حمله سه پهپاد به مقر حزب آزادی کردستان در اربیل تلفات جانی نداشت
سازمان مبارزه با تروریسم اقلیم کردستان عراق اعلام کرد بامداد دوشنبه ۲۲ تیر، اردوگاه یک حزب کرد ایرانی در منطقه دارشکران اربیل هدف حمله سه پهپاد قرار گرفت. بر اساس این بیانیه، حمله تلفات جانی در پی نداشت.
گزارشهای محلی هدف حمله را یکی از مقرهای حزب آزادی کردستان، موسوم به «پاک»، اعلام کردند. گزارش حمله سه پهپاد به مقر این حزب در نزدیکی اربیل را شبکه فلوجه نیز منتشر کرده است.
سخنگوی حزب آزادی کردستان (پاک) اعلام کرد از آغاز جنگ در ۹ اسفند ۱۴۰۴ تاکنون، مقرهای این حزب ۸۵ بار هدف حملات موشکی و پهپادی قرار گرفتهاند که در نتیجه آن دو نفر کشته و ۲۶ نفر زخمی شدهاند.
شبکه المسیره، وابسته به حوثیهای یمن، بعدازظهر دوشنبه ۲۲ تیر نیز گزارش داد عربستان سعودی فرودگاه بینالمللی صنعا را با چند حمله هوایی هدف قرار داده است.
همزمان با این گزارش، خبرگزاری رویترز نیز از چند حمله هوایی در نزدیکی فرودگاه بینالمللی صنعا خبر داد.
وزارت دفاع دولت یمن مستقر در عدن نیز اعلام کرد نیروهای مسلح این کشور برای جلوگیری از فرود یک هواپیمای ایرانی، باند فرودگاه بینالمللی صنعا را هدف قرار دادهاند.
صنعا در کنترل حوثیها است و دولت در شهر عدن در جنوب این کشور فعالیت میکند.
ران بوسو، تحلیلگر حوزه انرژی، در تحلیلی برای خبرگزاری رویترز نوشت توسعه پهپادهای ارزانقیمت و تولید انبوه آنها، به تغییر معادلات جنگهای مدرن منجر شده و زیرساختهای حیاتی انرژی را به یکی از آسیبپذیرترین نقاط اقتصاد جهانی تبدیل کرده است.
بر اساس این مطلب که دوشنبه ۲۲ تیر منتشر شد، تجربه میدانهای نبرد در اوکراین، روسیه و خاورمیانه نشان داده است پهپادهای کوچک و کمهزینه قادرند از سامانههای سنتی پدافند هوایی عبور کنند و پالایشگاهها، نیروگاهها، پایانههای صادراتی و خطوط لوله را در معرض تهدید قرار دهند.
این تحول توازن سنتی میان مهاجم و مدافع را بهطور چشمگیری بر هم زده است، زیرا تاسیساتی که ساخت آنها دههها زمان و میلیاردها دلار هزینه برده، اکنون در برابر حملات انبوه پهپادی که هر یک تنها چند صد تا چند هزار دلار قیمت دارند، آسیبپذیر شدهاند.
بوسو جمهوری اسلامی را یکی از آشکارترین نمونههای این تغییر توصیف کرد و نوشت تهران از زمان آغاز جنگ اخیر در ۹ اسفند ۱۴۰۴، بارها با استفاده از پهپادها تلاش کرده است کشتیرانی در تنگه هرمز را مختل کند و این تصور دیرینه را که بستن این آبراه تنها با حضور گسترده نیروی دریایی امکانپذیر است، به چالش بکشد.
این تهدید کشورهای تولیدکننده نفت و گاز حاشیه خلیج فارس را واداشته است برنامههای قدیمی خود را برای کاهش وابستگی به تنگه هرمز احیا کنند.
این کشورها اکنون با سرعت در حال توسعه هزاران کیلومتر خط لوله جایگزین هستند تا صادرات نفت و گاز را از مسیرهایی خارج از این گذرگاه انجام دهند.
با این حال، بوسو هشدار داد هر کیلومتر خط لوله، هر ایستگاه پمپاژ و هر تاسیسات جدید، خود به هدفی بالقوه برای حملات پهپادی تبدیل میشود و توسعه زیرساختهای جایگزین به تنهایی امنیت انرژی را تضمین نمیکند.
