اقتصاد

کریستالینا جورجیوا، رییس صندوق بین‌المللی پول، هشدار داد حملات اخیر به عربستان سعودی، در شرایط افزایش جهانی هزینه‌های انرژی و ادامه درگیری‌ها در خاورمیانه، می‌تواند پیامدهای منفی در سراسر جهان داشته باشد.

گندم‌کاران محصول خود را به دولت فروخته‌اند، اما هنوز همه پولشان را دریافت نکرده‌اند. اکنون با آغاز فصل تازه کشت، بسیاری از آن‌ها برای خرید بذر، کود و آماده‌سازی زمین به پول نیاز دارند. پولی که دولت پرداخت آن را به تاخیر انداخته و در این مدت، ارزش آن کاهش یافته است.

شماری از شهروندان در پیام‌هایی به ایران‌اینترنشنال از تاخیرهای مکرر، گاه تا دو ماه، در پرداخت مقرری بیمه بیکاری خبر دادند و گفتند بسیاری،‌ گذران زندگی‌شان به همین مقرری حداقلی وابسته است.

صندوق بین‌المللی پول در تازه‌ترین پیش‌بینی خود اعلام کرد اقتصاد ایران در سال ۲۰۲۶، در پی پیامدهای جنگ، ۷.۶ درصد کوچک خواهد شد. این برآورد در حالی منتشر شده است که آمار مرکز آمار ایران نیز از کاهش ۱۰.۱ درصدی تولید ناخالص داخلی در بهار ۱۴۰۵ نسبت به بهار سال قبل حکایت دارد.

بر پایه ارقام منتشرشده از سوی شورای هماهنگی تشکل‌های صنفی فرهنگیان ایران، چهار مدیر سازمان آموزش‌وپرورش استثنایی در سال ۱۴۰۴، علاوه بر حقوق ثابت، نزدیک به یک میلیارد و ۸۸۹ میلیون تومان دریافت کردند؛ معادل بیش از هفت سال حقوق یک معلم با دریافتی ماهانه ۲۲ میلیون تومان.

شهروندان، شوخی تلخ سال‌های اخیر با جمله «هر کس خانه و ماشین دارد، از قبل داشته» را حالا برای هودی، کفش و موبایل تکرار می‌کنند. این طنز، سنجه‌ای را نشان می‌دهد که جابه‌جا شده: چیزهایی که زمانی در سبد خرج ماهانه بودند، اکنون شبیه ارث‌ هستند.

قیمت ساینا در بازار ایران از حدود ۲۸ میلیون تومان در مهر ماه ۱۳۹۵ به نزدیک ۱.۷ میلیارد تومان رسیده است. مقایسه با مزد پایه نشان می‌دهد هزینه خرید این خودرو از حدود ۳۵ ماه دستمزد به بیش از ۱۰۱ ماه افزایش یافته است. این فاصله‌ فشار گرانی بر خریداران را روشن‌تر می‌کند.

مقام‌های مالی جهان این هفته در بانکوک گرد هم می‌آیند، در حالی که جنگ آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی، شوک عرضه انرژی و افزایش نرخ بهره، رشد اقتصاد جهانی را تهدید می‌کند و فشار بدهی، توان دولت‌ها را برای مقابله با بحران کاهش داده است.

همایون فلکشاهی، رییس بخش تحلیل نفت خام شرکت اطلاعات انرژی کپلر، به ایران‌اینترنشنال گفت اگر محاصره دریایی آمریکا علیه جمهوری اسلامی ادامه یابد، درآمد حاصل از صادرات نفت خام و میعانات گازی ایران ممکن است برای نخستین بار در تاریخ این کشور تا اواخر آذر ماه به‌طور کامل متوقف شود.

ایران حدود ۱۲۸ هزار هکتار تاکستان دارد؛ تنها ۳۱ هزار هکتار کمتر از استرالیا، کشوری که صادرات شراب آن در سال ۲۰۲۵ حدود ۱.۳ میلیارد یورو ارزش داشت. با این حال، سهم رسمی ایران از بازار جهانی شراب تقریبا صفر است؛ بازاری که ارزش صادرات آن در سال ۲۰۲۵ به ۳۳.۸ میلیارد یورو رسید.

قیمت جهانی نفت پس از اظهارات دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، درباره مذاکرات با جمهوری اسلامی و اعلام خودداری واشینگتن از حمله به ایران پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای، کاهش یافت. با این حال، اختلال در عرضه انرژی و نگرانی درباره امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز ادامه دارد.

وزارت خزانه‌داری آمریکا ۶ فرد، ۲۷ شرکت و ۲۲ شناور را در ارتباط با جمهوری اسلامی تحریم کرد. واشینگتن می‌گوید تحریم‌های تازه علیه ناوگان سایه، بخش عمده شبکه باقی‌مانده انتقال نفت و محصولات پتروشیمی ایران را از کار می‌اندازد.

برخی کاربران صرافی رمزارز «اوکی اکسچنج» از محدودیت و تاخیر در برداشت دارایی خود خبر داده‌اند. این صرافی در پاسخ به ایران‌اینترنشنال، بخشی از تاخیرهای ریالی را ناشی از مسدودی یک حساب بانکی دانست و اعلام کرد این مسدودی برطرف شده و تسویه‌ها روزانه انجام می‌شود.

هم‌زمان با حملات جمهوری اسلامی به کشتی‌ها، مالکان نفتکش‌ها برای ترغیب خدمه به عبور از تنگه هرمز، به ناخداها معادل ماهانه ۱۰۰ هزار دلار و برای هر سفر ۵۰ هزار دلار پاداش می‌دهند. نرخ حمل بار از این آبراه نیز به رکورد روزانه ۱.۳ میلیون دلار رسیده است.

فایننشال‌تایمز گزارش داد شرکت آرامکو عربستان سعودی در حال بررسی راه‌های صادرات گاز، جذب منابع مالی و استفاده از ظرفیت تولید میدان عظیم «جافوره» است. این پروژه قرار بود عربستان سعودی را برای نخستین بار به صادرکننده گاز طبیعی تبدیل کند، اما در این رابطه تصمیم نهایی اتخاذ نشده است.

هم‌زمان با ادامه محاصره دریایی بنادر جنوبی ایران از سوی ارتش آمریکا، خبرگزاری رویترز گزارش داد پالایشگاه‌های مستقل چین برای جبران کاهش عرضه نفت ایران، خرید نفت خام از عراق و قطر را برای تحویل در ماه‌های اکتبر و نوامبر افزایش داده‌اند.

وائل صوان، مدیرعامل شرکت شل، اعلام کرد جریان نفت از خاورمیانه اکنون به حدود ۸۰ درصد سطح پیش از آغاز جنگ ایران رسیده است؛ آماری که از احیای تدریجی صادرات نفت منطقه حکایت دارد.

هم‌زمان با گسترش خرید اقساطی مواد غذایی، کالاهای روزمره و خدمات درمانی در ایران، تبلیغ خرید اعتباری بلیت کنسرت همایون شجریان نیز منتشر شده است. این موضوع بحث درباره کاهش قدرت خرید شهروندان و دشوار شدن دسترسی به تفریح و برنامه‌های فرهنگی را دوباره مطرح کرده است.