دادستانهای فدرال آمریکا میگویند هادی مطر پیش از حمله به سلمان رشدی با فردی در ایران درباره اعتبار فتوای قتل این نویسنده گفتوگو کرده بود؛ موضوعی که وکلای او رد میکنند و میگویند مطر به نمایندگی از [حکومت] ایران یا حزبالله عمل نکرده است.
روزنامه نیویورکتایمز چهارشنبه ۳۱ تیر گزارش داد محاکمه فدرال هادی مطر، مهاجم سلمان رشدی، در شهر بوفالو در ایالت نیویورک آغاز شده است. این دادگاه باید مشخص کند آیا حمله سال ۲۰۲۲ اقدامی شخصی و ناشی از خشم مذهبی بود یا در اجرای فتوای روحالله خمینی و در خدمت حزبالله لبنان انجام شد.
مطر ۲۸ ساله به ارائه حمایت مادی از یک گروه تروریستی و ارتکاب اقدامی تروریستی با ابعاد فرامرزی متهم شده است. در صورت محکومیت در تمام موارد، ممکن است تا پایان عمر در زندان بماند.
او سال گذشته در پروندهای جداگانه در دادگاه ایالتی به اتهام تلاش برای قتل مجرم شناخته و به ۲۵ سال زندان محکوم شد.
براساس گزارش نیویورکتایمز، دادستانهای فدرال میگویند مطر در ماه مه ۲۰۲۲، حدود سه ماه پیش از حمله، با فردی به نام «کامیار» در ایران ارتباط برقرار کرده بود.
به گفته دادستانها، مطر در پیامی نوشته بود که میداند سلمان رشدی را «کجا پیدا کند»، اما «مشکل این است که چگونه این کار را انجام دهد.»
دادستانها میگویند او سپس از این فرد پرسید آیا فتوای قتل رشدی همچنان معتبر است یا نه و پس از دریافت پاسخ مثبت، برای کشتن این نویسنده اقدام کرد. این ادعا هنوز در دادگاه اثبات نشده است.
حکومت ایران در بهمن ۱۳۶۷ و پس از انتشار رمان «آیات شیطانی»، فتوای قتل سلمان رشدی را صادر کرد. انتشار این کتاب که روایتی داستانی از پیامبر اسلام ارائه میکرد، اعتراض گسترده شماری از مسلمانان را برانگیخت.
دادستانها از ارتباط فکری با حزبالله میگویند
تیموتی سی. لینچ، دادستان فدرال در بوفالو، در آغاز محاکمه گفت مطر «میخواست همه بدانند که این کار را در خدمت حزبالله انجام میدهد.»
او افزود متهم قصد داشت با انجام این حمله «بهعنوان یک شهید اسلامی شناخته شود.»
دادستانها میگویند مطر در ماههای منتهی به حمله، ویدئوهای تبلیغاتی با عنوانهایی مانند «فتوای رشدی ۱.۶» تهیه کرده بود. این ویدئوها بخشهایی از سخنرانی حسن نصرالله، رهبر وقت حزبالله، در سال ۲۰۰۶ را در بر میگرفت.
نصرالله در آن سخنرانی انتشار کاریکاتورهای پیامبر اسلام را محکوم کرده بود. به گفته دادستانها، مطر ویدئوهای تدوینشده را برای افراد دیگری نیز فرستاده بود.
در یکی از پیامهای منسوب به مطر آمده بود: «اگر مسلمانان رشدی را کشته بودند، دیگر هیچ کاریکاتوری از پیامبر وجود نداشت.»
لینچ گفت دادستانها شواهد دیگری از شیفتگی مطر به حزبالله و رهبران جمهوری اسلامی ارائه خواهند کرد. به گفته او، مطر در یک کارت شناسایی جعلی از نام و تاریخ تولدی استفاده کرده بود که با مشخصات نیروهای حزبالله ارتباط داشت.
دادستانها باید هیات منصفه را قانع کنند که مطر صرفا تحت تاثیر تبلیغات یا خشم مذهبی عمل نکرده، بلکه به یک سازمان تروریستی کمک کرده و به فراخوان آن پاسخ مستقیم داده است.
