بحران معیشت در شرایط جنگ خانوارهای کارگری را به آستانه فروپاشی اقتصادی رسانده است
بحران معوقات مزدی در واحدهای تولیدی و خدماتی ایران بالا گرفته است. در شرایط فعلی درگیری نظامی میان آمریکا و جمهوری اسلامی، کارگرانی هستند که ماههاست حقوق دریافت نکردهاند و بر اساس گزارشها، اکنون تنها دو ماه «تابآوری اقتصادی» خواهند داشت.
در هفتههای اخیر، برخی بنگاهها و شرکتها که پیشتر اقدام به تعدیل نیرو کرده بودند، کارگران خود را برای راهاندازی مجدد فعالیتها به کار فراخواندند. با این حال، این کارگران اکنون با مشکل عدم پرداخت حقوقهای خرداد و تیر و انباشت معوقات مزدی مواجه شدهاند.
بر اساس گزارش پنجشنبه اول مرداد خبرگزاری ایلنا، کارگرانی که برای فرار از خانهنشینی به مشاغلی چون رانندگی تاکسیهای اینترنتی روی آورده بودند، بعد از بازگشت به کارخانهها، اکنون از دریافت مزد قانونی خود محروم مانده و از پوشش بیمه بیکاری نیز خارج شدهاند.
سوءاستفاده از شرایط بحرانی و خطر التهابات اجتماعی
اکبر شوکت، دبیر اجرایی خانه کارگر استان قم، در مصاحبه با ایلنا هشدار داد اکثریت قریب به اتفاق جامعه کارگری ایران به دلیل سالها «سرکوب مزدی» زیر خط فقر زندگی میکنند و کمترین میزان تابآوری را در برابر فشارهای اقتصادی دارند.
او تاکید کرد در صورت تداوم روند فعلی و عدم مداخله ویژه اقتصادی، با پایان تابستان، قطعا کشور با «التهابات فراوانی» در بخش کارگری مواجه خواهد شد.
خبرگزاری ایلنا پیشتر نیز به گسترش اعتصاب کارگران در بخشهای مختلف صنعتی و خدماتی در شهرهای مختلف ایران پرداخته بود.
این خبرگزاری دوم تیر، از اعتصاب هزار و ۶۰۰ کارگر گروه ماشینسازی تبریز در اعتراض به پرداخت نشدن دو ماه دستمزد خبر داد.
این کارگران برای آنچه «پیگیری حقوق قانونی خود» نامیدند، دست از کار کشیده و خواستار پرداخت دستمزدهای معوقه اردیبهشت و خرداد شدند.
همچنین کارکنان مرکز بهداشت اسلامآباد غرب نیز اول تیر در اعتراض به وضعیت نامناسب حقوق، مزایا و مشکلات روزافزون معیشتی تجمع کردند.
این کارکنان از «تاخیرها و نابرابریهای پرداختی» در نظام بهداشت و درمان کشور و دریافتی «ناچیز نسبت به خط فقر» بهشدت انتقاد کردند.
دبیر اجرایی خانه کارگر استان قم با اشاره به عملکرد بعضی کارفرمایان گفت: «برخی کارفرمایان از شرایط موجود سوءاستفاده میکنند و با وجود داشتن مواد اولیه و کالا در انبار، ظرفیت تولید را پایین آورده و حقوق کارگر خود را نمیدهند.»
شوکت یادآور شد کارفرمایانی که در دهههای پس از جنگ «در حاشیهای امن ثروتاندوزی کردهاند»، اکنون از نظر اخلاقی موظفاند برای تداوم امنیت هزینه بدهند و نباید بار بحران را بر دوش کارگران بیندازند.
انفعال دولت در برابر بحران واحدهای تولیدی
بحرانهای معیشتی در شرایطی روزبه روز بیشتر میشوند که در پی تشدید درگیریها میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی، نرخ ارزهای خارجی در بازار آزاد ایران روند صعودی پرشتابی به خود گرفته و قیمت دلار با عبور از رکوردهای پیشین، به بیش از ۱۹۱ هزار تومان رسیده است.
در این میان، آنچه بیش از پیش بر نگرانیها میافزاید، تمرکز مقامات جمهوری اسلامی و نمایندگان مجلس بر تنشهای امنیتی و نظامی و غفلت ساختاری از بحرانهای فزاینده داخلی است.
