نظرسنجی در اسرائیل؛ نتانیاهو ۸ کرسی تا اکثریت پارلمان فاصله دارد
نظرسنجی شبکه کاننیوز نشان میدهد نه ائتلاف بنیامین نتانیاهو و نه احزاب مخالف او، هیچکدام به اکثریت ۶۱ کرسی لازم برای تشکیل دولت برخوردار از حمایت اکثریت پارلمان، دست نمییابند. در این میان، حزب «یاشار» به رهبری گادی آیزنکوت، به بزرگترین حزب در این نظرسنجی تبدیل شده است.
بر اساس نظرسنجی منتشرشده در ۱۹ مهر، بلوک حامی نتانیاهو ۵۳ کرسی و چهار حزب اصلی مخالف او در مجموع ۵۰ کرسی به دست میآورند. این در حالی است که ۱۳ کرسی به احزاب عرب و چهار کرسی به فهرست مشترک «نیروهای ذخیره و حزب اقتصادی» اختصاص یافته است.
این ارقام نشان میدهد هر دو طرف برای دستیابی به اکثریت پارلمانی به حمایت احزاب دیگری نیاز دارند. موضوعی که میتواند مذاکرات پس از انتخابات پنجم آبان را پیچیده کند.
نتانیاهو برای ادامه قدرت به کدام احزاب نیاز دارد؟
طبق این نظرسنجی، حزب لیکود به رهبری نتانیاهو با ۲۰ کرسی، پس از یاشار در جایگاه دوم قرار گرفته است.
در بلوک حامی نتانیاهو، حزب «قدرت یهودی» به رهبری ایتامار بنگویر ۹ کرسی، «یهودیت توراتی» هشت کرسی، «شاس» هفت کرسی و فهرست «صهیونیسم دینی–زهوت» پنج کرسی به دست میآورند.
حزب تازهتاسیس «مردم اسرائیل» به رهبری عوفر وینتر نیز چهار کرسی دارد که در محاسبه بلوک نتانیاهو منظور شده است.
مجموع این احزاب به ۵۳ کرسی میرسند؛ یعنی هشت کرسی کمتر از اکثریت مطلق پارلمان.
بنابراین، اگر نتیجه انتخابات مشابه این نظرسنجی باشد، نتانیاهو برای تشکیل دولتی با اکثریت پارلمانی، باید حمایت نمایندگان دیگری را نیز به دست آورد.
مخالفان نتانیاهو چقدر تا تشکیل دولت فاصله دارند؟
در سوی دیگر، حزب «یاشار» به رهبری آیزنکوت با ۲۲ کرسی، بیشترین کرسی را در میان احزاب شرکتکننده در نظرسنجی به دست آورده است.
فهرست «با هم»، متشکل از جریانهای سیاسی نفتالی بنت و یائیر لاپید، ۱۲ کرسی دارد. دو حزب «دموکراتها» به رهبری یائیر گولان و «اسرائیل خانه ما» به رهبری آویگدور لیبرمن نیز هر کدام هشت کرسی به دست میآورند.
مجموع کرسیهای این چهار جریان به ۵۰ میرسد؛ یعنی ۱۱ کرسی کمتر از اکثریت مطلق.
این وضعیت نشان میدهد مخالفان نتانیاهو نیز صرفا با تکیه بر چهار حزب اصلی خود نمیتوانند دولتی با اکثریت پارلمانی تشکیل دهند و برای رسیدن به این هدف، به توافق با جریانهای دیگری نیاز خواهند داشت.
۱۷ کرسی خارج از دو بلوک اصلی؛ معادله چگونه تغییر میکند؟
یکی از مهمترین نکات نظرسنجی کاننیوز، قرار گرفتن ۱۷ کرسی خارج از دو بلوک اصلی است.
طبق این نظرسنجی، «فهرست مشترک» متشکل از احزاب حداش، تعال و بلد، هشت کرسی به دست میآورد و حزب «رعام» به رهبری منصور عباس نیز پنج کرسی خواهد داشت.