این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که هیاتی از قضات فدرال آمریکا پیشتر در پروندهای دیگر حکم داده بود صرف تاثیرپذیری از تبلیغات داعش برای اثبات همکاری با یک گروه تروریستی کافی نیست و دادستانها باید وجود نوعی هدایت یا ارتباط مستقیم را نشان دهند.
وکیل مطر هرگونه ماموریت از سوی ایران یا حزبالله را رد کرد
ناتانیال ال. بارون دوم، وکیل مطر، گفت موکلش هنگام حمله «تحت کنترل یک سازمان تروریستی» نبوده است.
او مطر را فردی «متدین و مذهبی» توصیف کرد که از کتاب «آیات شیطانی» و مواضع رشدی بهشدت خشمگین بود، اما قصد نداشت فتوا را به نمایندگی از [حکومت] ایران یا یک گروه تروریستی اجرا کند.
بارون گفت: «موضوع بر سر آیات شیطانی است. او از موضعی که رشدی اتخاذ کرده بود، بهشدت ناراحت بود.»
او همچنین استدلال کرد که دولت از وضعیت روانی مطر هنگام حمله اطلاع دقیقی ندارد.
مطر شهروند آمریکا و لبنانیتبار است و در نیوجرسی و کالیفرنیا بزرگ شده است. دوستان و بستگانش پس از حمله او را فردی منزوی توصیف کردند که در پی ناکامیهای تحصیلی و شغلی به مذهب روی آورده بود.
مطر حمله را از پیش بررسی کرده بود
دادستانها میگویند مطر پیش از حمله، مزایا و معایب کشتن رشدی و چگونگی و محل اجرای آن را در دفترچهای نوشته بود.
او با اشاره به سن بالای رشدی نوشته بود این نویسنده ممکن است «هر روزی بمیرد» و افزوده بود: «پس حالا یا هرگز!!!»
در بخش دیگری از دفترچه، مطر یکی از پیامدهای احتمالی حمله را بررسی کرده و نوشته بود: «ممکن است زندگی را بدتر کند، اما بعید میدانم. همین حالا هم تا حدی افتضاح است.»
دادستانها میگویند این یادداشتها، پیامهای متنی، ویدئوهای تبلیغاتی و ارتباط با فردی در ایران، وضعیت ذهنی مطر و روند برنامهریزی حمله را نشان میدهند. وکیل مدافع در مقابل میگوید این شواهد، فرمان گرفتن او از یک سازمان یا حکومت خارجی را اثبات نمیکند.
رشدی در دادگاه شهادت میدهد
مطر در اوت ۲۰۲۲، هنگامی که سلمان رشدی برای سخنرانی درباره نویسندگان در تبعید سیاسی در موسسه چاتاکوا آماده میشد، با چاقو به صحنه هجوم برد.
او بیش از ۱۲ ضربه چاقو به رشدی زد. این حمله آسیب شدید عصبی به رشدی وارد کرد و بینایی یک چشم او را از بین برد.
یکی از شاهدان که آتشنشان بود، در دادگاه گفت مطر را دیده است که با لباس سیاه و چاقویی در دست مهار شد. او سپس به رشدی کمکهای پزشکی ارائه کرد.
به گفته دادستان پرونده، سلمان رشدی این هفته در دادگاه فدرال درباره حمله شهادت خواهد داد؛ همانگونه که سال گذشته در دادگاه ایالتی شهادت داده بود.
رشدی که اکنون ۷۹ سال دارد، در سال ۲۰۲۴ خاطرات خود از حمله و پیامدهای آن را در کتابی با عنوان «چاقو: تاملاتی پس از یک سوءقصد» منتشر کرد.
رسیدگی فدرال به پرونده حدود دو هفته ادامه خواهد یافت. محور اصلی دادرسی این است که آیا مطر در پاسخ مستقیم به فتوای صادرشده در ایران و فراخوانهای حزبالله عمل کرده یا حمله را مستقلا و صرفا بر اثر خشم شخصی و مذهبی انجام داده است.
شاخص دلار که ارزش این ارز را در برابر سبدی از ارزهای معتبر، از جمله یورو و ین، اندازهگیری میکند، روز پنجشنبه، اول مرداد، در سطح ۱۰۱.۱۱ تثبیت شد.
