دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، در مصاحبه با برنامه «۶۰ دقیقه» شبکه سیبیاس توافق با جمهوری اسلامی را «کلید صلح در خاورمیانه» خواند و افزود که حکومت ایران «خواهان توافق است، هرچند این را نمیگوید، احتمالا نباید هم بگوید، چون هیچ مذاکرهکننده خوبی چنین حرفی نمیزند».
ترامپ در این گفتوگو که شامگاه یکشنبه ۱۱ آبان به وقت محلی پخش شد، موفقیتش در پایان دادن به جنگ غزه و «برقراری صلح»، آزادی گروگانهای اسرائیلی و صدور دستور حمله به زیرساختهای هستهای ایران را برجسته کرد.
او در بخشی از صحبتهایش درباره جمهوری اسلامی گفت: «ما آنها را با بمبافکنهای زیبای بی-تو، بهشدت کوبیدیم. هر موشکمان دقیقا به هدف خورد.»
رییسجمهوری ایالات متحده بار دیگر بر «نابودی کامل تاسیسات هستهای» جمهوری اسلامی طی «حملات آمریکا» تاکید کرد، عملکرد خلبانهای مشارکتکننده در این عملیات را ستود و افزود: «ایران اکنون هیچ توانایی هستهای ندارد.»
او در رابطه با جنگ ۱۲روزه بطور تلویحی از نتانیاهو تمجید کرد و او را «نخستوزیر زمان جنگ» معرفی کرد، سپس افزود: «بعضی کارهایی که انجام میداد را دوست نداشتم و دیدی که در آن مورد [فشار به اسرائیل برای پایان دادن به جنگ غزه] چه کردم، اما در مورد ایران خوب با هم کار کردیم. آنها را بهشدت هدف قرار دادیم و وقتی که باید توقف میکردیم، متوقف شدیم.»
«کاری کردم که سههزار سال کسی نتوانسته بود انجام دهد»
ترامپ در پاسخ به پرسش نورا اودانل، روزنامهنگار و مجری برنامه، درباره وضعیت خاورمیانه بر نقش خود در «برقراری صلح در خاورمیانه» تاکید کرد: «سههزار سال بود که کسی نتوانسته بود این کار را انجام دهد. من انجام دادم.»
او نگرانیها درباره شکننده بودن آتشبس را رد کرد و گفت: «این آتشبس نهتنها شکننده نیست، که بسیار محکم است. حرفهای زیادی درباره حماس زده میشود، اما آنها خودشان میدانند که اگر درست رفتار نکنند، بهسرعت نابود میشوند.»
رییسجمهوری آمریکا در پاسخ به این پرسش که چطور حماس را خلع سلاح خواهد کرد، پاسخ داد: «اگر بخواهم خلع سلاحشان کنم، خیلی سریع انجامش میدهم، خودشان میدانند که از بین خواهند رفت.»
«عربستان بدون راهحل دو کشوری هم به پیمان ابراهیم میپیوندد»
یکی از پرسشهای اودانل بر سفر آتی ولیعهد عربستان به ایالات متحده و دیدار با ترامپ در کاخ سفید متمرکز بود.
او با اشاره به موضع عربستان مبنی بر اینکه در فقدان راه حل دو کشوری به توافق ابراهیم نخواهد پیوست، از ترامپ پرسید آیا چنین حرفی را باور دارد؟ ترامپ صحبتهایش را با «نه» آغاز کرد و افزود: «فکر میکنم، خواهد پیوست.»
رییسجمهوری ایلات متحده در این گفتوگو نیز حاضر نشد راه حل دو کشوری را با قطعیت به رسمیت بشناسد. او گفت: «فکر میکنم که به یک راهحل خواهیم رسید اما نمیدانم آن راه حل دو کشوری خواهد بود یا نه! این موضوع به اسرائیل، من و دیگران بستگی دارد.»
سپس افزود: «نکته اصلی این است که اگر ایران هستهای وجود داشت، هرگز نمیتوانستی هیچ توافقی داشته باشی، و [قبل از حمله آمریکا به ایران] عملا ایران هستهای وجود داشت.»
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
