پروفپوینت، شرکت فعال در حوزه امنیت سایبری، گزارش داد یک گروه ناشناس از هکرهای ایرانی با بهکارگیری روشهای پیچیده فریب و مهندسی اجتماعی، دانشگاهیان و کارشناسان سیاست خارجی در ایالات متحده را هدف قرار داده است.
به گفته پژوهشگران این شرکت، این کارزار حملات که بین ماههای ژوئن تا اوت ۲۰۲۵ فعال بوده، نشاندهنده تحول در جاسوسی سایبری دولتی ایران است؛ جایی که مهاجمان تکنیکهای فیشینگ سنتی را با ابزارهای قانونی مدیریت از راه دور ترکیب کردهاند تا به اهداف حساس نفوذ کنند.
بهگزارش «پروف پوینت»، این گروه از موضوعهای سیاسی داخلی ایران، از جمله تغییرات اجتماعی و تحقیقات درباره نظامیسازی سپاه پاسداران، برای فریب قربانیان استفاده کرده است.
هکرها با ارسال ایمیلهایی با محتوای ظاهراً بیخطر، لینکهای جعلی مربوط به سلامت، میزبانهای تقلبی «اونلیآفیس» و ابزارهای «مدیریت از راه دور» را بهکار بردهاند.
تحلیلگران میگویند تاکتیکها و ابزارهای بهکاررفته در این حملات شباهت زیادی به فعالیت چند گروه شناختهشده وابسته به ایران دارد، اما به دلیل نبود شواهد قطعی، «پروف پوینت» این گروه را بهطور مستقل طبقهبندی کرده است.
تحقیقات نشان میدهد زنجیره حمله با گفتوگویی ساده و ارسال ایمیل درباره اوضاع اقتصادی و سیاسی ایران آغاز شده و سپس به تلاش برای سرقت اطلاعات حسابهای کاربری ختم شده است. پس از آن، لینکهایی حاوی فایلهای آرشیو و کدهای مخرب برای قربانیان ارسال شده که نرمافزارهای مدیریت از راه دور را روی دستگاه هدف نصب میکردند.
در نخستین کارزار این گروه در ژوئن ۲۰۲۵، هکرها با جعل هویت یکی از اعضای موسسه بروکینگز با بیش از ۲۰ پژوهشگر آمریکایی تماس گرفتند. این روش از نظر فنی مشابه حملات پیشین یکی از این گروهها بود. در ایمیلها از نام جعلی «سوزان مالونی»، مدیر برنامه سیاست خارجی موسسه بروکینگز، استفاده شده بود.
در ادامه، قربانیان لینکی دریافت کردند که ظاهراً مربوط به «اونلیآفیس» بود اما به صفحه جعلی ورود مایکروسافت در دامنهای با موضوع سلامت هدایت میشد. پس از آنکه یکی از اهداف به ماهیت فیشینگ این صفحه مشکوک شد، مهاجمان صفحه ورود را تغییر دادند و از نسخه جدیدی برای ادامه حمله استفاده کردند.
در مراحل بعد، فایلهای زیپ حاوی برنامههایی مشاهده شد که نرمافزار «پیدیکیو کانکت» را برای کنترل از راه دور اجرا میکرد. در برخی موارد، ابزار دیگری با نام «آیاسال آنلاین» نیز نصب شد که از آن برای دسترسی مستقیم مهاجمان به سیستم قربانی استفاده میشد.
«پروف پوینت» اعلام کرد شباهت زیاد در روشها و زیرساختها، نسبت دادن قطعی این گروه به یکی از نهادهای شناختهشده را دشوار کرده است. با این حال، بررسیها نشان میدهد تاکتیکها و اهداف این عامل تازه با الگوهای معمول گروههای وابسته به جمهوری اسلامی همخوانی دارد.
به گفته پژوهشگران، هدفگیری مداوم کارشناسان سیاست خارجی مرتبط با ایران، همچنان بخشی از اولویتهای اطلاعاتی حکومت ایران است.
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