افزایش دوباره تنش میان حکومت ایران و آمریکا، قیمت نفت را بالا برده و نگرانی سرمایهگذاران درباره تشدید تورم را افزایش داده است. این شرایط تقاضا برای دلار را بهعنوان یکی از داراییهای امن بازارهای جهانی تقویت کرده است.
بهای معاملات آتی نفت خام برنت با بیش از ۱.۳ درصد افزایش به ۹۵ دلار و ۳۱ سنت در هر بشکه رسید. این افزایش پس از آن روی داد که ارتش آمریکا اعلام کرد دور تازهای از حملات را علیه حکومت ایران آغاز کرده است.
همزمان، حوثیهای همسو با حکومت ایران اعلام کردند در چارچوب محاصره دریایی عربستان سعودی، دو نفتکش سعودی را در دریای سرخ هدف قرار دادهاند. این حملات نگرانیها درباره اختلال بیشتر در انتقال نفت از مسیر دریای سرخ را افزایش داده است.
ادامه جنگ و افزایش خطر اختلال در عرضه انرژی در شرایطی رخ میدهد که سطح ذخایر نفت و گاز نسبت به آغاز درگیریها در پنج ماه پیش کاهش یافته است.
جوزف کاپورسو، رییس بخش اقتصاد بینالملل و بازار ارز بانک کامنولث استرالیا، به خبرگزاری رویترز گفت کاهش ذخایر باعث میشود هرچه درگیری بیشتر ادامه یابد، احتمال کمبود نفت و گاز افزایش پیدا کند.
به گفته او، افزایش قیمت انرژی آثار منفی بیشتری بر اقتصاد خواهد گذاشت و همین مساله میتواند به تقویت ارزش دلار آمریکا کمک کند.
افزایش قیمت نفت همچنین بر بازار اوراق قرضه آمریکا اثر گذاشته است. بازده اوراق خزانهداری دوساله این کشور روز چهارشنبه به بالاترین سطح در ۱۷ ماه اخیر رسید.
سرمایهگذاران نگراناند که رشد هزینه انرژی، فشارهای تورمی را تشدید کند و احتمال افزایش دوباره نرخ بهره از سوی فدرال رزرو را بالا ببرد. انتظار برای اتخاذ موضعی انقباضیتر در نشست هفته آینده فدرال رزرو نیز از ارزش دلار حمایت کرده است.
ین در پایینترین سطح از سال ۱۹۸۶ باقی ماند
ین ژاپن روز پنجشنبه اندکی تقویت شد و با رشد ۰.۰۲ درصدی در سطح ۱۶۳.۱ ین در برابر هر دلار قرار گرفت، اما نتوانست افزایش ارزش خود را حفظ کند.
ارزش پول ملی ژاپن روز سهشنبه تا سطح ۱۶۳.۲۳ ین در برابر هر دلار کاهش یافته بود که پایینترین میزان از دسامبر ۱۹۸۶ به شمار میرود.
افت ین در حالی ادامه دارد که بلومبرگ گزارش داده است مقامهای بانک مرکزی ژاپن احتمال افزایش نرخ بهره با سرعتی بیشتر از پیشبینی اقتصاددانان را بررسی میکنند.
رویترز نیز به نقل از سه منبع آگاه گزارش داد بانک مرکزی ژاپن نسبت به احتمال افزایش بیش از انتظار تورم هوشیار است؛ تحولی که ممکن است این بانک را به افزایش سریعتر نرخهای بهره وادار کند.
با این حال، سرمایهگذاران همچنان نگران جهتگیری اقتصادی دولت سانائه تاکایچی، نخستوزیر ژاپن، هستند. دولت او تاکنون نتوانسته است انتظارها مبنی بر احتمال اعمال فشار بر بانک مرکزی برای به تاخیر انداختن افزایش نرخ بهره را برطرف کند.
وزیر دارایی ژاپن بارها درباره احتمال مداخله در بازار ارز هشدار داده است. توکیو در ماههای آوریل و مه نیز با خرید ین برای حمایت از ارزش پول ملی مداخله کرد، اما روند کلی این ارز تغییر چندانی نکرده است.
تحلیلگران قدرت گسترده دلار و پایین ماندن نرخهای بهره در ژاپن را از عوامل اصلی ضعف ین میدانند.
