم ایران» یک «آینده شکوفا و پل طلایی» را انتخاب کنند.
هگست تاکید کرد: «اما اگر ایران انتخاب نادرستی بکند، با محاصره و بمبهایی روبهرو خواهد شد که بر زیرساختها، برق و انرژی فرو میریزند.»
او در آغاز این نشست خبری گفت که آمریکا «در بالاترین سطح آمادگی برای ازسرگیری عملیات رزمی» قرار دارد، در حالی که حکومت ایران قادر نیست نیروهای نظامی خود را از نو بازسازی کند.
او گفت: «این یک نبرد برابر نیست» و افزود که در حالی که ایران «در حال بیرون آمدن از زیر آوار تاسیسات بمبارانشده و ویرانشده خود است، ما فقط قویتر میشویم.»
او با خطاب قرار دادن رهبران جمهوری اسلامی گفت: «ما در حال تجهیز مجدد خود با قدرتی بیش از هر زمان دیگری هستیم، و با اطلاعاتی بهتر از همیشه، در حالی که شما با تحرکاتتان خود را در معرض نگاه مراقب ما قرار میدهید.»
این اظهارات در نشست خبری پنتاگون در حالی مطرح شد که تلاشها برای ازسرگیری گفتوگوهای مستقیم میان آمریکا و جمهوری اسلامی در جریان است و دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، نیز چهارشنبه ۲۶ فروردین در گفتوگو با شبکه خبری فاکس احتمال داد که جنگ ایران به پایان خود نزدیک شده باشد.
محاصره تنگه هرمز از سوی حکومت ایران به معنای کنترل آن نیست
هگست در بخش دیگری از صحبتهایش گفت که محاصره تنگه هرمز از سوی حکومت ایران به معنای کنترل این آبراه نیست.
او افزود: «برای اینکه روشن شود میگویم که تهدید به شلیک موشک و پهپاد به سوی کشتیهای تجاری که بهطور قانونی در آبهای بینالمللی در حال عبور هستند، کنترل نیست؛ دزدی دریایی و تروریسم است. نیروی دریایی ایالات متحده رفتوآمد به داخل و خارج از تنگه را کنترل میکند، چون ما تجهیزات و توانمندیهای واقعی داریم و این محاصره را اجرا میکنیم.»
به گفته هگست «کمتر از ۱۰ درصد از توان دریایی آمریکا» برای اجرای محاصره دریایی بندرهای جنوب ایران به کار گرفته شده است. در حال حاضر طبق اعلام فرماندهی مرکزی ارتش ایالات متحده، سنتکام، کشتیهایی از مبدا یا به مقصد ایران اجازه تردد در آبهای جنوبی ایران را ندارند و از سوی آمریکا مورد بررسی قرار میگیرند.
نیروی دریایی آمریکا در حال حاضر ۱۶ ناو جنگی، در قالب دو ناوگروه، در خاورمیانه دارد که ۱۱ ناوشکن، سه ناو آبیـخاکی تهاجمی، یک ناو هواپیمابر و یک ناو رزمی ساحلی را شامل میشود. تعداد کل نیروی رزمی دریایی آمریکا حدود ۳۰۰ ناو جنگی برآورد میشود.
ژنرال کِین خطاب به کشتیها: برگردید، از زور استفاده خواهیم کرد
ژنرال دن کِین، رییس ستاد ارتش آمریکا، نیز یکی از سخنرانان این نشست بود. او با تاکید بر اینکه محاصره بندرها و خطوط ساحلی ایران «هم در آبهای بینالمللی و هم درون آبهای سرزمینی ایران» انجام میشود، هشدار داد که اگر شناوری بخواهد محاصره آمریکا را دور بزند، باید آماده مقابله نظامی آمریکا باشد.
او خطاب به این کشتیها گفت: «برگردید، یا آماده باشید که نیروهای ما سوار کشتی شوند… ما از زور استفاده خواهیم کرد.»
کِین تاکید کرد که از آغاز محاصره تا کنون ارتش آمریکا مجبور به استفاده از زور برای متقاعد کردن کشتیهای ایرانی به بازگشت نشده و ۱۳ کشتی با هشدارهای آمریکا «تصمیم عاقلانه گرفتند که برگردند.»
