مطالب بیشتر
این رسانه اسرائیلی در گزارشی که شامگاه یکشنبه ۱۹ بهمن منتشر شد، به نقل از این منابع نخستین نشست میان نمایندگان جمهوری اسلامی و دولت ایالات متحده را «دیداری خوب» توصیف کرد که بیش از تمرکز بر مسائل اصلی، بر نحوه پیشبُرد مذاکرات متمرکز بود.
این منابع به اورشلیمپست گفتهاند که طرف آمریکایی به مقامهای ایران گفتهاند که انتظار دارند در نشست بعدی آماده باشند تا درباره مساله هستهای و مسائل دیگر «امتیاز» بدهند.
این در حالی است که عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی و نماینده تهران در این مذاکرات، یکشنبه در کنگره سیاست خارجی که در تهران برگزار شد، «توقف کامل غنیسازی اورانیوم» را «کاملا غیرقابلقبول» خواند.
او گفت: «حتی اگر هزینه سنگین داشته باشد، از حق قانونی غنیسازی عقبنشینی نمیکنیم... اصرار بر غنیسازی کردیم و میکنیم و حاضر نیستیم از آن بگذریم، ولو اینکه جنگ به ما تحمیل شود.»
عراقچی در عین حال از آمادگی جمهوری اسلامی برای «رفع نگرانی» جامعه بینالمللی و «اعتمادسازی» درباره برنامه هستهای حکومت خبر داد و تاکید کرد «تنها راه» برای حل پرونده هستهای تهران مذاکره است.
افزون بر این، عراقچی در یک نشست رسانهای که آن هم یکشنبه ۱۹ بهمن برگزار شد، مسائل محتوایی را «موانع واقعی» پیش روی این دور از مذاکرات خواند و گفت که «زیادهخواهیها، ادعاهای غیرمنطقی و خواستههای غیرواقعی» طرف مقابل از جمله این موانع است.
این اظهارات در شرایطی مطرح شد که در روزهای اخیر، گمانهزنیها درباره چشمانداز مذاکرات تهران و واشینگتن زیر سایه حضور نظامی گسترده آمریکا در منطقه بالا گرفته است.
به گزارش اورشلیمپست، کابینه امنیتی اسرائیل در آستانه سفر نخستوزیر این کشور به آمریکا و دیدار او با دونالد ترامپ در روز چهارشنبه در کاخ سفید، تشکیل جلسه داد و در این جلسه به وزیران کابینه گفته شد که موضع اسرائیل در قبال مذاکره با تهران بر جلوگیری از دستیابی «رژیم تروریستی» تهران به سلاح هستهای، اعمال محدودیت بر موشکهای بالستیک آن و پایان دادن به حمایت تهران از «محور تروریستی» در منطقه استوار است.
در نکات رسمی توزیعشده میان وزیران کابینه پیش از نشست آمده بود: «بارها و بارها، رژیم ایران نشان داده است که نمیتوان به وعدههایش اعتماد کرد. اگر این رژیم، که دهههاست مردم خود را که در پی آزادی و عدالت هستند سرکوب کرده، تلاش کند به حاکمیت ما یا شهروندانمان آسیب برساند، پیامدهای آن بسیار شدید خواهد بود. به هر شکلی از چنین تلاشی، با زور و اقدام قاطع پاسخ داده خواهد شد.»
تاکید وزیر خارجه اسرائیل بر ضرورت پیشگیری از دستیابی تهران به سلاح اتمی
از سوی دیگر، گیدئون ساعر، وزیر امور خارجه اسرائیل حین دیدار با وزیر امور خارجه پاراگوئه، جمهوری اسلامی را «افراطیترین رژیم جهان» نامید و تاکید کرد که تلاش چنین حکومتی برای دستیابی به «خطرناکترین سلاح جهان»، یعنی سلاح هستهای، تهدیدی آشکار برای صلح منطقهای و جهانی است.
او گفت: «هرچند موشکهای بالستیک دوربردی که رژیم ایران در پی تولید انبوه آنهاست، اسرائیل را به خطر میاندازد، اما فقط اسرائیل را تهدید نمیکند. رژیم ایران پیشتر از موشک علیه کشورهای دیگر در خاورمیانه استفاده کرده است. کشورهای اروپایی نیز در معرض تهدید برد این موشکها قرار دارند.»
این رسانه اسرائیلی در تحلیلی به قلم آبراهام بنزوی، استاد جغرافیای سیاسی دانشگاه تلآویو، که یکشنبه ۱۹ بهمن منتشر شد، نوشته است: زمانی که رژیم ایران در یکی از پایینترین نقاط تاریخی خود قرار دارد، با بحران شدید اقتصادی و دیگ در حال جوشی از نارضایتی و خشم عمومی ناشی از سرکوب موجهای اعتراضی روبهروست، خطرناکترین سناریو از منظر اسرائیل این است که دولت ترامپ، یک طناب نجات و فضای تنفس حیاتی در اختیار این رژیم قرار دهد تا بتواند خود را بازیابی کند.