به این ترتیب، مجموع کرسیهای دو فهرست عرب به ۱۳ میرسد.
از سوی دیگر، فهرست مشترک «نیروهای ذخیره و حزب اقتصادی» به رهبری یوآز هندل و یارون زلیخا، چهار کرسی به دست میآورد.
این ۱۷ کرسی میتوانند از نظر عددی بر ترکیب ائتلافهای آینده تاثیر بگذارند، اما حضور آنها در یک دولت یا حمایتشان از تشکیل دولت به مواضع سیاسی رهبران و توافقهای احتمالی پس از انتخابات بستگی دارد.
در اسرائیل، رسیدن به مجموع ۶۱ کرسی بهتنهایی به معنای توافق سیاسی احزاب نیست و اختلاف بر سر همکاری با دیگر جریانها میتواند مانع تشکیل ائتلاف شود.
چرا چهار کرسی احزاب کوچک اهمیت دارد؟
در انتخابات اسرائیل، هر فهرست انتخاباتی برای ورود به کنست باید دستکم ۳.۲۵ درصد آرای معتبر سراسری را به دست آورد.
فهرستی که از این حدنصاب عبور نکند، هیچ کرسیای دریافت نمیکند و آرای آن در تقسیم کرسیها میان احزاب راهیافته به پارلمان محاسبه نخواهد شد.
از این رو، عبور یا عبور نکردن فهرستهای کوچک، از جمله «نیروهای ذخیره و حزب اقتصادی»، از حدنصاب قانونی میتواند توزیع نهایی کرسیها و فاصله بلوکها تا اکثریت را تغییر دهد.
آیا بزرگترین حزب نخستوزیر بعدی را تعیین میکند؟
با وجود قرار گرفتن یاشار در صدر این نظرسنجی، پیشتازی آن به معنای تضمین نخستوزیری آیزنکوت نیست؛ همانطور که قرار گرفتن لیکود در جایگاه دوم نیز بهخودی خود به معنای پایان نخستوزیری نتانیاهو نخواهد بود.
در نظام پارلمانی اسرائیل، رییسجمهور پس از انتخابات و در مشورت با فراکسیونهای منتخب، مسئولیت تشکیل دولت را به یکی از نمایندگان کنست واگذار میکند. موفقیت فرد منتخب به توانایی او در جلب حمایت پارلمان بستگی دارد.
نظرسنجی کاننیوز تصویری از توزیع احتمالی کرسیها در زمان انجام نظرسنجی ارائه میکند، نه نتیجه قطعی انتخابات یا احتمال آماری نخستوزیر شدن هر یک از رهبران.
به این ترتیب، پرسش اصلی انتخابات پنجم آبان فقط این نیست که لیکود یا یاشار کدام یک کرسی بیشتری به دست میآورند، بلکه این است که کدام جریان میتواند پس از مشخص شدن نتایج، حمایت لازم را برای تشکیل دولت فراهم کند.
پاپ لئوی چهاردهم چهار روز پس از جراحی برای برداشتن بخشی از ریه راست، از بیمارستان مرخص شد و به واتیکان بازگشت. پزشکان روند بهبود او را رضایتبخش خواندند، اما هنوز درباره اندازه تومور و احتمال گسترش سرطان جزییاتی ارائه ندادهاند.
پاپ ۷۱ ساله، شنبه ۲۵ مهر با پای خود از بیمارستان جملی رم خارج شد و در حالی که به ابراز احساسات مردم پاسخ میگفت، سوار خودرو شد.
او پیش از رفتن با واروارا، دختر ۱۳ ساله اوکراینی که برای درمان سرطان در ایتالیاست، گفتوگو کرد.
لئو با چند راهب فرانسیسکن نیز دست داد. یکی از آنان گفت امیدوار است برای بار سوم و چهارم هم همدیگر را ببینند. پاپ خندید و پاسخ داد: «بارها، اما نه به این دلیلها.»
لئو در ماه می سال ۲۰۲۵ به مقام پاپی رسید و اکنون حدود ۱۷ ماه از آغاز دوره رهبریاش میگذرد.