رییس ستاد کل ارتش آمریکا در توضیح وضعیت محاصره دریایی بندرها و خطوط ساحلی ایران گفت: «این محاصره همه کشتیهایی را شامل میشود که به سوی بنادر ایران میروند یا از آنها خارج میشوند. شناورهای ناوگان سایه حامل نفت ایران هم فارغ از ملیت و مالکیتشان در این محاصره میگنجند.»
به گفته او ناوگان سایه «کشتیها یا آن شناورهای غیرقانونی یا نامشروعی» هستند که از مقررات بینالمللی، تحریمها یا الزامات بیمهای میگریزند.
او همچنین گفت: «بیش از ۱۰ هزار ملوان، تفنگدار دریایی و نیروی هوایی با استفاده از کشتیها، هواپیماها و بالگردها برای اجرای این محاصره در حال فعالیت هستند.»
اظهارات این دو مقام نظامی آمریکا در حالی مطرح شد که بازیگران منطقهای و در صدر آنها پاکستان در تلاشاند که مذاکرات میان جمهوری اسلامی و آمریکا ادامه یابد و در مسیر حل مسالمتآمیز بحران پیش برود.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا چهارشنبه در گفتوگو با فاکسنیوز گفت که احتمال میدهد جنگ با ایران به پایان خود نزدیک باشد.
او یک روز پیش از آن درباره احتمال ملاقات در اسلامآباد به کِیتلین دورنباس، خبرنگار نیویورکپست که در این شهر مستقر است، گفت: «واقعا باید همانجا بمانید، چون ممکن است طی دو روز آینده اتفاقی بیفتد و ما بیشتر مایل هستیم به آنجا برویم.»
همزمان با این صحبتهای ترامپ، وزیر خزانهداری ایالات متحده روز چهارشنبه هشدار داد کشورها و نهادهایی که نفت ایران را خریداری کنند یا منابع مالی [حکومت] ایران را در بانکهای خود نگه دارند، در معرض تحریمهای ثانویه قرار خواهند گرفت.
ساعاتی پس از این گفتوگو وزارت خزانهداری آمریکا از اعمال تحریمهای تازهای علیه ناوگان سایه جمهوری اسلامی و افراد و نهادهای مرتبط با تامین مالی حزبالله لبنان خبر داد. بر اساس بیانیه این وزارتخانه سه فرد، ۱۷ شرکت و ۹ نفتکش مرتبط با جمهوری اسلامی در فهرست تحریمهای آمریکا قرار گرفتند.
تحلیلهای منطقهای از این حکایت دارد که واشینگتن فعلا محاصره دریایی را ترجیح میدهد و آن را نوعی «کارزار بمباران اقتصادی» میداند؛ رویکردی که کشورهای منطقه آن را به «جنگ بیشتر» ترجیح میدهند.
اورشلیمپست در تحلیلی درباره موضع کشورهای منطقه نسبت به بحران جاری در خاورمیانه نوشت که این بازیگران منطقهای در حال «رصد بسیار دقیق» بحراناند و ترجیح میدهند مسیر تنش از حملات نظامی تازه به سمت مهار سیاسی سوق داده شود، حتی اگر این روند شکننده و موقت باشد.
در این تحلیل که پنجشنبه ۲۷ فروردین منتشر شد، به آخرین تحولات در مسیر مذاکرات میان آمریکا و حکومت ایران، از جمله سفر عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، به ایران؛ سفر منطقهای شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، بهویژه دیدار او با محمد بن سلمان در ریاض؛ محاصره دریایی بنادر جنوب ایران؛ و تنظیمات تازه وزارت خزانهداری آمریکا برای اعمال محدودیت بیشتر بر فروش نفت از سوی جمهوری اسلامی، اشاره شده و نتیجه گرفته است که کشورهای منطقه ترجیح میدهند که آمریکا در قدمهای بعدی خود بر فشار و مهار غیرمستقیم تهران تکیه کند.
اورشلیمپست در این تحلیل، با استناد به گزارشهای رسانههای عربی و ترکیه، از جمله عربنیوز، نوشته است که «خوشبینی نسبت به اینکه جنگ در خاورمیانه ممکن است به پایان خود نزدیک شده باشد، افزایش یافته است»، زیرا پاکستان بهعنوان یک «میانجی کلیدی» در تهران حضور دارد و دولت دونالد ترامپ نیز از احتمال دستیابی به توافق سخن میگوید.