شوکت در بخش دیگری از صحبتهای خود، از بیعملی نهادهای مسئول انتقاد کرد و خواستار بازنگری اساسی در سیاستهای اقتصادی دولت در شرایط جنگی شد.
او گفت دولت باید با مدیریت استراتژیک، اعطای معافیتهای گمرکی برای تامین مواد اولیه و ارائه تسهیلات بانکی، به کمک واحدهای تولیدی بشتابد تا از تعویق حقوق کارگران جلوگیری شود.
این فعال کارگری همچنین بر لزوم برخورد قانونی با «کارفرمانماهایی» که احتکار میکنند و حقوق کارگران را نمیپردازند، تاکید کرد.
پیوند خوردن شرایط ناپایدار جنگی با تورم افسارگسیخته و جهش نرخ ارز، در سایه بیعملی مسئولان، امنیت اجتماعی، غذایی و روانی خانوارهای کارگری و بازنشستگان را با یکی از جدیترین تهدیدهای دهههای اخیر مواجه کرده است.
سعید شجاعی، معاون برنامهریزی وزارت صنعت، معدن و تجارت، ۲۴ تیر در مصاحبه با روزنامه اطلاعات اعلام کرد «عدمالنفع» ناشی از قطع برق صنایع از حدود ۳۰۳ هزار میلیارد تومان در سال ۱۴۰۳ به حدود ۴۷۳ هزار میلیارد تومان در سال ۱۴۰۴ افزایش یافته است و در صورت تداوم شرایط کنونی، احتمال تشدید بیکاری در نیمه دوم سال وجود دارد.
دادستانهای فدرال آمریکا میگویند هادی مطر پیش از حمله به سلمان رشدی با فردی در ایران درباره اعتبار فتوای قتل این نویسنده گفتوگو کرده بود؛ موضوعی که وکلای او رد میکنند و میگویند مطر به نمایندگی از [حکومت] ایران یا حزبالله عمل نکرده است.
روزنامه نیویورکتایمز چهارشنبه ۳۱ تیر گزارش داد محاکمه فدرال هادی مطر، مهاجم سلمان رشدی، در شهر بوفالو در ایالت نیویورک آغاز شده است. این دادگاه باید مشخص کند آیا حمله سال ۲۰۲۲ اقدامی شخصی و ناشی از خشم مذهبی بود یا در اجرای فتوای روحالله خمینی و در خدمت حزبالله لبنان انجام شد.
مطر ۲۸ ساله به ارائه حمایت مادی از یک گروه تروریستی و ارتکاب اقدامی تروریستی با ابعاد فرامرزی متهم شده است. در صورت محکومیت در تمام موارد، ممکن است تا پایان عمر در زندان بماند.
او سال گذشته در پروندهای جداگانه در دادگاه ایالتی به اتهام تلاش برای قتل مجرم شناخته و به ۲۵ سال زندان محکوم شد.
براساس گزارش نیویورکتایمز، دادستانهای فدرال میگویند مطر در ماه مه ۲۰۲۲، حدود سه ماه پیش از حمله، با فردی به نام «کامیار» در ایران ارتباط برقرار کرده بود.
به گفته دادستانها، مطر در پیامی نوشته بود که میداند سلمان رشدی را «کجا پیدا کند»، اما «مشکل این است که چگونه این کار را انجام دهد.»
دادستانها میگویند او سپس از این فرد پرسید آیا فتوای قتل رشدی همچنان معتبر است یا نه و پس از دریافت پاسخ مثبت، برای کشتن این نویسنده اقدام کرد. این ادعا هنوز در دادگاه اثبات نشده است.
حکومت ایران در بهمن ۱۳۶۷ و پس از انتشار رمان «آیات شیطانی»، فتوای قتل سلمان رشدی را صادر کرد. انتشار این کتاب که روایتی داستانی از پیامبر اسلام ارائه میکرد، اعتراض گسترده شماری از مسلمانان را برانگیخت.
دادستانها از ارتباط فکری با حزبالله میگویند تیموتی سی. لینچ، دادستان فدرال در بوفالو، در آغاز محاکمه گفت مطر «میخواست همه بدانند که این کار را در خدمت حزبالله انجام میدهد.»
او افزود متهم قصد داشت با انجام این حمله «بهعنوان یک شهید اسلامی شناخته شود.»
