انبیسی نیوز: دولت ترامپ در حال بررسی طرح انتقال دائمی یک میلیون فلسطینی به لیبی است
شبکه انبیسینیوز به نقل از پنج منبع مطلع گزارش داد که دولت ترامپ در حال بررسی طرحی برای انتقال دائمی تا یک میلیون فلسطینی از نوار غزه به لیبی است. این شبکه افزود این طرح در مرحلهای جدی قرار دارد و مذاکراتی در اینباره با رهبری لیبی انجام شده است.
به گزارش شبکه انبیسی نیوز، در ازای پذیرش اسکان فلسطینیان، آمریکا احتمالا میلیاردها دلار از داراییهای بلوکهشده لیبی را آزاد خواهد کرد.
این شبکه تاکید کرده است که هرچند هنوز توافق نهایی در این زمینه حاصل نشده، اما این طرح به اندازهای جدی بوده که کاخ سفید آن را با مقامات لیبی در میان گذاشته است.
به گفته دو منبع آگاه و یک مقام پیشین آمریکایی، اسرائیل نیز در جریان این گفتوگوها قرار دارد.
با این حال، وزارت امور خارجه و شورای امنیت ملی آمریکا به پرسشهای شبکه انبیسی نیوز پاسخ ندادند. مقامات دولت اسرائیل نیز از اظهار نظر در اینباره خودداری کردند.
باسم نعیم، از مقامات ارشد حماس، گروهی که از سوی آمریکا بهعنوان یک سازمان تروریستی شناخته میشود، در واکنش به این گزارش اعلام کرد: «حماس از هیچگونه گفتوگویی درباره انتقال فلسطینیها به لیبی اطلاع ندارد.»
او افزود: «فلسطینیها عمیقا به سرزمین خود دلبستهاند، آمادهاند تا آخرین نفس برای دفاع از خاک، خانواده و آینده فرزندانشان بجنگند و تنها خودشان حق دارند درباره سرنوشتشان تصمیم بگیرند.»
ابهام در جزئیات و چالشهای اجرایی
در حالی که هنوز مشخص نیست چه تعداد از فلسطینیهای غزه داوطلبانه حاضر به مهاجرت به لیبی خواهند شد، یکی از گزینههای مورد بحث در کاخ سفید ارائه مشوقهای مالی از جمله مسکن رایگان و کمکهزینه زندگی به آوارگان فلسطینی است.
با این حال، جزییات اجرای طرح مبهم است و اسکان دائمی یک میلیون نفر در لیبی با موانع بزرگ اقتصادی، لجستیکی و سیاسی مواجه خواهد شد.
طبق آخرین آمار رسمی سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا، سیا CIA، جمعیت فعلی لیبی حدود ۷.۳۶ میلیون نفر است و اضافه شدن یک میلیون نفر به این جمعیت مانند آن خواهد بود که ایالات متحده ۴۶ میلیون نفر را در خاک خود بپذیرد.
در حال حاضر لیبی با بیثباتی عمیق سیاسی، درگیریهای داخلی و حضور دو دولت رقیب، در غرب به رهبری عبدالحمید دُبیبه و در شرق تحت کنترل خلیفه حفتر، دستوپنجه نرم میکند.
دولت آمریکا نیز شهروندانش را از سفر به لیبی بهدلیل خطرات امنیتی از جمله تروریسم، مینهای عملنکرده، ربایش و درگیریهای مسلحانه منع کرده است.
•
•
دولت دُبیبه پاسخی به درخواست اظهار نظر نداده و ارتش ملی لیبی به رهبری حفتر نیز واکنشی به این خبر نشان نداده است.
گزینههای حملونقل: هوا، زمین یا دریا؟
منابع مطلع میگویند که مقامات آمریکایی تمامی گزینههای ممکن برای انتقال فلسطینیها از غزه به لیبی، شامل راههای هوایی، زمینی و دریایی را در دست بررسی دارند. اما نبود فرودگاه در غزه بدان معناست که ابتدا باید فلسطینیها به نزدیکترین فرودگاه منطقه، یعنی قاهره، منتقل شوند که حدود ۳۲۰ کیلومتر با غزه فاصله دارد.
