یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، یک روز پس از گزارش نیویورکتایمز درباره مخالفت ترامپ با حمله مشترک اسرائیل و آمریکا به تاسیسات هستهای ایران، تاکید کرد دولت اسرائیل برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای «از هیچ اقدامی فروگذار نخواهد کرد».
او گفت: «زمانی که بهعنوان وزیر دفاع منصوب شدم، دو هدف اصلی را وعده دادم: جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای و پیروزی در جنگ.»
کاتز با اشاره به نقش ارتش اسرائیل افزود: «نیروهای دفاعی اسرائیل اکنون در همه جبههها در مسیر پیروزی قاطع در حال فعالیت هستند.»
او با بیان اینکه با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، برای رسیدن به این اهداف متحد است، گفت: «ما اجازه نخواهیم داد تهدید نابودی اسرائیل به واقعیت تبدیل شود.»
کاتز در پایان تاکید کرد: «این مسئولیت تاریخی ماست و برای تحقق آن هر کاری لازم باشد انجام خواهیم داد.»
حوثیهای یمن اعلام کردند در جریان حملات هوایی بامداد جمعه ۲۹ فروردین ایالات متحده به بندر نفتی «رأس عیسی»، ۷۴ نفر کشته و ۱۲۶ تن زخمی شدهاند. این بندر که در کنترل حوثیهاست، در استان الحدیده در ساحل دریای سرخ قرار دارد.
فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) ضمن تایید این حملات اعلام کرد که هدف از این عملیات، «نابودی منابع تامین سوخت و درآمدهای غیرقانونی حوثیها» بوده است.
به گزارش آسوشیتدپرس، این حمله یکی از مرگبارترین عملیاتهایی بود که از زمان آغاز کارزار نظامی تازه آمریکا از ۱۵ مارس تاکنون علیه حوثیهای مورد حمایت جمهوری اسلامی انجام شده؛ کارزاری که صدها حمله هوایی در بر داشته است: ادامه حملات هوایی گسترده آمریکا به مواضع حوثیها در صنعا و دیگر مناطق یمن
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، با محکوم کردن حملات هوایی آمریکا به حوثیهای مورد حمایت تهران، گفت که این حملات، «مصداق آشکار جنایت، تجاوز، نقض فاحش اصول و قواعد بنیادین منشور سازمان ملل و حقوق بینالملل» است.
حوثیها جمعه موشکی را بهسوی اسرائیل پرتاب کردند که به گفته ارتش این کشور رهگیری و منهدم شد.
این حمله باعث بهصدا درآمدن آژیر خطر در تلآویو و مناطق دیگری در اسرائیل شد.
همزمان و در حالی که جنگ یمن هر روز بیشتر به صحنهای بینالمللی تبدیل میشود، ایالات متحده یک شرکت ماهوارهای چینی را به «حمایت مستقیم» از حملات حوثیها متهم کرد.
پکن هنوز به این موضوع واکنشی نشان نداده است.
تلویزیون المسیره، وابسته به حوثیها، تصاویری از اجساد قربانیان در محل حمله آمریکا را پخش کرد. حوثیها شمار کشتهشدگان را ۷۴ و تعداد زخمیها را ۱۲۶ نفر اعلام کردهاند.
این شبکه گزارش داد نیروهای امدادی و کارکنان غیرنظامی بندر رأس عیسی در جریان این حمله جان باختهاند و تصاویر حاکی از وقوع انفجارهای بزرگ و آتشسوزی گسترده در محل است.
فرماندهی مرکزی آمریکا در بیانیهای اعلام کرد: «نیروهای آمریکایی با هدف حذف منابع تامین سوخت برای تروریستهای حوثی مورد حمایت ایران و قطع درآمدهای غیرقانونی آنها که بیش از یک دهه منطقه را هدف ترور قرار دادهاند، این عملیات را انجام دادند.»
در این بیانیه تاکید شده است که هدف این حمله آسیب رساندن به مردم یمن نبوده، بلکه: «برای کمک به رهایی آنها از سلطه حوثیها و دستیابی به صلح صورت گرفته است.»