دادستانها میگویند مطر در ماههای منتهی به حمله، ویدئوهای تبلیغاتی با عنوانهایی مانند «فتوای رشدی ۱.۶» تهیه کرده بود. این ویدئوها بخشهایی از سخنرانی حسن نصرالله، رهبر وقت حزبالله، در سال ۲۰۰۶ را در بر میگرفت.
نصرالله در آن سخنرانی انتشار کاریکاتورهای پیامبر اسلام را محکوم کرده بود. به گفته دادستانها، مطر ویدئوهای تدوینشده را برای افراد دیگری نیز فرستاده بود.
در یکی از پیامهای منسوب به مطر آمده بود: «اگر مسلمانان رشدی را کشته بودند، دیگر هیچ کاریکاتوری از پیامبر وجود نداشت.»
لینچ گفت دادستانها شواهد دیگری از شیفتگی مطر به حزبالله و رهبران جمهوری اسلامی ارائه خواهند کرد. به گفته او، مطر در یک کارت شناسایی جعلی از نام و تاریخ تولدی استفاده کرده بود که با مشخصات نیروهای حزبالله ارتباط داشت.
دادستانها باید هیات منصفه را قانع کنند که مطر صرفا تحت تاثیر تبلیغات یا خشم مذهبی عمل نکرده، بلکه به یک سازمان تروریستی کمک کرده و به فراخوان آن پاسخ مستقیم داده است.
این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که هیاتی از قضات فدرال آمریکا پیشتر در پروندهای دیگر حکم داده بود صرف تاثیرپذیری از تبلیغات داعش برای اثبات همکاری با یک گروه تروریستی کافی نیست و دادستانها باید وجود نوعی هدایت یا ارتباط مستقیم را نشان دهند.
وکیل مطر هرگونه ماموریت از سوی ایران یا حزبالله را رد کرد ناتانیال ال. بارون دوم، وکیل مطر، گفت موکلش هنگام حمله «تحت کنترل یک سازمان تروریستی» نبوده است.
او مطر را فردی «متدین و مذهبی» توصیف کرد که از کتاب «آیات شیطانی» و مواضع رشدی بهشدت خشمگین بود، اما قصد نداشت فتوا را به نمایندگی از [حکومت] ایران یا یک گروه تروریستی اجرا کند.
بارون گفت: «موضوع بر سر آیات شیطانی است. او از موضعی که رشدی اتخاذ کرده بود، بهشدت ناراحت بود.»
او همچنین استدلال کرد که دولت از وضعیت روانی مطر هنگام حمله اطلاع دقیقی ندارد.
مطر شهروند آمریکا و لبنانیتبار است و در نیوجرسی و کالیفرنیا بزرگ شده است. دوستان و بستگانش پس از حمله او را فردی منزوی توصیف کردند که در پی ناکامیهای تحصیلی و شغلی به مذهب روی آورده بود.
مطر حمله را از پیش بررسی کرده بود دادستانها میگویند مطر پیش از حمله، مزایا و معایب کشتن رشدی و چگونگی و محل اجرای آن را در دفترچهای نوشته بود.
او با اشاره به سن بالای رشدی نوشته بود این نویسنده ممکن است «هر روزی بمیرد» و افزوده بود: «پس حالا یا هرگز!!!»
در بخش دیگری از دفترچه، مطر یکی از پیامدهای احتمالی حمله را بررسی کرده و نوشته بود: «ممکن است زندگی را بدتر کند، اما بعید میدانم. همین حالا هم تا حدی افتضاح است.»
دادستانها میگویند این یادداشتها، پیامهای متنی، ویدئوهای تبلیغاتی و ارتباط با فردی در ایران، وضعیت ذهنی مطر و روند برنامهریزی حمله را نشان میدهند. وکیل مدافع در مقابل میگوید این شواهد، فرمان گرفتن او از یک سازمان یا حکومت خارجی را اثبات نمیکند.
رشدی در دادگاه شهادت میدهد مطر در اوت ۲۰۲۲، هنگامی که سلمان رشدی برای سخنرانی درباره نویسندگان در تبعید سیاسی در موسسه چاتاکوا آماده میشد، با چاقو به صحنه هجوم برد.
او بیش از ۱۲ ضربه چاقو به رشدی زد. این حمله آسیب شدید عصبی به رشدی وارد کرد و بینایی یک چشم او را از بین برد.
یکی از شاهدان که آتشنشان بود، در دادگاه گفت مطر را دیده است که با لباس سیاه و چاقویی در دست مهار شد. او سپس به رشدی کمکهای پزشکی ارائه کرد.
