تایمز اسرائیل: قطر به درخواست تیم ترامپ، رهبران حماس را به دوحه بازگرداند
تایمز اسرائیل به نقل از دو منبع آگاه گزارش داد قطر این هفته به تقاضای تیم انتقالی دونالد ترامپ، رییسجمهور آمریکا، رهبران حماس را که از این کشور اخراج شده بودند، در تلاش برای احیای مذاکرات آزادسازی گروگانهای اسیر در غزه، به دوحه بازگردانده است.
استیو ویتکاف، نماینده جدید ترامپ در امور خاورمیانه، این پیام را در دیداری با نخستوزیر قطر، شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، در دوحه منتقل کرده است.
تیم ترامپ تأکید کرده است که میانجیگری قطر برای موفقیت در مذاکرات ضروری است و بازگشت رهبران حماس به دوحه را در این راستا خواستار شده است. با این حال، یکی از منابع تأکید کرده است که این بازگشت تنها بهصورت موقت و در چارچوب تلاشهای جدید برای مذاکرات انجام شده است.
پس از پیروزی در انتخابات، ترامپ فشارها را برای حل بحران گروگانگیری پیش از مراسم تحلیف خود در ۲۰ ژانویه افزایش داده است.
به گزارش تایمز اسرائیل، منابع آگاه گزارش دادهاند که ترامپ شخصا به بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، گفته است که میخواهد جنگ غزه پیش از آغاز به کار دولتش به پایان برسد.
درخواست دولت بایدن برای اخراج رهبران حماس
رهبران حماس به دلیل عدم تمایل این گروه به مشارکت سازنده در مذاکرات آتشبس و آزادی گروگانها در اواخر اکتبر، به درخواست دولت بایدن از قطر اخراج شدند.
قطر آن زمان اعلام کرد این اخراج تصمیمی مستقل بوده و بخشی از توقف موقت تلاشهای میانجیگری این کشور است که تنها زمانی از سر گرفته خواهد شد که هر دو طرف حسن نیت در مذاکرات نشان دهند.
رهبران حماس پس از اخراج از قطر به ترکیه، که روابط نزدیکی با این گروه دارد، پناه بردند که با انتقاد شدید دولت بایدن مواجه شد.
چالشهای پیش روی دستیابی به توافق
با وجود میانجیگری قطر، تلاشها برای دستیابی به آتشبس و آزادی گروگانها با دشواریهای زیادی مواجه بوده است.
اگرچه آتشبسی موقت در نوامبر ۲۰۲۳ به آزادی بیش از ۱۰۰ گروگان منجر شد، مذاکرات از آن زمان متوقف شده است. دولت بایدن با همکاری قطر، مصر و ترکیه، دور جدیدی از مذاکرات را آغاز کرده است و معتقد است که انزوای اخیر حماس ممکن است این گروه را به سازش بیشتر وادارد.
با این حال، بر اساس این گزارش، موانع بزرگی همچنان پابرجاست. از آن جمله، پیشنهاد مصر برای آتشبسی موقت که عملاً بازسازی پیشنهادات قبلی است، با خوشبینی اسرائیل مواجه شده اما از سوی حماس چندان مورد استقبال قرار نگرفته است.
این گروه همچنان پایان جنگ و خروج نیروهای اسرائیلی را بهعنوان شرط آزادی گروگانها مطرح کرده است — شرایطی که برای مقامات اسرائیلی غیرقابلقبول است.
موضع نتانیاهو و تنشهای داخلی ائتلاف
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، متعهد شده است که با هیچ پیشنهادی که نیازمند پایان دائمی جنگ باشد موافقت نکند.
به گزارش تایمز اسرائیل، شرکای ائتلاف راست افراطی او تهدید کردهاند که در صورت پذیرش چنین پیشنهادی، دولت را ترک کرده و باعث فروپاشی آن میشوند.
برخی از این شرکا نگراناند که این توافق مانع بازسازی شهرکهای اسرائیلی در غزه شود، در حالی که دیگران معتقدند این اقدام به بازسازی توان نظامی حماس منجر خواهد شد.