فاصله غزه تا بنغازی، دومین شهر بزرگ لیبی، حدود ۲۱۰۰ کیلومتر است. در صورت استفاده از اتوبوسهای مسافربری شهری، که معمولا ۵۵ نفر ظرفیت دارند، جابهجایی یک میلیون نفر نیازمند هزاران اتوبوس و سفر خواهد بود.
در صورت بهرهگیری از کشتیهای مسافربری که پیشتر در جریان جنگ داخلی لیبی در ۲۰۱۱ برای تخلیه شهروندان بهکار رفته بودند، هر کشتی در حالت ایدهآل میتواند تا دو هزار نفر را جابهجا کند. اما انجام چنین ماموریتی مستلزم صدها سفر چندروزه است که با هزینه، تاخیر و پیچیدگیهای بسیاری همراه خواهد بود.
چشمانداز ترامپ برای غزه پس از جنگ
طرح اسکان فلسطینیها در لیبی بخشی از چشمانداز دونالد ترامپ برای دوران پس از جنگ در غزه است. او در ماه فوریه اعلام کرده بود که آمریکا قصد دارد کنترل نوار غزه را بهدست بگیرد و آن را به «ریویرا خاورمیانه» تبدیل کند.
به گفته دو مقام فعلی دولت، یک مقام پیشین آمریکایی و دو منبع مطلع، ترامپ گفته بود: «ما این منطقه را توسعه میدهیم، هزاران شغل ایجاد میکنیم، و آن را به افتخار خاورمیانه تبدیل خواهیم کرد.»
با این حال، ترامپ تاکید کرده که برای اجرای این طرح، فلسطینیها باید بهطور دائمی به جایی دیگر منتقل شوند: «در حال حاضر نمیتوان در غزه زندگی کرد. باید یک مکان دیگر پیدا کنیم که باعث خوشحالی مردم شود... جایی که در آن کشته نشوند یا مورد اصابت چاقو و گلوله قرار نگیرند.»
او گفته بود: «مردم نباید به غزه بازگردند.»
این اظهارات، حتی برخی از نزدیکترین دستیاران ترامپ مانند مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، را غافلگیر کرد و واکنشهایی منفی از سوی متحدان عرب آمریکا و قانونگذاران هر دو حزب در کنگره بهدنبال داشت.
لیندزی گراهام، سناتور جمهوریخواه و متحد ترامپ، در آن زمان گفت: «باید ببینیم جهان عرب چه میگوید، اما این طرح در سطوح زیادی مسئلهساز خواهد بود.»
در ماه مارس، آمریکا و اسرائیل همچنین پیشنهاد مصر برای بازسازی غزه بدون جابهجایی جمعی فلسطینیها را رد کردند.
گزینههای جایگزین: سوریه پس از اسد؟
به گفته یک مقام ارشد دولت آمریکا، یک مقام پیشین و یک منبع مطلع، دولت ترامپ کشورهای دیگری از جمله سوریه را نیز بهعنوان محل احتمالی برای اسکان فلسطینیها بررسی کرده است. یکی از گزینهها انتقال فلسطینیها به سوریهای است که پس از برکناری بشار اسد در دسامبر، اکنون دارای رهبری جدید است.
ترامپ سهشنبه در عربستان سعودی اعلام کرد که تحریمهای آمریکا علیه سوریه لغو خواهد شد. او همچنین چهارشنبه نیز دیداری کوتاه با احمد الشرع، رهبر جدید این کشور داشت، اقدامی که میتواند نخستین گام در جهت عادیسازی روابط میان دو کشور تلقی شود.
پس از آن وزیران امور خارجه آمریکا و سوریه در ترکیه با یکدیگر دیدار کردند.
جروزالمپست به نقل از چند منبع آگاه گزارش داد که احمد الشرع، رییس دولت موقت سوریه در جریان مذاکراتی محرمانه با اسرائیل، با یک توافق اولیه برای عادیسازی روابط با اسرائیل موافقت کرده است. هدف از این مذاکرات پیوستن به پیمان ابراهیم گزارش شده است.
این مذاکرات پس از ملاقات دونالد ترامپ، رییس جمهور ایالات متحده با احمد الشرع در ریاض و با میانجیگری کشورهای عربی شکل گرفت.