بیماری پاپ پرسشهایی را درباره توانایی او برای ادامه برنامه فشردهاش ایجاد کرده است.
پزشکان پس از بررسی آزمایش خون و تصویربرداری قفسه سینه گفتند وضعیت پاپ برای ترخیص مناسب است و او میتواند فعالیتهای معمول روزانه را مستقل انجام دهد.
استفانو مارگاریتورا، جراح ارشد او، گفت انتظار دارد لئو حدود ۱۰ روز دیگر به بهبودی کامل برسد.
در عمل جراحی ۲۱ مهر، لوب تحتانی ریه راست پاپ برداشته شد. تشخیص پزشکان آدنوکارسینوم ریه است؛ نوعی سرطان که از شایعترین سرطانهای ریه به شمار میرود.
واتیکان گفته است جراحی بدون عارضه انجام شد، اما اندازه تومور و وضعیت غدد لنفاوی نزدیک آن را اعلام نکرد. اطلاعاتی که در ارزیابی وضعیت بیماری اهمیت دارد.
مارگاریتورا به رسانه واتیکان گفت از نظر بالینی دلیلی برای لغو سفر برنامهریزیشده پاپ به آمریکای جنوبی نمیبیند.
لئو قرار است از شش تا ۱۷ نوامبر به اروگوئه، آرژانتین و پرو سفر کند.
لئو قرار است ۲۶ مهر نخستین حضور عمومی خود پس از جراحی را با هدایت دعای هفتگی آنجلوس داشته باشد. بناست که این برنامه از پنجره آپارتمان او در واتیکان و رو به میدان سنپیتر برگزار شود.
او ۲۴ مهر نیز در تماس تلفنی با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، خواستار آتشبس شد تا امکان انتقال کمکهای حیاتی به اولشکی، شهری تحت کنترل روسیه در اوکراین، فراهم شود.
با وجود بازگشت پاپ به واتیکان و اظهارنظر امیدوارکننده جراحش درباره سفر، هنوز اطلاعاتی درباره نیاز احتمالی او به درمانهای تکمیلی منتشر نشده است.
تظاهرات سراسری در فرانسه علیه هزینههای بالای زندگی
دهها هزار نفر در بیش از ۱۴۰ تجمع علیه گرانی و افت کیفیت خدمات عمومی در فرانسه شرکت کردند. وزارت کشور اعلام کرد تا میانه بعدازظهر شنبه، ۲۷۲ نفر در سراسر فرانسه بازداشت شدند.
مقامهای وزارت کشور شنبه ۲۵ مهر گفتند تا حدود ظهر، ۳۲ هزار و ۸۰۰ نفر در تجمعهای خارج از پاریس شرکت کرده بودند.
شمار بازداشتها در فرانسه در ادامه روز به ۲۷۲ نفر رسید. اعتراضها در پاریس، مارسی، لیون، رن، تولوز و آنژه برگزار شد و در شماری از شهرها به درگیری انجامید.
در پاریس، پلیس برای متفرقکردن گروههایی از معترضان نقابدار از گاز اشکآور و آبپاش استفاده کرد.
یک خودرو و یک دکه روزنامهفروشی به آتش کشیده شد.
در لیون، دفتر گردشگری شهر آتش گرفت و در مارسی نیز ساختمان شهرداری آسیب دید.
وزارت کشور از درگیری با پلیس، غارت یا تلاش برای غارت فروشگاهها و خسارت به ساختمانهای عمومی خبر داد و خشونتها را به گروههایی که «چپ افراطی» خواند، نسبت داد.
معترضان گفتند بیشتر شرکتکنندگان رفتار مسالمتآمیز داشتند و افراد معدودی برای درگیری و تخریب به تجمعها رفته بودند.
اعتراضهای دانشآموزی به مطالبات عمومی پیوست
اعتراضها از اواسط سپتامبر در دبیرستانهای حومه شمالی پاریس و در واکنش به کمبود معلم و فرسودگی امکانات آموزشی آغاز شد. سپس دانشجویان و اتحادیههای کارگری نیز به حرکت پیوستند و مطالبات به گرانی، دستمزدها، نابرابری و افت خدمات عمومی گسترش یافت.