تونی سیکامور، تحلیلگر بازار در موسسه «آیجی استرالیا»، به رویترز گفت با توجه به افزایش قیمت انرژی و انتظار برای اتخاذ موضعی سختگیرانهتر از سوی فدرال رزرو، بعید است مقامهای ژاپنی پیش از نشست هفته آینده کمیته بازار آزاد فدرال در بازار ارز مداخله کنند.
بازارها در انتظار تصمیم بانک مرکزی اروپا ماندند
در دیگر بازارهای ارز، یورو با ۰.۰۲ درصد افزایش در سطح ۱.۱۴۱۲ دلار معامله شد. انتظار میرود بانک مرکزی اروپا در نشست روز پنجشنبه نرخهای بهره را بدون تغییر نگه دارد.
با این حال، جهش دوباره قیمت انرژی ممکن است فشار صعودی بیشتری بر تورم منطقه یورو وارد کند. از این رو، بانک مرکزی اروپا احتمال افزایش نرخ بهره در ماه سپتامبر را منتفی نخواهد دانست.
دلار استرالیا در برابر دلار آمریکا ۰.۱ درصد کاهش یافت و به ۰.۶۹۸۹ دلار رسید. دلار نیوزیلند نیز نزدیک به ۰.۱ درصد افت کرد و در سطح ۰.۵۸۱۱ دلار قرار گرفت. پوند بریتانیا نیز در آخرین معاملات با نرخ ۱.۳۳۷۳ دلار معامله شد.
مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا شامگاه چهارشنبه ۳۱ تیر از حمله به یک نفتکش در دریای سرخ، در نزدیکی شهر ساحلی الشقیق عربستان سعودی و در شمال سواحل یمن، خبر داد.
خبرگزاری حکومتی تسنیم در ایران گزارش داد کشتی هدفگرفتهشده یک نفتکش سعودی حامل حدود ۵۰۰ هزار بشکه نفت خام بوده که موشکی شلیکشده از خاک یمن به آن اصابت کرده است.
پس از انتشار این گزارشها، یحیی سریع، سخنگوی نظامی حوثیها، مسئولیت حمله را برعهده گرفت و اعلام کرد نیروهای این گروه دو نفتکش [عربستان] سعودی را در دریای سرخ با موشک و پهپاد هدف قرار دادهاند.
حوثیها نام این دو نفتکش را «انسلیا» و «لیلا» اعلام کردند. هنوز اطلاعات مستقلی درباره میزان خسارت واردشده به کشتیها، وضعیت خدمه یا احتمال نشت نفت منتشر نشده است.
سریع گفت: «پس از آنکه دو نفتکش [عربستان] سعودی محاصره دریایی را نقض کردند، آنها را با موشک و پهپاد هدف قرار دادیم. افزون بر این، ۱۰ کشتی دیگر را وادار کردیم مسیر خود را تغییر دهند و بازگردند.»
به گفته سخنگوی نظامی حوثیها، گروه تحت حمایت جمهوری اسلامی، این حملات بخشی از تلاش این گروه برای اجرای محاصره دریایی عربستان سعودی است؛ محاصرهای که او دوشنبه از آغاز فوری آن خبر داده بود.
اعلام محاصره دریایی و حمله به نفتکشها، شدیدترین مرحله تنش میان حوثیها و عربستان سعودی از زمان برقراری آتشبس سال ۲۰۲۲ به شمار میرود. این تحولات همزمان با ادامه جنگ آمریکا با حکومت ایران و افزایش تنشها در منطقه روی داده است.
سریع هنگام اعلام محاصره دریایی تهدید کرد که اگر عربستان سعودی عملیات نظامی خود را تشدید کند، حوثیها نیز حملات تلافیجویانه انجام خواهند داد.
او گفت: «نیروهای حوثی براساس معادله چشم در برابر چشم، محاصره دریایی دشمن سعودی را اعلام میکنند؛ محاصرهای که بلافاصله پس از انتشار این بیانیه به اجرا درمیآید.»
سریع افزود حوثیها برای خود این حق را قائلاند که «به محاصره با محاصره و به هرگونه تشدید تنش با تشدید متقابل» پاسخ دهند.
عربستان سعودی در واکنش اعلام کرد برای حفاظت از کشتیهای خود از همه اقدامات قانونی مجاز براساس حقوق بینالملل استفاده خواهد کرد.
