روبیو: تحرکات اخیر حزبالله کارزاری عمدی برای بیثباتی لبنان است
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، یکشنبه اعلام کرد واشینگتن قاطعانه در کنار دولت لبنان برای بازگرداندن حاکمیت این کشور و ساختن آیندهای بهتر برای مردم ایستاده است.
او گفت: «حزبالله تلاش میکند لبنان را بار دیگر وارد چرخه آشوب و ویرانی کند و تحرکات اخیر این گروه، کارزاری عمدی برای بیثباتی لبنان است.»
همزمان یک مقام آمریکایی به العربیه گفت: «اظهارات دبیرکل حزبالله، باور ما را مبنی بر اینکه حزبالله مانع صلح است، تقویت میکند.»
نعیم قاسم، دبیرکل حزبالله لبنان، یکشنبه اعلام کرد که خلع سلاح این گروه تحت حمایت جمهوری اسلامی، «به معنای گرفتن توان دفاعی لبنان و فراهم کردن زمینه نابودی آن است و ما نمیتوانیم چنین چیزی را بپذیریم.»
این اظهارات در شرایطی است که لبنان برای دور جدید مذاکرات مستقیم با اسرائیل در واشینگتن در اوایل ماه آینده میلادی آماده میشود.
حملات گسترده ارتش روسیه به کییف، پایتخت اوکراین، و مناطق اطراف آن دستکم چهار کشته و حدود ۱۰۰ زخمی برجای گذاشت و به دهها ساختمان مسکونی و چندین مدرسه، بهویژه در مرکز شهر، آسیب وارد کرد.
روسیه بامداد یکشنبه سوم خرداد با شلیک صدها پهپاد و موشک، کییف را هدف قرار داد؛ حملهای که خبرگزاری رویترز آن را یکی از سنگینترین بمبارانهای این شهر از زمان آغاز جنگ اوکراین توصیف کرد.
به گفته مقامهای اوکراینی، حملات شدید روسیه چندین ساعت ادامه یافت. رویترز افزود روسیه در این عملیات از موشک میانبرد «اورشنیک» که از قابلیت حمل کلاهک هستهای برخوردار است، استفاده کرد.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، خواستار واکنش جامعه جهانی، بهویژه اروپا و آمریکا، به این حملات مرگبار شد و تاکید کرد: «مهم است که این اقدامات روسیه بدون پیامد نماند.»
روسیه اسفند ۱۴۰۰ عملیات نظامی خود را علیه اوکراین کلید زد و از آن زمان، درگیریهای مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است.
واکنش کشورهای اروپایی
رهبران اروپایی حمله اخیر روسیه به کییف را محکوم کردند. بریتانیا و آلمان هشدار دادند استفاده مسکو از موشک اورشنیک، اقدامی در جهت تشدید تنشها در منطقه است.
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، روسیه را به بهرهگیری از «تاکتیکهای ارعاب سیاسی و بازی بیپروا با تهدید هستهای» متهم کرد.
دولت نروژ نیز حملات روسیه را محکوم کرد و گفت اسلو به حمایت از کییف ادامه میدهد.
در جریان این حملات، ساختمان هیات دولت و وزارت خارجه اوکراین آسیب جزئی دیدند، اما چند مرکز فرهنگی و تاریخی در مرکز کییف خسارت سنگینی متحمل شدند. مقامهای اوکراینی اعلام کردند موزه ملی هنر، تالار فیلارمونیک و تعدادی از بناهای تاریخی شهر بهشدت آسیب دیدهاند.
کیریلو بودانوف، مشاور ارشد رییسجمهوری اوکراین، با اشاره به حملات روسیه گفت: «این جنگ فرهنگ، حافظه و هویت ما را هدف گرفته است. مسکو قرنها تلاش کرده هر آنچه به ما هویت اوکراینی میبخشد، از میان بردارد.»
بهکارگیری موشک اورشنیک
این سومین بار از زمان آغاز جنگ اوکراین است که روسیه از موشک اورشنیک در حملات خود علیه این کشور استفاده میکند. این موشک بردی چند هزار کیلومتری دارد.
دو حمله قبلی با موشک اورشنیک شهرهای بزرگ اوکراین را هدف قرار داده بود، اما زلنسکی گفت در حمله اخیر شهر بیلا تسرکفا در نزدیکی کییف هدف قرار گرفت؛ شهری با حدود ۲۰۰ هزار نفر جمعیت که در فاصله حدود ۶۴ کیلومتری پایتخت قرار دارد.
رولو کالینز، پژوهشگر مرکز «تابآوری اطلاعات»، یک سازمان تحقیقاتی متنباز، پس از بررسی تصاویر حمله اخیر روسیه گفت به نظر میرسد کلاهک موشک اورشنیک به ۳۶ مهمات فرعی تقسیم شده است.
طبق اعلام نیروی هوایی اوکراین، روسیه در مجموع ۹۰ موشک و ۶۰۰ پهپاد به سمت اهدافی در این کشور شلیک کرد.
زلنسکی همچنین از حمله روسیه به تاسیسات آبرسانی در اوکراین خبر داد و مسکو را متهم کرد که قصد داشته در آستانه فصل تابستان، به این زیرساختها آسیب وارد کند.