اورزولا فون در لاین، رییس کمیسیون اروپا، پنجشنبه از اعلام توافق بر سر آتشبس ۱۰ روزه میان اسرائیل و لبنان از سوی رییسجمهور آمریکا استقبال و تاکید کرد که اروپا همچنان خواستار احترام به تمامیت ارضی لبنان خواهد بود.
او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «من از آتشبس ۱۰ روزه اعلامشده میان اسرائیل و لبنان که با میانجیگری رئیسجمهور ترامپ انجام شده، استقبال میکنم. این یک تسکین است، زیرا این درگیری تاکنون جانهای بسیار زیادی را گرفته است.»
فون در لاین افزود: «اروپا به درخواست برای احترام کامل به حاکمیت و تمامیت ارضی لبنان ادامه خواهد داد و همچنان از مردم لبنان از طریق کمکهای انسانی قابل توجه حمایت خواهد کرد.»
اعلام آتشبس لبنان همچنین از سوی مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، کایا کالاس، مورد استقبال قرار گرفت.
کالاس که در جریان سفر به مراکش صحبت میکرد گفت: «آتشبس میان اسرائیل و لبنان فورا توقف درگیریها را فراهم میکند و برای غیرنظامیانی که طی هفتههای گذشته رنج زیادی کشیدهاند، آرامش لازم را به همراه دارد.»
او افزود: «ما امیدواریم هر دو طرف این آتشبس را تایید کنند. آتشبس باید اکنون برای عقبنشینی از خشونت استفاده شود و همچنین فضایی برای مذاکرات جهت دستیابی به صلحی پایدارتر ایجاد کند.»
در میان جاویدنامان انقلاب ملی دیماه، نامهایی دیده میشود که سالها شغل و هدفشان نجات جان دیگران بوده است؛ آتشنشانانی که یا در ماموریت کاری و یا داوطلبانه و در میان مردم، جان خود را از دست دادند.
گزارشهای منتشرشده نشان میدهد تعدادی از نیروهای آتشنشانی در شهرهای مختلف، در جریان این اعتراضات و در شرایطی خارج از شیفت کاری یا هنگام کمکرسانی، هدف شلیک قرار گرفته و کشته شدهاند.
اما روایت این افراد، فقط درباره مرگ نیست؛ بلکه درباره مسیری انساندوستانه است که از یاریرسانی آغاز اما به مرگ ختم میشود.
حمید مهدوی، ۳۸ ساله- مشهد
حمید مهدوی، آتشنشان و ورزشکار شناختهشده در مشهد، شامگاه ۱۸ دیماه در حالی هدف شلیک قرار گرفت که مشغول کمک به معترضان مجروح بود. ویدیویی از او منتشر شده که یک فرد زخمی (جعفر جاویدی) را بر دوش گرفته و تلاش میکند او را از محل درگیری دور کند.
لحظاتی پس از آن، گلولهای به گلوی او اصابت میکند و جانش را میگیرد. مهدوی علاوه بر فعالیت در آتشنشانی، داور بینالمللی راگبی بود و بهعنوان چهرهای شناختهشده در میان جامعه ورزشی نیز شناخته میشد.
محمد گلی- نجفآباد
پنجشنبه شب ۱۸ دیماه، در مقابل کلانتری ۱۲ نجفآباد، محمد گلی هدف شلیک مستقیم قرار گرفت. در میانه اعتراضات این شهر، هنگامی که مشاهده کرد ماموران از داخل کلانتری بهسوی مردم تیراندازی میکنند، با خودرو آتشنشانی به سمت در ورودی حرکت کرد تا مانعی میان نیروهای مسلح و مردم ایجاد کند.
در این میان، بیش از ۱۱ گلوله به بدن او اصابت کرد و در همان محل جان باخت.
میثم کاظمی- تهران
میثم کاظمی، ۱۹ دیماه در پرند و در جریان اعتراضات کشته شد. او از جمله آتشنشانهایی بود که خارج از ساعات کاری، در کنار مردم در تجمعات حضور پیدا کرد. نزدیکانش او را فردی خوشقلب و دستبهخیر میدانند. به گفته منابع، ابتدا با ضربات باتوم به سرش ضرباتی وارد شد و سپس از میان جمعیت جدا و با شلیک گلوله به گردن کشته شد.