با این حال ارتش آمریکا از تایید یا رد تلفات غیرنظامیان خودداری کرده و به سوالات آسوشیتدپرس در اینباره پاسخ نداده است.
جزییات حمله: آتشسوزی گسترده و کشته شدن کارکنان بندر
بندر رأس عیسی که مجموعهای از مخازن نفتی و تجهیزات پالایشگاهی است، در استان الحدیده و در نزدیکی جزیره کامَران قرار دارد.
تصاویر ماهوارهای ناسا که برای رصد آتشسوزیهای جنگلی استفاده میشوند، آتشسوزی عظیمی را در ساعات اولیه صبح جمعه در این منطقه نشان میدهند. آتشی که ناشی از حملات مکرر هوایی آمریکا طی روزهای اخیر بوده است.
این بندر نقطه پایانی یک خط لوله نفت است که از استان نفتخیز مأرب در مرکز یمن میآید.
استان مأرب هنوز در کنترل نیروهای متحد دولت تبعیدی یمن است. دولتی که در سال ۲۰۱۵ بهوسیله حوثیها از صنعا بیرون رانده شد.
هرچند صادرات نفت یمن به دلیل جنگ متوقف شده اما حوثیها از این بندر برای واردات نفت استفاده میکنند.
حوثیها در بیانیهای رسمی ضمن محکوم کردن این حمله، آن را «تجاوزی بیدلیل و آشکار به حاکمیت و استقلال یمن» و «هدفگیری مستقیم تمام ملت یمن» توصیف کردند.
این بیانیه که از سوی خبرگزاری رسمی سبا، وابسته به حوثیها منتشر شد، افزود: «این حمله، تاسیساتی حیاتی را هدف قرار داده که برای دههها به مردم یمن خدمترسانی کردهاند.»
در روز ۹ آوریل، وزارت خارجه آمریکا هشدار داده بود واشینگتن هیچگونه حمایت کشورها یا شرکتهای تجاری را از گروههایی مانند حوثیها تحمل نخواهد کرد؛ از جمله تخلیه کشتیها یا تامین سوخت در بنادر تحت کنترل این گروه.
اتهام آمریکا به شرکت ماهوارهای چینی: حمایت از حملات حوثیها
در تحولی دیگر، تمی بروس، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا در نشستی خبری، شرکت چینی «تکنولوژی ماهوارهای چانگگوانگ» (CGSTL) را متهم کرد که «به طور مستقیم از حملات تروریستی حوثیهای مورد حمایت ایران علیه منافع آمریکا پشتیبانی میکند».
او ضمن اشاره به گزارشی از فایننشال تایمز، گفت این شرکت که با ارتش چین مرتبط است، تصاویر ماهوارهای در اختیار حوثیها قرار داده که امکان هدفگیری کشتیهای جنگی و بازرگانی آمریکا در دریای سرخ را فراهم کرده است.
بروس گفت: «حمایت پکن از این شرکت ماهوارهای، حتی پس از گفتوگوهای دیپلماتیک ما با چین، ادعای آنها مبنی بر حمایت از صلح را زیر سوال میبرد.»
مقامهای چینی و شرکت CGSTL هنوز به این اتهام واکنش نشان ندادهاند. رسانههای رسمی چین نیز تاکنون این موضوع را نادیده گرفتهاند.
وزارت خزانهداری آمریکا این شرکت را در سال ۲۰۲۳ به دلیل تامین تصاویر برای گروه مزدور واگنر در جنگ اوکراین تحریم کرده بود.
کارزار نظامی آمریکا علیه حوثیها؛ شدیدتر از دوره بایدن
بررسیهای آسوشیتدپرس نشان میدهد کارزار جدید ایالات متحده علیه حوثیها در دوران ریاستجمهوری دونالد ترامپ، گستردهتر از اقدامات انجامشده در دوران جو بایدن است.
در این دوره، حملات تنها به سایتهای پرتاب موشک محدود نمیشود بلکه به فرماندهان حوثی و حتی مناطق شهری نیز گسترش یافته است.