جروزالمپست به نقل از منابع خود جزییاتی از این توافقنامه احتمالی را منتشر کرده است. بر این اساس، احمد الشرع برای بهرسمیتشناختن متقابل حاکمیت، برقراری روابط دیپلماتیک، پایان رسمی خصومت، همکاریهای اقتصادی، مشارکت امنیتی بهویژه در خصوص تروریسم و افراطگرایی، تبادل فرهنگی و اجتماعی با هدف تشویق همزیستی و درک متقابل و ایجاد پروازهای مستقیم میان دو کشور اعلام آمادگی کرده است.
پیمان ابراهیم عنوانی است برای مجموعه توافقنامههایی که در سال ۲۰۲۰، در دور اول ریاست جمهوری دونالد ترامپ میان آمریکا، اسرائیل، امارات متحده عربی و بحرین امضا شد. با امضای این پیمان روابط میان اسرائیل با دو کشور امارات و بحرین به حالت عادی بازگشت و سنتِ دههها قطع رابطه کشورهای عربی با اسرائیل شکست.
کوری میلز، نماینده جمهوریخواه ایالت فلوریدا در مجلس نمایندگان آمریکا، چهارم اردیبهشت پس از دیدار با احمد الشرع به نقل از او گفت که رییسجمهوری موقت سوریه علاقهمند است به پیمان ابراهیم بپیوندد.
اسرائیل و سوریه در نیمه قرن بیستم با اختلاف دو سال به عنوان کشورهای مستقل تشکیل شدند. این دو کشور با بیش از ۸۰ کیلومتر مرز مشترک نهتنها از زمان شکلگیری یکدیگر را به رسمیت نشناختند و روابط دیپلماتیک نداشتند، بلکه سالها درگیر جنگهایی فرسایشی بودند. به همین دلیل احتمال عادیسازی روابط میان سوریه و اسرائیل بهویژه برای بازیگران اصلی منطقه از اهمیت ویژهای برخوردار است.
یافتههای یک پژوهش جدید نشان میدهد زنان مبتلا به اختلال بیشفعالی-کمتوجهی با نشانههای بیتوجهی غالب، در روابط جنسی کمتر به ارگاسم میرسند.
نشریه سایپست با استناد به مطالعهای که در مجله «سکس ریسرچ» منتشر شده، گزارش داد زنان مبتلا به اختلال بیشفعالی-کمتوجهی (ADHD)، بهویژه کسانی که نشانههای بیتوجهی در آنها غالب است، احتمالا تجربه ارگاسم کمتری در روابط جنسی با شریک خود دارند.
این یافتهها بینش جدیدی درباره چالشهایی که زنان مبتلا به اختلال بیشفعالی- کمتوجهی ممکن است در تجربیات جنسی خود با آن روبهرو شوند، ارائه میکند.
اختلال بیشفعالی- کمتوجهی چیست و چرا در زنان متفاوت است
بیشفعالی-کمتوجهی یک اختلال عصبی-رشدی است که حدود دو تا شش درصد بزرگسالان را تحت تاثیر قرار میدهد. این اختلال معمولا با الگوهایی از بیتوجهی، تکانشگری یا بیشفعالی شناخته میشود.
اگرچه اختلال بیشفعالی-کمتوجهی بهطور سنتی بیشتر در مردان مورد مطالعه قرار گرفته، اما امروزه پژوهشگران به این نتیجه رسیدهاند که زنان اغلب علائم متفاوتی را نسبت به مردان تجربه میکنند.
زنان بهطور معمول بیشتر دچار نشانههای بیتوجهی میشوند که حالتی درونی دارد و نسبت به بیشفعالی کمتر به چشم میآید.
این شیوه متفاوت بروز علائم میتواند زندگی آنها را در ابعاد مختلف تحت تاثیر قرار دهد، حتی در حوزههایی که کمتر درباره آن صحبت میشود، مانند روابط و عملکرد جنسی.
تینا جنسن-فگت، پژوهشگر دانشگاه پلیتکنیک کوانتلن، در این مطالعه ۸۱۵ زن سیسجندر را که در شش ماه گذشته رابطه جنسی با دستکم یک شریک داشتند، مورد مطالعه قرار داد.
سیسجندر به افرادی گفته میشود که هویت جنسیتی آنها با جنسیت ثبتشده هنگام تولدشان یکسان است.