اعتراضهای آموزشی فرانسه به دانشگاهها هم رسید.
حضور معترضان با جلیقههای شبنما یادآور جنبش جلیقهزردها در سالهای ۲۰۱۸ و ۲۰۱۹ بود.
آن جنبش با مخالفت با مالیات سوخت آغاز شد و به اعتراض گستردهتری درباره هزینههای زندگی و نابرابری انجامید.
دولت امانوئل مکرون آن زمان از افزایش برنامهریزیشده مالیات سوخت عقب نشست و وعده کاهش مالیاتها را داد.
در اعتراضهای امروز، دغدغه قدرت خرید بار دیگر با مطالبات نسل جوان و خواستههای اتحادیهها درآمیخته است.
لولا، معترض ۱۹ ساله در پاریس، به خبرگزاری رویترز گفت هزینه زندگی و قیمت سوخت «بیش از حد سنگین» است.
او همچنین از برخورد خشونتآمیز با دانشآموزانی گفت که خواهان معلم بیشتر و شرایط بهتر آموزشیاند.
یک نوجوان در اعتراضهای دانشآموزی، پس از برداشتن نارنجک صوتی دستش را از دست داد.
از سوی دیگر نهاد ناظر بر پلیس دستکم ۲۴ شکایت درباره خشونت ماموران را بررسی میکند.
استفاده از نارنجک صوتی علیه اعتراضهای دانشآموزی متوقف شده بود، اما وزیر کشور گفت پلیس میتواند شنبه از آن استفاده کند.
سباستین لکورنو، نخستوزیر، نیز گفت بیش از ۹۰۰ مامور پلیس در اعتراضهای پیشین زخمی شدهاند.
مکرون جمعه خواستار حفظ آرامش شد.
این اعتراضها در ماههای پایانی ریاستجمهوری او و در شرایطی ادامه دارد که تلاش دولت برای کاهش بدهی عمومی نتوانسته نگرانی سرمایهگذاران را برطرف کند و هزینه استقراض فرانسه به بالاترین سطح در بیش از دو دهه اخیر رسیده است.
سخنگوی نیروهای مسلح یمن اعلام کرد ارتش در چارچوب عملیات «فجر یمن» طی ۲۴ ساعت هزار و ۴۱۷ عملیات علیه مواضع حوثیها انجام داده و حدود ۸۰۰ نفر را کشته یا زخمی کرده است.
ماجد عبدالله النزیلی، سخنگوی نیروهای مسلح یمن، شنبه ۲۵ مهر گفت ارتش در شبانهروز گذشته مواضع و تجهیزات حوثیها را هدف قرار داده است.
او گفت این عملیات با جنگنده، پهپاد، توپخانه و راکتانداز انجام شده است.
به گفته النزیلی، اهداف شامل تجمع نیروها، مواضع مستحکم، منابع آتش، خودروهای زرهی و محلهای پرتاب پهپاد بودهاند.
او گفت حدود ۸۰۰ نفر از نیروهای حوثی کشته یا زخمی شدهاند و بیش از ۱۹۰ خودروی زرهی، رزمی و پشتیبانی نیز منهدم شدهاند یا از کار افتادهاند.
از سوی دیگر، نانسی نمروقه، وزیر مشاور در امور خارجه اردن، بار دیگر حملات حوثیها را به خاک عربستان سعودی و تاسیسات غیرنظامی و اقتصادی این کشور محکوم کرد و حمایت کامل اردن را از عربستان سعودی اعلام داشت.
به گزارش وزارت خارجه اردن، نمروقه ۲۵ مهر در نشست وزیران خارجه کشورهای عضو سازمان همکاری اسلامی در بغداد، مخالفت کشورش را با حمله به کشتیها و مسیرهای دریایی اعلام کرد.
او گفت آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز، دریای سرخ و بابالمندب، حقی است که قوانین بینالمللی آن را تضمین میکنند.