نقش ترکیه و تحولات در رهبری حماس
رهبران حماس از زمان بازگشت به دوحه، میزبان هاکان فیدان، وزیر خارجه ترکیه هستند که آنها را برای بحث در مورد مذاکرات گروگانگیری همراهی میکند.
عکسهای منتشرشده از این دیدار، فیدان را در کنار مقامات ارشد حماس از جمله خلیل الحیه و موسی ابو مرزوق نشان میدهد که بیانگر دخالت فعال ترکیه در این روند میانجیگری است.
نکته قابلتوجه این است که شورای رهبری حماس که پیش از کشته شدن یحیی سنوار، رهبر سابق این گروه در اکتبر تشکیل شد، نقش مهمی در تعیین موضع حماس در مذاکرات ایفا کرده است.
به گزارش تایمز اسرائیل، ناظران معتقدند که نفوذ این شورا میتواند عاملی کلیدی در تصمیمات گروه باشد.
با فشارهای تیم ترامپ برای حل بحران پیش از ۲۰ ژانویه، زمان برای دستیابی به توافق محدود است.
با این حال، اختلافات عمیق میان طرفهای درگیر و مواضع غیرقابلانعطاف از سوی هر دو طرف نشان میدهد که دستیابی به یک توافق کار بسیار دشواری خواهد بود.
همزمان با گزارش اکسیوس درباره ارائه پیشنهاد جدید آتشبس به حماس، رسانهها از ادامه تلاش اسرائیل و آمریکا برای محدود کردن حزبالله و جلوگیری از حضور این گروه در سوریه خبر دادند.
اکسیوس به نقل از دو مقام اسرائیلی نوشت که این کشور بسته بهروز شدهای را برای توافق آزادی گروگانها به حماس ارائه کرده است.
بر اساس این گزارش، توافق پیشنهادی تفاوت زیادی با بسته ارائه شده در ماه اوت ندارد اما تمرکز فعلی بر این است که تلاش شود تا مرحله اول این توافق با تغییراتی به اجرا درآید.
مقامات اسرائیلی به اکسیوس گفتند که امیدوارند کشته شدن یحیی سنوار، رهبر حماس در نوار غزه، آتشبس در لبنان و پیروزی دونالد ترامپ در انتخابات ریاستجمهوری آمریکا، زمینه را برای از سرگیری مذاکرات آتشبس در غزه فراهم کند.
در همین حال خبرگزاری رویترز به نقل از منبعی آگاه گزارش داد استیون ویتکاف، نماینده ویژه ترامپ برای خاورمیانه، اواخر ماه گذشته با هدف تلاش برای دستیابی به توافق آتشبس در غزه و آزادی گروگانها، پیش از آغاز به کار رسمی ترامپ، با نخستوزیران قطر و اسرائیل دیدار کرده است.
توافق پیشنهادی جدید شامل آزادی همه زنان و همه مردان زنده بالای ۵۰ سال است که گروگان حماس هستند.
بر اساس ارزیابی اسرائیل، تعدادی از گروگانها دیگر زنده نیستند.
همزمان ارتش اسرائیل اعلام کرد مرگ شش گروگان حماس که اجساد آنها در ماه اوت از نوار غزه به اسرائیل بازگردانده شد، احتمالا در نتیجه حمله هوایی اسرائیل بوده است.
از سوی دیگر سازمان عفو بینالملل در گزارشی اسرائیل را به «نسلکشی» علیه فلسطینیان در نوار غزه متهم کرد و ضمن حمایت از حکم دیوان بینالمللی کیفری برای بازداشت بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر و یوآو گالانت، وزیر دفاع سابق اسرائیل، خواستار افزوده شدن «نسلکشی» به اتهامات آنان شد.
اسرائیل این گزارش عفو بینالملل را «ساختگی» خواند.