حکومت ایران در ماههای اخیر دهها پالایشگاه، تاسیسات گاز طبیعی مایع و نیروگاه را در سراسر منطقه هدف قرار داده است.
نمایی از تنگه هرمز
اوکراین و دگرگونی معادلات میدان نبرد
بوسو اوکراین را بارزترین نمونه تاثیر پهپادها بر جنگهای مدرن دانست و نوشت کییف در ماههای اخیر با استفاده از دستههای پهپادهای دوربرد، پالایشگاهها، انبارهای سوخت و زیرساختهای انرژی را در عمق خاک روسیه هدف قرار داده و نشان داده است حتی تاسیسات راهبردی دور از خطوط مقدم نیز از حملات در امان نیستند.
اوکراین همزمان صنعت گستردهای برای تولید داخلی پهپاد ایجاد کرده و گزارشها از تولید ماهانه صدها هزار پهپاد ارزانقیمت در این کشور حکایت دارد.
به نوشته این تحلیلگر، گسترش چنین توانمندیهایی دولتها را ناچار کرده است در راهبردهای دفاعی خود بازنگری کنند.
در همین چارچوب، اعضای ناتو هفته گذشته اعلام کردند طی پنج سال آینده، ۴۰ میلیارد دلار برای توسعه سامانههای مقابله با پهپادها سرمایهگذاری خواهند کرد و تا پایان سال ۲۰۲۷ شمار اپراتورهای آموزشدیده پهپادی را پنج برابر افزایش خواهند داد.
فناوریهای در حال توسعه در این حوزه شامل رادارهای پیشرفته، سامانههای اخلال در ارتباطات، پهپادهای رهگیر، سلاحهای لیزری و سامانههای موشکی ویژهای است که برای منهدم کردن پهپادها پیش از رسیدن به هدف طراحی شدهاند.
دود ناشی از حمله پهپادی اوکراین به یک پالایشگاه در مسکو، ۲۸ خرداد
زیرساختهای جایگزین؛ راهکاری با چالشهای تازه
بوسو در ادامه نوشت جنگهای اوکراین و ایران آسیبپذیری زیرساختهای حیاتی در سراسر جهان را آشکار کردهاند؛ از تاسیسات انرژی و شبکههای مخابراتی گرفته تا سامانههای حملونقل و شبکههای برق.
برای کشورهای حاشیه خلیج فارس، ایجاد مسیرهای جایگزین صادرات انرژی به ضرورتی راهبردی تبدیل شده است، زیرا احتمال اختلال در تنگه هرمز میتواند درآمدهای صادراتی آنها را با خطر جدی روبهرو کند.
عربستان سعودی در حال بررسی افزایش ظرفیت یک خط لوله انتقال نفت خام است که میدانهای نفتی شرق این کشور را به سواحل دریای سرخ متصل میکند و تنگه هرمز را دور میزند.
خط لوله شرق-غرب در جریان جنگ ایران، نقشی حیاتی ایفا کرد و به عربستان سعودی امکان داد به صادرات بیش از چهار میلیون بشکه نفت در روز ادامه دهد. رقمی که بالغ بر نیمی از صادرات این کشور پیش از جنگ بود.
امارات متحده عربی نیز در حال توسعه ظرفیت خط لوله منتهی به بندر فجیره در خارج از تنگه هرمز است و عراق و کویت نیز پروژههای مشابهی را بررسی میکنند.
با این حال، بوسو هشدار داد هرچه این شبکههای جایگزین گستردهتر شوند، حفاظت از آنها نیز دشوارتر خواهد شد و شرکتهای انرژی ناچار خواهند بود خطر حملات پهپادی و سایر اشکال جنگ نامتقارن را در طراحی، بهرهبرداری و حفاظت از تاسیسات خود لحاظ کنند.
حتی ممکن است برخی شرکتها به خرید سامانههای اختصاصی دفاع ضدپهپادی روی آورند.
بوسو در پایان، وضعیت کنونی را با تحولاتی مقایسه کرد که در جنگ جهانی اول رخ داد.