به گفته دادستان پرونده، سلمان رشدی این هفته در دادگاه فدرال درباره حمله شهادت خواهد داد؛ همانگونه که سال گذشته در دادگاه ایالتی شهادت داده بود.
رشدی که اکنون ۷۹ سال دارد، در سال ۲۰۲۴ خاطرات خود از حمله و پیامدهای آن را در کتابی با عنوان «چاقو: تاملاتی پس از یک سوءقصد» منتشر کرد.
رسیدگی فدرال به پرونده حدود دو هفته ادامه خواهد یافت. محور اصلی دادرسی این است که آیا مطر در پاسخ مستقیم به فتوای صادرشده در ایران و فراخوانهای حزبالله عمل کرده یا حمله را مستقلا و صرفا بر اثر خشم شخصی و مذهبی انجام داده است.
تشدید تنش میان تهران و واشینگتن و افزایش قیمت نفت، تقاضا برای دلار بهعنوان دارایی امن را بالا برد؛ در مقابل، ین ژاپن همچنان نزدیک به پایینترین سطح خود در چهار دهه اخیر باقی ماند.
شاخص دلار که ارزش این ارز را در برابر سبدی از ارزهای معتبر، از جمله یورو و ین، اندازهگیری میکند، روز پنجشنبه، اول مرداد، در سطح ۱۰۱.۱۱ تثبیت شد.
افزایش دوباره تنش میان حکومت ایران و آمریکا، قیمت نفت را بالا برده و نگرانی سرمایهگذاران درباره تشدید تورم را افزایش داده است. این شرایط تقاضا برای دلار را بهعنوان یکی از داراییهای امن بازارهای جهانی تقویت کرده است.
بهای معاملات آتی نفت خام برنت با بیش از ۱.۳ درصد افزایش به ۹۵ دلار و ۳۱ سنت در هر بشکه رسید. این افزایش پس از آن روی داد که ارتش آمریکا اعلام کرد دور تازهای از حملات را علیه حکومت ایران آغاز کرده است.
همزمان، حوثیهای همسو با حکومت ایران اعلام کردند در چارچوب محاصره دریایی عربستان سعودی، دو نفتکش سعودی را در دریای سرخ هدف قرار دادهاند. این حملات نگرانیها درباره اختلال بیشتر در انتقال نفت از مسیر دریای سرخ را افزایش داده است.
ادامه جنگ و افزایش خطر اختلال در عرضه انرژی در شرایطی رخ میدهد که سطح ذخایر نفت و گاز نسبت به آغاز درگیریها در پنج ماه پیش کاهش یافته است.
جوزف کاپورسو، رییس بخش اقتصاد بینالملل و بازار ارز بانک کامنولث استرالیا، به خبرگزاری رویترز گفت کاهش ذخایر باعث میشود هرچه درگیری بیشتر ادامه یابد، احتمال کمبود نفت و گاز افزایش پیدا کند.
به گفته او، افزایش قیمت انرژی آثار منفی بیشتری بر اقتصاد خواهد گذاشت و همین مساله میتواند به تقویت ارزش دلار آمریکا کمک کند.
افزایش قیمت نفت همچنین بر بازار اوراق قرضه آمریکا اثر گذاشته است. بازده اوراق خزانهداری دوساله این کشور روز چهارشنبه به بالاترین سطح در ۱۷ ماه اخیر رسید.
سرمایهگذاران نگراناند که رشد هزینه انرژی، فشارهای تورمی را تشدید کند و احتمال افزایش دوباره نرخ بهره از سوی فدرال رزرو را بالا ببرد. انتظار برای اتخاذ موضعی انقباضیتر در نشست هفته آینده فدرال رزرو نیز از ارزش دلار حمایت کرده است.
ین در پایینترین سطح از سال ۱۹۸۶ باقی ماند ین ژاپن روز پنجشنبه اندکی تقویت شد و با رشد ۰.۰۲ درصدی در سطح ۱۶۳.۱ ین در برابر هر دلار قرار گرفت، اما نتوانست افزایش ارزش خود را حفظ کند.
ارزش پول ملی ژاپن روز سهشنبه تا سطح ۱۶۳.۲۳ ین در برابر هر دلار کاهش یافته بود که پایینترین میزان از دسامبر ۱۹۸۶ به شمار میرود.