تلاشها برای محدود کردن حزبالله
همزمان با ادامه جنگ در غزه، تلاش اسرائیل و آمریکا برای محدود کردن حزبالله لبنان، گروه شیعه مورد حمایت جمهوری اسلامی، ادامه دارد.
یک مقام ارشد آمریکایی به خبرگزاری رویترز گفت واشینگتن تلاش میکند با همکاری کشورهای منطقه، بشار اسد، رییس دولت سوریه را تحت فشار قرار دهد تا فعالیتهای حزبالله را محدود کند.
با این حال یک عضو حزبالله به واشینگتنپست گفت نیروهای این گروه به طور گسترده در مناطق مرزی لبنان و سوریه مستقر شدهاند و به سمت شهرهای حماه و حمص حرکت کردهاند.
با وجود آتشبس بین حزبالله و اسرائیل، نهاد پیشبینی شده به عنوان ناظر بر آتشبس هنوز کار خود را آغاز نکرده است.
رسانه لبنانی الاخبار گزارش داد که آموس هوخشتاین، فرستاده ویژه آمریکا که بر مذاکرات برای آتشبس میان اسرائیل و حزبالله نظارت میکند، در روزهای آینده به بیروت سفر خواهد کرد تا با نهاد نظارتی مسئول نظارت بر اجرای این توافق گفتوگو کند.
بر اساس گزارش رسانهها، آمریکا ریاست مکانیسم نظارت و اجرا بر آتشبس را بر عهده دارد و فرانسه نیز جزو این نهاد است.
سازمان عفو بینالملل در گزارشی بیسابقه که بامداد پنجشنبه ۱۵ آذر منتشر کرد، برای اولین بار اسرائیل را به ارتکاب نسلکشی علیه فلسطینیان در نوار غزه متهم کرد.
عفو بینالملل در بیانیه مطبوعاتی خود که همزمان با انتشار این گزارش منتشر کرد، نوشت این گزارش که براساس شواهد، تحقیقات میدانی، و آمارهای مستند تنظیم شده، نشان میدهد که اقدامات اسرائیل از جمله کشتار گسترده غیرنظامیان، تخریب زیرساختها، و تحمیل شرایط غیرقابلتحمل، مصداق روشنی از نقض کنوانسیون نسلکشی سازمان ملل است.
عفو بینالملل در بیانیه مطبوعاتی خود افزود که این گزارش تاکید میکند که سیاستهای اسرائیل نه تنها با هدف تخریب ساختارهای حیاتی غزه انجام میشود، بلکه نابودی تدریجی جمعیت فلسطینیان را هدف قرار داده است.
عفو بینالملل ضمن محکوم کردن این اقدامات، جامعه جهانی را به پاسخگویی فوری و اعمال فشار بر اسرائیل فراخوانده است.
ابعاد انسانی بحران در غزه
در گزارش عفو بینالملل آمده است که از آغاز حملات اسرائیل در ۷ اکتبر ۲۰۲۳، بیش از ۴۲ هزار فلسطینی، از جمله ۱۳ هزار کودک، در غزه جان باختهاند. این حملات همچنین موجب زخمی شدن صدها هزار نفر و تخریب کامل یا جزئی بیش از ۸۰ درصد از ساختمانهای غزه، از جمله مدارس، بیمارستانها، مساجد، و اماکن تاریخی شده است.
بر اساس آمار ارائهشده، محاصره طولانیمدت غزه که از سال ۲۰۰۷ آغاز شده، در طول یک سال اخیر به اوج خود رسیده است. این محاصره باعث کمبود شدید مواد غذایی، دارو، و سوخت شده و زندگی بیش از دو میلیون نفر را به بحرانی انسانی تبدیل کرده است. علاوه بر این، آوارگی گسترده و نبود سرپناه امن، سلامت و امنیت روانی ساکنان غزه را بهشدت تهدید میکند.