او نوشت همانگونه که تیربار، توپخانه و سیمخاردار دکترین سنتی جنگهای پیادهنظام را بیاثر کردند و زمینهساز جنگهای سنگری شدند، پهپادها نیز امروز توازن قدرت را در میدان نبرد تغییر دادهاند.
او افزود به همان ترتیب که توسعه تانکها و هواپیماهای رزمی سرانجام بنبست جنگ جهانی اول را شکست، دولتها و ارتشها نیز در آینده راهکارهای موثرتری برای مقابله با حملات پهپادی خواهند یافت.
اما تا آن زمان، برتری نسبی همچنان در اختیار مهاجمان خواهد بود، زیرا فناوریهای ارزانقیمت به تهدیدی جدی برای تاسیسات انرژی چند میلیارد دلاری تبدیل شدهاند؛ وضعیتی که صنعت انرژی را به پاشنه آشیل اقتصاد جهانی بدل کرده است.
اظهارات «نژادپرستانه» ماریانو راخوی، نخستوزیر پیشین اسپانیا، درباره تیم ملی فوتبال فرانسه، موجی از خشم را نهتنها در فرانسه، بلکه در اردوی تیم ملی اسپانیا نیز برانگیخته است.
این جنجال درست در آستانه دیدار حساس دو تیم در مرحله نیمهنهایی جام جهانی بالا گرفته است. راخوی در یادداشتی که در روزنامه «الدباته» منتشر شد، مدعی شده بود که تیم ملی فرانسه هیچ بازیکن فرانسوی در ترکیب خود ندارد.
در واکنش به این اظهارات، چند تن از بازیکنان اسپانیا، از جمله بورخا ایگلسیاس و پائو کوبارسی، به سرعت موضعگیری کرده و این سخنان را محکوم کردند.
پائو کوبارسی، مدافع بارسلونا و تیم ملی اسپانیا، در گفتوگو با رادیو کاتالونیا (RAC 1) گفت: «من از جزئیات این ماجرا بیخبرم، اما اگر آنها برای تیم ملی فرانسه بازی میکنند، پس فرانسوی هستند، فارغ از اینکه رنگ پوستشان چه باشد. ما باید نسبت به همه انسانها رواداری نشان دهیم، چرا که همه ما شایسته احترام متقابل هستیم.»
نیروی دفاعی بحرین ظهر دوشنبه ۲۲ تیر با انتشار بیانیهای در اینستاگرام اعلام کرد سامانههای پدافند هوایی این کشور صبح دوشنبه چند حمله موشکی و پهپادی جمهوری اسلامی را رهگیری و منهدم کردهاند.
در این بیانیه آمده است جمهوری اسلامی همچنان با شلیک موشک و پهپاد، غیرنظامیان در بحرین را هدف قرار میدهد.
نیروی دفاعی بحرین همچنین اعلام کرد همه یگانها و واحدهای نظامی این کشور در بالاترین سطح آمادگی دفاعی قرار دارند و از شهروندان و ساکنان خواست به بقایای موشکها و پهپادها نزدیک نشوند و موارد مشکوک را به مقامهای مسئول گزارش کنند.
این نهاد همچنین حمله به غیرنظامیان و اموال خصوصی با موشک و پهپاد را «نقض آشکار حقوق بینالملل بشردوستانه» خواند.
سپاه پاسداران پیشتر اعلام کرده بود در واکنش به حملات آمریکا، پایگاههای نظامی ایالات متحده در چند کشور حاشیه خلیج فارس، از جمله بحرین، را هدف قرار داده است.
عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، دوشنبه ۲۲ تیر با انتشار ویدیویی در اینستاگرام نوشت در سفر کوتاه خود به مسقط در ۲۰ تیر، با بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان، دیدار کرده است.
عراقچی افزود در این دیدار، هیاتهای حقوقی و فنی دو کشور درباره هماهنگی ایران و عمان بهعنوان دو کشور ساحلی تنگه هرمز برای مدیریت این آبراه و تردد کشتیرانی گفتوگو کردند.
به گفته او، این گفتوگوها در سطوح سیاسی و فنی ادامه خواهد یافت.
