هزاران معترض در بانکوک، پایتخت تایلند، گرد هم آمدند و خواستار کنارهگیری پائتونگتارن شیناواترا، نخستوزیر شدند. موجی از نارضایتی، فشارها را بر دولتی افزایش داده که بهدلیل یک مناقشه مرزی با کامبوج، در آستانه فروپاشی قرار گرفته است.
به گزارش خبرگزاری رویترز، شنبه هفتم تیر در بزرگترین تجمع اعتراضی از زمان روی کار آمدن حزب حاکم «پیو تای» در سال ۲۰۲۳، جمعیت زیادی با وجود بارش سنگین باران موسمی به خیابانها آمدند تا مخالفت خود را با پائتونگتارن ۳۸ ساله، ابراز کنند.
او اکنون در تلاش است تا اقتصادی راکد تایلند را احیا و انسجام ائتلاف شکننده دولت را حفظ کند؛ آن هم در آستانه یک رأی عدم اعتماد احتمالی در ماه آینده.
پارنتپ پورپونگپان، یکی از رهبران اعتراضات، گفت: «او باید کنار برود، چون خودش مشکل است.»
مناقشه اخیر از درگیری مرزی در ماه می میان تایلند و کامبوج بر سر بخشی از سرزمین مورد اختلاف آغاز شد.
پس از افشای تماس تلفنی پائتونگتارن با هون سن، نخستوزیر پیشین کامبوج که در آن به نظر میرسد فرمانده ارتش تایلند را نقد کرده و در برابر هون سن، کرنش نشان داده، گروههای ملیگرای تایلندی خواستار کنارهگیری او شدند.
انتقاد علنی از ارتش در تایلند، جایی که نظامیان نفوذ چشمگیری دارند، خط قرمز است. پائتونگتارن پس از افشای این تماس تلفنی، بابت اظهاراتش عذرخواهی کرد.
پارنتپ، رهبر اعتراضات، همچنین گفت بسیاری از مردم تایلند احساس میکنند نخستوزیر و تاکسین شیناواترا، پدر قدرتمندش، تحت تاثیر و نفوذ هون سن هستند؛ متحد پیشین خانواده شیناواترا که اکنون به مخالف آنها بدل شده است.
شعارها در خیابان و خشمی قدیمی از خانواده شیناواترا
معترضان، از جمله افراد سالمند، با پرچمهای سهرنگ ملی تایلند در میدان پررفتوآمد «بنای پیروزی» تجمع کردند و هر از گاهی یکصدا شعار دادند: «آنگ اینگ (لقب نخستوزیر)، برو گمشو!»
تافاناوات آرامرونگ، معترض ۷۳ ساله، به رویترز گفت که اظهارات پائتونگتارن درباره فرمانده ارتش و تمایل آشکارش به جلب رضایت هون سن، «غیرقابلقبول بوده» است.
سازماندهی این تظاهرات را ائتلاف «نیروی متحد سرزمین» بر عهده داشت. گروهی از فعالان عمدتا ملیگرا که طی دو دهه گذشته علیه دیگر دولتهای وابسته به خانواده شیناواترا نیز دست به اعتراض زدهاند.
در بیانیهای که در پیشگاه جمعیت قرائت شد، این گروه اعلام کرد: «قوه مجریه و پارلمان در راستای منافع دموکراسی و پادشاهی مشروطه عمل نمیکنند.»
معترضان همچنین خواستار آن شدند که دیگر شرکای ائتلاف، فورا دولت را ترک کنند.
اگرچه اعتراضات گذشته علیه دولتهای وابسته به خانواده شیناواترا مستقیما به سقوط آنها منجر نشد اما فشاری انباشته را رقم زد که در نهایت به مداخلات قضایی و کودتاهای نظامی در سالهای ۲۰۰۶ و ۲۰۱۴ انجامید.
سامکوان ییمیای، یک معترض ۶۸ ساله، گفت که مایل نیست ارتش دوباره کودتا کند و افزود: «کودتاهای گذشته نتوانستند راهحلی برای فساد یا اداره درست کشور ارائه دهند.»
بحران سیاسی و اقتصادی؛ دولت در تنگنا
آشفتگی سیاسی در تایلند، تلاشها برای احیای اقتصاد شکننده این کشور را نیز تهدید میکند.
نخستوزیر اکنون و پس از آنکه حزب بومجیتای، یکی از شرکای سابق ائتلاف، هفته گذشته از دولت خارج شد، اکثریتی شکننده در پارلمان در اختیار دارد.
پائتونگتارن همچنین با رسیدگی قضایی مواجه است: گروهی از نمایندگان با ارائه درخواست به دادگاه قانون اساسی و نهاد ملی مبارزه با فساد که اختیارات گستردهای دارد، خواستار تحقیق درباره رفتار او در تماس تلفنی افشاشده شدهاند.
تصمیم هر یک از این نهادها، میتواند به برکناری نخستوزیر منجر شود.
هون سن، نخستوزیر پیشین کامبوج نیز در سخنرانیای طولانی و بیسابقه در روز جمعه، حملهای شدیداللحن به پائتونگتارن و خانوادهاش کرد و خواستار تغییر دولت تایلند شد.
وزارت خارجه تایلند این سخنان را «غیرمعمول» خواند اما تاکید کرد که این کشور ترجیح میدهد اختلافات را از مسیر دیپلماتیک حلوفصل کند.