بنزوی چنین اقدامی را «از دست دادن یک پنجره فرصت برای وارد آوردن ضربهای فلجکننده به رژیم ایران» توصیف کرده است.
نگرانی از تمرکز محدود بر پرونده هستهای
بر اساس این تحلیل، یکی از اصلیترین دغدغههای تلآویو، تمایل احتمالی دولت آمریکا به محدود کردن مذاکرات با جمهوری اسلامی به موضوع هستهای و نادیده گرفتن دیگر مولفههای تهدیدآمیزِ حکومت ایران، از جمله برنامه موشکی و فعالیتهای منطقهای است.
به نوشته اسرائیل هیوم، تمرکز صرف بر پرونده هستهای میتواند به تهران فرصت دهد تا در سایه کاهش فشارها، توان نظامی خود را بازسازی و شبکه نیروهای نیابتیاش در منطقه را تقویت کند.
این تحلیل هشدار میدهد که چنین روندی ممکن است تهدید علیه اسرائیل را از مسیر لبنان، نوار غزه و یمن افزایش دهد.
مقایسه با سیاست گامبهگام هنری کیسینجر
در بخش دیگری از این تحلیل، نویسنده رویکرد احتمالی دولت ترامپ را با سیاست عملی هنری کیسینجر، وزیر خارجه پیشین آمریکا، در مذاکره با چین و تنشزدایی با شرق در دهه ۱۹۷۰ مقایسه کرده است.
به نوشته اسرائیل هیوم، کیسینجر با تکیه بر «دیپلماسی مرحلهای» تلاش میکرد مسائل پیچیده را به بخشهای کوچکتر تقسیم و از طریق پیشرفت تدریجی، اعتماد متقابل ایجاد کند.
این رویکرد بهویژه در روند عادیسازی روابط آمریکا و چین در سال ۱۹۷۲ به موفقیت رسید و به واشینگتن امکان داد در فضای رقابت با اتحاد شوروی، نفوذ خود را در شرق آسیا گسترش دهد.
با این حال، بنزوی تاکید میکند که شرایط کنونی ایران با چین دهه ۷۰ میلادی قابل مقایسه نیست.
به گفته او، برخلاف رهبری وقت چین که به دنبال تثبیت جایگاه بینالمللی خود بود، جمهوری اسلامی بر پایه یک ایدئولوژی تقابلی و بیاعتماد به غرب بنا شده و پایبندی به توافقها را در اولویت قرار نمیدهد.
از این منظر، بازگشت به الگوی گامبهگام کیسینجر در قبال تهران، از نگاه اسرائیل، نهتنها تضمینکننده ثبات نیست، بلکه میتواند به تقویت موقعیت جمهوری اسلامی منجر شود.
نگرانی از تعلیق گزینه نظامی
بنزوی در ادامه تاکید کرده است که دستیابی به توافقی محدود میتواند به تعلیق عملی گزینه نظامی آمریکا علیه جمهوری اسلامی منجر شود و رسیدگی به مسائل بنیادی را به آیندهای نامشخص موکول کند.
به گفته او، در صورت شکلگیری چنین توافقی، بازگرداندن فشار حداکثری بر تهران در مراحل بعدی، برای واشینگتن بسیار دشوار خواهد بود.
این تحلیلگر همچنین هشدار داده است که تجربههای گذشته نشان میدهد جمهوری اسلامی از دورههای کاهش فشار برای تقویت توان دفاعی و تهاجمی خود استفاده کرده است.
ماموریت دشوار نتانیاهو در واشینگتن
اسرائیل هیوم سفر پیشِ روی نتانیاهو به واشینگتن را تلاشی برای جلوگیری از شکلگیری این سناریو توصیف کرده و نوشته است که او در دیدار با دونالد ترامپ تلاش خواهد کرد آمریکا را به اتخاذ رویکردی جامعتر در قبال ایران ترغیب کند؛ رویکردی که علاوه بر برنامه هستهای، برنامه موشکی و نفوذ منطقهای تهران را نیز در بر بگیرد.
با این حال، این تحلیل تاکید میکند که وابستگی فزاینده اسرائیل به حمایتهای نظامی و سیاسی آمریکا پس از حملات هفتم اکتبر، دامنه مانور نتانیاهو را محدود کرده است.
بنزوی در پایان نوشته است: «با وجود رابطه نزدیک و همکاریمحور میان کاخ سفید و دفتر نخستوزیری اسرائیل، فضای مانور نتانیاهو برای جلوگیری از هرگونه نرمش در رویکرد آمریکا بسیار محدود به نظر میرسد؛ مگر آنکه او با نوعی «مدرک قاطع» درباره نیتهای فوری جمهوری اسلامی، توان واقعی آن و طرحهای پنهانش به واشینگتن وارد شود.