تحلیل حقوقی و شواهد نسلکشی
سازمان عفو بینالملل در گزارش خود تاکید کرده که اقدامات اسرائیل فراتر از نقض قوانین بینالمللی بشردوستانه است و بر اساس ماده ۲ کنوانسیون نسلکشی، این اقدامات شامل «نابودی کلی یا جزئی یک گروه ملی، قومی، نژادی یا مذهبی» میشود. این گزارش با بررسی اظهارات مقامات ارشد اسرائیلی و سیاستهای اتخاذشده، نتیجهگیری کرده که هدف اصلی این اقدامات، نابودی تدریجی مردم فلسطین است.
عفو بینالملل همچنین به مواردی از انسانزدایی فلسطینیان اشاره کرده است که در سخنان مقامات اسرائیلی بهوضوح منعکس شده است. بهعنوان مثال، اظهاراتی مبنی بر توجیه حملات گسترده و درخواست برای تخلیه اجباری مناطق غزه بهعنوان «اقدامات ضروری»، نشان از وجود یک استراتژی سازمانیافته برای تغییر جمعیتی در این منطقه دارد.
واکنش دبیرکل سازمان عفو بینالملل
آگنس کالامارد، دبیرکل عفو بینالملل، ضمن محکوم کردن این اقدامات، تاکید کرده که جهان نمیتواند در برابر چنین جنایاتی سکوت کند.
او گفت:«نسلکشی در غزه بهوضوح در برابر چشم جهانیان در حال وقوع است. سکوت یا همدستی کشورها تنها به تعمیق این بحران منجر خواهد شد.»
او همچنین کشورهای حامی اسرائیل، از جمله ایالات متحده و برخی کشورهای اروپایی را بهدلیل ارسال تسلیحات به اسرائیل، شریک در این جنایات دانست و از آنها خواست تا فوراً ارسال هرگونه کمک نظامی را متوقف کنند.
درخواست برای اقدام بینالمللی
کالامار گفت: «احکام بازداشت دیوان کیفری بینالمللی (ICC) برای بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر و یوآو گالانت، وزیر دفاع سابق اسرائیل به اتهام جنایات جنگی و جنایات علیه بشریت که ماه گذشته صادر شد، برای قربانیان، امید واقعی برای عدالتی که مدتها انتظارش میرفت میآفریند. دولتها باید با دستگیری و تحویل افرادی که دیوان کیفری بینالمللی تحت تعقیب قرار داده، احترام خود را به تصمیم دادگاه و اصول حقوق بینالملل جهانی نشان دهند.»
صدور حکم بازداشت برای نتانیاهو و گالانت، واکنشهای متفاوتی را به همراه داشت. رهبران اسرائیل این اقدام را بهشدت محکوم کردند و آن را مصداق «یهودیستیزی» دانستند. با این حال اسرائیل اعلام کرده است که به این حکم اعتراض خواهد کرد.
آمریکا نیز صدور حکم بازداشت نخستوزیر اسرائیل و وزیر سابق دفاع این کشور را رد کرد. در حالی که بسیاری از کشورهای اروپایی و کانادا از تعهد خود به اجرای احکام دیوان کیفری بینالمللی سخن گفتند، فرانسه از احتمال نادیده گرفتن این حکم سخن گفت و مجارستان نیز بنیامین نتانیاهو برای سفر به این کشور دعوت کرد.
کالامار همچنین گفت: «ما از دفتر دادستان دیوان کیفری بینالمللی میخواهیم که اضافهکردن نسلکشی به فهرست جنایاتی را که این دیوان در حال تحقیق درباره آن است، به فوریت بررسی کند و از همه دولتها میخواهیم که از هر راه قانونی برای بردن مرتکبان به پیشگاه عدالت استفاده کنند. هیچکس نباید اجازه داشته باشد مرتکب نسلکشی شود و مصوت از مجازات باقی بماند.»
پیامدهای سکوت جامعه بینالمللی
عفو بینالملل هشدار داده که سکوت یا بیعملی جامعه بینالمللی در برابر این فجایع، علاوه بر تشدید بحران انسانی در غزه، مشروعیت نهادهای حقوق بشری و قوانین بینالمللی را به خطر خواهد انداخت.