در مقابل، مسکو اعلام کرد این حملات پاسخی به حملات اوکراین علیه اهداف غیرنظامی در خاک روسیه بوده و در آن از موشکهای اورشنیک، اسکندر، کینژال و زیرکون استفاده شده است. اوکراین اتهام حمله به غیرنظامیان را رد میکند.
به گفته وزارت دفاع روسیه، این حملات مراکز فرماندهی اوکراین، از جمله پایگاههای نیروهای زمینی و اطلاعات نظامی، پایگاههای هوایی و مراکز صنایع نظامی، را هدف گرفتند.
مسکو نیز اتهام هدف قرار دادن غیرنظامیان را رد میکند، هرچند در طول جنگ اخیر، هزاران نفر در نتیجه بمباران شهرهای اوکراین از سوی ارتش روسیه جان خود را از دست دادهاند.
نیویورکپست گزارش داد که مذاکرهکنندگان آمریکایی معتقدند که مجتبی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، طرح کلی یک توافق صلح را تایید کرده که بر اساس آن حکومت ایران «در اصل» با کنار گذاشتن اورانیوم بسیار غنیشده خود موافقت خواهد کرد.
بر اساس گزارش این نشریه، این توافق که میتواند تنگه هرمز را پس از سه ماه جنگ برای عبور آزاد کشتیها دوباره باز کند، ممکن است هنوز چند روز تا تصویب نهایی توسط مذاکرهکنندگان ایرانی فاصله داشته باشد، زیرا دو طرف بر سر نحوه نگارش آن اختلاف دارند.
یک مقام ارشد دولت ترامپ به این رسانه گفت: «آنها در ازای رفع محاصره از سوی ما، تنگه را باز خواهند کرد و اصولا با کنار گذاشتن اورانیوم بسیار غنیشده موافقت خواهند کرد، اما بعد سؤال این است که دقیقا چگونه این کار انجام شود.»
این مقام افزود: «ما احساس میکنیم نسبتا مطمئن هستیم که رهبر جمهوری اسلامی، چارچوب کلی را تایید کرده است.»
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در تروث سوشال نوشت: «اگر با جمهوری اسلامی توافقی انجام دهم، توافقی خوب و درست خواهد بود؛ نه مانند توافق اوباما که مبالغ هنگفتی پول نقد به ایران داد و مسیری آشکار و هموار برای دستیابی این کشور به سلاح هستهای فراهم کرد.»
ترامپ افزود: «توافق ما دقیقا برعکس آن است. اما هنوز کسی آن را ندیده و نمیداند شامل چه چیزهایی است.»
رییسجمهور آمریکا تاکید کرد: «این توافق هنوز بهطور کامل نهایی یا مذاکره نشده است. بنابراین به بازندههایی که درباره چیزی که هیچ اطلاعی از آن ندارند انتقاد میکنند، گوش ندهید. برخلاف کسانی که پیش از من بودند و باید سالها پیش این مسئله را حل میکردند، من توافقهای بد انجام نمیدهم.»
کانال ۱۲ اسرائیل گزارش داد که مقامات ارشد امنیتی این کشور نسبت به توافق پیشنهادی میان آمریکا و ایران ابراز نگرانی کرده و هشدار میدهند که «به نظر میرسد این توافق در راستای منافع اسرائیل نیست».
بر اساس این گزارش، مقامات اسرائیلی نگران هستند که این توافق به جمهوری اسلامی فرصت بازیابی اقتصادی و نظامی بدهد و پس از آن، «بازگشت به جنگ برای آمریکاییها و ما دشوار خواهد شد.»
این گزارش میافزاید که مقامات اسرائیلی بهطور ویژه بر این موضوع تمرکز دارند که آیا مواد هستهای ایران واقعا از کشور خارج خواهد شد یا نه.
همچنین بر اساس این گزارش، مقامات اسرائیلی هشدار میدهند که این توافق به برنامه موشکی ایران یا شبکه نیروهای نیابتی منطقهای تهران نمیپردازد.
آنان تاکید دارند که هر توافقی باید آزادی عمل ارتش اسرائیل در لبنان را حفظ کند.
همزمان با ادامه گمانهزنیها درباره مفاد توافق احتمالی میان تهران و واشینگتن، اشاره دونالد ترامپ به «پیمان ابراهیم» در پیامی در شبکه اجتماعی تروث سوشال، احتمال عادیسازی روابط برخی کشورهای منطقه با اسرائیل را دوباره در کانون توجه قرار داده است.
ترامپ یکشنبه سوم خرداد در پیام خود از «حمایت و همکاری» کشورهای خاورمیانه در روند مذاکرات اخیر تهران و واشینگتن قدردانی کرد و گفت این همکاری میتواند با پیوستن کشورهای منطقه به «پیمان تاریخی ابراهیم» تقویت شود.
او بدون ارائه جزییات بیشتر افزود: «چهبسا شاید جمهوری اسلامی نیز بخواهد [به پیمان ابراهیم] بپیوندد.»
پیمان ابراهیم در سال ۲۰۲۰ با میانجیگری آمریکا میان اسرائیل و چند کشور منطقه شکل گرفت. امارات متحده عربی، بحرین و مراکش در همان سال به این توافق پیوستند، سودان در سال ۲۰۲۲ و قزاقستان نیز در سال ۲۰۲۵ به آن ملحق شدند.
این در حالی است که تهران همواره از مخالفان سرسخت عادیسازی روابط اسرائیل با کشورهای منطقه بوده است.