ادعای پیشروی در جبهه شرقی
سخنگوی نیروهای مسلح یمن گفت ارتش یمن در جبهه شرقی چند موقعیت تاکتیکی تازه را به کنترل خود درآورده و حملات نیروهای مقابل را در تعز دفع کرده است.
جزییاتی درباره محل این مواضع یا میزان تغییر خطوط درگیری ارائه نشد.
درگیری در تعز و جبهههای دیگر یمن پیشینهای طولانی دارد.
مسیح علینژاد، فعال سیاسی و مدنی و روزنامهنگار مخالف جمهوری اسلامی، از دولتهای اروپایی انتقاد کرد که به گفته او به کسانی که با مقامهای جمهوری اسلامی و طالبان دست میدهند، ویزا میدهند، اما شماری از زنان آسیبدیده بهدست حکومت ایران را از سفر به مادرید محروم میکنند.
او ویدیوی این انتقادها را شنبه ۲۵ مهر، یک روز پس از مراسم اهدای سیزدهمین جایزه آزادی بنیاد فآس در مادرید، در حساب ایکس خود منتشر کرد. این جایزه مشترکا به علینژاد، یولیا ناوالنایا، همسر چهره برجسته مخالفان روسیه که در زندان این کشور جانش را از دست داد، و رزا ماریا پایا، فعال مخالف حکومت کوبا، اهدا شد.
علینژاد در این مراسم در سخنانی با اشاره به وضعیت زندانیان سیاسی در ایران گفت: «من از ایران میآیم؛ کشوری که در آن، همین حالا بسیاری از زندانیان سیاسی در مسیر مرگاند.»
او در این مراسم، یک روسری را در هوا تکان داد و روی زمین انداخت و با انتقاد از سیاستهای جمهوری اسلامی، شعار «زن، زندگی، آزادی» سر داد.
انتقاد از سیاست ویزای اروپا
علینژاد در ویدیویی که در شبکه ایکس منتشر کرد، گفت: «ببینید چه اتفاقی افتاده است؛ اروپا به کسانی ویزا میدهد که با جلادان تهران و کابل دست میدهند. برای مردانی که فرزندان ما را به دار میکشند فرش قرمز پهن میکند، اما به برخی از زنان هیات من که جمهوری اسلامی و طالبان نابینایشان کردهاند، ویزا نداد. آنها حتی نتوانستند در مادرید کنار ما باشند.»
کوثر افتخاری، از جمله زنانی که در جریان اعتراضات سال ۱۴۰۱ از ناحیه چشم راست آسیب دید و بینایی این چشم خود را به شدت از دست داده است نیز همراه با فریده صلواتیپور که بر اثر شلیک نیروهای امنیتی تقریبا بینایی هر دو چشم خود را از دست داده، روی صحنه در کنار علینژاد حاضر شدند.
افتخاری، پدرو سانچز، نخستوزیر اسپانیا، را به دلیل دست دادن با مقامهای جمهوری اسلامی هدف انتقاد قرار داد و گفت زنانی که در سرکوب اعتراضها بینایی خود را از دست دادهاند، با همان دستان خونآلود حکومتی نابینا شدهاند که سانچز با آن رابطه دارد.
علینژاد هم از سانچز خواست اگر روابط اسپانیا با جمهوری اسلامی خوب است، از مقامهای تهران بخواهد اعدامهای گسترده را متوقف کنند.
او گفت روایت این زنان تنها به ایران محدود نمیشود و درباره تهدید آزادی و دموکراسی در اروپا نیز هشدار داد.
علینژاد سخنانش را با این جمله به پایان رساند: «میتوانید دیپلماسی کنید، اما چشمهای ما را بهای آن نکنید.»
ناوالنایا در این مراسم بر ضرورت همبستگی در برابر دیکتاتورها تاکید کرد و گفت: «همیشه آدمهای شجاعی برای ایستادن در برابر دیکتاتورها خواهند بود؛ باید کنار هم بمانیم و به یکدیگر بپیوندیم.»