افت ین در حالی ادامه دارد که بلومبرگ گزارش داده است مقامهای بانک مرکزی ژاپن احتمال افزایش نرخ بهره با سرعتی بیشتر از پیشبینی اقتصاددانان را بررسی میکنند.
رویترز نیز به نقل از سه منبع آگاه گزارش داد بانک مرکزی ژاپن نسبت به احتمال افزایش بیش از انتظار تورم هوشیار است؛ تحولی که ممکن است این بانک را به افزایش سریعتر نرخهای بهره وادار کند.
با این حال، سرمایهگذاران همچنان نگران جهتگیری اقتصادی دولت سانائه تاکایچی، نخستوزیر ژاپن، هستند. دولت او تاکنون نتوانسته است انتظارها مبنی بر احتمال اعمال فشار بر بانک مرکزی برای به تاخیر انداختن افزایش نرخ بهره را برطرف کند.
وزیر دارایی ژاپن بارها درباره احتمال مداخله در بازار ارز هشدار داده است. توکیو در ماههای آوریل و مه نیز با خرید ین برای حمایت از ارزش پول ملی مداخله کرد، اما روند کلی این ارز تغییر چندانی نکرده است.
تحلیلگران قدرت گسترده دلار و پایین ماندن نرخهای بهره در ژاپن را از عوامل اصلی ضعف ین میدانند.
تونی سیکامور، تحلیلگر بازار در موسسه «آیجی استرالیا»، به رویترز گفت با توجه به افزایش قیمت انرژی و انتظار برای اتخاذ موضعی سختگیرانهتر از سوی فدرال رزرو، بعید است مقامهای ژاپنی پیش از نشست هفته آینده کمیته بازار آزاد فدرال در بازار ارز مداخله کنند.
بازارها در انتظار تصمیم بانک مرکزی اروپا ماندند در دیگر بازارهای ارز، یورو با ۰.۰۲ درصد افزایش در سطح ۱.۱۴۱۲ دلار معامله شد. انتظار میرود بانک مرکزی اروپا در نشست روز پنجشنبه نرخهای بهره را بدون تغییر نگه دارد.
با این حال، جهش دوباره قیمت انرژی ممکن است فشار صعودی بیشتری بر تورم منطقه یورو وارد کند. از این رو، بانک مرکزی اروپا احتمال افزایش نرخ بهره در ماه سپتامبر را منتفی نخواهد دانست.
دلار استرالیا در برابر دلار آمریکا ۰.۱ درصد کاهش یافت و به ۰.۶۹۸۹ دلار رسید. دلار نیوزیلند نیز نزدیک به ۰.۱ درصد افت کرد و در سطح ۰.۵۸۱۱ دلار قرار گرفت. پوند بریتانیا نیز در آخرین معاملات با نرخ ۱.۳۳۷۳ دلار معامله شد.
کارزار آزادی زندانیان سیاسی در ایران با هشدار درباره وخامت وضعیت اعتصابکنندگان در زندانهای قزلحصار و دستگرد، از سازمان ملل، اتحادیه اروپا و دولتهای غربی خواست برای توقف اعدامها و جلوگیری از آنچه «فاجعه انسانی» خواند، بیدرنگ اقدام کنند.
این نهاد غیردولتی و غیرانتفاعی مستقر در بریتانیا، چهارشنبه ۳۱ تیر در بیانیهای اعلام کرد توجه جهانی به درگیریهای منطقهای، به جمهوری اسلامی امکان داده است اعدام مخالفان را بهعنوان ابزار سرکوب سیاسی تشدید کند.
این کارزار که در سال ۲۰۰۶ به دست شماری از زندانیان سیاسی پیشین پایهگذاری شد، نوشت: «با گذشت هر روز بدون غذا، وضعیت جسمانی زندانیان وخیمتر میشود، در حالی که خطر اعدام همچنان پابرجاست. اکنون این احتمال واقعی وجود دارد که آنان یا به دست حکومت کشته شوند یا بر اثر اعتصاب غذا جان ببازند.»
زندانیان واحد دو زندان قزلحصار کرج از ۲۲ تیر، پس از انتقال شش زندانی محکوم به اعدام در پروندههای مرتبط با مواد مخدر به سلول انفرادی، اعتصاب غذا و تحصن کردند. سازمان حقوق بشر ایران و مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، هرانا، نیز آغاز این اعتراض را تایید کردهاند. قوه قضاییه و سازمان زندانها تاکنون درباره اعتصاب یا وضعیت زندانیان منتقلشده اظهارنظر نکردهاند.