این سازمان تاکید کرد که نسلکشی در غزه نه تنها تهدیدی برای فلسطینیان، بلکه زنگ خطری برای تمام بشریت است.
گزارش عفو بینالملل، از جامعه جهانی خواسته است تا با اقدامی فوری و قاطع، عدالت و حفاظت از حقوق انسانی را برای مردم فلسطین تضمین کند.
منابع آگاه خبر دادند پس از دهها عملیات نظامی ارتش اسرائیل در خاک لبنان، مقامات ارشد این کشور از آمریکا و فرانسه خواستهاند تا اسرائیل را به رعایت آتشبس ترغیب کنند.
به گزارش خبرگزاری رویترز، مقامات عالیرتبه لبنانی از جمله نجیب میقاتی، نخستوزیر دولت موقت و نبیه بری، رییس پارلمان لبنان و متحد نزدیک گروه حزبالله، از واشینگتن و پاریس خواستهاند تا برای رعایت آتشبس لبنان رایزنی و تلاش کنند.
همزمان اسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، در جریان بازدید از مرزهای شمالی این کشور گفت: «اگر آتشبس از بین برود، دیگر برای کشور لبنان معافیتی وجود نخواهد داشت. اگر تا به حال لبنان و حزبالله را جدا کردهایم، دیگر اینگونه نخواهد بود.»
آتشبس شکننده
آتشبس میان اسرائیل و لبنان که با میانجیگری آمریکا از ششم آذر اجرایی شده است، با حملات مرگبار اسرائیل به جنوب لبنان و شلیک موشکهای حزبالله به پایگاه نظامی اسرائیل در وضعیت شکنندهای قرار دارد.
ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، دوشنبه با گیدئون سار، همتای اسرائیلی خود گفت وگو کرد و گفت که هر دو طرف باید به آتشبس پایبند باشند.
این آتشبس، اسرائیل را از انجام عملیات نظامی تهاجمی در لبنان منع و بیروت را موظف میکند تا از حملات گروههای مسلح، از جمله حزبالله، به اسرائیل جلوگیری کند.
در این توافق، به نیروهای اسرائیلی برای عقبنشینی از جنوب لبنان ۶۰ روز مهلت داده شده است.
مقامات لبنانی در گفتوگو با کاخ سفید و ریاستجمهوری فرانسه نگرانیهای خود را درباره نقض آتشبس ابراز کردند.
نبیه بری خواستار اقدام فوری برای توقف نقضهای اسرائیل شد و اعلام کرد لبنان تاکنون حداقل ۵۴ مورد نقض آتشبس از سوی اسرائیل را ثبت کرده است.
مت میلر، سخنگوی وزارت امور خارجه ایالات متحده اعلام کرد آتشبس «در حال اجرا» است اما انتظار نقضهایی را داشته است.
فرانسه نیز قرار است ژنرال گیوم پونشین، نماینده خود را برای نظارت بر آتشبس به لبنان بفرستد.
نخستین نشست کمیته نظارت بر آتشبس که به ریاست آمریکا فعالیت خواهد کرد، پنجشنبه برگزار خواهد شد.
دولت اسرائیل ادامه فعالیتهای نظامی در لبنان را با هدف اجرای آتشبس توصیف کرده و آن را ناقض تعهدات خود در این آتشبس ندانسته است.
طبق گزارش وزارت بهداشت لبنان، در حملات دوشنبه اسرائیل به این کشور ۱۲ نفر کشته شدند.
این مرگبارترین روز از زمان اجرای آتشبس بوده است.
حمله به مرکز غزه
ارتش اسرائیل سهشنبه اعلام کرد در یک سری از حملات اخیر خود در بخش مرکزی نوار غزه، شماری از اعضای حماس را که در حمله هفتم اکتبر دست داشتند، کشته است.
در تحولی دیگر وبسایت العربی الجدید از امضای یک سند میان تشکیلات خودگردان فلسطین و حماس خبر داد و نوشت که بر اساس این سند، کمیتهای مشترک برای اداره نوار غزه پس از جنگ تشکیل خواهد شد.