پایا نیز گفت نمیخواهد از نسل دیگری بخواهد همچنان منتظر تغییر بمانند.
او با اشاره به وضعیت کوبا گفت این کشور از آنچه بسیاری تصور میکنند، به آزادی نزدیکتر است.
روایت آسیبدیدگان چشمی
مرسده شاهینکار، از زنانی که در جریان اعتراضهای سال ۱۴۰۱ و جنبش «زن، زندگی، آزادی» یک چشمش را از دست داد، در روایت خود گفته بود: «از اینکه در تظاهرات شرکت کردم پشیمان نیستم؛ این حق من بود [که اعتراض کنم].»
او درباره لحظه جراحتش نیز گفت: «هنوز بوی خونی را که از بین انگشتهایم میریخت حس میکنم.»
علینژاد پیشتر در نشست پارلمان اسپانیا نیز از مادرید خواسته بود در برابر سرکوب زنان ایرانی موضع بگیرد.
در آستانه انتخابات پارلمانی اسرائیل، رقابت میان بنیامین نتانیاهو و مخالفانش شدت گرفته است. ۳۸ فهرست نامزدها شامل احزاب مستقل و ائتلافهای انتخاباتی ثبت شدهاند اما رقابت اصلی میان چند حزب با دیدگاههای متفاوت درباره امنیت، نقش مذهب در حکومت، سیاست داخلی و مساله فلسطین جریان دارد.
در انتخابات پارلمانی اسرائیل، مخالفت با نتانیاهو لزوما به معنای مخالفت با سیاستهای امنیتی او نیست. برخی از رقبای نخستوزیر کنونی نیز سابقه حضور در دولتهای راستگرا یا فرماندهی ارتش اسرائیل را دارند.
لیکود؛ حزب نتانیاهو و تلاش برای ادامه حضور در قدرت
حزب «لیکود» به رهبری بنیامین نتانیاهو از مهمترین احزاب راستگرای اسرائیل است و در دهههای گذشته نقش محوری در سیاست این کشور داشته است.
این حزب بر امنیت ملی، مقابله با تهدیدهای منطقهای و حفظ قدرت نظامی اسرائیل تاکید دارد. نتانیاهو نیز مقابله با برنامه هستهای و فعالیتهای منطقهای جمهوری اسلامی را از محورهای اصلی سیاست خارجی و امنیتی خود قرار داده است.
لیکود برای تشکیل دولت به همکاری با احزاب دیگر نیاز دارد و متحدان اصلی آن در سالهای اخیر، احزاب راست مذهبی و جریانهای حریدی بودهاند.
این حزب پس از انتخابات سال ۲۰۲۲ با احزاب مذهبی «شاس» و «یهودیت توراتی» و جریانهای راستگرای «قدرت یهودی» به رهبری ایتامار بنگویر و «صهیونیسم دینی» به رهبری بتسلئل اسموتریچ ائتلاف کرد. این احزاب از گزینههای احتمالی همکاری با نتانیاهو برای تشکیل دولت آینده نیز به شمار میروند.
حزب «یاشار» به رهبری گادی آیزنکوت، رییس پیشین ستاد کل ارتش اسرائیل، یکی از مهمترین رقبای لیکود در انتخابات امسال است.
آیزنکوت که سابقه حضور در کابینه جنگ اسرائیل را دارد، بر تقویت امنیت ملی، بازسازی اعتماد عمومی به نهادهای حکومتی و اصلاح ساختار سیاسی تاکید میکند.
حزب او همچنین خواستار تقویت استقلال دستگاه قضایی، کاهش شکافهای اجتماعی و گسترش خدمت نظامی یا ملی به بخشهای مختلف جامعه است.
آیزنکوت با وجود مخالفت با عملکرد دولت نتانیاهو، در مسائل امنیتی از رویکردی سختگیرانه حمایت میکند و از چهرههای میانهرو متمایل به راست در سیاست اسرائیل به شمار میرود.
گادی آیزنکوت در مراسم بزرگداشت داوید بنگوریون، نخستین نخستوزیر اسرائیل، در آذر ۱۳۹۳؛ او در آن زمان جانشین رییس ستاد کل ارتش اسرائیل بود.