کارزار آزادی زندانیان سیاسی در ایران گفت وضعیت جسمانی اعتصابکنندگان پیوسته وخیمتر میشود و مسئولان زندان به خواستههایشان رسیدگی نکردهاند. این نهاد همچنین گزارش داد چند زندانی لبهای خود را دوختهاند.
این کارزار ویدیویی را منتشر کرد که گفته میشود ۲۸ تیر در داخل قزلحصار ضبط شده است. زندانیان در این ویدیو شعارهای «نه به اعدام» و «جوانان ایرانی سزاوار زندان و اعدام نیستند» سر میدهند.
گسترش اعتراض به زندان دستگرد
بر اساس این بیانیه، شماری از زندانیان سیاسی در زندان دستگرد اصفهان نیز پس از انتقال ۱۴ بازداشتشده اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ به سلولهای انفرادی، اعتصاب غذا کردند.
این اقدام پس از آن صورت گرفت که ۱۴ معترض دیگر، که آنان نیز در همان اعتراضات بازداشت و به اعدام محکوم شده بودند، به سلولهای انفرادی انتقال یافتند.
بهگفته این کارزار، انتقال این زندانیان نگرانیها را از اجرای قریبالوقوع احکام اعدام افزایش داده است. گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نیز آغاز این اعتصاب را تایید کردهاند.
یک منبع آگاه در ایران ۳۰ تیر به ایراناینترنشنال گفت گفت وضعیت بهداشتی و درمانی در زندان دستگرد اصفهان بحرانی است و چند زندانی بر اثر بیماری عفونی جان باختهاند.
همزمان سازمان حقوق بشر ایران گزارش داد بیش از ۷۰ بازداشتشده اعتراضات دیماه در زندان دستگرد با حکم اعدام روبهرو هستند و خطر اجرای حکم دستکم ۲۶ نفر از آنان را تهدید میکند. بر اساس این گزارش، ۱۴ محکوم پرونده موسوم به «میدان علیخانی» به سلولهای پیش از اجرای حکم منتقل شده بودند.
عرفان اسفندیاری و گلمحمد محمدی، دو متهم این پرونده، ۲۸ تیر اعدام شدند.
در تازهترین مورد، حکم اعدام مهدی خانکی، از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه، بامداد چهارشنبه ۳۱ تیر در زندان قزلحصار اجرا شد.
کارزار آزادی زندانیان سیاسی در ایران در بیانیه خود شمار زندانیان سیاسی اعدامشده از آغاز جنگ را بیش از ۵۰ نفر اعلام کرد و افزود بسیاری از اعدامها مخفیانه اجرا میشوند و خانوادهها برای خودداری از اطلاعرسانی تحت فشار قرار میگیرند. ایراناینترنشنال نتوانسته است این آمار را بهطور مستقل تایید کند.
این کارزار از جامعه جهانی خواست توقف فوری اعدامها را بهطور علنی مطالبه کند، فشار دیپلماتیک بر جمهوری اسلامی را افزایش دهد، پرونده زندانیان در معرض خطر را در مجامع بینالمللی مطرح کند و عاملان نقض جدی حقوق بشر را پاسخگو کند.
پشتیبانی نیروهای ارتش آمریکا از عملیات پروازی در جریان جنگ ایران، بر عرشه یک کشتی تهاجمی آبی-خاکی در دریای عرب، رویترز
دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، گفت این کشور در پاسخ به هر حمله جمهوری اسلامی به کشتیها در تنگه هرمز، یک پل یا نیروگاه در ایران را نابود میکند. در مقابل، یک منبع نظامی جمهوری اسلامی و رسانههای حکومتی تهدید کردند که زیرساختهای کشورهای منطقه مورد حمله قرار خواهند گرفت.
ترامپ چهارشنبه ۳۱ تیر در تروث سوشال نوشت: «از این پس، هر زمان جمهوری اسلامی ایران در تنگه هرمز بهسوی یک کشتی شلیک کند، خواه با موشک، راکت، پهپاد یا هر وسیله یا سلاح دیگری، ایالات متحده یک پل یا نیروگاه را، از جمله پلها یا نیروگاههای واقع در مجاورت تهران یا داخل این شهر، بمباران و نابود خواهد کرد.»
