دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا درباره توافق احتمالی با جمهوری اسلامی گفت: «سهشنبه آخرین مهلت است.»
او افزود: «اگر آنها کارهایی را که باید انجام دهند انجام دهند، جنگ میتواند خیلی سریع پایان یابد.»
رییسجمهوری آمریکا تاکید کرد که پیشنهاد جمهوری اسلامی قابل توجه بوده اما کافی نیست.
ترامپ در مراسم عید پاک در کاخ سفید به عملیات نجات خدمه جنگنده در ایران اشاره کرد و گفت: «داشتند به من در موردش توضیح میدادند و گفتند معمولاً وقتی در منطقهای بسیار خصمانه هستید - و فکر نمیکنم جایی خصمانهتر از ایران باشد - آنها جنگجویان توانمندی هستند، مردم بسیار سرسختی هستند، و جاهای دیگری هم مثل آن وجود دارد. وقتی دشمن ضعیف باشد، مشکلی ندارید، اما این دشمن قوی است. البته نه به آن اندازهای که حدود یک ماه پیش بود - میتوانم این را به شما بگویم - در واقع الان به نظر من چندان هم قوی نیست.»
او افزود: «اما وقتی چنین اتفاقی میافتد، وقتی یک خلبان سرنگون میشود، در بیشتر مواقع واقعاً نمیتوانید برای نجاتش بروید، چون باید با ۲۰۰ نفر، کلی جنگنده و هلیکوپتر وارد شوید و عملاً شانسی ندارید. آنها را هم میزنند و شما ۲۰۰ نفر را از دست میدهید تا یک نفر را نجات دهید. چیز وحشتناکی است، اما خیلی بهندرت میتوان این کار را انجام داد. اما کاری که ما دیروز انجام دادیم این بود که نه یک نفر، بلکه دو نفر را نجات دادیم. مورد اول را مخفی نگه داشتیم و توانستیم حدود یک روز آن را پنهان نگه داریم که خیلی کمک کرد. اما آن دو خلبان فوقالعاده بودند، شجاع بودند، و ما از آنها تشکر میکنیم.»
بر اساس این گزارش، ماجرا از روز جمعه آغاز شد؛ زمانی که جمهوری اسلامی یک جنگنده اف-۱۵ را بر فراز جنوبشرق ایران سرنگون کرد. این نخستین مورد از هدف قرار گرفتن چنین جنگندهای از زمان آغاز عملیات «خشم حماسی» در بیش از یک ماه گذشته بود. این جنگنده دو سرنشینه که حدود ۱۰۰ میلیون دلار ارزش دارد، یکی از ستونهای اصلی توان هوایی آمریکا محسوب میشود.
هر دو سرنشین موفق به خروج اضطراری شدند. خلبان بهسرعت نجات یافت، اما افسر سامانههای تسلیحاتی حدود ۳۶ ساعت در منطقهای کوهستانی و دشوار پنهان ماند. به نوشته اورشلیمپست، این شرایط رقابتی فشرده میان نیروهای آمریکایی و ایرانی برای یافتن او ایجاد کرد.
نقش آموزش و فناوری در بقا و شناسایی
در این گزارش آمده است که خدمه هوایی آمریکا برای چنین شرایطی تحت آموزشهای «بقا، گریز، مقاومت و فرار» (SERE) قرار میگیرند. همچنین، تجهیزات استاندارد خدمه - از جمله دستگاههای سیگنالدهی اضطراری - نقش حیاتی در شناسایی محل این افسر داشتند.
این دستگاهها سیگنالهای رمزگذاریشدهای ارسال میکنند که توسط ماهوارهها و هواپیماها قابل دریافت است و حتی در صورت بیهوشی فرد نیز فعال میمانند. این تجهیزات امکان ارسال مختصات دقیق، دادهها و پیامهای کوتاه را فراهم کرده و در برابر اختلالات الکترونیکی و شرایط سخت محیطی مقاوم هستند.
اورشلیمپست مینویسد عملیات جستوجو و نجات رزمی (CSAR) با استفاده از ترکیبی از اطلاعات لحظهای، تصاویر ماهوارهای با وضوح بالا و سامانههای پیشرفته نظارتی انجام شد تا نشانههای حرارتی یا الکترونیکی در منطقهای بسیار صعبالعبور شناسایی شود.
عملیات فریب و نقش سیا
این گزارش همچنین به نقش آژانس اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) در اجرای عملیات فریب اشاره میکند. به گفته یک مقام ارشد دولت ترامپ که در اکسیوس نقل شده، این ماموریت «مانند پیدا کردن سوزن در انبار کاه» بوده، با این تفاوت که فرد در شکاف کوهستانی پنهان شده بود.
در این عملیات، سیا با بهرهگیری از کانالهای ارتباطی قابل نفوذ، اطلاعات هدایتشدهای را منتشر کرده تا توجه نیروهای ایرانی را منحرف کند و مسیر عملیات نجات را تسهیل کند.
اجرای عملیات در شرایط درگیری مستقیم
پس از تایید موقعیت، نیروهای آمریکایی عملیات خروج را در تاریکی شب آغاز کردند. به نوشته اورشلیمپست، این عملیات تحت پوشش حضور گسترده هوایی آمریکا انجام شد و نیروهای نجات با آتش نیروهای ایرانی در نزدیکی محل مواجه شدند.
در این ماموریت از بالگردهای ویژه عملیاتهای خاص استفاده شد که برای پرواز در ارتفاع پایین و شرایط پنهانکاری طراحی شدهاند و به سامانههای پیشرفته ناوبری، تجهیزات دید در شب و سیستمهای دفاعی مجهز هستند.
همچنین، هواپیماهای جنگنده، جنگ الکترونیک و سوخترسان برای پشتیبانی عملیات در منطقه حضور داشتند. در همین چارچوب، پهپادهای «امکیو۹-راپر» نیز برای مقابله با تهدیدهای احتمالی به کار گرفته شدند.
در جریان عملیات، دو هواپیمای «امسی-۱۳۰جی» که قرار بود در ماموریت شرکت کنند، در شن گیر کردند و پیش از پرواز توسط نیروهای آمریکایی منهدم شدند.
نمایش توان ترکیبی آمریکا
اورشلیمپست در جمعبندی این عملیات مینویسد که موفقیت آن حاصل یک فناوری یا ابزار خاص نبود، بلکه نتیجه هماهنگی پیچیده میان اطلاعات، توان هوایی و جنگ الکترونیک در یک ساختار یکپارچه بوده است.
این عملیات نشان داد که ایالات متحده میتواند در کوتاهترین زمان، مجموعهای از توانمندیهای پیشرفته را برای نجات نیروهای خود - حتی در عمق خاک دشمن - بهکار گیرد؛ هر چند بخش قابل توجهی از این توانمندیها همچنان خارج از دید عمومی باقی میماند.