این عملیات پس از آن آغاز شد که حوثیها تهدید کردند بار دیگر کشتیهای «اسرائیلی» را هدف قرار خواهند داد. تهدیدی که در واکنش به ممانعت اسرائیل از ورود کمکها به غزه مطرح شد.
تعریف حوثیها از کشتیهای اسرائیلی مبهم است و به همین دلیل، بسیاری از کشتیها در معرض خطر قرار دارند.
از نوامبر ۲۰۲۳ تا ژانویه سال جاری، حوثیها بیش از ۱۰۰ کشتی تجاری را با پهپاد و موشک هدف قرار دادند که منجر به غرق شدن دو کشتی و کشته شدن چهار ملوان شد.
این اقدامات باعث کاهش چشمگیر عبور کالا از دریای سرخ شده است؛ مسیری که سالانه بیش از یک تریلیون دلار کالا از آن عبور میکند.
حوثیها همچنین حملاتی به ناوشکنهای آمریکایی داشتند که ناکام ماندند.
دولت ترامپ اعلام کرده این حملات بخشی از فشار بر جمهوری اسلامی ایران نیز هست؛ بهویژه در آستانه دور دوم مذاکرات واشینگتن با تهران که قرار است شنبه ۳۰ فروردین در رم برگزار شود.
ایمان عالمی، سرپرست استقلال در گفتگو با رسانه این باشگاه گفت: «در بازی هفته قبل مقابل فولاد، داور به اشتباه اعلام پنالتی کرد که این تصمیم توسط کارشناسان داوری رد شد؛ چطور داور بازی اراک بهخاطر اعلام پنالتی اشتباه محروم شد اما داور بازی استقلال که پنالتی اشتباه اعلام کرد، نه!»
عالمی همچنین گفت: «در بازی با گلگهر هم خطای پنالتی روی اسلامی از سوی داور بازی نادیده گرفته شد. مشابه این صحنه در دقایق پایانی بازی توسط ماشاریپوف انجام شد که داور آن را خطا تشخیص داد و گل دوم استقلال مردود اعلام شد.»
سرپرست استقلال ادامه داد: «استقلال به صورت رسمی مکاتباتی را با فدراسیون داشته و موضوع عدم استفاده از برخی داوران را گوشزد کرده است اما رئیس دپارتمان داوری مدعی شده استقلال اصلا درخواستی نداده است!»
عالمی در پایان گفت: «مشخص نیست مدیران یک تیم خاص با چه مجوزی به خود اجازه دادند درباره بازیکنان استقلال اظهار نظر کنند؟ انگار مدیران آن تیم ترسی از محرومیت ندارند. به همین دلیل به رفتار فراقانونی خود ادامه میدهند.»
عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، در نشست خبری مشترک با وزیر خارجه روسیه گفت که تهران بر این باور است که دستیابی به توافق درباره برنامه هستهای با آمریکا امکانپذیر است و امیدوار است روسیه در این توافق نقشآفرینی کند.
عراقچی با اشاره به گفتوگوهایش با ولادیمیر پوتین و سرگئی لاوروف درباره مذاکرات هستهای جاری با آمریکا گفت: «ما از نقش روسیه در برجام بسیار راضی هستیم و مشتاقیم این کشور در هر توافق جدیدی نقش مثبت خود را ایفا کند.»
لاوروف نیز اعلام کرد که روسیه آماده است در این مذاکرات نقش ایفا کند.
او گفت: «مذاکرات ایران و آمریکا در روز شنبه باید صرفا به موضوع هستهای محدود شود. ایران آماده دستیابی به توافقی در چارچوب معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای است.»
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، پس از دیدار با امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، در پاریس اعلام کرد که اگر در چند روز آینده پیشرفت معناداری در مسیر پایان دادن به جنگ روسیه و اوکراین حاصل نشود، ایالات متحده ممکن است تلاشهای خود را در این زمینه متوقف کند.
روبیو به خبرنگاران گفت: «اگر پایان دادن به جنگ اوکراین ممکن نباشد، باید از آن عبور کنیم.»
او اضافه کرد که دولت ترامپ طی چند روز آینده تصمیم خواهد گرفت «آیا پایان دادن به این جنگ طی هفتههای پیش رو اصلا امکانپذیر است یا نه».