این زنان در گروه سنی ۱۸ تا ۸۴ سال قرار داشتند و از پیشینههای اجتماعی، فرهنگی و تحصیلی متنوعی انتخاب شده بودند.
بر اساس یافتههای این پژوهش، زنانی که بیشتر دچار نشانههای کمتوجهی هستند، کمتر از گروه کنترل و زنان مبتلا به انواع بیشفعالی-تکانشگری یا ترکیبی به ارگاسم پایدار میرسند.
نکته جالب توجه پژوهش این بود که زنان با علائم غالب بیشفعالی-تکانشگری، ارگاسم پایدارتری نسبت به زنان دارای نشانههای بیتوجهی و حتی زنان بدون اختلال ADHD گزارش کردند.
نقش دارو و گرایش جنسی
پژوهشگران در این مطالعه تاثیر داروها بر ثبات ارگاسم را نیز بررسی کردند.
زنانی که در زمان انجام پژوهش علائم قابلتشخیصی از اختلال بیشفعالی - کمتوجهی نداشتند اما داروهای مربوط به این اختلال را مصرف میکردند، در مقایسه با زنانی که نه علائم این اختلال را داشتند و نه دارو مصرف میکردند، به ارگاسم پایدارتری میرسیدند.
گرایش جنسی نیز در این پژوهش مورد بررسی قرار گرفت. در گروه زنان بدون نشانههای اختلال بیشفعالی-کمتوجهی، اقلیتهای جنسی مانند لزبین و دو جنسگرا نسبت به زنان دگرجنسگرا ارگاسم پایدارتری را تجربه میکردند.
با این حال، این تفاوت در میان زنان دارای نشانههای اختلال بیشفعالی-کمتوجهی مشاهده نشد.
محدودیتهای پژوهش
جنسن-فگت در گفتوگو با سایپست تاکید کرد: «یافتههای ما درباره بهبود عملکرد ارگاسمی زنان مصرفکننده داروهای ADHD، باید با احتیاط تفسیر شود».
او افزود: «در این پژوهش نوع داروهای مصرفی ثبت نشده و برای بررسی تاثیر دقیق داروهای خاص بر مشکلات ارگاسمی به پژوهشهای بیشتری نیاز است.»
پژوهشگران امیدوارند نتایج این تحقیق به برنامههای آموزشی برای زنان مبتلا به ADHD و افراد دچار مشکل عدم ارگاسم کمک کند.
هدف اصلی این پژوهش پشتیبانی از زنان مبتلا به این اختلال برای داشتن زندگی جنسی سالمتر از طریق شناخت دقیقتر مشکلات جنسی آنها است.
دادگاهی در نیویورک هادی مطر، ضارب سلمان رشدی، نویسنده بریتانیایی-آمریکایی هندیتبار، را به جرم اقدام به قتل به ۲۵ سال زندان قطعی بههمراه پنج سال نظارت پس از آزادی محکوم کرد.
مطر مردادماه ۱۴۰۱ با حمله به رشدی در جریان یک مراسم ادبی، او را با چاقو هدف قرار داد. در این حمله، هنری ریس، یکی از برگزارکنندگان این مراسم، نیز زخمی شد.
جیسون اشمیت، دادستان منطقه شاتاکوا در میویل نیویورک جمعه ۲۶ اردیبهشت اعلام کرد مطر بهدلیل مجروح کردن ریس هم به هفت سال زندان و سه سال نظارت پس از آزادی محکوم شده است.
اشمیت افزود این دو حکم بهصورت همزمان به اجرا درخواهند آمد.
مطر ۲۷ ساله که تابعیت لبنانی-آمریکایی دارد، اسفندماه ۱۴۰۳ از سوی دادگاه در این پرونده مجرم شناخته شده بود.
در جریان حمله مطر، رشدی بارها با چاقو از نواحی سر، گردن، بالاتنه و دست چپ هدف قرار گرفت.
این ضربات به نابینایی چشم راست و آسیب جدی به کبد و رودههای او انجامید و موجب شد تحت عمل جراحی اضطراری قرار گیرد و ماهها دوران درمان و نقاهت را پشت سر بگذارد.