ترامپ سپس برای حضور در مراسم استقبال از پیکر چهار نظامی آمریکایی کشتهشده در دور سوم جنگ ایران، به پایگاه نیروی هوایی دوور در ایالت دلاور رفت.
او پیش از عزیمت گفت: «میرویم تا به آنها ادای احترام کنیم. این برای من یکی از دشوارترین کارهاست؛ تحملش بسیار سنگین است، اما باید انجام شود.»
سه نفر از این نظامیان در حمله موشکی جمهوری اسلامی به پایگاه «موفق السلطی» اردن کشته شدند و نظامی چهارم هنگام انفجار کنترلشده یک پهپاد در اربیل جان باخت. در جریان جنگ ایران تاکنون ۱۸ نظامی آمریکایی کشته و بیش از ۴۵۰ نفر زخمی شدهاند.
سنتکام سهشنبه اعلام کرد ۹۴ درصد مصدومانِ دور سوم درگیریها مداوا شده و به ماموریت خود بازگشتند.
تهدید به گسترش حملات در منطقه
اندکی پس از پیام ترامپ، خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران، بهنقل از یک منبع نظامی آگاه نوشت اگر آمریکا پل یا نیروگاهی را در ایران بزند، جمهوری اسلامی «چندین زیرساخت و پل در منطقه»، از جمله تاسیسات انرژی مرتبط با منافع آمریکا، را هدف خواهد گرفت.
او افزود عبور امن کشتیها از هرمز به هماهنگی با تهران و پذیرش سازوکارهای مورد نظر جمهوری اسلامی مشروط است.
تسنیم هویت یا جایگاه این منبع را اعلام نکرد.
حسامالدین حیدری، سردبیر خبرگزاری مهر، نیز در یادداشتی خواستار حمله به زیرساختهای انرژی کشورهای منطقه شد و نوشت: «باید بابت هر شهید یک چاه نفت، بابت هر تجاوز یک میدان گازی و بابت هر پُل یک پالایشگاه به آتش کشیده شود.»
او پیشنهاد کرد حمله به تاسیسات نفتی منطقه به «دکترین عملی و فوری» تبدیل شود.
قرارگاه مرکزی خاتمالانبیا نیز بامداد چهارشنبه هشدار داده بود حمله به مراکز هستهای و حساس ایران، حمله به منافع آمریکا و همپیمانانش را در پی دارد.
همزمان روزنامه کیهان هم تهدید کرد مراکز هستهای آمریکا هدف «ضربات ویرانگر» قرار میگیرند.
علی زینیوند، سخنگوی وزارت کشور، نیز شامگاه سهشنبه ۳۰ تیر از زدن زیرساختها سخن گفت و سپاه نیز به عملیاتی تهدید کرد که بهگفته این نهاد، به «اعلام عزای عمومی در آمریکا» میانجامد.
تشدید حملات و تداوم تهدیدها
سومین دور درگیریها که از ۱۱ روز پیش در پی حمله جمهوری اسلامی به نفتکشها در تنگه هرمز آغاز شده بود، در بامداد و ظهر چهارشنبه ۳۱ تیر ادامه یافت. فرماندهی مرکزی ارتش ایالات متحده، سنتکام، حملات چهارشنبه را از حوالی ۳ بامداد به وقت یاران آغاز کرد و حوالی ۵ صبح از پایان این دور از عملیات خبر داد.
سنتکام در بیانیه پایان عملیات اعلام کرد مراکز عملیات نظامی، توانمندیهای دریایی، انبارهای پهپاد و زیرساختهای لجستیکی را زده و جمهوری اسلامی طی سه ماه به بیش از ۳۰ کشتی تجاری حمله کرده است. سپاه نیز از ادامه عملیات «تنبیه متجاوز» و حمله به کویت خبر داد.
به نقل از منابع محلی، مواضعی در شهرهای آبدانان، چوار و دینارکوه در استان ایلام، ماهشهر، بهبهان، امیدیه و هندیجان در استان خوزستان، چابهار و کنارک در استان سیستان و بلوچستان، سیریک در استان هرمزگان، کبودرآهنگ در استان همدان، بانه در استان کردستان؛ انارک در استان اصفهان، تبریز و بوشهر در جریان این عملیات نظامی دو ساعته هدف قرار گرفتند.
