فرهنگ و هنر

هشتاد و سومین دوره جشنواره جهانی فیلم ونیز، شامگاه شنبه ۲۱ شهریور به کار خود پایان داد و لاله مرزبان بازیگر فیلم «مراقب» جایزه بهترین بازیگر زن بخش افق‌ها را از آن خود کرد.

۲۱ شهریور به مناسبت صدمین سال ورود سینما به ایران در تقویم ثبت شد، اما این روز با تاریخ ورود نخستین دوربین، نخستین فیلمبرداری یا نخستین نمایش عمومی فیلم مطابقت ندارد و انتخاب آن، به چهارمین جشن سینمای ایران در سال ۱۳۷۹ بازمی‌گردد.

بیش از ۳۰ هزار هوادار سلین دیون شامگاه شنبه ۲۱ شهریور در پاریس گرد هم می‌آیند تا پس از چهار سال، شاهد بازگشت این خواننده سرشناس کانادایی به صحنه باشند.

«کمی نور» ادامه‌ای است بر فیلم‌های پیشین علی عسگری، از «ناپدید شدن» تا «کمدی الهی» که با همان سبک و سیاق به شکل زیرزمینی سعی دارد چهره نادیده‌ای از اجتماع امروز ایران را ثبت کند؛ در این فیلم تهران پس از کشتار دی ماه برای اولین بار در فیلمی ایرانی روایت می‌شود.

بالکانیکا ساخته نیکولا سورچینلی کارگردان ایتالیایی در بخش روزهای مولفین هشتاد و سومین دوره جشنواره جهانی فیلم ونیز به نمایش درآمد؛ فیلمی که داستان دو مهاجر افغانستانی را روایت می‌کند که می‌خواهند از راه بالکان به ایتالیا برسند.

«دستم را در باغچه می‌کارم» در بخش روزهای مولفان جشنواره جهانی فیلم ونیز به نمایش درآمد؛ فیلمی داکو-فیکشن (ترکیب مستند و فیلم تخیلی) ساخته مشترک هدا طاهری و بوریس حاجیه.

می الطوخی، کارگردان دانمارکی-مصری، حضور بسیار محدود زنان در میان سازندگان آثار نامزد دریافت جایزه اصلی جشنواره فیلم ونیز را نشانه وجود مشکلی ساختاری در صنعت سینما دانست.

جواد مجابی شاعر، نویسنده، منتقد ادبی و هنرهای تجسمی، نقاش، طنزپرداز و روزنامه‌نگار ایرانی، شنبه ۱۴ شهریور پس از یک دوره بیماری در سن۸۷ سالگی و بیش از پنج دهه فعالیت ادبی و هنری در تهران درگذشت.

بیش از نیم قرن پس از جشن‌های ۲۵۰۰ ساله، نت کامل سرود ویژه این جشن‌ها برای نخستین بار منتشر شد. بازیابی این سند موسیقایی گوشه‌ای کمتر دیده‌شده از تاریخ فرهنگی یکی از مناقشه‌برانگیزترین رویدادهای دوران پهلوی را آشکار می‌کند.

هشتاد‌ و سومین جشنواره فیلم ونیز با حضور ستارگان سینما روی فرش قرمز و نمایش فیلم «جوهر» ساخته دنی بویل آغاز شد. این رویداد تاکنون صحنه بحث درباره تحولات سیاسی جهان، هوش مصنوعی، تغییرات اقلیمی و نابرابری جنسیتی در صنعت فیلم بوده است.

مراقب آخرین فیلم محسن قرایی در بخش افق‌های هشتاد و سومین دوره جشنواره بین‌المللی ونیز، قدیمی‌ترین جشنواره سینمایی جهان به نمایش درآمد.

یایویی کوساما، هنرمند ژاپنی که با نقطه‌های رنگی، کدوهای خالدار و اتاق‌های آینه بی‌نهایت، به یکی از شناخته‌شده‌ترین چهره‌های هنر معاصر تبدیل شد، در ۹۷ سالگی درگذشت. استودیوی او پنجم شهریور اعلام کرد کوساما دو هفته پیش در توکیو درگذشت. او تا روزهای پایانی زندگی به نقاشی ادامه داد.

محسن نامجو، آهنگساز و خواننده ایرانی ساکن نیویورک، با انتشار ویدیویی در اینستاگرام اعلام کرد پس از حدود ۲۰ سال دوری به ایران بازمی‌گردد و کنسرت‌های پیش‌روی او در تورنتو، واشینگتن‌ دی‌سی و نیویورک برگزار نخواهد شد.

پخش مستند داستانی «دادگاه تاریخ» از ایران‌اینترنشنال، واکنش‌های متفاوتی را درباره مفهوم «عدالت انتقالی» و چگونگی مجازات آمران و عاملان کشتار و جنایت در جمهوری اسلامی برانگیخته است.

شما که در خاوران روی سنگ‌های ناشناس گل گذاشتید، عکس کشته‌شدگان آبان را بالا گرفتید، سوگ پرواز ۷۵۲ را به پرونده‌ای حقوقی بدل کردید، بر مزار جوانان جان‌باخته در زن، زندگی، آزادی ایستادید و پس از دی‌ماه با رقص سوگواری کردید، حالا فرض کنید دعوت‌نامه‌ای به دستتان رسیده است:

«دادگاه تاریخ»، مستند داستانی جمشید برزگر با فیلم‌نامه‌ای از او و سعید دهقان، با بازسازی محاکمه فرضی یک قاضی پیشین جمهوری اسلامی می‌پرسد: آیا در ایران پس از گذار، حتی متهمان به سرکوب نیز باید از دادرسی عادلانه برخوردار باشند؟

انتشار فیلم «بیداد» در یوتیوب، بحثی فراتر از عبور آن از خطوط قرمز سینمای رسمی به راه انداخته است: آیا این فیلم تصویری جسورانه و واقعی از زندگی امروز ایرانیان ارائه می‌کند یا جامعه ایران پیش‌تر از مرزهایی عبور کرده است که فیلم تازه می‌کوشد آن‌ها را بشکند؟

رسانه‌های آمریکایی، از جمله شبکه ای‌بی‌سی نیوز، به نقل از پدر هایدن پنتیر اعلام کردند این بازیگر که با مجموعه‌های تلویزیونی «قهرمانان» و «نشویل» شناخته می‌شد، در ۳۶ سالگی درگذشته است. علت مرگ او اعلام نشده است.