دور تازه تنشها پس از درگیری شدید دو هفته پیش میان حوثیها و نیروهای دولت یمن در جنوب استان حدیده آغاز شد. در آن درگیریها دستکم ۵۰ عضو حوثی کشته و دهها نفر دیگر زخمی شدند.
حوثیها هفته گذشته مدعی شدند نیروهای سعودی فرودگاه بینالمللی صنعا را هدف حملات هوایی قرار دادهاند. عربستان سعودی مسئولیت این حمله را نپذیرفت و دولت بهرسمیتشناختهشده یمن اعلام کرد که حمله را برای رهگیری یک هواپیمای ایرانی در حال ورود به یمن انجام داده است.
نیروهای حوثی در واکنش، موشکهایی بهسوی جنوب غربی عربستان سعودی و منطقهای در نزدیکی فرودگاه ابها شلیک کردند.
حوثیهای مورد حمایت حکومت ایران بخشهایی از یمن، از جمله صنعا، پایتخت این کشور، را در کنترل دارند. حملات تازه این گروه به نفتکشهای سعودی میتواند خطر گسترش درگیریها و اختلال در کشتیرانی و انتقال انرژی از مسیر دریای سرخ را افزایش دهد.
این وزارتخانه چهارشنبه ۳۱ تیر اعلام کرد سفارت بریتانیا در تهران، با وجود خروج کارکنان، فعالیت خود را از راه دور ادامه خواهد داد. در اطلاعیه لندن آمده است که به دلیل شرایط امنیتی، ارائه خدمات حضوری کنسولی در ایران امکانپذیر نیست و حمایت دولت بریتانیا از اتباع خود در این کشور «بهشدت محدود» است.
وزارت خارجه بریتانیا از شهروندان بریتانیایی که بهعنوان مسافر یا مقیم در ایران حضور دارند خواست ادامه حضور خود در این کشور و خطرات ناشی از ماندن را با دقت ارزیابی کنند.
این وزارتخانه همچنین درباره «خطر بسیار بالای» بازداشت، بازجویی یا حبس شهروندان بریتانیایی و دوتابعیتیهای بریتانیاییـایرانی هشدار داد. در این اطلاعیه آمده است که داشتن گذرنامه بریتانیایی یا حتی تصور وجود ارتباط با بریتانیا ممکن است برای بازداشت افراد از سوی مقامهای جمهوری اسلامی کافی باشد.
براساس این هشدار، افراد بازداشتشده در ایران ممکن است ماهها یا سالها در زندان بمانند و دولت بریتانیا نیز در صورت بروز مشکل، امکان ارائه کمک حضوری به آنها را نخواهد داشت.
تصمیم لندن برای خارج کردن کارکنان سفارت در حالی اتخاذ شده است که به گفته وزارت خارجه بریتانیا، وضعیت خاورمیانه با وجود یادداشت تفاهم میان آمریکا و حکومت ایران، همچنان پیشبینیناپذیر است.
در اطلاعیه بریتانیا آمده است که از هشتم ژوئیه [۱۷ تیر]، حکومت ایران در چند نقطه منطقه حملات تلافیجویانهای را علیه زیرساختهای نظامی و غیرنظامی آمریکا انجام داده و احتمال حملات بیشتر و تشدید پیشبینینشده درگیریها همچنان وجود دارد.
وزارت خارجه بریتانیا میگوید آمریکا و اسرائیل نیز در جریان جنگ اخیر زیرساختهایی را در نقاط مختلف ایران هدف قرار دادهاند. براساس گزارشهای مورد اشاره این وزارتخانه، بنادر، جادهها، خطوط راهآهن، پلها، تاسیسات انرژی، مراکز تولید نفت، سامانههای آبرسانی و فرودگاهها از جمله بخشهایی هستند که ممکن است آسیب دیده باشند.
لندن همچنین به شهروندان خود در سراسر خاورمیانه هشدار داد که برای لغو احتمالی پروازها، بسته شدن دورهای حریمهای هوایی و اختلال در سفر آماده باشند. از آنها خواسته شده است اخبار محلی و بینالمللی را دنبال کنند، از مراکز نظامی و امنیتی فاصله بگیرند و مدارک و برنامههای خروج خود را بهروز نگه دارند.