ظهر و عصر چهارشنبه نیز سپاه پاسداران از انفجارهایی در بندرهای سیریک و لارک خبر داد اما منابع آمریکایی به اجرای عملیات نظامی در این ساعتها اشارهای نکردند.
در مقابل، جمهوری اسلامی در حملات بامدادی خود به کویت حمله کرد و ظهر و عصر چهارشنبه نیز مواضعی در اردن و بحرین را هدف قرار داد.
لحن ترامپ در روزهای گذشته در قبال جمهوری اسلامی و آینده عملیات نظامی در منطقه در قیاس با هفتههای پیش از آن تندتر شده است.
او سهشنبه ۳۰ تیر با اشاره به اینکه امکان بازگشت به مذاکرات همچنان وجود دارد، تاکید کرد جمهوری اسلامی تنها در صورت آمادگی برای مذاکره «جدی و معنادار» میتواند با واشینگتن گفتوگو کند، در غیر این صورت با وزارت جنگ آمریکا روبهرو خواهد شد.
او در حاشیه دیدار با رییسجمهوری لبنان بار دیگر به احتمال حملات شدید و سریع به تاسیسات هستهای پنهانی جمهوری اسلامی در کوه کلنگ گزلا اشاره کرد؛ اظهار نظری که خشم مقامهای حکومت ایران را به دنبال داشت.
پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، نیز تهدید کرد واشینگتن حمله به کشتیهای تجاری را با پاسخی «۱۰ برابر شدیدتر» تلافی خواهد کرد.
ترامپ که در هفتههای گذشته و پس از امضای یادداشت تفاهم با جمهوری اسلامی به تغییر حکومت در ایران و بر سر کار آمدن نیروهایی منطقیتر از به گفته او «رژیم قبلی» تاکید داشت، در روزهای گذشته بر ادامه کشتار معترضان در ایران به دست حکومت تاکید کرده است.
او سهشنبه تصاویری از گلمحمد محمدی، عرفان اسفندیاری و یک زن ایرانی با شعار «ما را نکشید» منتشر کرد و به اعدام فزاینده معترضان در ایران پرداخت.
منابع مطلع به ایراناینترنشنال گفتند وضعیت جسمی و روحی آرتین غضنفری، شهروند بهائی و روزنامهنگار، با گذشت شش ماه از بازداشت، وخیم است و او با وجود بیماری، از دسترسی به درمان محروم مانده است.
منابع نزدیک به خانواده او خبر دادند این روزنامهنگار و عکاس خبری که اسفند سال گذشته به زندان تهران بزرگ منتقل شده، دچار بیماری آسم و نارسایی قلبی است و این روزها «به حدی حالش بد است که به سختی میتواند صحبت کند».
با وجود این شرایط، او از دسترسی به درمان مناسب محروم است و مسئولان زندان با وجود آگاهی از زمینه بیماری قلبی، او را به مراکز درمانی خارج از زندان منتقل نمیکنند.
غضنفری با اتهاماتی سنگین مانند «تبانی، تبلیغ علیه نظام، تبلیغ دین بهائیت و مخالفت با اسلام» مواجه است.
ماموران حکومتی ۲۹ دی سال گذشته به خانه این شهروند بهائی رفتند و ضمن تفتیش محل زندگی و ضبط وسایل الکترونیکی و لوازم شخصی، او را بازداشت کردند.
همان زمان، انتشار استوریهایی درباره قطع آب و برق، گرانی و سخت بودن شرایط اقتصادی، دلیل بازداشت او اعلام شد اما در طول بازداشت تحت فشار روانی و آزار جسمی قرار گرفت.
پروندهسازی از طریق تصاویر خصوصی
در طول بازداشت و بازجوییها، «پنج پرونده در زونکنهای قطور» برای او تشکیل دادهاند که عمدتا شامل پرینت تصاویری از جشن تولد، عکس یادگاری با عبدالفتاح سلطانی، وکیل و زندانی سیاسی پیشین و عکسهای خانوادگی غضنفری است.
منبع آگاه به ایراناینترنشنال گفت که در یک نمونه، بازجوها عکسی از اتاق خواب خالی آرتین را مقابلش گذاشتهاند و بعد خودکار و ورقه داده و گفته بودند «برو در سلولات، پشت و روی صفحه درباره تصویر توضیح بده».
همچنین عکس دوستان او را مقابلش میگذاشتهاند و از او میخواستهاند توضیح دهد آنها «چه کارهاند، کجا هستند و چه مشروبی میخورند»؟