دادستان شاتاکوا در ادامه اظهارات خود به فتوای روحالله خمینی، رهبر پیشین جمهوری اسلامی، علیه رشدی اشاره کرد و گفت این نویسنده پس از حمله مطر، شرایط سختی را پشت سر میگذراند.
اشمیت افزود: «او بهشدت آسیب روحی دیده و هر شب درباره آنچه تجربه کرده، کابوس میبیند. بیتردید، این حمله ضربهای سنگین به کسی بود که پس از سالها زندگی در خفا بهدلیل فتوای صادرشده، در واپسین سالهای عمرش تازه داشت به زندگی اجتماعی بازمیگشت.»
مطر پس از دستگیری گفته بود برای خمینی احترام قائل است. او اما با در نظر گرفتن هشدار وکیل خود نگفت این حمله را تحت تاثیر فتوای رهبر پیشین جمهوری اسلامی انجام داده است یا خیر.
مطر همچنین گزارشها درباره ارتباط او با سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را رد کرد.
مطر در جریان محاکمهاش از ادای شهادت در دادگاه خودداری کرد.
ناتانیل براون، وکیل مطر، ۲۶ اردیبهشت گفت او به حکم صادرشده اعتراض خواهد کرد.
براون افزود: «اطمینان دارم که اگر [مطر] فرصت متفاوتی داشت، امروز در این جایگاه نبود. و اگر امکان بازگشت و تغییر داشت، بیتردید از آن استفاده میکرد.»
مطر همچنین با اتهامات فدرالی مواجه است که از سوی دادستانی منطقه غرب نیویورک علیه او مطرح شدهاند. در این پرونده تلاش او برای قتل رشدی بهعنوان یک اقدام تروریستی در نظر گرفته شده است.
دادستانها همچنین او را به حمایت مادی از حزبالله لبنان متهم کردهاند؛ گروهی مورد حمایت جمهوری اسلامی که آمریکا آن را یک سازمان تروریستی میداند.
قرار است مطر برای رسیدگی به این اتهامات در دادگاهی جداگانه در شهر بوفالو محاکمه شود.
دولت هند در حال بررسی طرحی است که در چارچوب آن، میزان بهرهبرداری این کشور از آب یکی از رودخانههای مرزی که به سمت مزارع پاکستان جریان دارد، بهطور چشمگیری افزایش مییابد. به گفته منابع آگاه، این اقدام بخشی از واکنش تلافیجویانه دهلینو به حمله مرگبار اخیر در کشمیر است.
دوم اردیبهشت، حمله مسلحانه به گروهی از گردشگران در منطقه پهلگام در کشمیر تحت کنترل هند ۲۶ کشته برجای گذاشت.
دهلینو این حمله را «تروریستی» خواند و مشارکت خود را در پیمان سال ۱۹۶۰ آبهای سند که استفاده از رودخانههای این حوضه را تنظیم میکند، به حالت تعلیق درآورد.
اسلامآباد دست داشتن در این حمله را رد کرده، اما پیمان حقآبه رود سند هنوز احیا نشده است.
هفته گذشته، این دو کشور همسایه مجهز به سلاح هستهای پس از شدیدترین درگیریها طی چند دهه اخیر، با برقراری آتشبس موافقت کردند.
دهلینو بهدنبال استفاده ابزاری از آب علیه اسلامآباد
خبرگزاری رویترز جمعه ۲۶ اردیبهشت به نقل از شش منبع آگاه گزارش داد پس از حمله اخیر به گردشگران در کشمیر، نارندرا مودی، نخستوزیر هند، دستور داده پروژههای عمرانی روی رودخانههای چناب، جهلم و سند با شتاب بیشتری اجرا شوند.
این در حالی است که این رودخانهها طبق توافقنامه آب سند، عمدتا برای بهرهبرداری در اختیار پاکستان قرار دارند.
یکی از مهمترین طرحهای در دست بررسی، دو برابر کردن طول کانال رانبییر در رود چناب است؛ کانالی که از ایالت جامو و کشمیر هند آغاز و وارد استان پنجاب پاکستان میشود.
گسترش کانال رانبییر؛ اهرم فشار
بر اساس اسناد رسمی و اظهارات منابع آگاه، دولت هند در حال بررسی طرحی برای افزایش توان انحراف آب از رود چناب به میزان ۱۵۰ متر مکعب در ثانیه است. در حال حاضر این رقم تنها ۴۰ متر مکعب در ثانیه است.