دونالد ترامپ دوشنبه گفته بود اگر تا پیش از مراسم تحلیف ریاستجمهوری او در روز اول بهمن گروگانها در غزه آزاد نشوند، خاورمیانه هزینه بسیار هنگفتی خواهد پرداخت و مسئولان این جنایات ضد بشری، «با شدیدترین مجازاتها» مواجه خواهند شد.
گمان میرود ۱۰۱ گروگان اسرائیلی همچنان نزد حماس باشند و اسرائیل بر اساس برآوردها امیدوار است دستکم نیمی از آنها زنده باشند.
اسرائیل در واکنش به حمله سال گذشته حماس به جنوب غزه، به این منطقه حمله هوایی و زمینی کرد که به گفته وزارت بهداشت نوار غزه، این حملات تاکنون بیش از ۴۴ هزار کشته بر جای گذاشته است.
دونالد ترامپ دوشنبه گفت که اگر تا پیش از مراسم تحلیف ریاستجمهوری او در روز اول بهمن ، گروگانها در غزه آزاد نشوند، خاورمیانه هزینه بسیار هنگفتی خواهد پرداخت و مسئولان این جنایات ضد بشری، با شدیدترین مجازاتها مواجه خواهند شد.
ترامپ در بیانیهاش که در شبکه اجتماعی تروث منتشر شده، با اشاره به اینکه برای گروگانها کاری انجام نشده، نوشته است «همه درباره گروگانهایی صحبت میکنند که در خاورمیانه به طرز خشونتآمیز، غیرانسانی و برخلاف اراده کل جهان نگه داشته شدهاند، اما این فقط صحبت است و هیچ اقدامی انجام نمیشود.»
ترامپ در ادامه با تاکید بر اینکه آنچه مینویسد یک حقیقت است، هشدار داده است «مسئولان این اقدام ضربهای خواهند خورد که شدیدتر از هر ضربهای در تاریخ طولانی و پرافتخار آمریکا خواهد بود. گروگانها را فورا آزاد کنید.»
هرچند ترامپ در بیاینه خود نامی از حماس نبرده و به نوار غزه هم اشاره نکرده است، مشخص نیست این هشدار برای ضربه شدید به حماس چگونه عملی خواهد شد و آیا این به معنای احتمال مداخله مستقیم آمریکا در جنگ غزه است یا نه.
ساعاتی پیش از اینکه ترامپ این بیانیه را در شبکه اجتماعی تروث منتشر کند، ارتش اسرائیل مرگ یکی از گروگانهای آمریکایی-اسرائیلی را که پیشتر گمان میرفت زنده باشد تائید کرد.
بر اساس اعلام ارتش اسرائیل، عمر نوترا، در جریان حمله هفت اکتبر حماس به جنوب اسرائیل کشته شده و همان زمان، پیکر بیجان او به غزه منتقل شده است.
مقامات اسرائیلی از جمله اسحاق هرتزوگ، رییسجمهور این کشور، از این بیانیه استقبال کردهاند و از ترامپ تشکر کردهاند.
لیندزی گراهام، سناتور جمهوریخواه کنگره آمریکا هم با نوشتن پستی در شبکه اجتماعی ایکس، تصویر پست ترامپ در تروث را به اشتراک گذاشته و نوشت، «رییس جمهور ترامپ حرف خوبی زده است. امیدوارم مردم در خارومیانه گوش کنند. باید بشنوند. بیایید همین حالا به این دیوانگی پایان دهیم.»
ادامه تلاشها برای آتشبس در جنگ غزه
هنوز مشخص نیست دولت جو بایدن که میکوشد تا پیش از پایان دوره ریاستجمهوری او در اول بهمن، به توافق آتشبس در جنگ غزه دست یابد، موفق خواهد شد یا نه.
جان کربی، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید، هم تائید کرد خبر جدیدی درباره توافق آتشبس و آزادی گروگانها در دست ندارد و گفت «حماس همچنان مانع اصلی آتشبس است.»