«با هم»؛ ائتلاف دو نخستوزیر پیشین
فهرست انتخاباتی «با هم» حاصل همکاری نفتالی بنت و یائیر لاپید، دو نخستوزیر پیشین اسرائیل است.
بنت که سابقه رهبری احزاب راستگرا را دارد، بر تقویت امنیت، اصلاح مدیریت کشور و تقسیم مسئولیتهای نظامی و اقتصادی میان شهروندان تاکید میکند.
لاپید، رهبر حزب «یش عتید»، از جریان میانه سیاست اسرائیل است و بیشتر بر مسائل اقتصادی، تقویت نهادهای دموکراتیک و روابط اسرائیل با متحدان غربی تمرکز دارد.
این دو سیاستمدار پیشتر نیز در دولت ائتلافی سالهای ۲۰۲۱ و ۲۰۲۲ با یکدیگر همکاری کرده بودند؛ دولتی که پس از پایان دوره طولانی نخستوزیری نتانیاهو به قدرت رسید.
نفتالی بنت و یائیر لاپید در نشست هفتگی کابینه اسرائیل در اورشلیم، خرداد ۱۴۰۱؛ بنت در آن زمان نخستوزیر و لاپید وزیر خارجه اسرائیل بود.
قدرت یهودی و صهیونیسم دینی-زهوت؛ جریان راست مذهبی
در سمت راست طیف سیاسی اسرائیل، حزب «قدرت یهودی» به رهبری ایتامار بنگویر و فهرست «صهیونیسم دینی-زهوت» به رهبری بتسلئل اسموتریچ و موشه فایگلین حضور دارند.
این جریانها از گسترش شهرکسازی در کرانه باختری و اعمال سیاستهای سختگیرانهتر در قبال فلسطینیان حمایت میکنند.
ایتامار بنگویر، وزیر وقت امنیت ملی اسرائیل و رهبر حزب قدرت یهودی، در جمع خبرنگاران در اورشلیم؛ دیماه ۱۴۰۳.
بنگویر بر تشدید اقدامات امنیتی و تقویت اختیارات نیروهای انتظامی تاکید دارد. اسموتریچ نیز از مخالفان تشکیل کشور مستقل فلسطین است و از گسترش حاکمیت اسرائیل بر کرانه باختری حمایت میکند.
این احزاب از متحدان سیاسی نتانیاهو بودهاند، اما بر سر برخی تصمیمهای امنیتی و توافقهای مربوط به جنگ غزه نیز با دولت او اختلاف داشتهاند.
بتسلئل اسموتریچ در مراسم تحویل گرفتن سمت وزیر دارایی اسرائیل در اورشلیم سخنرانی میکند؛ دیماه ۱۴۰۱.
شاس و یهودیت توراتی؛ احزاب مذهبی تاثیرگذار
دو جریان مذهبی «شاس» و «یهودیت توراتی» از نمایندگان اصلی جامعه یهودیان حریدی یا فوقارتدوکس در سیاست اسرائیل هستند.
شاس عمدتا پایگاه اجتماعی خود را در میان یهودیان مذهبی سفاردی و میزراحی دارد و یهودیت توراتی بیشتر نماینده جریانهای حریدی اشکنازی است.
این احزاب در کنار حفظ آموزش و نهادهای مذهبی، بر حمایت مالی از خانوادههای مذهبی و معافیت یا ترتیبات ویژه خدمت سربازی برای دانشجویان مدارس دینی تاکید دارند.
اختلاف بر سر خدمت نظامی حریدیها یکی از مسائل مهم سیاست داخلی اسرائیل است و موضع این احزاب میتواند بر مذاکرات تشکیل دولت اثر بگذارد.
آریه درعی، رهبر شاس، در نشست ویژه پارلمان اسرائیل برای تایید و ادای سوگند دولت جدید راستگرا در اورشلیم؛ دیماه ۱۴۰۱.