با این حال، کارشناسان میگویند اجرای چنین پروژهای به سالها زمان نیاز دارد.
کانال رانبییر که قدمتش به قرن نوزدهم بازمیگردد، در زمان امپراتوری بریتانیا و پیش از امضای پیمان تقسیم آب سند ایجاد شده است.
هند بدون اعلام رسمی در حال اقدام است
نهادهای دولتی هند، از جمله دفتر نخستوزیری، تاکنون به پرسشها درباره این پروژهها واکنشی نشان ندادهاند.
مودی پیشتر در اظهاراتی تند گفته بود: «آب و خون نمیتوانند با هم جاری شوند.»
سخنگوی وزارت خارجه نیز تاکید کرده تا زمانی که پاکستان به حمایت خود از «تروریسم فرامرزی» پایان ندهد، اجرای پیمان رود سند از سر گرفته نخواهد شد.
اسلامآباد: تعلیق معاهده غیرقانونی است
در پاسخ، مقامهای پاکستانی از جمله اسحاق دار، وزیر امور خارجه این کشور، اعلام کردهاند این تصمیم هند غیرقانونی است و اسلامآباد همچنان این معاهده را معتبر میداند.
پاکستان هشدار داده تلاش برای توقف یا انحراف جریان آب را «اقدامی جنگی» تلقی خواهد کرد.
حدود ۸۰ درصد از مزارع پاکستان به سیستم رودخانه سند وابسته هستند و قطع جریان آب میتواند ضربهای جدی به اقتصاد و امنیت غذایی این کشور وارد کند.
نمایی از چادرهای مسکونی مهاجران غیررسمی در بستر خشک رود سند در شهر حیدرآباد
تغییرات در بالادست؛ تهدیدی برای پاییندست
دولت هند همچنین در حال بررسی چند پروژه آبی دیگر، از جمله ساخت سدهای ذخیرهسازی عظیم بر روی شاخههای رودخانه چناب و جهلم، است.
این نخستین بار خواهد بود که دهلینو دست به اجرای پروژههایی با ظرفیت قابلتوجه ذخیرهسازی در حوضه رود سند میزند.
بر اساس یکی از اسناد داخلی دولت هند که به مشاهده رویترز رسیده، دهلینو بهطور جدی در حال طراحی شبکهای برای توزیع آب به ایالتهای شمالی خود است؛ شبکهای که ممکن است مسیرهای جریان آب به پاکستان را دستخوش تغییر کند.
کارشناسان بینالمللی معتقدند هند در تلاش است از موضوع آب برای اعمال فشار سیاسی بر اسلامآباد استفاده کند، بهویژه در مساله مناقشهبرانگیز کشمیر.
هپیمون جیکوب، استاد روابط بینالملل در دهلینو، در همین رابطه گفت تمرکز جدید هند بر پیمان آب، نشاندهنده محدود شدن دامنه مذاکرات با پاکستان و تمرکز بر ابزارهای فنی برای اعمال فشار سیاسی است.
نگرانیهای منطقهای از پیامدهای این رویکرد
وزیر دارایی پاکستان هشدار داده «آب نباید به سلاح تبدیل شود» و گفته اسلامآباد آماده پیگیری حقوقی این موضوع در مجامع بینالمللی از جمله دیوان لاهه است.
همزمان، کارشناسان بینالمللی هشدار دادهاند این رویکرد ممکن است به چین نیز بهطور غیررسمی چراغ سبز دهد تا از منابع آبی بهعنوان ابزاری برای اعمال فشار بر هند استفاده کند.
اقتصاد ژاپن در سه ماهه نخست سال جاری میلادی برای نخستین بار در یک سال گذشته با سرعتی بیش از پیشبینیها کوچک شد.
خبرگزاری رویترز جمعه ۲۶ اردیبهشت با استناد به آمار رسمی دولت ژاپن گزارش داد روند بهبود اقتصاد این کشور «بسیار شکننده» است و در نتیجه سیاستهای تجاری دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در معرض تهدید قرار گرفته است.