با این حال، شامگاه دوشنبه آکسیوس به نقل از یک مقام آگاه خبر داد جیک سالیوان، جو بایدن را در سفر به آنگولا همراهی نکرده و در واشینگتن مانده است تا به ادامه کار بر روی توافق آزادی گروگانها و آتشبس در غزه بپردازد.
متیو میلر، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا هم در جریان گفتگو با خبرنگاران از ادامه تلاشها برای دستیابی به توافق آتشبس سخن گفت و تائید کرد آنتونی بلینکن، وزیر خارجه آمریکا، همچنان به دنبال افزایش تلاشها برای دستیابی به توافق آتشبس و آزادی گروگانها و همچنین ترغیب اسرائیل به پیشبرد طرحی قابل اجرا برای مدیریت پس از جنگ غزه است.
گمان میرود ۱۰۱ گروگان اسرائیلی همچنان نزد حماس باشند و اسرائیل بر اساس برآوردها امیدوار است دستکم نیمی از آنها زنده باشند.
اسرائیل در واکنش به حمله بسیار خونین سال گذشته حماس به جنوب غزه، به نوار غزه حمله هوایی و زمینی کرد که به گفته وزارت بهداشت غزه، تاکنون بیش از ۴۴ هزار کشته برجای گذاشته است.
لیندسی گراهام، سناتور جمهوریخواه ایالت کارولینای جنوبی، به آکسیوس گفت که دونالد ترامپ، رییسجمهوری منتخب ایالات متحده، برای شکل دادن به یک ائتلاف جهانی علیه جمهوری اسلامی نیاز دارد که ابتدا و قبل از آغاز دور دوم ریاست جمهوری خود به آتشبس در غزه دست یابد و گروگانها را آزاد کند.
گراهام که مشاور ترامپ در سیاست خارجی و مسائل خاورمیانه است و روابط نزدیکی با او دارد، گفت: «ترامپ بیش از هر زمان دیگری مصمم به آزادی گروگانها است و از آتشبسی که شامل توافق برای آزادی گروگانها باشد حمایت میکند. او میخواهد این اتفاق همین حالا بیفتد.»
او افزود: «میخواهم مردم اسرائیل و منطقه بدانند که ترامپ بر موضوع گروگانها متمرکز است. او خواهان توقف کشتار و پایان جنگ است.» گراهام همچنین گفت: «امیدوارم دولت ترامپ و دولت بایدن در دوره انتقال قدرت برای آزادی گروگانها و برقراری آتشبس همکاری کنند.»
گراهام گفت: «ترس از ترامپ میتواند روند دیپلماسی در منطقه را تسهیل کند. اگر فرد بدی هستید و از ترامپ نمیترسید، احتمالا فردی احمق نیز هستید. آدمهای بد و احمق زیاد دوام نمیآورند.»
چرا این موضوع اهمیت دارد؟
یکی از اولویتهای اصلی جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا، در دو ماه پایانی ریاست جمهوریاش، دستیابی به توافقی در غزه است. با این حال، نبود پیشرفت ملموس در هفتههای اخیر نشان میدهد که ممکن است این موضوع به دولت ترامپ سپرده شود.
مقامات اسرائیلی بر این باورند که دولت ترامپ احتمالا رویکردی متفاوت نسبت به غزه و بهویژه نحوه اداره آن پس از جنگ اتخاذ کند. با وجود این، گراهام به آکسیوس گفت که ترامپ خواهان توافقی برای آزادی گروگانها و پایان جنگ در اسرع وقت است و ترجیح میدهد این توافق پیش از آغاز دوره ریاست جمهوری او به دست آید.
وضعیت کنونی
در حال حاضر، حماس ۱۰۱ گروگان از جمله هفت شهروند آمریکایی را در غزه در اختیار دارد. سرویسهای اطلاعاتی اسرائیل بر این باورند که تقریبا نیمی از این گروگانها هنوز زنده هستند.