در این توصیهنامه آمده است که حریم هوایی ایران ممکن است بدون اطلاع قبلی بسته شود. بنادر و مرزهای زمینی نیز تحت کنترل مقامهای ایرانی قرار دارند و احتمال بسته شدن ناگهانی آنها وجود دارد. اختلال در ارتباطات و محدودیت دسترسی به اینترنت در ایران از دیگر مخاطرات ذکر شده است.
وزارت خارجه بریتانیا به افرادی که قصد خروج زمینی از ایران را دارند توصیه کرد پیش از حرکت، محدودیتهای مرزی، مقررات ورود و شرایط صدور روادید کشورهای همسایه را بررسی کنند. این وزارتخانه تاکید کرد که عبور از مرزهای زمینی ایران آسان نیست و مقررات ممکن است با فاصله زمانی کوتاهی تغییر کند.
براساس این راهنما، مرز ایران و ترکیه برای دارندگان گذرنامه بریتانیایی یا ایرانی همچنان بدون نیاز به روادید و برای اقامت حداکثر ۹۰روزه باز است، اما شهروندان بریتانیایی باید پیش از حرکت با وزارت خارجه این کشور تماس بگیرند. مقامهای ترکیه نیز اعلام کردهاند گذرگاه سرو ـ اسندره در سمت ایران برای رفتوآمد روزانه بازرگانان محلی بسته شده است.
شهروندان بریتانیایی برای عبور از مرز ایران و جمهوری آذربایجان به ثبت قبلی اطلاعات و دریافت کد ویژه، همراه با روادید، نیاز دارند. عبور از مرز ترکمنستان نیز منوط به دریافت مجوز قبلی از مقامهای این کشور و داشتن پرواز تایید شده برای ادامه مسیر است.
بریتانیا سفر به افغانستان و عراق و همچنین استان بلوچستان پاکستان در نزدیکی مرز ایران را ممنوع اعلام کرده و به شهروندانش توصیه کرده است از این مسیرها برای خروج استفاده نکنند.
وزارت خارجه بریتانیا همزمان توصیههای سفر به اسرائیل را نیز بهروزرسانی کرده و از شهروندان خود خواسته است به بخشهایی از این کشور سفر نکنند.
این وزارتخانه هشدار داد سفر برخلاف توصیه رسمی دولت ممکن است اعتبار بیمه مسافرتی افراد را از بین ببرد. با این حال، از کسانی که تصمیم دارند با وجود هشدارها به ایران سفر کنند خواسته شده است بیمهای تهیه کنند که مسیر سفر، فعالیتهای برنامهریزیشده و هزینههای احتمالی شرایط اضطراری را پوشش دهد.
نتایج این مطالعه که در «نورولوژی»، نشریه پزشکی آکادمی عصبشناسی آمریکا، منتشر شد، نشان میدهد مصرف شماری از جایگزینهای کمکالری یا بدون کالری شکر ممکن است با افت سریعتر عملکرد مغز ارتباط داشته باشد.
با این حال، پژوهشگران تاکید کردند این مطالعه مشاهدهای است و نمیتواند ثابت کند شیرینکنندههای مصنوعی عامل افت تواناییهای شناختیاند.
بهگفته آنها، ممکن است عوامل دیگری نیز در شکلگیری این ارتباط نقش داشته باشند.
در این پژوهش که با مشارکت سه دانشگاه برزیلی انجام شد، وضعیت ۱۲ هزار و ۷۷۲ بزرگسال ساکن مناطق مختلف برزیل بهمدت حدود هشت سال پیگیری شد. میانگین سنی شرکتکنندگان در آغاز مطالعه ۵۲ سال بود.
پژوهشگران مصرف هفت شیرینکننده رایج شامل آسپارتام، ساخارین، آسهسولفام پتاسیم (شیرینکنندههای مصنوعی)، اریتریتول، زایلیتول، سوربیتول (الکلهای قندی) و تاگاتوز (نوعی قند کم کالری) را بررسی کردند.
این مواد در بسیاری از محصولات فوقفرآوریشده، از جمله نوشابههای رژیمی، آبهای طعمدار، نوشیدنیهای انرژیزا، ماستها و دسرهای کمکالری وجود دارند. برخی از آنها نیز جداگانه برای افزودن به قهوه و چای یا استفاده در آشپزی و شیرینیپزی فروخته میشوند.