روبیو گفت: «رییسجمهور ترامپ طی ۸۷ روز گذشته در بالاترین سطح دولت بارها تلاش کرده است تا به این جنگ پایان دهد. اکنون به نقطهای رسیدهایم که باید تصمیم بگیریم و مشخص کنیم آیا این کار اساسا شدنیست یا نه.»
به گزارش نیویورکتایمز، این اظهارات، فشار بر مسکو و کییف را برای پایان دادن به جنگ افزایش داده و به نظر میرسد با هدف تزریق فوریت به تلاشهای اروپا برای ترغیب ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین به مصالحه، بیان شده باشد.
در حالی که ایالات متحده بازیگر اصلی مذاکرات با روسیه است، اروپا نفوذ بسیار بیشتری بر زلنسکی دارد.
خبرگزاری رویترز ۲۸ فروردین خبر داد مقامات اوکراینی اعلام کردهاند کییف و واشینگتن یادداشت تفاهمی را به عنوان گام نخست برای دستیابی به توافق دو کشور در زمینه توسعه منابع معدنی در اوکراین امضا کردهاند. توافقی که ترامپ مدتها به دنبال آن بوده است.
بیشتر بخوانید: آمریکا برآورد میزان کمک به کییف را در مذاکرات توافق مواد معدنی کاهش داد
سر رفتن کاسه صبر ترامپ؟
مذاکرات سطح بالا در روز پنجشنبه بین مقامهای آمریکایی، اروپایی و اوکراینی، نخستین دور از نوع خود بودند که با هدف «ایجاد همگرایی» بین دیدگاههای واشینگتن و پایتختهای اروپایی درباره جنگ برگزار شدند.
روبیو گفت که این گفتوگوها سازنده بودهاند اما شواهد نشان میدهند ترامپ در حال از دست دادن صبر خود است.
روبیو در همین زمینه اظهار داشت: «این جنگ ما نیست. ما آن را آغاز نکردیم. ایالات متحده در سه سال گذشته به اوکراین کمک کرده و میخواهد این جنگ پایان یابد - اما این جنگ ما نیست.»
روبیو و استیو ویتکاف، فرستاده ترامپ، هدایت دیپلماسی آمریکا را برای پایان دادن به جنگ اوکراین بر عهده داشتهاند. جنگی که بیش از سه سال ادامه داشته است.
ویتکاف تاکنون چند بار با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، دیدار کرده و گفته که در تلاش برای ایجاد «دوستی و رابطه» با رهبر روسیه است.
در مقابل، پوتین واکنش سردی نشان داده و حتی برای یک آتشبس ۳۰ روزه نیز شرطهای متعددی گذاشته است. بمباران اوکراین از سوی روسیه هم همچنان ادامه دارد.
مقامهایی که در نشست پاریس شرکت داشتند، توافق کردهاند هفته آینده در لندن دیدار کنند و روبیو گفته است احتمال دارد او نیز در آن جلسه حضور داشته باشد.
وزیر خارجه آمریکا ابراز امیدواری کرد کشورهای اروپایی همچنان در تلاش برای تضمین صلح در اوکراین مشارکت داشته باشند.
این در حالی است که خواستههای پوتین - از جمله واگذاری مناطق اشغالی به روسیه و چشمپوشی اوکراین از عضویت در ناتو - از سوی کییف کاملا رد شدهاند.
روبیو هنگام ترک پاریس گفت: «فکر میکنم بریتانیا، فرانسه و آلمان میتوانند کمک کنند این پرونده را جلو ببریم و به حلوفصل آن نزدیکتر شویم. به نظرم ایدههای آنها بسیار مفید و سازنده بود.»
با وجود این، به نظر میرسد ترامپ عجله دارد و زمان محدود است.
سخنگوی کاخ کرملین اعلام کرد ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، در دیدار با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، پیامی برای علی خامنهای ارسال کرده است.
پیشتر عراقچی از تحویل نامه خامنهای به پوتین در جریان دیدار خود با رییسجمهوری روسیه خبر داده بود.