پس از مرگ او، روایتهای رسمی حکومتی تلاش کردند علت مرگش را به معترضان نسبت دهند و خانوادهاش نیز برای تایید این روایتها تحت فشار قرار گرفتند.میثم از سال ۱۳۹۰ بهعنوان آتشنشان حرفهای فعالیت خود را شروع کرد.
محمد بیات، ۴۲ ساله- تهران
محمد بیات، از آتشنشانان شهر ری، ۱۸ دیماه هدف شلیک قرار گرفت و با اصابت گلوله به شکم و ران مجروح شد. او را به بیمارستان منتقل کردند، اما به گفته منابع، ابتدا از پذیرش او خودداری شد. در نهایت با تلاش همراهانش پذیرش شد، اما بهدلیل شدت خونریزی جان باخت.
گزارشها حاکی از آن است که تحویل پیکر او نیز با تهدیدهای امنیتی و دریافت پول همراه بوده است.
ناصر شیرازی کرامه، ۴۴ ساله- تهران
ناصر شیرازی، فرمانده ایستگاه آتشنشانی تهران با ۲۲ سال سابقه، ۱۸ دیماه در اسلامشهر هدف گلوله قرار گرفت. او در حالی که به یک فرد زخمی کمک میکرد، از ناحیه پهلو مورد اصابت گلوله جنگی قرار گرفت. بهدلیل شدت خونریزی، همان شب به بیمارستان پارس تهران منتقل شد و تحت عمل جراحی قرار گرفت.
هرچند ابتدا نشانههایی از بهبود در او دیده میشد، اما روز بعد، به کما رفت و شامگاه همان روز جان خود را از دست داد. پیکر ناصر شیرازی در دارالسلام اسلامشهر به خاک سپرده شد.
یوحنا میرپادیاب، ۳۹ ساله- رشت
یوحنا میرپادیاب، ۱۸ دیماه همزمان با اعتراضات در رشت، بهعنوان آتشنشان برای مهار حریق بازار به محل اعزام شد. او در خیابان تختی و در حالی که مشغول انجام وظیفه بود، هدف گلوله قرار گرفت.
بر اساس گزارشهای محلی، شلیک بهصورت مستقیم و از روبرو انجام شد و گلوله به سرش اصابت کرد.پیکر یوحنا میرپادیاب در نخستین ساعات ۱۹ دیماه، بدون برگزاری هیچگونه مراسمی و در سکوت، در روستای «گرفم» در جاده انزلی - رشت، به خاک سپرده شد.
جواد طالبی- تهران
جواد طالبی، ۱۹ دیماه، برای کمک به یک جوان زخمی در اعتراضات شهر پرند شتافت، اما خود هدف گلوله قرار گرفت. او پدر یک دختر خردسال و همسرش در زمان کشتهشدن او باردار بود. گزارشها حاکی از آن است که تحویل پیکر او چند روز به طول انجامید و خانوادهاش در این مدت تحت فشار قرار گرفتند.
میلاد عطایی، ۳۲ ساله– شاهینشهر
میلاد عطایی، از آتشنشانان شاغل در پالایشگاه اصفهان، ۱۹ دیماه در شاهینشهر کشته شد. او از ناحیه سر مورد اصابت گلوله جنگی قرار گرفت و جانش را از دست داد. دوستانش او را از جمله نیروهای فنی و فعال در حوزه آتشنشانی صنعتی معرفی کردهاند.
حسین رادی، ۲۴ ساله - نجفآباد
حسین رادی، غواص و آتشنشان اهل نجفآباد، ۱۹ دیماه در خیابان میرداماد این شهر هدف گلوله قرار گرفت. بهگفته همراهانش، او در تلاش برای دور کردن چند نفر از محل درگیری بود که از بالای یک ساختمان به سمتش شلیک شد و دو گلوله به قفسه سینهاش اصابت کرد. پس از انتقال به بیمارستان، پیکرش از سوی نیروهای امنیتی ربوده شد و خانوادهاش برای چند روز از سرنوشت او بیخبر بودند.