افت سریعتر حافظه و عملکرد شناختی
شرکتکنندگان بر اساس میزان مصرف روزانه شیرینکنندهها در سه گروه قرار گرفتند. میانگین مصرف در گروه دارای کمترین میزان مصرف، روزانه ۲۰ میلیگرم و در گروه دارای بیشترین مصرف، روزانه ۱۹۱ میلیگرم بود.
میزان آسپارتام مصرفشده در گروه دارای بالاترین مصرف (۱۹۱ میلیگرم در روز)، تقریبا با آسپارتام موجود در یک قوطی نوشابه رژیمی برابری میکرد.
شرکتکنندگان در آغاز، میانه و پایان مطالعه در آزمونهایی برای سنجش حافظه فعال، یادآوری واژهها، روانی کلامی و سرعت پردازش اطلاعات شرکت کردند.
پژوهشگران پس از در نظر گرفتن عواملی مانند سن، جنسیت، فشار خون بالا و بیماریهای قلبیعروقی دریافتند سرعت افت کلی حافظه و تواناییهای شناختی در گروه دارای بیشترین مصرف، ۶۲ درصد بیشتر از گروه دارای کمترین مصرف بود.
سرعت افت در گروه دارای مصرف متوسط نیز ۳۵ درصد بیشتر از گروه دارای کمترین میزان مصرف بود. پژوهشگران این تفاوت را معادل حدود ۱.۳ سال پیری بیشتر دانستند.
این ارتباط در افراد زیر ۶۰ سال مشاهده شد، اما پژوهشگران در میان شرکتکنندگان بالای ۶۰ سال ارتباط مشابهی نیافتند. ارتباط میان مصرف شیرینکنندهها و افت سریعتر تواناییهای شناختی در مبتلایان به دیابت نیز قویتر بود.
افراد مبتلا به دیابت ممکن است بیشتر از جایگزینهای شکر استفاده کنند، زیرا معمولا به آنها توصیه میشود مصرف محصولاتی را که قند خون را بهسرعت افزایش میدهند، محدود کنند.
ارتباط شش شیرینکننده با تغییرات حافظه
بررسی جداگانه شیرینکنندهها نشان داد مصرف آسپارتام، ساخارین، آسهسولفام پتاسیم، اریتریتول، سوربیتول و زایلیتول با افت سریعتر عملکرد شناختی، بهویژه حافظه، ارتباط داشت.
تاگاتوز تنها شیرینکننده بررسیشده در این مطالعه بود که پژوهشگران میان مصرف آن و افت تواناییهای شناختی ارتباطی نیافتند.
کلودیا کیمیه سوئموتو، پژوهشگر دانشگاه سائوپائولو و نویسنده اصلی این مطالعه، گفت: «شیرینکنندههای کمکالری و بدون کالری اغلب جایگزینی سالم برای شکر تلقی میشوند، اما یافتههای ما نشان میدهد برخی شیرینکنندهها ممکن است در درازمدت بر سلامت مغز اثر منفی بگذارند.»
او خواستار انجام پژوهشهای بیشتر برای تایید نتایج و بررسی جایگزینهایی مانند پوره سیب، عسل، شربت افرا و شکر نارگیل شد.
اطلاعات غذایی این مطالعه بر اساس گزارش خود شرکتکنندگان جمعآوری شده بود و احتمال فراموشی مواد غذایی یا برآورد نادرست میزان مصرف وجود داشت. این پژوهش همه شیرینکنندههای موجود در مواد غذایی و نوشیدنیها را نیز بررسی نکرد؛ بنابراین نتایج آن را نمیتوان به همه جایگزینهای شکر تعمیم داد.
وزارت بهداشت برزیل، وزارت علوم، فناوری و نوآوری این کشور و شورای ملی توسعه علمی و فناوری، حامیان مالی این پژوهش بودند.
این نهاد غیردولتی و غیرانتفاعی مستقر در بریتانیا، چهارشنبه ۳۱ تیر در بیانیهای اعلام کرد توجه جهانی به درگیریهای منطقهای، به جمهوری اسلامی امکان داده است اعدام مخالفان را بهعنوان ابزار سرکوب سیاسی تشدید کند.