کاهش چشمگیر تولید ناخالص داخلی
بر اساس دادههای اولیه دولت ژاپن، تولید ناخالص داخلی این کشور در سه ماهه نخست سال ۲۰۲۵ با کاهش سالانه ۰.۷ درصدی مواجه شده است.
این رقم بیش از سه برابر انقباض ۰.۲ درصدی است که تحلیلگران اقتصادی پیشبینی کرده بودند.
این افت چشمگیر در حالی رخ میدهد که اقتصاد ژاپن در فصل پیشین روندی صعودی داشت و رشد قابل توجه ۲.۴ درصدی را ثبت کرده بود.
یوشیکی شینکه، اقتصاددان ارشد در موسسه تحقیقاتی «دای-ایچی لایف»، در همین رابطه گفت اقتصاد ژاپن بهدلیل ضعف در صادرات و مصرف داخلی، از محرکهای لازم برای رشد بیبهره است و در برابر شوکهایی مانند تعرفههای تجاری دولت ترامپ بهشدت آسیبپذیر شده است.
دلایل اصلی کاهش رشد اقتصادی
این کاهش در پی رکود هزینههای مصرفی خانوارها و افت صادرات روی داده است؛ روندی که نشان میدهد حتی پیش از اعلام تعرفههای گسترده ترامپ در ۱۳ فروردین، صادرات ژاپن با کاهش روبهرو شده و نقش تقاضای خارجی در رشد اقتصادی این کشور تضعیف شده بود.
در مقیاس فصلی، اقتصاد ژاپن ۰.۲ درصد کوچک شده که با پیشبینی بازار مبنی بر انقباض ۰.۱ درصدی تفاوت دارد.
مصرف داخلی که بیش از نیمی از تولید اقتصادی ژاپن را تشکیل میدهد، در سه ماهه اول بدون تغییر بوده، در حالی که بازار در انتظار رشد ۰.۱ درصدی بود.
افزایش سرمایهگذاری و تاثیر تقاضای خارجی
هزینههای سرمایهای ژاپن با رشد ۱.۴ درصدی، تنها نقطه روشن اقتصاد این کشور بوده و از پیشبینی ۰.۸ درصدی بازار فراتر رفته است.
این در حالی است که تراز منفی تجارت خارجی، با کاهش ۰.۶ درصدی صادرات و افزایش چشمگیر ۲.۹ درصدی واردات، بهتنهایی ۰.۸ واحد درصد از رشد اقتصادی ژاپن کاسته است.
در مقابل، تقاضای داخلی با افزودن ۰.۷ واحد درصد به تولید ناخالص داخلی، نقش مثبتی در عملکرد اقتصادی ژاپن ایفا کرده است.
تاکشی مینامی، اقتصاددان ارشد در موسسه تحقیقاتی «نورینچوکین»، بر این باور است که افزایش سرمایهگذاری احتمالا نتیجه اقدامات پیشگیرانه پیش از اجرای تعرفههای تجاری ترامپ بوده است.
او افزود اقتصاد ژاپن شاید بتواند در سهماهه آوریل تا ژوئن از رشد منفی پرهیز کند، اما همچنان فاقد شتاب و پویایی لازم خواهد بود.
چالشهای پیش روی سیاستگذاران
سیاستهای تجاری دولت آمریکا و آغاز جنگ تعرفهها، بازارهای مالی بینالمللی را متلاطم کرده و تصمیمگیری بانک ژاپن در مورد زمان و میزان افزایش نرخ بهره را با پیچیدگی بیشتری مواجه ساخته است.
بانک مرکزی ژاپن پس از پایان دادن به یک دهه سیاستهای محرک اقتصادی در سال گذشته، در ماه ژانویه نرخ بهره را به ۰.۵ درصد افزایش داد.
با شدت گرفتن نگرانیها از رکود جهانی در پی سیاستهای تجاری ترامپ، بانک مرکزی ژاپن در نشست سیاستگذاری در اوایل اردیبهشتماه، ناگزیر شد چشمانداز رشد اقتصادی خود را بهطور قابل توجهی کاهش دهد.
آمار ضعیف تولید ناخالص داخلی ممکن است فشارها بر شیگرو ایشیبا، نخستوزیر ژاپن، را تشدید کند تا به خواستههای قانونگذاران برای کاهش مالیات یا تدوین بستهای تازه از محرکهای اقتصادی پاسخ دهد.