انتخابات مجلس نمایندگان ژاپن، مشهور به مجلس سفلی، به پیروزی حزب حاکم لیبرال دموکرات به رهبری سانائه تاکایچی انجامید و این حزب توانست اکثریت کرسیها را کسب کند.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، ساعاتی پس از اعلام نتایج اولیه انتخابات مجلس نمایندگان ژاپن، در پیامی در شبکههای اجتماعی پیروزی ائتلاف تاکایچی را تبریک گفت و برای او «موفقیت بزرگ در پیشبرد دستور کار محافظهکارانه صلح از طریق قدرت» آرزو کرد.
ترامپ نوشت: «او رهبری بسیار محترم و محبوب است. تصمیم جسورانه و خردمندانهی سانائه برای برگزاری انتخابات، نتیجهای بسیار بزرگ به همراه داشت.»
در ژاپن نخستوزیر بهصورت غیرمستقیم از طریق پارلمان دومجلسی شامل مجلس نمایندگان یا سفلی و مجلس مشاوران یا اعلی انتخاب میشود و مجلس نمایندگان نقش اصلی را در این فرایند بر عهده دارد.
اکنون پیشبینی میشود که انتخاب تاکایچی مسیر را برای کاهشهای مالیاتی وعدهدادهشده و افزایش هزینههای نظامی با هدف مقابله با چین هموار کند. تغییرات مالیاتی مد نظر دولت تاکایچی سبب نگرانی بازارهای مالی شده است.
پیروز حزب محافظهکارِ حامی سلطنت در تایلند
در تایلند نیز حزب محافظهکار و سلطنتطلب «بومجایتای» به رهبری آنوتین چارنویراکل در انتخابات عمومی پیروزی روشنی به دست آورد. این پیروزی احتمال تشکیل ائتلافی باثباتتر را افزایش داده است و تحلیلگران امیدوارند چنین ائتلافی که بتواند به دورهای طولانی از بیثباتی سیاسی در تایلند پایان دهد.
حزب بومجایتای در این انتخابات بیشترین تعداد کرسیهای مجلس نمایندگان را تصاحب کرد و رقبای اصلاحطلب و میانهرو را پشت سر گذاشت.
چارنویراکل پس از اعلام خبر پیروزی حزب در یک نشست رسانهای، پیروزی حزب بومجایتای را «پیروزی تمام مردم تایلند» خواند و افزود: « این پیروزی متعلق به همه مردم است؛ چه آنهایی که به این حزب رای دادهاند، چه آنهایی که ندادهاند. ما باید با تمام توان خود در خدمت مردم تایلند باشیم.»
تحلیلگران معتقدند این نتیجه نشاندهنده تمایل بخش بزرگی از جامعه تایلند به ثبات سیاسی و حفظ ساختارهای سنتی قدرت، بهویژه نقش سلطنت است.
چارنویراکل ۱۴ شهریور ۱۴۰۴ پس از چند روز آشفتگی سیاسی از سوی پارلمان تایلند بهعنوان نخستوزیر جدید این کشور انتخاب شده بود. او وعده داده بود که در صورت تصدی سمت نخستوزیری، انتخابات زودهنگام برگزار کند.
حزب بومجایتای متعهد شده است که که وضعیت موجود سلطنت را حفظ و در واکنش به درگیری مرزی با کامبوج، در مرز با این کشور دیوار مرزی احداث کند.
پیروزی نامزد چپ میانه در پرتغال
هرچند انتخاباتی که یکشنبه در ژاپن و تایلند برگزار شد به ماندن جریانهای راستگرا در قدرت انجامید، اما دور دوم انتخابات ریاستجمهوری در پرتغال با پیروزی آنتونیو ژوزه سِگورو، نامزد چپ میانه، در برابر آندره ونتورا، از حزب راستگرای چگا، همراه بود.
نتایج نظرسنجیها و شمارش اولیه آراء نشان میدهد که رایدهندگان پرتغالی بار دیگر جریان میانهرو و سوسیالیست را انتخاب و از واگذاری قدرت به جریان راست در این کشور خودداری کردند.
بر اساس پیشبینیهای دو شبکه تلویزیونی ملی در پرتغال که بر پایه نظرسنجیهای خروجی انجام شده است، سگورو، نامزد ۶۳ ساله، بین ۶۷ تا ۷۳ درصد آرا را به دست آورده، در حالی که سهم آرای ونتورای ۴۳ ساله بین ۲۷ تا ۳۳ درصد بوده است. به این ترتیب سگورو در یک دوره پنجساله رییسجمهوری پرتغال خواهد بود.
او پس از اعلام پیروزی به خبرنگاران گفت: «پاسخی که امروز مردم پرتغال دادند، تعهدشان به آزادی، دموکراسی و آیندهی کشورمان، مرا عمیقا تحت تاثیر قرار داد. به ملتمان افتخار میکنم.»