این کارزار که در سال ۲۰۰۶ به دست شماری از زندانیان سیاسی پیشین پایهگذاری شد، نوشت: «با گذشت هر روز بدون غذا، وضعیت جسمانی زندانیان وخیمتر میشود، در حالی که خطر اعدام همچنان پابرجاست. اکنون این احتمال واقعی وجود دارد که آنان یا به دست حکومت کشته شوند یا بر اثر اعتصاب غذا جان ببازند.»
زندانیان واحد دو زندان قزلحصار کرج از ۲۲ تیر، پس از انتقال شش زندانی محکوم به اعدام در پروندههای مرتبط با مواد مخدر به سلول انفرادی، اعتصاب غذا و تحصن کردند. سازمان حقوق بشر ایران و مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، هرانا، نیز آغاز این اعتراض را تایید کردهاند. قوه قضاییه و سازمان زندانها تاکنون درباره اعتصاب یا وضعیت زندانیان منتقلشده اظهارنظر نکردهاند.
کارزار آزادی زندانیان سیاسی در ایران گفت وضعیت جسمانی اعتصابکنندگان پیوسته وخیمتر میشود و مسئولان زندان به خواستههایشان رسیدگی نکردهاند. این نهاد همچنین گزارش داد چند زندانی لبهای خود را دوختهاند.
این کارزار ویدیویی را منتشر کرد که گفته میشود ۲۸ تیر در داخل قزلحصار ضبط شده است. زندانیان در این ویدیو شعارهای «نه به اعدام» و «جوانان ایرانی سزاوار زندان و اعدام نیستند» سر میدهند.
گسترش اعتراض به زندان دستگرد
بر اساس این بیانیه، شماری از زندانیان سیاسی در زندان دستگرد اصفهان نیز پس از انتقال ۱۴ بازداشتشده اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ به سلولهای انفرادی، اعتصاب غذا کردند.
این اقدام پس از آن صورت گرفت که ۱۴ معترض دیگر، که آنان نیز در همان اعتراضات بازداشت و به اعدام محکوم شده بودند، به سلولهای انفرادی انتقال یافتند.
بهگفته این کارزار، انتقال این زندانیان نگرانیها را از اجرای قریبالوقوع احکام اعدام افزایش داده است. گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نیز آغاز این اعتصاب را تایید کردهاند.
یک منبع آگاه در ایران ۳۰ تیر به ایراناینترنشنال گفت گفت وضعیت بهداشتی و درمانی در زندان دستگرد اصفهان بحرانی است و چند زندانی بر اثر بیماری عفونی جان باختهاند.
همزمان سازمان حقوق بشر ایران گزارش داد بیش از ۷۰ بازداشتشده اعتراضات دیماه در زندان دستگرد با حکم اعدام روبهرو هستند و خطر اجرای حکم دستکم ۲۶ نفر از آنان را تهدید میکند. بر اساس این گزارش، ۱۴ محکوم پرونده موسوم به «میدان علیخانی» به سلولهای پیش از اجرای حکم منتقل شده بودند.
عرفان اسفندیاری و گلمحمد محمدی، دو متهم این پرونده، ۲۸ تیر اعدام شدند.
در تازهترین مورد، حکم اعدام مهدی خانکی، از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه، بامداد چهارشنبه ۳۱ تیر در زندان قزلحصار اجرا شد.
کارزار آزادی زندانیان سیاسی در ایران در بیانیه خود شمار زندانیان سیاسی اعدامشده از آغاز جنگ را بیش از ۵۰ نفر اعلام کرد و افزود بسیاری از اعدامها مخفیانه اجرا میشوند و خانوادهها برای خودداری از اطلاعرسانی تحت فشار قرار میگیرند. ایراناینترنشنال نتوانسته است این آمار را بهطور مستقل تایید کند.
این کارزار از جامعه جهانی خواست توقف فوری اعدامها را بهطور علنی مطالبه کند، فشار دیپلماتیک بر جمهوری اسلامی را افزایش دهد، پرونده زندانیان در معرض خطر را در مجامع بینالمللی مطرح کند و عاملان نقض جدی حقوق بشر را پاسخگو کند.