طبق گزارش وزارت بهداشت غزه، بیش از ۴۴ هزار فلسطینی طی بیش از یک سال جنگ کشته شدهاند.
دیدارهای کلیدی
لیندسی گراهام پس از بازگشت از دومین سفر خود در ماه جاری به خاورمیانه، با آکسیوس گفتوگو میکرد. او در این سفر با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، دیدار کرد. او معتقد است که ترامپ نیازمند دستیابی به یک توافق در غزه است تا بتواند بر اهداف کلیدی سیاست خارجی خود، از جمله عادیسازی روابط میان اسرائیل و عربستان و ایجاد ائتلاف منطقهای علیه جمهوری اسلامی، تمرکز کند.
نگرانیهای آینده
گراهام همچنین با برخی پیشنهادهای مطرحشده از سوی سیاستمداران تندرو اسرائیلی از جمله بتسالل اسموتریچ، وزیر دارایی اسرائیل که خواستار اشغال نامحدود غزه شده ، مخالفت کرد.
اسموتریچ پیشتر در هفته جاری اعلام کرده بود که با توجه به روی کار آمدن ترامپ، اسرائیل فرصت دارد تا «مهاجرت داوطلبانه» فلسطینیها را تشویق کند و جمعیت فلسطینیها در غزه را بهشدت کاهش دهد.
لیندسی گراهام در واکنش به این اظهارات گفت: «فکر میکنم اسموتریچ باید با ترامپ صحبت کند و ببیند نظر او چیست. اگر با او صحبت نکردهاید، بهتر است به جای حدس زدن، بهطور مستقیم از او سوال کنید.» او همچنین کید کرد که هرگونه توافق صلح میان عربستان سعودی و اسرائیل باید شامل یک بخش مرتبط با فلسطینیها نیز باشد.
گراهام گفت: «بهترین راه برای جلوگیری از قدرت گرفتن دوباره حماس، اصلاحات در جامعه فلسطینی است نه اشغال دوباره غزه از سوی اسرائیل. این اصلاحات تنها با کمک کشورهای عربی امکانپذیر است.»
وضعیت کنونی در دولت بایدن
جو بایدن، رییسجمهوری ایالات متحده، سهشنبه و پس از اجرایی شدن آتشبس بین اسرائیل و حزبالله لبنان در تماسی تلفنی با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل اعلام کرد که اکنون تمرکز باید بر دستیابی به توافقی در غزه باشد. نتانیاهو نیز در این تماس گفت که مایل است در این زمینه تلاش کند.
به گفته منابع آگاه، بایدن و ترامپ در جلسهای دو ساعته در کاخ سفید، درباره موضوع گروگانها و توافق آتشبس در غزه بحث کردهاند. این موضوع همچنین در دیدار جیک سالیوان، مشاور امنیت ملی بایدن، با مایک والتز، مشاور امنیت ملی آتی ترامپ، و در گفتوگوی برت مکگورک، مشاور ارشد خاورمیانه بایدن، با استیو ویتکاف، فرستاده ویژه خاورمیانه ترامپ، مورد بحث قرار گرفته است.
اظهارات ترامپ و دولت بایدن
کارولین لویت، سخنگوی تیم انتقالی ترامپ نیز به آکسیوس گفت که مردم آمریکا ترامپ را انتخاب کردهاند زیرا «به او برای رهبری کشور و بازگرداندن ثبات و صلح به خاورمیانه اعتماد دارند.»
او افزود: «ترامپ پس از بازگشت به کاخ سفید اقدامات لازم برای تحقق این هدف را انجام خواهد داد.»
مقامات کاخ سفید اعلام کردهاند که بایدن قصد دارد تا آخرین روز دوره ریاست جمهوری خود برای آزادی گروگانها تلاش کند، حتی اگر در نهایت اعتبار این توافق به دولت ترامپ برسد.
قرار است هیاتی از حماس روز شنبه به قاهره سفر کند تا با مقامات مصری درباره ایدههای جدید برای توافق آتشبس و آزادی گروگانها مذاکره کند.