اسرائیل خانه ما و دموکراتها؛ دو جریان متفاوت در مخالفت با نتانیاهو
حزب «اسرائیل خانه ما» به رهبری آویگدور لیبرمن، از جریان راست سکولار است. این حزب مواضع سختگیرانهای در مسائل امنیتی دارد، اما با افزایش نفوذ احزاب مذهبی بر حکومت و معافیت گسترده حریدیها از خدمت سربازی مخالف است.
در مقابل، حزب «دموکراتها» به رهبری یائیر گولان، معاون پیشین ستاد کل ارتش، از جریان چپ صهیونیستی و حاصل همکاری حزب کارگر و مرتص است.
این حزب بر تقویت دموکراسی، استقلال دستگاه قضایی، حقوق مدنی و مخالفت با گسترش الحاق سرزمینهای کرانه باختری تاکید دارد.
هر دو حزب از منتقدان نتانیاهو هستند، اما در مسائل اقتصادی، اجتماعی و مذهبی مواضع متفاوتی دارند.
آویگدور لیبرمن، رهبر حزب اسرائیل خانه ما، در کنار اعضای حزبش هنگام بازدید از بابالعامود در بخش قدیمی اورشلیم؛ اسفندماه ۱۳۹۴.
احزاب عرب؛ بازیگرانی خارج از دو بلوک اصلی
شهروندان عرب اسرائیل نیز از طریق احزاب و فهرستهای مختلف در انتخابات پارلمانی شرکت میکنند.
دو فهرست مهم این انتخابات، «فهرست مشترک» و حزب «رعام» به رهبری منصور عباس هستند.
این جریانها بر حقوق شهروندان عرب، مقابله با تبعیض، امنیت اجتماعی، توسعه اقتصادی مناطق عربنشین و مساله فلسطین تمرکز دارند.
رعام در سال ۲۰۲۱ به ائتلاف دولت نفتالی بنت و یائیر لاپید پیوست و نخستین حزب عربی شد که بهطور رسمی در یک ائتلاف حکومتی اسرائیل مشارکت میکرد.
با این حال، همکاری با احزاب عرب همچنان یکی از موضوعات مورد اختلاف در سیاست اسرائیل است و موضع احزاب دیگر در قبال آن میتواند بر تشکیل دولت آینده اثر بگذارد.
بیلبورد تبلیغات انتخاباتی منصور عباس، نماینده عرب کنست و رهبر فهرست متحد عربی، در کنار یکی از خیابانهای پرتردد حیفا در اسرائیل؛ ۲۰ مهر ۱۴۰۱.
انتخابات چه تاثیری بر سیاست اسرائیل در قبال ایران دارد؟
مقابله با برنامه هستهای جمهوری اسلامی و تهدیدهای امنیتی مرتبط با تهران، از موضوعاتی است که بخش بزرگی از احزاب اصلی یهودی اسرائیل بر اهمیت آن اتفاق نظر دارند.
با این حال، این احزاب درباره مدیریت روابط با آمریکا، نحوه استفاده از گزینههای نظامی، تصمیمگیری امنیتی و سیاست منطقهای تفاوتهایی دارند.
بنابراین، تغییر نخستوزیر اسرائیل لزوما به معنای تغییر اساسی سیاست این کشور در قبال جمهوری اسلامی نخواهد بود؛ هرچند ترکیب دولت آینده میتواند بر شیوه اجرای این سیاستها اثر بگذارد.
کدام احزاب دولت بعدی را تشکیل میدهند؟
در نظام پارلمانی اسرائیل، هیچ حزبی صرفا با به دست آوردن بیشترین کرسی، تشکیل دولت را تضمین نمیکند.
احزاب برای تشکیل یک دولت برخوردار از اکثریت پارلمانی معمولا به حمایت دستکم ۶۱ نماینده از مجموع ۱۲۰ نماینده کنست نیاز دارند.
از این رو، پس از انتخابات، علاوه بر تعداد کرسیهای هر حزب، تمایل رهبران سیاسی به همکاری با یکدیگر و توافق بر سر سیاستهای دولت آینده، تعیینکننده خواهد بود.